ऋषयः पुण्यस्थानेषु प्रविश्य, तत्र समासीनाः सन्तः, विविधैः धर्मार्थैः सह चर्चाम् अकुर्वन्। तेषां विमर्शान्ते, तैः शुद्धात्मभिः महर्षिभिः सह, व्यासशिष्यः पुराणविद् सुतः रोमहर्षणः यथोचितं समुपविष्टः। स व्यासशिष्यः श्रेष्ठतमः, रोमहर्षणः नाम्ना, तत्र ऋषीणां प्रार्थनया उपविष्टः। तं प्रति, “भगवन्, सर्वाणि पुराणानि सर्वगुह्यानि च त्वया विज्ञातानि। वयं नित्यगुह्यस्य समग्ररूपस्य श्रोतुम् इच्छामः।” इति तं पप्रच्छुः। “कियद् रूपं सा अयोध्या, या श्रीविष्णोः प्रियं नित्यशुद्धं नगरं, वस्तुतः अस्ति? के तत्र नृपाः, किम् अस्याः स्वरूपं? अयोध्यायाः सेवायाः किम् फलम्? तत्र स्नानदानयोः किम् पुण्यम्? सर्वं तत् त्वं सम्यग् अधुना जानासि। सर्वाणि इतिवृत्तानि, सर्वगुह्यानि तत्त्वतः त्वया ज्ञातानि। त्वां प्रणम्य, एषा महिमा अस्माभिः श्रोतव्या।” इति सन्तः ऊचुः। ततः स सुतः, महाबुद्धिः, वेदवेदाङ्गविदां श्रेष्ठः, शान्तः, जितेन्द्रियः, विशुद्धतेजाः, व्यासाय अनन्ततेजसे प्रणम्य, सर्वान् मुनीन् शिष्यैः सहितान् सावधानान् श्रोतुं समाह्वयत्। स उवाच—“यद् अगस्त्याय प्रोक्तम्, यद् नारदः स्कन्दात् शुश्राव, तत् मया कृष्णद्वैपायनात् लब्धम्। अहं परमत्मानं रामं कमललोचनं प्रणमामि। सा अयोध्या परमं पुण्यं नगरं, दुष्कृतिनां दुर्लभं, सरयूतीरे दिव्या परमसुन्दरी च स्थितम्। गजाश्वरथपत्तिभिः समृद्धा, सर्वतः सुविन्यस्तविभागा, चतुर्विभक्ता, सरःस्रवणशोभितपुष्करिण्यलङ्कृता। तत्र वीणावेणुमृदङ्गनिनादैः प्रतिध्वन्यमाना, शालतालनारिकेलपलाशामलकैः च वृक्षैः शोभिता। आम्रबिल्वाशोकादिद्रुमैः, मालतीजातिबकुलपाटलीनागचम्पकैः, निम्बजम्बीरकदलीमातुलिङ्गमहाफलैश्च विराजिता। तत्र देवोपमतेजसः कुमाराः, बृहस्पतिसमपूजितकविब्राह्मणैः सहिताः, उच्छैःश्रवस्सदृशैः अश्वैः, दिग्गजोपमैः गजैः च शोभन्ते। तस्याः तीरे सूर्यवंशोद्भवाः राजानः जाताः। सरयूतीरे पवित्रतोययुक्ते भ्रमरविहङ्गनिनादैः कूजिते, धर्मरससम्पूर्णे श्रेष्ठतोयप्रवाहे, दक्षिणाङ्घ्रिदेशात् श्रीहरिजह्नवी निर्गता। तस्मात् एते द्वे नद्यौ—सरयूगङ्गे—देवैः पूज्ये सर्वपवित्रे इति मन्ये। तत्र कदाचित् कुम्भसंभवः महर्षिः अगस्त्यः अयोध्यां प्राप्तवान्। तत्र आगत्य, स तीर्थयात्रां क्रमेण कृत्वा, सर्वान् देवतान् विधिवत् पूजितवान्। स तीर्थमाहात्म्यं दृष्ट्वा, स्वकार्यं सम्पन्नं कृत्वा, हृष्टः अभवत्।