ਸ ਤਂ ਦੁਰ੍ਗਂਧਮਾਲਕ੍ਸ਼੍ਯ ਪੁਰੁषਂ ਤਮੁਵਾਚ ਹ
ਉਸ ਨੇ ਉਹ ਬਦਬੂ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਸ ਆਦਮੀ ਨੂੰ ਆਖਿਆ।
ਦੇਸ਼ੋऽਯਂ ਕਸ਼੍ਚ ਦੇਵਾਨਾਮੇਤਦਿਚ੍ਛਾਮਿ ਵੇਦਿਤੁਮ੍ ਪੁਰਤੋ ਦਰ੍ਸ਼ਯਨ੍ਮਾਰ੍ਗਮਿਤ ਏਹੀਤ੍ਯੁਵਾਚ ਹ
ਇਹ ਕਿਹੜਾ ਦੇਸ਼ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਕਿਸ ਦੇਵਤਾ ਦਾ ਹੈ? ਮੈਂ ਇਹ ਜਾਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ। ਰਾਹ ਦਿਖਾਉਂਦੇ ਹੋਏ, ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ, 'ਇੱਥੇ ਆ।'
ਭੂਯਃ ਸ ਰਾਜਾ ਤਂ ਪ੍ਰਾਹ ਕਿਂਕਰਂ ਵਿਨਯਾਨ੍ਵਿਤਃ
ਫਿਰ ਰਾਜਾ ਨੇ ਉਸ ਨੌਕਰ ਨੂੰ ਆਦਰ ਨਾਲ ਪੁੱਛਿਆ,
ਯੇਨੇਦਂ ਵ੍ਯਸਨਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਂ ਮਯਾ ਚ ਧਾਰ੍ਮਿਕੇਣ ਹਿ
ਕਿਹੜੀ ਕਾਰਨ ਨਾਲ ਮੈਂ, ਜੋ ਧਰਮਕਾਰੀ ਹਾਂ, ਇਸ ਮੁਸੀਬਤ ਵਿੱਚ ਆ ਗਿਆ?
ਜਾਤੋ ਵਿਦੇਹਵਿषਯੇ ਸਮ੍ਯਗ੍ਮਨੁਜਪਾਲਕਃ
ਮੈਂ ਵਿਦੇਹ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸਚੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦਾ ਸੀ।
ਧਰ੍ਮਪ੍ਰਧਾਨਕਲ੍ਪੇਨ ਮਨੁਨਾਤ੍ਰ ਯਥਾ ਪੁਰਾ
ਮਨੂ ਦੀ ਪੁਰਾਣੀ ਰੀਤ ਅਨੁਸਾਰ, ਇੱਥੇ ਧਰਮ ਹੀ ਮੇਰੀ ਮੁੱਖ ਨੀਤੀ ਸੀ।
ਨੋਤ੍ਸृष੍ਟਸ਼੍ਚੈਵ ਸਂਗ੍ਰਾਮੋ ਨਾਤਿਥਿਰ੍ਵਿਮੁਖੋऽਭਵਤ੍ 5.2.27.
ਮੈਂ ਕਦੇ ਜੰਗ ਛੱਡੀ ਨਹੀਂ, ਅਤੇ ਮਹਿਮਾਨ ਨੂੰ ਕਦੇ ਮੁੜਿਆ ਨਹੀਂ।
ਸੋऽਹਂ ਕਥਮਿਮਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋ ਨਰਕਂ ਭृਸ਼ਦਾਰੁਣਮ੍ ਉਵਾਚ ਪ੍ਰਣਤੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਕ੍ਰੂਰੋऽਪਿ ਪ੍ਰਸ਼੍ਰਿਤਂ ਵਚਃ
ਤਾਂ ਮੈਂ ਕਿਵੇਂ ਇਸ ਬਹੁਤ ਹੀ ਡਰਾਉਣੇ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਆ ਪਹੁੰਚਿਆ? ਨਮ ਸਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਨਰਮ ਬੋਲ ਆਖੇ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਹ ਕਠੋਰ ਸੀ।
ਕਿਨ੍ਤੁ ਸ੍ਵਲ੍ਪਂ ਕृਤਂ ਪਾਪਂ ਭਵਂਤਂ ਸ੍ਮਾਰਯਾਮਿ ਤਤ੍
ਪਰ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਉਹ ਛੋਟਾ ਪਾਪ ਯਾਦ ਕਰਵਾਉਂਦਾ ਹਾਂ ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਉਕ੍ਤਾ ਯਾ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧੇ ਨ ਦਤ੍ਤਾ ਸਾ ਤ੍ਵਯਾ ਨृਪ
ਸ਼ਰਾਧ ਵਿੱਚ ਜੋ ਦਾਨ ਦੇਣਾ ਸੀ, ਉਹ ਤੁਸੀਂ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ, ਰਾਜਾ ਜੀ।
ਏਤਾਵਦੇਵ ਤੇ ਪਾਪਂ ਨਾਨ੍ਯ ਤ੍ਕਿਂਚਨ ਵਿਦ੍ਯਤੇ
ਇਹੀ ਤੁਹਾਡਾ ਪਾਪ ਹੈ; ਹੋਰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ।
ਏਵਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਤੁ ਰਾਜਰ੍षਿਰ੍ਨਿਮਿਰ੍ਦੂਤਮਥਾਬ੍ਰਵੀਤ੍
ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਜਰਿਸ਼ੀ ਨਿਮੀ ਨੇ ਦੂਤ ਨੂੰ ਆਖਿਆ।
ਕਿਂਚਿਤ੍ਪृਚ੍ਛਾਮਿ ਤੇ ਤਤ੍ਤ੍ਵਂ ਯਥਾਵਦ੍ਵਕ੍ਤੁਮਰ੍ਹਸਿ
ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕੁਝ ਪੁੱਛਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ; ਤੁਸੀਂ ਸੱਚ ਸਚ ਦੱਸੋ।
ਪੁਨਃ ਪੁਨਸ਼੍ਚ ਨੇਤ੍ਰਾਣਿ ਤਦ੍ਵਤ੍ਤੇषਾਂ ਭਵਂਤਿ ਹਿ
ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਐਸੀਆਂ ਹੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਹਰਂਤ੍ਯੇषਾਂ ਤਥਾ ਜਿਹ੍ਵਾਂ ਜਾਯਮਾਨਾਂ ਪੁਨਰ੍ਨਵਾਮ੍
ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਜੀਭ ਵੀ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਨਵੀਂ ਬਣ ਕੇ ਲੈ ਲਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਕਿਮੇਤੇ ਨष੍ਟਚਿਤ੍ਤਾਸ਼੍ਚ ਤੁਦ੍ਯਂਤੇऽਹਰ੍ਨਿਸ਼ਂ ਨਰਾਃ ਕਿਯਤ੍ਕਾਲਂ ਭਵਿष੍ਯਂਤਿ ਤਨ੍ਮਮੋਦ੍ਦੇ ਸ਼ਤੋ ਵਦ
ਕੀ ਇਹ ਲੋਕ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੱਤ ਖੋ ਗਈ ਹੈ, ਦਿਨ-ਰਾਤ ਸਜ਼ਾ ਭੁਗਤਦੇ ਹਨ? ਇਹ ਕਿੰਨੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਚੱਲੇਗਾ? ਮੈਨੂੰ ਠੀਕ-ਠੀਕ ਦੱਸੋ।
ਤਤ੍ਤੇਹਂ ਸਂਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਸਂਕ੍ਸ਼ੇਪੇਣ ਯਥਾਤਥਮ੍ ।। 5.2.27.
ਮੈਂ ਹੁਣ ਇੱਥੇ ਤੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਇਹ ਗੱਲ ਸੱਚੀ ਤੇ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਦੱਸਾਂਗਾ।
ਪੁਣ੍ਯਾ ਪੁਣ੍ਯੇ ਹਿ ਪੁਰੁषਃ ਪਰ੍ਯਾਯੇਣ ਸਮਸ਼੍ਨੁਤੇ
ਇਨਸਾਨ ਚੰਗੇ ਕੰਮ ਕਰਕੇ, ਹਰ ਵਾਰੀ ਆਪਣੇ ਵਕਤ 'ਤੇ, ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਹਾਸਲ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਨ ਤੁ ਭੋਗਾਦृਤੇ ਪੁਣ੍ਯਂ ਪਾਪਂ ਕਰ੍ਮ ਚ ਮਾਨਵਃ
ਪਰ ਇਨਸਾਨ ਨੇ ਚੰਗੇ ਜਾਂ ਮੰਦੇ ਕੰਮਾਂ ਦਾ ਫਲ ਸਿਰਫ਼ ਭੋਗਣ ਨਾਲ ਹੀ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਨਹੀਂ।
ਏਵਮੇਤੇ ਮਹਾਪਾਪਾ ਯਾਤਨਾਭਿਰਹਰ੍ਨਿਸ਼ਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਵੱਡੇ ਪਾਪੀ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਤੇ ਹਰ ਰਾਤ ਸਜ਼ਾਵਾਂ ਸਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਦੇਵਤ੍ਵੇऽਥ ਮਨੁष੍ਯਤ੍ਵੇ ਤਿਰ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵੇऽਥ ਸ਼ੁਭਾਸ਼ੁਭਮ੍
ਦੇਵਤਾ, ਇਨਸਾਨ ਜਾਂ ਜਾਨਵਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਚੰਗੇ ਤੇ ਮੰਦੇ ਫਲ ਦੋਵੇਂ ਮਿਲਦੇ ਹਨ।
ਏਤਦੁਦ੍ਦੇਸ਼ਤੋ ਰਾਜਨ੍ਭਵਤਾ ਕਥਿਤਂ ਮਯਾ
ਰਾਜਾ, ਮੈਂ ਇਹ ਗੱਲ ਤੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਸਮਝਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।
ਤਦੇਹ੍ਯਨ੍ਯਤ੍ਰ ਗਚ੍ਛਾਵਿ ਯਥਾ ਦृष੍ਟਂ ਤ੍ਵਯਾਧੁਨਾ
ਹੁਣ, ਆਓ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਥਾਂ ਚੱਲੀਏ, ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਇੱਥੇ ਹੁਣੇ ਦੇਖਿਆ ਹੈ।
ਤਦਾ ਹਿ ਸਰ੍ਵੈਰੁਦ੍ਘੁष੍ਟਂ ਯਾਤਨਾ ਸ੍ਥਾਯਿਭਿਰ੍ਨृਭਿਃ ਤ੍ਵਦਂਗਸਂਗੀ ਪਵਨੋ ਦੇਹਾਨ੍ਹ੍ਲਾਦਯਤੇ ਹਿ ਨਃ
ਜਦੋਂ ਉਹ ਸਾਰੇ ਦੁੱਖੀ ਲੋਕ ਚੀਖ ਪਏ, ਤੇਰੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਛੂਹਣ ਵਾਲੀ ਹਵਾ ਸਾਨੂੰ ਆਰਾਮ ਪਹੁੰਚਾ ਗਈ।
ਪਰਿਤਾਪਂ ਚ ਗਾਤ੍ਰੇਭ੍ਯਃ ਪੀਡਾ ਬਾਧਾਸ਼੍ਚ ਕृਤ੍ਸ੍ਨਸ਼ਃ
ਸਾਡੇ ਸਰੀਰਾਂ ਤੋਂ ਸਾਰਾ ਦਰਦ, ਪੀੜਾ ਤੇ ਤਕਲੀਫ਼ ਦੂਰ ਹੋ ਗਈ।
ਏਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਵਚਸ੍ਤੇषਾਂ ਤਂ ਯਾਮ੍ਯਪੁਰੁषਂ ਨृਪਃ
ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਯਮ ਦੇ ਸੇਵਕ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ।
ਕਿਂ ਮਯਾ ਕਰ੍ਮ ਤਤ੍ਪੁਣ੍ਯਂ ਮਰ੍ਤ੍ਯਲੋਕੇ ਮਹਤ੍ਕृਤਮ੍ 5.2.27.
ਮੈਂ ਮਰਤ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਕਿਹੜਾ ਵੱਡਾ ਚੰਗਾ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਸੀ?
ਆਸ਼੍ਵਿਨਸ੍ਯ ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼੍ਯਾਂ ਤਸ੍ਯੇਦਂ ਫਲਮੀਦृਸ਼ਮ੍
ਆਸ਼ਵਿਨ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਚੌਦਵੀ ਤਾਰੀਖ ਨੂੰ, ਇਹ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਤਤਸ੍ਤਦ੍ਗਾਤ੍ਰਸਂਸਰ੍ਗੀ ਪਵਨੋ ਹ੍ਲਾਦਦਾਯਕਃ
ਫਿਰ, ਉਹ ਸਰੀਰਾਂ ਨੂੰ ਛੂਹਣ ਵਾਲੀ ਹਵਾ ਖੁਸ਼ੀ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਤਤੋ ਭਦ੍ਰਮੁਖਾਤ੍ਰਾਹਂ ਸ੍ਥਾਸ੍ਯੇ ਸ੍ਥਾਣੁਰਿਵਾਚਲਃ
ਇਸ ਲਈ, ਭਲੇ ਚਿਹਰੇ ਵਾਲੇ, ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਢੀਠ ਪੱਥਰ ਵਾਂਗ ਖੜਾ ਰਹਾਂਗਾ।