ਅਦ੍ਯ ਮੇ ਸਫਲਂ ਜ੍ਞਾਨਮਦ੍ਯ ਮੇ ਸਫਲਂ ਤਪਃ 5.2.25.
ਅੱਜ ਮੇਰਾ ਗਿਆਨ ਫਲਦਾਇਕ ਹੋ ਗਿਆ, ਅੱਜ ਮੇਰਾ ਤਪ ਵੀ ਫਲਦਾਇਕ ਹੋ ਗਿਆ।
ਸ਼੍ਰੁਤਂ ਦੇਵੇਨ ਸਂਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਪਸ਼੍ਯਂਤਿ ਦੇਹਿਨਃ
ਦੇਵਤਾ ਵਲੋਂ ਕਹੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਸਰੀਰਧਾਰੀ ਲੋਕ ਨ੍ਹਾ ਕੇ ਵੇਖਦੇ ਹਨ...
ਤੇਜੋਮਯਂ ਸ਼ਰੀਰਂ ਤੁ ਬ੍ਰਹ੍ਮਰੂਪਂ ਸਨਾਤਨਮ੍
ਤੇਜ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਸਰੀਰ, ਸੱਚਮੁੱਚ ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਰੂਪ ਹੈ।
ਕਾਰਣਂ ਸ਼੍ਰੋਤੁਮਿਚ੍ਛਾਮਿ ਹृਦਿ ਮੇ ਵਰ੍ਤ੍ਤਤੇ ਚਿਰਮ੍
ਮੈਂ ਕਾਰਨ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ, ਇਹ ਮੇਰੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਹੈ।
ਯੋਗਾਭ੍ਯਾਸਰਤੇਨਾਪਿ ਵਤ੍ਸਰਾਂਸ਼੍ਚ ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼
ਯੋਗ ਅਭਿਆਸ ਵਿੱਚ ਲੱਗਾ ਰਹਿ ਕੇ ਵੀ, ਮੈਂ ਤੇਰਾਂ ਸਾਲ ਬਿਤਾ ਦਿੱਤੇ...
ਅਤ੍ਰ ਮੇ ਸਂਸ਼ਯੋ ਜਾਤਃ ਕੋ ਹੇਤੁਃ ਕਥ੍ਯਤਾਂ ਭृਸ਼ਮ੍
ਇਥੇ ਮੇਰੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਸੰਦੇਹ ਪੈਦਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ; ਕਾਰਨ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸ।
ਤਸ੍ਯ ਤਦ੍ਵਚਨ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਤਤੋ ਵਚਨਮਬ੍ਰਵੀਤ੍
ਉਸ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਅੱਗੇ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।
ਮਹਾਦੇਵਮੁਪਾਸ੍ਯਾਸ਼ੁ ਮੁਨੇ ਮੁਕ੍ਤਿਃ ਸੁਦੁਰ੍ਲਭਾ
ਹੇ ਮੁਨੀ, ਮਹਾਦੇਵ ਦੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਉਪਾਸਨਾ ਕੀਤੇ ਬਿਨਾ ਮੁਕਤੀ ਬਹੁਤ ਔਖੀ ਹੈ।
ਸ਼ृਣੁष੍ਵੈਕਮਨਾ ਵਿਪ੍ਰ ਕੁਰੁ ਯਤ੍ਨਂ ਯਥਾਰ੍ਥਤਃ
ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਧਿਆਨ ਲਾ ਕੇ ਸੁਣ ਅਤੇ ਜਿਵੇਂ ਠੀਕ ਹੋਵੇ, ਪੂਰੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ।
ਸ਼ਪ੍ਤੋऽਹਂ ਤੈਰ੍ਯਦਾ ਵਿਪ੍ਰੈਸ੍ਤਦਾ ਮੇ ਤੋषਿਤਾ ਭृਸ਼ਮ੍
ਜਦੋਂ ਮੈਨੂੰ ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੇ ਸ਼ਾਪ ਦਿੱਤਾ, ਮੈਂ ਬਹੁਤ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ।
ਮੁਕ੍ਤਿਕਾਮੋ ਮਹਾਕਾਲੇ ਮੁਕ੍ਤਿਰ੍ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸਤ੍ਤਮਃ 5.2.25.
ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਜੇ ਕੋਈ ਮਹਾਂ ਮੌਤ ਦੇ ਸਮੇਂ ਮੁਕਤੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮੁਕ੍ਤੀਸ਼੍ਵਰਂ ਤਦਾ ਲਿਂਗਂ ਤਸ੍ਯਾਗ੍ਰੇ ਕਥਯਿष੍ਯਸਿ
ਫਿਰ, ਉਸ ਮੁਕਤੀ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਲਿੰਗ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਤੂੰ ਕਹੇਗਾ।
ਪੂਰ੍ਵਂ ਹਿ ਚਿਹ੍ਨਿਤਂ ਕਰ੍ਮ ਦੇਹਿਨੋ ਨ ਵਿਮੁਂਚਤਿ
ਪਹਿਲਾਂ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ ਕਰਮ, ਸਰੀਰ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ।
ਇਤਿ ਤਸ੍ਯ ਵਚਃ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਸ ਵਿਪ੍ਰੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿਤ੍ਤਮਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਸ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਜੋ ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਸਰਵੋਤਮ ਗਿਆਨ ਰੱਖਦਾ ਸੀ,
ਦਿष੍ਟ੍ਯਾ ਤ੍ਵਮਾਗਤੋ ਭੂਪ ਦਿष੍ਟ੍ਯਾ ਤੇ ਸਂਗਤਂ ਮਯਾ
ਹੇ ਰਾਜਾ, ਤੇਰਾ ਆਉਣਾ ਮੇਰੇ ਲਈ ਭਾਗ ਹੈ; ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਮੇਰੀ ਮੁਲਾਕਾਤ ਵੀ ਭਾਗ ਨਾਲ ਹੋਈ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਨृਪਵਿਪ੍ਰੌ ਤੌ ਮੁਕ੍ਤਿਲਿਂਗਂ ਸਮਾ ਗਤੌ
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੋਵੇਂ ਮਿਲ ਕੇ ਮੁਕਤੀ ਲਿੰਗ ਵੱਲ ਚਲੇ।
ਤਤ੍ਕ੍ਸ਼ਣਾਤ੍ਸਸ਼ਰੀਰੌ ਤੌ ਤਸ੍ਮਿਁਲ੍ਲਿਂਗੇ ਲਯਂ ਗਤੌ
ਉਸੇ ਪਲ ਦੋਵੇਂ ਸਰੀਰ ਸਮੇਤ ਉਸ ਲਿੰਗ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਗਏ।
ਅਸ੍ਯ ਲਿਂਗਸ੍ਯ ਸਂਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਾਨ੍ਮੁਕ੍ਤਿਰ੍ਭਵਤਿ ਨਾਨ੍ਯਥਾ ਅਪਿ ਪਾਪਸਮਾਯੁਕ੍ਤਃ ਸ ਯਾਤਿ ਪਰਮਾਂ ਗਤਿਮ੍
ਇਸ ਲਿੰਗ ਦੇ ਸਪਰਸ਼ ਨਾਲ ਹੀ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਨਹੀਂ; ਪਾਪੀ ਵੀ ਇਸ ਨਾਲ ਉੱਚੀ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਰੇ ਮੂਢਾਃ ਕਿਂ ਤਪੋਭਿਸ਼੍ਚ ਕਿਂ ਦਾਨੈਰ੍ਨਿਯਮੈਸ਼੍ਚ ਕਿਮ੍
ਹੇ ਮੂਰਖੋ, ਤਪ ਕਰਕੇ ਕੀ ਲਾਭ, ਦਾਨ ਦੇ ਕੇ ਜਾਂ ਨਿਯਮ ਪਾਲ ਕੇ ਕੀ ਲਾਭ?
ਨ ਮਾਂ ਵਿਦੁਰ੍ਦੇਵਗਣਾ ਨਾਸੁਰਾ ਨ ਮਹਰ੍षਯਃ
ਦੇਵਤੇ, ਅਸੁਰ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਵੀ ਮੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ।
ਨ ਮੇ ਵੇਤ੍ਤਿ ਪਰਂ ਰੂਪਂ ਸ੍ਵਯਂ ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਤ੍ਪ੍ਰਜਾਪਤਿਃ 5.2.25.
ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਵੀ ਮੇਰਾ ਸਰਵੋਤਮ ਰੂਪ ਸੱਚਮੁੱਚ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ।
ਯਦੇਤਦ੍ਦृਸ਼੍ਯਤੇ ਤੇਜੋ ਲਿਂਗਰੂਪਂ ਯਸ਼ਸ੍ਵਿਨਿ
ਹੇ ਯਸ਼ਸਵੀ, ਜੋ ਤੇਜ ਲਿੰਗ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ—
ਅਨੇਕਜਨ੍ਮਸਂਸ਼ੁਦ੍ਧਾ ਯੋਗਿਨੋऽਨੁਗ੍ਰਹਾਨ੍ਮਮ
ਅਨੇਕ ਜਨਮਾਂ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋਏ ਜੋਗੀ, ਮੇਰੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ,
ਈਸ਼੍ਵਰ ਉਵਾਚ ਯਸ੍ਯ ਦਰ੍ਸ਼ਨਮਾਤ੍ਰੇਣ ਨਿष੍ਕਲਂਕੋ ਨਰੋ ਭਵੇਤ੍
ਈਸ਼ਵਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਜਿਸ ਦੇ ਸਿਰਫ਼ ਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਨਿਸਕਲੰਕ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—
ਅਤ੍ਰਿਰ੍ਨਾਮ ਮਹਾਭਾਗੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣੋ ਮਾਨਸਃ ਸੁਤਃ
ਅਤ੍ਰੀ ਨਾਮਕ, ਬਹੁਤ ਭਾਗਸ਼ਾਲੀ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਦਾ ਮਨ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ ਪੁੱਤਰ ਸੀ।
ਤਸ੍ਯ ਪੁਤ੍ਰੋऽਭਵਤ੍ਸੋਮੋ ਦਕ੍ਸ਼ੋਥ ਮਾਤृਭਾਗਤਃ
ਉਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੋਮ ਸੀ; ਫਿਰ ਮਾਤਾਵਾਂ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਤੋਂ ਦਕ੍ਸ਼ ਹੋਇਆ।
ਸੋਮਪਤ੍ਨ੍ਯੋ ਹਿ ਮਂਤਵ੍ਯਾਸ੍ਤਾਸਾਂ ਸ਼੍ਰੇष੍ਠਾ ਤੁ ਰੋਹਿਣੀ
ਸੋਮ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਵਿਚੋਂ, ਰੋਹਿਣੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ।
ਇਤਰਾਃ ਪ੍ਰੋਚੁਰਾਗਤ੍ਯ ਦਕ੍ਸ਼ਸ੍ਯਾਗ੍ਰੇ ਯਥਾਤਥਮ੍
ਦੂਜੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਆ ਕੇ, ਦਕ੍ਸ਼ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਜਿਵੇਂ ਠੀਕ ਸੀ, ਐਸਾ ਕਹਿਆ।
ਯਦਾ ਨ ਵਾਰਿਤਸ੍ਤਸ੍ਥੌ ਦਕ੍ਸ਼ਃ ਕੁਦ੍ਧਸ੍ਤਦਾ ਪ੍ਰਿਯੇ
ਜਦੋਂ ਦਕਸ਼ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਰੋਕਿਆ ਨਹੀਂ ਗਿਆ, ਉਹ ਠੀਕ ਠੀਕ ਖੜਾ ਰਹਿਆ, ਪਿਆਰੀ।
ਏਵਂ ਸ਼ਪ੍ਤਸ੍ਤੁ ਸੋਮੋ ਵੈ ਤਦਾ ਹ੍ਯਂਤਰ੍ਹਿਤੋऽਭਵਤ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼ਾਪ ਲੱਗਣ 'ਤੇ, ਸੋਮ ਉਸ ਵੇਲੇ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ।