ਤਦਾਪ੍ਰਭृਤ੍ਯਭੂਤ੍ਕ੍ਸ਼ੀਣੋ ਰਾਜਪੁਤ੍ਰੋ ਦਿਨੇਦਿਨੇ 5.2.21.
ਉਸ ਵੇਲੇ ਤੋਂ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਣ ਲੱਗ ਪਿਆ।
ਅਥ ਕੇਨਾਪਿ ਕਾਮੇਨ ਵਾਮਦੇਵਾਸ਼੍ਰਮਂ ਗਤਃ ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਵਾਮਦੇਵਂ ਸ ਨਮਸ੍ਕृਤ੍ਯ ਪੁਨਃਪੁਨਃ
ਕਿਸੇ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਉਹ ਵਾਮਦੇਵ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮ ਗਿਆ ਅਤੇ ਵਾਮਦੇਵ ਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ ਪੁੱਛਿਆ।
ਭਗਵਨ੍ਕੇਨ ਪਾਪੇਨ ਕ੍ਸ਼ੀਯਤੇऽਹਰ੍ਨਿਸ਼ਂ ਵਪੁਃ
ਭਗਵਾਨ ਜੀ, ਕਿਹੜੇ ਪਾਪ ਕਰਕੇ ਮੇਰਾ ਸਰੀਰ ਦਿਨ-ਰਾਤ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ?
ਵਾਮਦੇਵੋऽਥ ਤਂ ਪ੍ਰਾਹ ਕੁਕ੍ਕੁਟਾ ਭਕ੍ਸ਼ਿਤਾਸ੍ਤ੍ਵਯਾ
ਫਿਰ ਵਾਮਦੇਵ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਤੂੰ ਕੁੱਕੜ ਖਾਏ ਹਨ।'
ਤਮੇਵ ਸ਼ਰਣਂ ਗਚ੍ਛ ਸ ਉਪਾਯਂ ਵਦਿष੍ਯਤਿ
ਉਸ ਦੇ ਪਾਸ ਜਾ ਕੇ ਆਸਰਾ ਲੈ; ਉਹ ਤੈਨੂੰ ਉਪਾਏ ਦੱਸੇਗਾ।
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਚ ਤਾਮ੍ਰਚੂਡਂ ਤਂ ਮਹਾਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਕृਤਾਂਜਲਿਃ
ਤਾਂmrਚੂੜਾ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਵੱਡੀ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਹੱਥ ਜੋੜ ਲਏ।
ਅਜ੍ਞਾਨਾਦ੍ਭਕ੍ਸ਼ਿਤਾ ਦੇਵ ਕੁਕ੍ਕੁਟਾਃ ਪੁष੍ਟਿਕਾਰਣਾਤ੍
ਦੇਵਤਾ ਜੀ, ਕੁੱਕੜ ਅਣਜਾਣੀ ਵਿਚ, ਪੋਸ਼ਣ ਲਈ ਖਾਏ ਗਏ ਸਨ।
ਪ੍ਰੋਵਾਚ ਤਾਮ੍ਰਚੂਡੋऽਥ ਯਸ੍ਮਾਤ੍ਪ੍ਰਾਰ੍ਥਯਸੇ ਨृਪ
ਤਾਂmrਚੂੜਾ ਨੇ ਆਖਿਆ, 'ਕਿਉਂਕਿ ਤੂੰ ਮੰਗਦਾ ਹੈਂ, ਰਾਜਾ...'
ਸ਼ਾਸ੍ਤਾ ਗੋਪ੍ਤਾ ਚ ਲੋਕਾਨਾਂ ਰਾਜਾ ਦਂਡਧਰਃ ਪ੍ਰਭੁਃ
ਰਾਜਾ, ਜੋ ਸਜ਼ਾ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਉਹ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਰਖਵਾਲਾ, ਅਧਿਆਪਕ ਤੇ ਰਾਖਾ ਹੈ।
ਅਤੋ ਨ ਦृਸ਼੍ਯਤੇ ਪੁਤ੍ਰਿ ਤਿਰ੍ਯਗ੍ਭਾਵਂ ਸਮਾਸ਼੍ਰਿਤਃ
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਪੁੱਤਰੀ, ਉਹ ਦਿਖਾਈ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਪਸ਼ੂ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਚੁੱਕਾ ਹੈ।
ਇਤਿ ਤਸ੍ਯ ਵਚਃ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਗਾਲਵਸ੍ਯ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਪਰਯਾ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਸ਼ਾਪਾਂਤੋ ਹਿ ਕਥਂ ਭਵੇਤ੍ ।। 5.2.21.
ਉਸ ਮਹਾਨ ਗਾਲਵ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਹ ਨੇ ਵੱਡੀ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪੁੱਛਿਆ, "ਇਹ ਸ਼ਾਪ ਕਿਵੇਂ ਖਤਮ ਹੋਵੇਗਾ?"
ਗਾਲਵਃ ਕਥਯਾਮਾਸ ਧ੍ਯਾਨੇਨਾਲੋਕ੍ਯ ਯਤ੍ਨਤਃ
ਗਾਲਵ ਨੇ ਧਿਆਨ ਕਰਕੇ ਤੇ ਪੂਰੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨਾਲ ਵੇਖ ਕੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ।
ਮਹਾਕਾਲ ਵਨੇ ਲਿਂਗਂ ਪਕ੍ਸ਼ਿਯੋਨਿਵਿਮੋਚਨਮ੍ ਤਸ੍ਯ ਦਰ੍ਸ਼ਨਮਾਤ੍ਰੇਣ ਸ਼ਾਪਸ੍ਯਾਂਤੋ ਭਵਿष੍ਯਤਿ
ਮਹਾਕਾਲ ਦੇ ਜੰਗਲ ਵਿਚ 'ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ ਜਨਮ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਦੇਣ ਵਾਲਾ' ਲਿੰਗ ਹੈ; ਉਸ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਵੇਖਣ ਨਾਲ ਹੀ ਸ਼ਾਪ ਦਾ ਅੰਤ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।
ਸਾ ਪ੍ਰਣਮ੍ਯ ਮੁਨਿਸ਼੍ਰੇष੍ਠਮਾਜਗਾਮ ਤ੍ਵਰਾਨ੍ਵਿਤਾ
ਉਹ ਨੇ ਮੁਨੀ ਦੇ ਸਿਰਮੌਰ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ ਤੇ ਜਲਦੀ ਚੱਲ ਪਈ।
ਪ੍ਰਫੁਲ੍ਲਨਯਨਾਭ੍ਯਾਂ ਸਾ ਦृष੍ਟਾ ਲੋਲੇਕ੍ਸ਼ਣਾ ਪ੍ਰਿਯਾ
ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਖਿੜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸਨ, ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪਿਆਰੇ ਨੇ, ਜਿਸ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਚੰਚਲ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।
ਤਤਸ੍ਤੇਨ ਤਦਾ ਰਾਜ੍ਞਾ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾ ਸਾ ਮृਗਲੋਚਨਾ
ਫਿਰ, ਉਸ ਵੇਲੇ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਮਿਰਗ ਵਾਂਗ ਸਨ, ਗੱਲ ਕੀਤੀ।
ਤਯਾ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਮਹਾਰਾਜ ਗਮ੍ਯਤੇऽਦ੍ਯ ਮਯਾ ਸਹ
ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮਹਾਰਾਜ, ਅੱਜ ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਜਾਵਾਂਗੀ।"
ਤਸ੍ਯਾਸ੍ਤਦ੍ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਤ੍ਵਰਮਾਣੋ ਮੁਦਾਨ੍ਵਿਤਃ
ਉਸ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਹ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਤੇ ਜਲਦੀ ਚੱਲ ਪਿਆ।
ਪੂਜਯਿਤ੍ਵਾਥ ਤਲ੍ਲਿਂਗਂ ਪਕ੍ਸ਼ਿਯੋਨਿਵਿਮੋਚਨਮ੍
ਫਿਰ, ਉਸ ਲਿੰਗ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ, ਜੋ 'ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ ਜਨਮ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਦੇਣ ਵਾਲਾ' ਸੀ।
ਤਸ੍ਯਾਂ ਰਾਤ੍ਰੌ ਨ ਸਂਜਾਤਃ ਕੁਕ੍ਕੁਟੋ ਯਾਦृਸ਼ਃ ਸਦਾ
ਉਸ ਰਾਤ, ਉਹ ਕੁੱਕੜ, ਜੋ ਹਮੇਸ਼ਾ ਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਨਹੀਂ ਆਇਆ।
ਰੂਪੇਣ ਨਿਰ੍ਜਿਤਃ ਕਾਮਸ੍ਤੇਨਾਪ੍ਰਤਿਮਤੇਜਸਾ ਕੋऽਯਂ ਪ੍ਰਭਾਵੋ ਯੇਨਾਹਂ ਸ਼ਾਪਾਨ੍ਮੁਕ੍ਤਃ ਸੁਦੁਸ੍ਤਰਾਤ੍ ।। 5.2.21.
ਸੌੰਦਰਯ ਤੇ ਅਦਭੁਤ ਕਾਮ ਦੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਜਿੱਤਿਆ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਸੋਚਿਆ, "ਇਹ ਕਿਹੜੀ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਮੈਂ ਇਹ ਮੁਸ਼ਕਲ ਸ਼ਾਪ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਗਿਆ?"
ਪ੍ਰਿਯਾਂ ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਨृਪਤਿਃ ਪੂਰ੍ਣੇਨ੍ਦੁਵਦਨਾਂ ਭृਸ਼ਮ੍
ਰਾਜਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਿਆਰੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਚਿਹਰਾ ਪੂਰੇ ਚੰਦ ਵਾਂਗ ਸੀ, ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਪੁੱਛਿਆ।
ਅਥ ਸਾ ਕਥਯਾਮਾਸ ਵृਤ੍ਤਾਂਤਂ ਵਿਸ੍ਤਰਾਨ੍ਮੁਦਾ
ਫਿਰ ਉਹ ਨੇ ਪੂਰੇ ਵਾਕਿਆ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਤੇ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸਿਆ।
ਰਾਜਞ੍ਛਾਪਾਦ੍ਵਿਮੁਕ੍ਤੋऽਸਿ ਲਿਂਗਸ੍ਯਾਸ੍ਯ ਪ੍ਰਭਾਵਤਃ
"ਰਾਜਾ, ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਲਿੰਗ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਸ਼ਾਪ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਗਏ ਹੋ।"
ਤਯਾ ਸਾਰ੍ਦ੍ਧਂ ਯਯੌ ਰਾਜਾ ਸ੍ਵਰ੍ਗਂ ਸੁਰਗਣੈਃ ਸ੍ਤੁਤਃ
ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਸੁਰਗ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕੀਤੀ, ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ।
ਵਿਖ੍ਯਾਤਂ ਦੇਵਿ ਲੋਕੇऽਸ੍ਮਿਨ੍ਸਰ੍ਵਕਾਮਫਲਪ੍ਰਦਮ੍ ਤਿਰ੍ਯਗ੍ਯੋਨਿਂ ਨ ਯਾਸ੍ਯਂਤਿ ਨ ਵਿਯੋਗੋ ਭਵਿष੍ਯਤਿ
"ਦੇਵੀ, ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਵਿਚ ਸਭ ਇੱਛਾਵਾਂ ਦੇ ਫਲ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ; ਕੋਈ ਵੀ ਜੰਤੂਆਂ ਦੀ ਜਨਮ ਵਿਚ ਨਹੀਂ ਜਾਵੇਗਾ, ਤੇ ਵਿੱਛੋੜਾ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ।"
ਨ ਚਾਪਿ ਨਰਕਾਵਾਪ੍ਤਿਰ੍ਨ ਦੁਃਖਂ ਨ ਜਰਾ ਭਯਮ੍
"ਨਾਹ ਹੀ ਨਰਕ ਮਿਲੇਗਾ, ਨਾਹ ਦੁੱਖ, ਨਾਹ ਬੁਢਾਪਾ, ਨਾਹ ਡਰ।"
ਰੂਪਸੌਭਾਗ੍ਯਸਂਪਨ੍ਨਾ ਭਵਿष੍ਯਂਤਿ ਯੁਗੇਯੁਗੇ ਤੇषਾਂ ਕੁਲੇ ਚ ਯੇ ਕੇਚਿਤ੍ਪਿਤਰੋ ਨਿਰਯਸ੍ਥਿਤਾਃ
"ਹਰ ਯੁਗ ਵਿਚ ਉਹ ਸੋਹਣੇ ਤੇ ਨਸੀਬ ਵਾਲੇ ਹੋਣਗੇ; ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਵੰਸ਼ ਵਿਚ ਜਿਹੜੇ ਪਿਤਾ-ਪੁਰਖ ਨਰਕ ਵਿਚ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ..."
ਤਿਰ੍ਯਗ੍ਯੋਨਿਗਤਾ ਯੇ ਚ ਪਸ਼ੁਯੋਨਿਂ ਤੁ ਯੇ ਗਤਾਃ
ਜੋ ਜੀਵ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਜਾਤ ਵਿਚ ਪੈ ਗਏ ਹਨ, ਜਾਂ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਜਨਮ ਲੈ ਚੁੱਕੇ ਹਨ,
ਯਸ੍ਯ ਦਰ੍ਸ਼ਨਮਾਤ੍ਰੇਣ ਤਿਰ੍ਯਗ੍ਯੋਨਿਰ੍ਨ ਦृਸ਼੍ਯਤੇ
ਉਸ ਦੇ ਸਿਰਫ਼ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਹੀ, ਜਾਨਵਰਾਂ ਵਾਲਾ ਜਨਮ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ।