ਮਨ੍ਯਤੇ ਤਾਵਦਾਤ੍ਮਾਨਮਨ੍ਯੇਭ੍ਯੋ ਰੂਪਵਤ੍ਤਮਮ੍
ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਹੋਰਾਂ ਤੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਸੋਹਣਾ ਸਮਝਦਾ ਹੈ।
ਤਦੇਤਰਂ ਵਿਜਾਨਾਤਿ ਹ੍ਯਾਤ੍ਮਾਨਂ ਨੇਤਰਂ ਜਨਮ੍
ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਹੋਰ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਜਾਣਦਾ ਹੈ।
ਸ ਨਾਸ੍ਤਿਕੋਪ੍ਯੁਦ੍ਵਿਜਤੇ ਜਨਃ ਕਿਂ ਪੁਨਰਾਸ੍ਤਿਕਃ
ਨਾਸਤਿਕ ਵੀ ਘਬਰਾਉਂਦਾ ਨਹੀਂ, ਫਿਰ ਆਸਤਿਕ ਤਾਂ ਹੋਰ ਵੀ ਨਹੀਂ।
ਅਨਾਤ੍ਮਜ੍ਞਾਸਿ ਗਿਰਿਜੇ ਮृਡੇ ਪਂਡਿਤਮਾਨਿਨਿ
ਹੇ ਪਹਾੜ ਦੀ ਧੀ, ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੀ, ਮ੍ਰਿਡਾ, ਜਦ ਕਿ ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਗਿਆਨੀ ਸਮਝਦੀ ਹੈ।
ਕਾਠਿਨ੍ਯਂ ਕष੍ਟਮਭ੍ਯੇਤਿ ਧਾਤੁਭ੍ਯੋ ਬਹੁਘਾਤਿਤਾ
ਕਠੋਰਤਾ ਤੇ ਦੁੱਖ ਤੱਤਾਂ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਕਈ ਵਾਰੀ ਝਟਕਿਆਂ ਨਾਲ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤਾऽਸਿ ਮਯਾ ਦੇਵਿ ਪੁਨਃ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਤ੍ਵਯਾ ਵਚਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੇ ਦੇਵੀ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਕਿਹਾ; ਤੂੰ ਫਿਰ ਆਪਣਾ ਬੋਲ ਕਿਹਾ।
ਵ੍ਯਾਲੇਭ੍ਯੋऽਨੇਕਜਿਹ੍ਵਤ੍ਵਂ ਭਸ੍ਮਤਃ ਸ੍ਨੇਹਵਰ੍ਜਨਮ੍
ਸੱਪਾਂ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਜ਼ਬਾਨਾਂ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ; ਰਾਖ ਤੋਂ ਪਿਆਰ ਦੀ ਕਮੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।
ਸ਼੍ਮਸ਼ਾਨਵਾਸਾਦ੍ਭੀਰੁਤ੍ਵਂ ਨਗ੍ਨਤ੍ਵਂ ਚ ਨ ਲਜ੍ਜਯਾ
ਸ਼ਮਸ਼ਾਨ ਵਿਚ ਰਹਿਣ ਨਾਲ ਡਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਨੰਗਾਪਣ ਲਾਜ ਕਰਕੇ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਏਵਂ ਤਦਾਭਵਦ੍ਰੌਦ੍ਰਃ ਕਲਹੋ ਭਯਕृਚ੍ਛੁਭੇ 5.2.
ਉਸ ਵੇਲੇ, ਇੱਕ ਭਿਆਨਕ ਝਗੜਾ ਹੋਇਆ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਡਰ ਤੇ ਉਲਝਣ ਪੈਦਾ ਹੋਈ।
ਭੀਤਾਸ਼੍ਚ ਦੇਵਗਂਧਰ੍ਵਾ ਯਕ੍ਸ਼ਗਂਧਰ੍ਵਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਃ
ਦੇਵਤੇ, ਗੰਧਰਵ, ਯਕਸ਼, ਗੰਧਰਵ ਤੇ ਰਾਕਸ਼ਸ—all ਡਰੇ ਹੋਏ ਸਨ।
ਲਿਂਗਮਧ੍ਯਾਤ੍ਸਮੁਤ੍ਪਨ੍ਨਾ ਵਾਣੀ ਸੁਖਕਰੀ ਸ਼ੁਭਾ
ਲਿੰਗ ਦੇ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਆਵਾਜ਼ ਉਠੀ, ਜੋ ਸੁਭਾਵਨ ਤੇ ਸੁਖ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਸੀ।
ਨਾਮਾਸ੍ਯ ਚਕ੍ਰੁਰ੍ਦੇਵੇਸ਼ਾਸ੍ਤਦਾ ਕਲਕਲੇਸ਼੍ਵਰਮ੍
ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀਆਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ 'ਕਲਕਲੇਸ਼ਵਰ' ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ।
ਯਸ੍ਤਮਰ੍ਚਯਤੇ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਦੇਵਂ ਕਲਕਲੇਸ਼੍ਵਰਮ੍ ਵਿਪ੍ਰਂ ਕੁਰ੍ਯੁਰ੍ਵਰਾਰੋਹੇ ਕਲਹੋ ਨ ਭਵੇਦ੍ਗृਹੇ
ਜੋ ਭੀ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਕਲਕਲੇਸ਼ਵਰ ਦੇਵਤਾ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਸੋਹਣੀਏ, ਉਸ ਦੇ ਘਰ ਵਿਚ ਪੰਡਿਤ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਤੇ ਘਰ ਵਿਚ ਕਦੇ ਝਗੜਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਸੁਸ਼ੀਲਾ ਗृਹਿਣੀ ਤਸ੍ਯ ਸੁਰੂਪਾ ਸੁਭਗਾ ਪ੍ਰਿਯੇ
ਉਸ ਦੀ ਘਰਵਾਲੀ ਚੰਗੇ ਸੁਭਾਅ ਵਾਲੀ, ਸੁੰਦਰ ਤੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੀ ਹੋਵੇਗੀ, ਪਿਆਰੀਏ।
ਯੇ ਪਸ਼੍ਯਂਤਿ ਚਤੁਰ੍ਦ੍ਦਸ਼੍ਯਾਂ ਦੇਵਂ ਕਲਕਲੇਸ਼੍ਵਰਮ੍
ਜੋ ਲੋਕ ਚੌਦਵੀ ਨੂੰ ਕਲਕਲੇਸ਼ਵਰ ਦੇਵਤਾ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦੇ ਹਨ,
ਨ ਚ ਸ਼ਤ੍ਰੁਭਯਂ ਤੇषਾਂ ਜਾਯਤੇ ਗਿਰਿਪੁਤ੍ਰਕੇ
ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ, ਪਹਾੜ ਦੀ ਧੀਏ, ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਤੋਂ ਕਦੇ ਡਰ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ।
ਏष ਤੇ ਕਥਿਤੋ ਦੇਵਿ ਪ੍ਰਭਾਵਃ ਪਾਪਨਾਸ਼ਨਃ
ਏ ਦੇਵੀ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਇਹ ਪਾਪ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਮਹਿਮਾ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।
ਨਿਰ੍ਮਾਲ੍ਯਲਂਘਨਾਪ੍ਤਪਾਪਾਨ੍ਮੁਚ੍ਯਤੇ ਯਸ੍ਯ ਦਰ੍ਸ਼ਨਾਤ
ਉਸ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ, ਨਿਰਮਾਲਿਆਂ ਉੱਤੇ ਲੰਘਣ ਨਾਲ ਹੋਏ ਪਾਪ ਵੀ ਮੁੱਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਤਸ੍ਯ ਪ੍ਰਭਾਵਂ ਸੁਭਗਂ ਕਥਯਾਮ੍ਯਥ ਵਿਸ੍ਤਰਾਤ੍
ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ, ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੀਏ, ਉਸ ਦੀ ਵੱਡੀ ਮਹਿਮਾ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸਾਂਗਾ।
ਪੁਰਾ ਦੇਵਰ੍षਿਗਂਧਰ੍ਵਾਸ਼੍ਚਾਰਣਾ ਗੁਹ੍ਯਕਾਸ੍ਤਥਾ
ਇਕ ਵਾਰ ਦੇਵਤਾ ਰੂਪ ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਗੰਧਰਵਾਂ, ਚਾਰਣਾਂ ਤੇ ਗੁਪਤ ਜੀਵ,
ਏਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨਂਤਰੇ ਸ਼ਕ੍ਰੋ ਦੇਵਰ੍षਿਂ ਨਾਰਦਂ ਮੁਨਿਮ੍
ਉਸ ਸਮੇਂ ਇੰਦਰ ਨੇ ਨਾਰਦ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ,
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਵਿਨਯਸਂਪਨ੍ਨਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰ੍ਯਪਰਾਯਣਮ੍
ਉਸ ਨੂੰ ਨਿਮਰਤਾ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਤੇ ਬ੍ਰਹਮਚਾਰੀ ਵੇਖ ਕੇ,
ਤ੍ਵਯਾ ਦृष੍ਟਮਿਦਂ ਸਰ੍ਵਂ ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯਂ ਭੂਰ੍ਭੁਵਾਦਿਕਮ੍
ਤੂੰ ਇਹ ਸਾਰਾ ਤਿੰਨ ਲੋਕ—ਧਰਤੀ, ਅਕਾਸ਼ ਤੇ ਸੁਰਗ—ਵੇਖ ਲਿਆ ਹੈ।
ਤ੍ਵਤ੍ਤੁਲ੍ਯੋ ਨਾਸ੍ਤਿ ਲੋਕੇऽਸ੍ਮਿਨ੍ਮੁ ਕ੍ਤ੍ਵੈਕਂ ਪਰਮੇष੍ਠਿਨਮ੍
ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿਚ ਤੇਰੇ ਬਰਾਬਰ ਹੋਰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਗੱਲਾਂ ਨੂੰ ਪਰਮਪਿਤਾ ਨੂੰ ਆਖ ਕੇ।
ਯੋਗੇਨ ਤਪਸਾ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਯਤ੍ਤ੍ਵਯਾ ਪਰਿਤੋषਿਤਃ
ਤੂੰ ਜੋਗ, ਤਪੱਸਿਆ ਤੇ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਉਸਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਅਤੋऽਹਂ ਪ੍ਰष੍ਟੁਮਿਚ੍ਛਾਮਿ ਕਥ੍ਯਤਾਂ ਮਮ ਨਿਸ਼੍ਚਯਮ੍
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਮੈਂ ਪੁੱਛਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ; ਮੇਰੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਕੇ ਦੱਸ।
ਏਵਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਤਦਾ ਧ੍ਯਾਤ੍ਵਾ ਚਿਂਤਯਾਮਾਸ ਨਾਰਦਃ 5.2.19.
ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਨਾਰਦ ਨੇ ਧਿਆਨ ਲਾਇਆ ਤੇ ਸੋਚਿਆ।
ਦੇਵਰਾਜ ਸ੍ਮृਤਂ ਪੁਣ੍ਯਂ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਰਾਜਮਨੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਧਾਮ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਦਸ਼ਗੁਣਂ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਂ ਮਹਾਕਾਲਸ੍ਯ ਕਥ੍ਯਤੇ
ਇਸ ਲਈ, ਮਹਾਕਾਲ ਦਾ ਧਾਮ ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਦਸ ਗੁਣਾ ਵਧੀਆ ਹੈ।
ਏਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਸਹਸ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ੋ ਵਰ੍ਣਯਿਤ੍ਵਾ ਚ ਤਂ ਮੁਨਿਮ੍
ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਹਜ਼ਾਰ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ ਨੇ ਉਸ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਉਹ ਗੱਲ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ।