ਪ੍ਰਾਤਰੁਤ੍ਥਾਯ ਤੇ ਸਰ੍ਵੇ ਗੋਮਤੀਂ ਸਰਿਤਾਂ ਵਰਾਮ੍
ਸਵੇਰੇ ਉਠ ਕੇ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਗੋਮਤੀ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਦਰਿਆ, ਵੱਲ ਚਲੇ।
ਸ੍ਨਾਨਦਾਨਾਦਿਕਂ ਸਰ੍ਵਮਤ੍ਰੈਵ ਸਮੁਪਾਸਯ
ਉਥੇ, ਇਸ਼ਨਾਨ, ਦਾਨ ਆਦਿ ਸਾਰੇ ਕੰਮ ਕਰੋ।
ਗੋਮਤ੍ਯਤ੍ਰ ਸਮਾਲੀਨਾ ਯਜ੍ਞਕੁਣ੍ਡੇ ਸਰਸ੍ਵਤੀ
ਗੋਮਤੀ ਵਿੱਚ, ਯਜਨ ਕੁੰਡ ਵਿੱਚ, ਸਰਸਵਤੀ ਮੌਜੂਦ ਸੀ।
ਸਰ੍ਵੇषਾਮਪਿ ਲੋਕਾਨਾਂ ਮਾਰ੍ਗੋऽ ਤ੍ਰੈਵ ਚ ਵਿਦ੍ਯਤੇ 5.1.62.
ਇੱਥੇ ਹੀ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਰਸਤਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਗੋਮਤੀਕੁਣ੍ਡਮਾਖ੍ਯਾਤਂ ਸਰ੍ਵਪਾਪਪ੍ਰਣਾਨਸ਼ਨਮ੍
ਗੋਮਤੀ ਨਾਂ ਦੇ ਕੂੰਡ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਨਰੋ ਨਿਤ੍ਯਂ ਰਾਤ੍ਰੌ ਜਾਗਰਣਂ ਚਰੇਤ੍
ਉਥੇ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਰਾਤ ਨੂੰ ਜਾਗਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਵੈष੍ਣਵਾਂਸ਼੍ਚ ਨਰਾਂਸ਼੍ਚੈਵ ਕृष੍ਣਜਨ੍ਮੋਤ੍ਸੁਕਾਨ੍ਵਰਾਨ੍
ਉਸ ਨੂੰ ਵੈਸ਼ਨਵਾਂ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਜਨਮ ਲਈ ਉਤਸੁਕ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸੱਦਾ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਗੋਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਾਂ ਪੂਜਾਸ਼੍ਚ ਕ੍ਰਿਯਤੇ ਯੈਃ ਸਮਾਹਿਤੈਃ
ਜੋ ਮਨ ਲਾ ਕੇ ਉਥੇ ਗਾਂਵਾਂ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ—
ਗੋਮਤੀਸ੍ਨਾਨਜਾਤ੍ਪੁਣ੍ਯਾਦ੍ਵਾਸੁਦੇਵਸਮਾਗਮਾਤ੍
ਗੋਮਤੀ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਅਤੇ ਵਾਸੁਦੇਵ ਨਾਲ ਮਿਲਣ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਨਾਲ,
ਤਥਾ ਚੈਤ੍ਰਸਿਤੇ ਪਕ੍ਸ਼ੇ ਯਾਵਚ੍ਚੈਕਾਦਸ਼ੀ ਭਵੇਤ੍
ਚੈਤਰ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਸ਼ੁਕਲ ਪੱਖ ਵਿੱਚ, ਜਦ ਤੱਕ ਇਕਾਦਸ਼ੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ,
ਰਾਤ੍ਰੌ ਜਾਗਰਣਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਵਿष੍ਣੁਪੂਜਾਂ ਤਥੈਵ ਚ
ਰਾਤ ਨੂੰ ਜਾਗ ਕੇ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰ ਕੇ,
ਗੋਸਹਸ੍ਰਫਲਂ ਤੇषਾਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯਤੇ ਨਾऽਤ੍ਰ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਉਹ ਹਜ਼ਾਰ ਗਾਂਵਾਂ ਦੇ ਦਾਨ ਦਾ ਫਲ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।
ਸਰ੍ਵਪਾਪਵਿਨਿਰ੍ਮੁਕ੍ਤਾ ਵਿष੍ਣੁਲੋਕਂ ਪ੍ਰਯਾਂਤਿ ਤੇ
ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਸ੍ਕਾਂਦੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਏਕਾਸ਼ੀਤਿਸਾਹਸ੍ਰ੍ਯਾਂ ਸਂਹਿਤਾਯਾਂ ਪਞ੍ਚਮ ਆਵਂਤ੍ਯਖਣ੍ਡੇऽਵਨ੍ਤੀਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯੇ ਗੋਮਤੀਤੀਰ੍ਥਕੁਣ੍ਡਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਵਰ੍ਣਨਂਨਾਮ ਦ੍ਵਿषष੍ਟਿਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਅਵੰਤੀ ਖੇਤਰ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਅਤੇ ਗੋਮਤੀ ਤੀਰਥ ਕੂੰਡ ਦੀ ਮਹਾਤਮਤਾ ਦਾ ਵਰਣਨ ਵਾਲਾ, ਅਠਵਾਂ-ਸਠਵਾਂ ਅਧਿਆਇ, ਅਕੱਸੀ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਾਲੇ ਸ਼੍ਰੀ ਸਕਾਂਦ ਮਹਾ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਪੰਜਵੇਂ ਅਵੰਤੀ ਖੰਡ ਵਿੱਚ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ।
ਤਤ੍ਰ ਤੀਰ੍ਥੇ ਨਰਃ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਦੇਵਂ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਮ੍
ਉਥੇ ਤੀਰਥ ਤੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ ਅਤੇ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਕੇ,
ਮੁਚ੍ਯਤੇ ਸਰ੍ਵਪਾਪੇਭ੍ਯਃ ਸ਼ੁਚਿਃ ਪ੍ਰਯਤਮਾਨਸਃ
ਸ਼ੁੱਧ ਤੇ ਇਕਾਗ੍ਰ ਮਨ ਵਾਲਾ ਮਨੁੱਖ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਭੁਵਿ ਪੁਣ੍ਯਤਮਂ ਤੀਰ੍ਥਂ ਸਰ੍ਵਪਾਪਹਰਂ ਪਰਮ੍
ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਤੀਰਥ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਮਹਾਪਾਪਹਰਂ ਪੁਣ੍ਯਂ ਮਹਾਪੁਣ੍ਯਫਲਪ੍ਰਦਮ੍
ਇਹ ਵੱਡੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵੱਡੀ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਦਾ ਫਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਵਿਧृਤਾ ਸ਼ਿਰਸਿ ਸਦ੍ਯੋ ਮਹਾਦੇਵੇਨ ਸ਼ਂਭੁਨਾ
ਇਹ ਤੁਰੰਤ ਮਹਾਦੇਵ ਸ਼ੰਭੂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਿਰ ਤੇ ਧਾਰਨ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਗਂਗਾਸ੍ਨਾਨਫਲਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਵਿष੍ਣੁ ਲੋਕੇ ਮਹੀਯਤੇ
ਗੰਗਾ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਦਾ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਆਦਰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਪਾਪਵਿਸ਼ੁਦ੍ਧਾਤ੍ਮਾ ਵੀਰਲੋਕਮਵਾਪ੍ਨੁਯਾਤ੍
ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਸ਼ੁੱਧ ਹੋ ਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਵੀਰਾਂ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਵਾਮਨਕੁਣ੍ਡੇਤਿ ਵਿਖ੍ਯਾਤਂ ਤ੍ਰਿषੁ ਲੋਕੇषੁ ਵਿਸ਼੍ਰੁਤਮ੍
ਇਸ ਨੂੰ ਵਾਮਨ ਕੂੰਡ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ।
ਮਨੋਰਥਸ਼ਤਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਪਸ਼੍ਚਾਦ੍ਵਿष੍ਣੁ ਪੁਰਂ ਵ੍ਰਜੇਤ੍ ਵ੍ਯਾਸ ਉਵਾਚ ਕਦਾ ਕਾਲੇ ਸਮੁਤ੍ਪਨ੍ਨਂ ਵਾਮਨਾਖ੍ਯਂ ਪੁਰਾऽਨਘ
ਸੌ ਮਨਚਾਹੇ ਸੁਪਨੇ ਪੂਰੇ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਵਿਅਕਤੀ ਵਿਸ਼ਨੁ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵਿਆਸ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਪਵਿੱਤਰ ਜੀ, ਵਾਮਨ ਨਾਮ ਵਾਲਾ ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਕਦੋਂ ਤੇ ਕਿਸ ਵੇਲੇ ਬਣਿਆ?
ਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਸ਼੍ਰੋਤੁਮਿਚ੍ਛਾਮਿ ਤ੍ਵਤ੍ਤੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿਦਾਂ ਵਰ 5.1.63.
ਮੈਂ ਇਹ ਸਾਰੀ ਗੱਲ ਤੇਰੇ ਤੋਂ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ, ਹੇ ਬ੍ਰਹਮ ਗਿਆਨੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ!
ਯਸ੍ਯ ਸ਼੍ਰਵਣਮਾਤ੍ਰੇਣ ਸਰ੍ਵਪਾਪਾਤ੍ਪ੍ਰਮੁਚ੍ਯਤੇ
ਇਸ ਦੀ ਸਿਰਫ਼ ਸੁਣਨ ਨਾਲ ਹੀ ਮਨੁੱਖ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਹ੍ਰਾਦ ਇਤਿ ਵਿਖ੍ਯਾਤਃ ਸਰ੍ਵਧਰ੍ਮਭृਤਾਂ ਵਰਃ
ਪ੍ਰਹਲਾਦ, ਜੋ ਧਰਮ ਦੇ ਰਖਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ,
ਧੈਰ੍ਯੇਣ ਚ ਧृਤਾ ਲੋਕਾਃ ਕ੍ਸ਼ਮਯਾ ਵਿਧृਤਾ ਮਹੀ
ਉਸ ਦੀ ਹਿੰਮਤ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਟਿਕੇ ਰਹੇ, ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਮਾਫੀ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਸਥਿਰ ਰਹੀ।
ਪ੍ਰਸ਼੍ਰਯੇਣਾਭ੍ਯਾਗਤਾਸ਼੍ਚ ਜਿਤਾਸ੍ਤੇਨ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾ
ਉਸ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਦੀ ਨਿਮਰਤਾ ਨਾਲ, ਜੋ ਵੀ ਉਸ ਕੋਲ ਆਇਆ, ਉਹ ਉਸ ਦਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਸ਼ੌਚਾऽऽਚਾਰਵਿਸ਼ੁਦ੍ਧਾਤ੍ਮਾ ਤਪਸਾ ਚ ਹਤਾऽਸ਼ੁਭਃ
ਆਚਰਨ ਤੇ ਮਨ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਨਾਲ, ਤੇ ਤਪ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੇ ਸਾਰੀ ਬੁਰਾਈ ਮਿਟਾ ਦਿੱਤੀ।
ਸਂਸ੍ਕਾਰੇਣ ਜਿਤਂ ਜਨ੍ਮ ਦਮੇਨਾऽऽਤ੍ਮਾ ਸਨਾਤਨਃ
ਸੰਸਕਾਰਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਨੇ ਜਨਮ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲਿਆ, ਤੇ ਸੰਜਮ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਸਦੀਵੀ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ।