ਧਰ੍ਮਸ਼੍ਚਤੁष੍ਪਦੋ ਨਿਤ੍ਯਂ ਯਸ੍ਮਿਨ੍ਰਾਜ੍ਞਿ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਤਿ
ਜਿੱਥੇ ਐਸਾ ਰਾਜਾ ਰਾਜ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਥੇ ਧਰਮ ਚੌਂ ਪੈਰਾਂ ਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਨਾਲ ਖੜਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਬਹੁਸਸ੍ਯਫਲਾ ਪृਥ੍ਵੀ ਗਾਵਸ਼੍ਚ ਬਹੁਦੁਗ੍ਧਦਾਃ
ਧਰਤੀ ਤੇ ਬਹੁਤ ਫਸਲ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਗਾਂਵਾਂ ਵਧੀਆ ਦੁੱਧ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਵੈਸ਼੍ਯਾ ਧਨਪਰਾ ਨਿਤ੍ਯਂ ਸ਼ੂਦ੍ਰਾਃ ਸ਼ੁਸ਼੍ਰੂषਣੇ ਰਤਾਃ 5.1.57.
ਵੈਸ਼ ਲੋਕ ਹਮੇਸ਼ਾ ਧਨ ਦੀ ਲਾਲਸਾ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਸ਼ੂਦਰ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਰੁਚੀ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।
ਸ਼੍ਰੁਤਿਸ੍ਮृਤਿਪਰੋ ਧਰ੍ਮੋ ਹृष੍ਟਪੁष੍ਟਜਨਾਕਰਃ
ਵੈਦ ਤੇ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਧਰਮ, ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਤੇ ਤੰਦਰੁਸਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਦੁਃਸ਼ੀਲਾ ਦੁਰ੍ਭਗਾ ਨਾਰੀ ਵਿਧਵਾ ਨੈਵ ਲਕ੍ਸ਼੍ਯਤੇ
ਕੋਈ ਮੰਦ ਚਾਲ-ਚਲਣ ਵਾਲੀ, ਦੁਖੀ ਜਾਂ ਵਿਧਵਾ ਔਰਤ ਕਦੇ ਵੀ ਨਹੀਂ ਦਿਸਦੀ।
ਰੂਪਸ਼ੀਲਗੁਣੋਪੇਤਾ ਪਤਿਵ੍ਰਤਪਰਾਯਣਾ
ਔਰਤਾਂ ਸੁੰਦਰਤਾ, ਚੰਗੀ ਆਦਤ ਤੇ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਤੇ ਪਤੀ ਦੀ ਵਫਾਦਾਰੀ ਵਿੱਚ ਲੱਗੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਹੂਯਤਾਂ ਭੁਜ੍ਯਤਾਂ ਸ਼ਸ਼੍ਵਦ੍ਦੀਯਤਾਂ ਚ ਗृਹੇਗृਹੇ
ਹਰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਹਮੇਸ਼ਾ ਭੋਗ, ਭੋਜਨ ਤੇ ਦਾਨ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਜਨਾਃ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਦृਸ਼੍ਯਂਤੇ ਸਰ੍ਵਧਰ੍ਮ ਪਰਾਯਣਾਃ
ਲੋਕ ਹਰ ਥਾਂ ਦਿਸਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਸਭ ਧਰਮਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਏਵਂ ਰਾਜਾ ਸ ਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਯੁਗਾਦਿਦੇਵਸਂਜ੍ਞਿਤਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਹ ਧਰਮਵਾਨ ਰਾਜਾ ਯੁੱਗ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਾਲਾ ਦੇਵਤਾ ਕਹਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਵਂਤ੍ਯਾਂ ਚ ਪੁਰਾ ਵ੍ਯਾਸ ਯਜ੍ਞਕੋਟਿਂ ਸਮਾਚਰਤ੍
ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ, ਅਵੰਤੀ ਵਿੱਚ ਵਿਆਸ ਨੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਯਜਨ ਕੀਤੇ।
ਤੇਨ ਸਰ੍ਵਂ ਵਸ਼ਂ ਨੀਤਂ ਚਰਾ ਚਰਮਿਦਂਜਗਤ੍
ਉਸ ਨੇ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਚਲਦੇ ਤੇ ਅਚਲ ਸਭ ਕੁਝ ਆਪਣੇ ਵਸ਼ ਵਿੱਚ ਕਰ ਲਿਆ।
ਨੈਵ ਦੇਵਾ ਨ ਯਜ੍ਞਾਸ਼੍ਚ ਵੇਦਮਾਰ੍ਗਵਿਵਰ੍ਜਿਤਾਃ
ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਰਸਤੇ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਨਾ ਦੇਵਤੇ ਹਨ, ਨਾ ਯਜਨ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਉਤ੍ਸਨ੍ਨੋ ਧਰ੍ਮਮਾਰ੍ਗੋऽਯਂ ਸ਼ਾਸ਼੍ਵਤੋ ਵੈ ਦੁਰਾਤ੍ਮਨਾ 5.1.57.
ਇਹ ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਧਰਮ ਦਾ ਰਸਤਾ ਮੰਦ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣਂ ਸ਼ਰਣਂ ਜਗ੍ਮੁਃ ਪਿਤृਭਿਃ ਸਹ ਸਾਧੁਭਿਃ
ਪਿਤਰਾਂ ਤੇ ਸਾਧੂਆਂ ਸਮੇਤ, ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਵਿੱਚ ਗਏ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਵਚਸ੍ਤੇषਾਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਲੋਕਪਿਤਾਮਹਃ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਪਿਤਾ ਹੈ,
ਤਤ੍ਰ ਗਤ੍ਵਾ ਸਮਾਰਾਧ੍ਯ ਵਿष੍ਣੁਂ ਦੇਵਗਣੈਃ ਸਹ
ਉਥੇ ਗਿਆ ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕੀਤੀ।
ਪ੍ਰਚਕ੍ਰੁਃ ਸਰ੍ਵ ਏਵੈਤੇ ਹ੍ਯਾਤ੍ਮਨੋਭ੍ਯੁਦਯਾਯ ਚ
ਉਹ ਸਭ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਉਤ्थਾਨ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲੱਗੇ।
ਸ਼੍ਰੂਯਤਾਂ ਭੋਃ ਸੁਰਸ਼੍ਰੇष੍ਠਾ ਭਵਤਾਂ ਸ਼੍ਰੇਯ ਉਤ੍ਤਮਮ੍
ਸੁਣੋ, ਹੇ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਭਲਾ।
ਗੁਹ੍ਯਾਦ੍ਗੁਹ੍ਯਤਰਂ ਪੁਣ੍ਯਂ ਪਵਿਤ੍ਰਂ ਪਾਪਨਾਸ਼ਨਮ੍
ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਗੁਪਤ, ਪਵਿੱਤਰ ਅਤੇ ਪਾਪ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਨੇਕੀ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧੀਕ ਨੇਕੀ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਤੀਰ੍ਥਮਯਂ ਤੀਰ੍ਥਂ ਕੋਟਿਤੀਰ੍ਥਵਰਪ੍ਰਦਮ੍
ਇਹ ਉਹ ਤੀਰਥ ਹੈ ਜੋ ਸਾਰੇ ਤੀਰਥਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਦਸ ਮਿਲੀਅਨ ਤੀਰਥਾਂ ਦੇ ਵਰਤਾਨਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਦੈਤ੍ਯਾਂਤਕਾਰਿਣੀ ਦਿਵ੍ਯਾ ਮਹਾਕਾਲੀ ਕੁਲੇਸ਼੍ਵਰੀ
ਉਥੇ ਦੈਤਿਆਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਦਿਵਯ ਮਹਾਕਾਲੀ ਅਤੇ ਵੰਸ਼ਾਂ ਦੀ ਸਰਤਾਜ ਵੱਸਦੀ ਹੈ।
ਯਤ੍ਰ ਗਯਾ ਮਹਾਪੁਣ੍ਯਾ ਫਲ੍ਗੁਸ਼੍ਚੈਵ ਮਹਾਨਦੀ
ਉਥੇ ਮਹਾਨ ਪਵਿੱਤਰ ਗਯਾ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਫਲਗੂ ਨਦੀ ਵੀ ਮੌਜੂਦ ਹਨ।
ਤਥੈਵਾਦ੍ਯਗਯਾ ਖ੍ਯਾਤਾ ਤ੍ਰਿषੁ ਲੋਕੇषੁ ਵਿਸ਼੍ਰੁਤਾ 5.1.57.
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਅੱਜ ਦੀ ਗਯਾ ਤਿੰਨੋਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਅਤੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਪਾਪਹਰਾ ਪੁਣ੍ਯਾ ਯਤ੍ਰ ਪ੍ਰਾਚੀ ਸਰਸ੍ਵਤੀ
ਉਥੇ ਪੂਰਬੀ ਸਰਸਵਤੀ, ਪਵਿੱਤਰ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਨ੍ਯਗ੍ਰੋਧਸ਼੍ਚਾਕ੍ਸ਼ਯੋ ਨਿਤ੍ਯਃ ਪੁਰਾ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤੋ ਮਹਰ੍षਿਣਾ
ਉਥੇ ਹੀ ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ, ਕਦੇ ਨਾ ਖਤਮ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਵਟ ਦਾ ਰੁੱਖ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਵੱਡੇ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਕਦੇ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਤਤ੍ਰੈਵ ਸਂਤਿ ਤਾਃ ਸਰ੍ਵਾ ਦੇਵਤਾਃ ਪਿਤृਕਲ੍ਪਜਾਃ
ਉਥੇ ਹੀ ਉਹ ਸਾਰੀਆਂ ਦੇਵਤਾਵਾਂ, ਜੋ ਪਿਤਰਾਂ ਵਾਂਗ ਪੈਦਾ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਮੌਜੂਦ ਹਨ।
ਸਰ੍ਵਤੀਰ੍ਥਮਯਾ ਦੇਵਾ ਗਯਾਤੀਰ੍ਥਮਨੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਸਾਰੇ ਤੀਰਥਾਂ ਦੀ ਝਲਕ ਵਾਲੇ ਦੇਵਤੇ, ਗਯਾ ਦੇ ਬੇਮਿਸਾਲ ਤੀਰਥ ਤੇ ਹਨ।
ਯਤ੍ਰ ਪ੍ਰਵਿष੍ਟਮਾਤ੍ਰੇਣ ਪਿਤਰੋ ਨਿਰਯਸ੍ਥਿਤਾਃ
ਜਿੱਥੇ ਕੇਵਲ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਨਾਲ ਹੀ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਰਹੇ ਪਿਤਰ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਸ੍ਕਾਂਦੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਏਕਾਸ਼ੀਤਿਸਾਹਸ੍ਰ੍ਯਾਂ ਸਂਹਿਤਾਯਾਂ ਪਞ੍ਚਮ ਆਵਂਤ੍ਯਖਣ੍ਡੇऽਵਨ੍ਤੀਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯੇ ਗਯਾਤੀਰ੍ਥਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯੇ ਗਯਾਤੀਰ੍ਥਪ੍ਰਸ਼ਂਸਾਵਰ੍ਣਨਂ ਨਾਮ ਸਪ੍ਤਪਞ੍ਚਾ ਸ਼ਤ੍ਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਅਵੰਤੀ ਖੇਤਰ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਅਤੇ ਗਯਾ ਤੀਰਥ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਵਾਲੇ ਪੰਜਵੇਂ ਪੁਸਤਕ ਦੇ ਅਸੀਹਜ਼ਾਰ ਅਠੀਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਾਲੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ 'ਸ਼੍ਰੀ ਸਕਾਂਦ' ਦੇ ਪਚਹੱਤਰਵੇਂ ਅਧਿਆਇ 'ਗਯਾ ਤੀਰਥ ਦੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ' ਦਾ ਸਮਾਪਤੀ ਹੋਈ।
ਭਗਵਨ੍ਭਵਤਾ ਸਰ੍ਵਂ ਵਿਦਿਤਂ ਵਿਸ਼੍ਵਮੂਰ੍ਤਿਨਾ
ਹੇ ਭਗਵਾਨ, ਤੁਸੀਂ ਸਾਰੀ ਕੁਝ ਜਾਣਦੇ ਹੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਸੀਂ ਵਿਸ਼ਵ ਦੀ ਸਰੂਪ ਹੋ।