ਸਤ੍ਯਮੁਕ੍ਤਂ ਤਦਾ ਵ੍ਯਾਸ ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਰਿਹਰੇਣ ਚ
ਇਹ ਗੱਲ, ਵਿਆਸਾ, ਉਸ ਵੇਲੇ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਹਰੀ ਤੇ ਹਰਾ ਨੇ ਸੱਚੀ ਕਹੀ ਸੀ।
ਯੇ ਸ਼ृਣ੍ਵਂਤਿ ਕਥਾਂ ਦਿਵ੍ਯਾਂ ਨਰਾਸ਼੍ਚੈਕਾਗ੍ਰਮਾਨਸਾਃ
ਜੋ ਮਨ ਲਾ ਕੇ ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣਦੇ ਹਨ—
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਸ੍ਕਾਂਦੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਏਕਾਸ਼ੀਤਿਸਾਹਸ੍ਰ੍ਯਾਂ ਸਂਹਿਤਾਯਾਂ ਪਂਚਮ ਆਵਂਤ੍ਯਖਂਡੇऽਵਨ੍ਤੀਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯੇ ਸ਼ਿਪ੍ਰਾਯਾ ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯੇ ਜ੍ਵਰਾਨੁਗ੍ਰਹੋਨਾਮੈਕੋਨ ਪਂਚਾਸ਼ਤ੍ਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਹਾਂਪੁਰਾਣ 'ਚ ਅਵੰਤੀ ਖੰਡ ਦੇ ਅੰਦਰ, ਸ਼ਿਪਰਾ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵਾਲੇ ਭਾਗ 'ਚ, 'ਜਵਰ ਉੱਤੇ ਕਿਰਪਾ' ਨਾਮ ਚੌਂਤਾਲੀਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਮੁਕ ਗਿਆ।
ਤਥਾਹਂ ਸਂਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਸਮਾਸੇਨ ਪਰਂਤਪ
ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਇਹ ਗੱਲ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਹੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਤਪਾਉਣ ਵਾਲਿਆ।
ਪੁਰਾ ਕृਤਯੁਗੇ ਵ੍ਯਾਸ ਦਮਨੋਨਾਮ ਵੈ ਨृਪਃ
ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ, ਕਲਿਯੁਗ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਇੱਕ ਰਾਜਾ ਸੀ ਜਿਸਦਾ ਨਾਂ ਦਮਨੋਨਾ ਸੀ, ਹੇ ਵਿਆਸ।
ਉਤ੍ਪਥੀ ਸਰ੍ਵਧਰ੍ਮਾਣਾਂ ਗੋਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਵਿਨਿਂਦਕਃ
ਉਹ ਸਾਰੇ ਧਰਮਾਂ ਤੋਂ ਹਟ ਗਿਆ ਸੀ ਤੇ ਗਾਂਵਾਂ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕਰਦਾ ਸੀ।
ਪ੍ਰਜਾਸਰ੍ਵਸ੍ਵਹਰ੍ਤਾ ਚ ਪਰਦਾਰਾਭਿਮਰ੍ਸ਼ਕਃ
ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਪ੍ਰਜਾਵਾਂ ਦੀ ਸਾਰੀ ਦੌਲਤ ਖੋਹ ਲੈਂਦਾ ਸੀ ਤੇ ਦੂਜਿਆਂ ਦੀਆਂ ਇਸਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਤੰਗ ਕਰਦਾ ਸੀ।
ਗੋਗ੍ਰਹਃ ਪੁਰਭੇਦੀ ਚ ਬਂਦੀ ਬਂਦਿਜਨਪ੍ਰਿਯਃ
ਉਹ ਗਾਂਵਾਂ ਨੂੰ ਫੜ ਲੈਂਦਾ, ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਨੂੰ ਤੋੜਦਾ, ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕੈਦ ਕਰਦਾ ਤੇ ਕੈਦੀਆਂ ਦੀ ਸੰਗਤ ਵਿਚ ਖੁਸ਼ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ।
ਸਾਧੁਸਂਗਪਰਿਤ੍ਯਾਗੀ ਦੁष੍ਟੋ ਦੁष੍ਟਜਨਪ੍ਰਿਯਃ
ਉਹ ਚੰਗਿਆਂ ਦੀ ਸੰਗਤ ਛੱਡ ਬੈਠਾ ਸੀ, ਮਾੜਾ ਸੀ ਤੇ ਮਾੜੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪਸੰਦ ਕਰਦਾ ਸੀ।
ਧਰ੍ਮਨਿਂਦਾਕਰੋ ਨਿਤ੍ਯਮਧਰ੍ਮੇ ਰਮਤੇ ਮਤਿਃ
ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਧਰਮ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕਰਦਾ ਤੇ ਅਧਰਮ ਵਿਚ ਹੀ ਮਨ ਲਾਉਂਦਾ ਸੀ।
ਵੇਦਾ ਯਜ੍ਞਾਸ਼੍ਚ ਦੇਵਾਨਾਂ ਮੂਰ੍ਤਿਃ ਪਦ੍ਭ੍ਯਾਂ ਚ ਤਾਡ੍ਯਤੇ
ਉਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ, ਵੇਦ ਤੇ ਯਜਨਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪੈਰਾਂ ਨਾਲ ਮਾਰਦਾ ਸੀ।
ਸ ਏਕਦਾ ਵਨੇ ਘੋਰੇ ਮृਗਯਾਵਨਗੋਚਰਃ
ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਉਹ ਡਰਾਉਣੇ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਸ਼ਿਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਘੁੰਮ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਨ ਲਬ੍ਧ੍ਵਾ ਖੇਟਕਂ ਕਿਂਚਿਤ੍ਕ੍ਸ਼ੁਧਾਰ੍ਤਸ੍ਤृषਿਤਃ ਖਲਃ 5.1.50.
ਉਸਨੂੰ ਕੋਈ ਸ਼ਿਕਾਰ ਨਾ ਮਿਲਿਆ, ਤਾਂ ਉਹ ਮਾੜਾ ਆਦਮੀ ਭੁੱਖਾ ਤੇ ਤਰਸਿਆ ਹੋ ਗਿਆ।
ਰਾਤ੍ਰਿਃ ਸਮਾਗਤਾ ਤਤ੍ਰ ਘੋਰਾ ਘੋਰਨਿ षੇਵਿਤਾ
ਉਥੇ ਡਰਾਉਣੀ ਰਾਤ ਆ ਗਈ, ਜਿੱਥੇ ਹੋਰ ਡਰ ਲੱਗਣ ਵਾਲੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵੱਸਦੀਆਂ ਸਨ।
ਤਤ੍ਰਾਸ਼੍ਵਂ ਵਿਟਪੇ ਬਦ੍ਧ੍ਵਾ ਸ੍ਵਯਮੇਵ ਨ੍ਯषੀਦਤ
ਉਥੇ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਘੋੜੇ ਨੂੰ ਇਕ ਟਾਹਣੀ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਆਪ ਇਕੱਲਾ ਬੈਠ ਗਿਆ।
ਕਿਮਿਦਂ ਕੁਤ ਆਸ਼੍ਚਰ੍ਯਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਹਸ੍ਤੇਨ ਵਾਰਿਤਃ
ਉਹ ਸੋਚਣ ਲੱਗ ਪਿਆ, 'ਇਹ ਕੀ ਹੈ? ਕਿੱਥੋਂ ਆਇਆ?' ਤੇ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਨਾਲ ਰੋਕਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ।
ਦष੍ਟਮਾਤ੍ਰੇ ਚ ਨृਪਤਿਰ੍ਵ੍ਯਥਿਤਃ ਕ੍ਸ਼ਿਤਿਮਾਗਤਃ
ਜਦੋਂ ਉਸਨੂੰ ਕੱਟ ਲੱਗੀ, ਰਾਜਾ ਦਰਦ ਨਾਲ ਪੈ ਗਿਆ ਤੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਿਆ।
ਏਤਤ੍ਕ੍ਸ਼ਣਾਤ੍ਪ੍ਰੇਤਭੂਤੋ ਘੋਰੇ ਨਰਕਸਂਚਯੇ
ਉਸੇ ਵੇਲੇ, ਉਹ ਪ੍ਰੇਤ ਬਣ ਗਿਆ ਤੇ ਭਿਆਨਕ ਨਰਕਾਂ ਵਿਚ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ।
ਹਰ੍षਿਤਾਸ਼੍ਚ ਗਣਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਯਮਰਾਜਸ੍ਯ ਕਿਂਕਰਾਃ
ਯਮਰਾਜ ਦੇ ਸਾਰੇ ਸੇਵਕ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਏ।
ਏਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨਂਤਰੇ ਵ੍ਯਾਸ ਕ੍ਰਵ੍ਯਾਦੈਃ ਖਾਦਿਤਂ ਸ਼ਵਮ੍
ਇਸੇ ਸਮੇਂ, ਹੇ ਵਿਆਸ, ਉਸ ਦੀ ਲਾਸ਼ ਮਾਸ ਖਾਣ ਵਾਲਿਆਂ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨੇ ਖਾ ਲਈ।
ਤਤ੍ਰ ਗਤ੍ਵਾਨਯਨ੍ਮਾਂਸਂ ਤੁਂਡੇਨ ਵਿਯਦੁਦ੍ਗਤਃ
ਉਥੇ ਜਾ ਕੇ, ਉਹ ਆਕਾਸ਼ ਵੱਲ ਉੱਡ ਗਿਆ ਤੇ ਆਪਣੀ ਚੋਚ ਨਾਲ ਮਾਸ ਲੈ ਆਇਆ।
ਤਤ੍ਰਾਟਤੋ ਹਿ ਯਤ੍ਰਾਸ੍ਤੇ ਦਿਵ੍ਯਾ ਸ਼ਿਪ੍ਰਾ ਪਯਸ੍ਵਿਨੀ
ਉਥੇ ਘੁੰਮਦਿਆਂ, ਉਹ ਓਥੇ ਪਹੁੰਚਿਆ ਜਿਥੇ ਦਿਵਵੀ ਸ਼ਿਪਰਾ ਨਦੀ, ਜੋ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਵਗਦੀ ਹੈ।
ਪਤਿਤਂ ਵੈ ਜਲੇ ਤਸ੍ਯਾਃ ਸ਼ਿਪ੍ਰਾਯਾਸ੍ਤਸ੍ਯ ਕਾਯ ਜਮ੍ 5.1.50.
ਉਸਦਾ ਸਰੀਰ ਸ਼ਿਪਰਾ ਨਦੀ ਦੇ ਪਾਣੀ ਵਿਚ ਡਿੱਗ ਪਿਆ।
ਤ੍ਰਿਨੇਤ੍ਰੋਥ ਜਟਾਜृਟੀ ਵ੍ਯਾਘ੍ਰਾਂਬਰਪਰੀਵृਤਃ
ਫਿਰ ਤਿੰਨ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ, ਜਟਾਵਾਂ ਵਾਲਾ ਤੇ ਵਾਘ ਦੀ ਖਾਲ ਪਹਿਨਿਆ ਹੋਇਆ ਪਰਮੇਸ਼ਰ ਉਥੇ ਆ ਗਿਆ।
ਇਤ੍ਯਾਸ਼੍ਚਰ੍ਯਮਯਂ ਰੂਪਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਦੂਤਾਸ਼੍ਚ ਧਰ੍षਿਤਾਃ
ਇਹ ਅਚੰਭੇ ਵਾਲਾ ਰੂਪ ਵੇਖ ਕੇ ਦੂਤ ਹੈਰਾਨ ਤੇ ਡਰ ਗਏ।
ਸ਼੍ਰੂਯਤਾਂ ਭੋ ਮਹਾਰਾਜ ਧਰ੍ਮਰਾਜ ਨਮੋਸ੍ਤੁ ਤੇ
ਸੁਣੋ ਜੀ ਮਹਾਰਾਜ! ਧਰਮ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ।
ਕੀਕਟਾਧਿਮਤਿਰ੍ਮਂਦਃ ਪਾਪਿष੍ਠੋ ਵृषਲੀਪਤਿਃ
ਕੀਕਟ ਦੇ ਰਾਜੇ ਦੀ ਸੋਚ ਮੰਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਪਾਪੀ ਤੇ ਚੁੱਕੜਾਂ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੈ।
ਯਾਨਿ ਕਾਨਿ ਚ ਪਾਪਾਨਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਤ੍ਯਾਸਮਾਨਿ ਚ
ਜਿਹੜੇ ਵੀ ਪਾਪ ਹਨ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੱਤਿਆ ਵਰਗੇ ਵੱਡੇ ਪਾਪ ਹੀ ਕਿਉਂ ਨਾ ਹੋਣ,
ਮਰ੍ਯਾਦਾਭੇਦਕੋ ਮੂਢੋ ਵਰ੍ਣਾਸ਼੍ਰਮਸੁਧਰ੍ਮਿਣਾਮ੍
ਉਹ ਮੂਰਖ, ਜਿਹੜਾ ਹੱਦਾਂ ਲੰਘ ਜਾਂਦਾ ਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਧਰਮ ਤੇ ਵਰਨ ਆਸ਼ਰਮ ਨਿਭਾਇਆ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤਕਲੀਫ਼ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਯਮਦਂਡਪਰਃ ਪਾਪੀ ਅਸ੍ਮਾਕਂ ਹਰ੍षਵਰ੍ਧਨਃ
ਇਹ ਪਾਪੀ ਯਮ ਦੇ ਸਜ਼ਾ ਵਿੱਚ ਹੀ ਖੁਸ਼ੀ ਲੈਂਦਾ ਤੇ ਸਾਡੀ ਖੁਸ਼ੀ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ।