ਕਿਮਰ੍ਥਂ ਹਿ ਪਰਿਤ੍ਯਕ੍ਤਃ ਕੋऽਪਰਾਧਃ ਕृਤੋ ਮਯਾ
ਮੈਨੂੰ ਕਿਹੜੀ ਗੱਲ ਤੇ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ? ਮੈਂ ਕਿਹੜਾ ਦੋਸ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ?
ਰਾਮਂ ਤਤੋऽਬ੍ਰਵੀਤ੍ਸੀਤਾ ਕਿਮਰ੍ਥਂ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਸ੍ਤ੍ਵਯਾ
ਫਿਰ ਸੀਤਾ ਨੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, 'ਤੂੰ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਕਿਸ ਕਾਰਨ...?'
ਰਾਘਵਸ੍ਤ੍ਵਬ੍ਰਵੀਤ੍ਸੀਤਾਂ ਨਾਹਂ ਤ੍ਯਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਮ੍
ਰਾਘਵ ਨੇ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਮੈਂ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਛੱਡਾਂਗਾ।'
ਸ਼੍ਰੁਤਪੂਰ੍ਵਂ ਤੁ ਸੁਸ਼੍ਰੋਣਿ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਸ੍ਯਾਸ੍ਯ ਵਿਚੇष੍ਟਿਤਮ੍
ਸੁੰਦਰ ਕਮਰ ਵਾਲੀਏ, ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਸੁਣਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਖੇਤਰ ਉਥਲ-ਪੁਥਲ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਪਰਸ੍ਪਰਂ ਨ ਮਨ੍ਯਂਤੇ ਸ੍ਵਾਰ੍ਥਨਿष੍ਠੈਕਹੇਤਵਃ
ਉਹ ਇਕ ਦੂਜੇ ਦੀ ਪਰਵਾਹ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਸਿਰਫ ਆਪਣੇ ਹੀ ਸਵਾਰਥ ਵਿਚ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਨ ਚ ਸ਼ਿष੍ਯੋ ਗੁਰੋਰ੍ਵਾਕ੍ਯਂ ਗੁਰੁਰ੍ਵਾ ਸ਼ਿष੍ਯਕਰ੍ਮ ਚ
ਨਹੀਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਅਧਿਆਪਕ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣਦਾ, ਤੇ ਨਾ ਅਧਿਆਪਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਦੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਦੇਖਦਾ।
ਏਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਯਯੌ ਰਾਮੋ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣੋ ਜਾਨਕੀ ਤਥਾ
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਰਾਮ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਤੇ ਜਾਨਕੀ ਤਿੰਨੇ ਚੱਲ ਪਏ।
ਰਾਮਤੀਰ੍ਥੇ ਨਰਃ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਰਾਮੇਸ਼੍ਵਰਂ ਸ਼ਿਵਮ੍
ਰਾਮ ਤੀਰਥ ਉੱਤੇ ਇਨਸਾਨ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰ ਕੇ, ਰਾਮੇਸ਼ਵਰ ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਵੇਖਦਾ ਹੈ...
ਸਰ੍ਵਪਾਪਵਿਨਿਰ੍ਮੁਕ੍ਤਃ ਸੌਭਾਗ੍ਯਂ ਪਰਮਂ ਲਭੇਤ੍ ।। 5.1.31.
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਕਿਸਮਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਘृਤਤੀਰ੍ਥੇ ਨਰਃ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਘृਤੇਨ ਸ੍ਨਾਪਯੇਚ੍ਛਿਵਮ੍
ਘਿਉਂ ਵਾਲੇ ਤੀਰਥ ਤੇ ਇਨਸਾਨ ਨੇ ਨ੍ਹਾ ਕੇ, ਘਿਉਂ ਨਾਲ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਨੂੰ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਦੇਵੀਂ ਯੋਗੀਸ਼੍ਵਰੀਂ ਪੂਜ੍ਯ ਸੁਰਾਸੁਰਨਮਸ੍ਕृਤਾਮ੍
ਉਸ ਨੂੰ ਯੋਗ ਦੀ ਮਾਲਕਾ, ਜੋ ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਦੈਤ ਵੀ ਸਿਰ ਨਿਵਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਸ ਦੇਵੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਸ਼ਂਖਾਵਰ੍ਤੇ ਨਰਃ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਸਰ੍ਵਪਾਪਵਿਵਰ੍ਜਿਤਃ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਸ਼ੰਖਾਵਰਤ ਤੇ ਨ੍ਹਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਸੁਧੋਦਕੇ ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼੍ਯਾਂ ਮੁਕ੍ਤ੍ਯਰ੍ਥਂ ਸ੍ਨਾਪਯੇਨ੍ਨਰਃ
ਚੌਦਵੀਂ ਤਾਰੀਖ ਨੂੰ, ਇਨਸਾਨ ਨੇ ਮੁਕਤੀ ਲਈ ਸਾਫ਼ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਤਥਾਨ੍ਯ ਤ੍ਸਂਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਤੀਰ੍ਥਂ ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯਵਿਸ਼੍ਰੁਤਮ੍
ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਹੋਰ ਇੱਕ ਤੀਰਥ ਬਤਾਉਂਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਤਿੰਨੋ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ।
ਪੂਰ੍ਵਂ ਤ੍ਰੇਤਾਯੁਗੇ ਵ੍ਯਾਸ ਸੁਨੇਤ੍ਰੋ ਨਾਮ ਵੈ ਦ੍ਵਿਜਃ
ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਤ੍ਰੇਤਾ ਯੁਗ ਵਿੱਚ, ਸੁਨੇਤ੍ਰ ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸੀ, ਹੇ ਵਿਆਸ ਜੀ।
ਯਵਕ੍ਰੀਤਸ੍ਯ ਸ਼ਾਪੇਨ ਸ੍ਵਪਿਤਾ ਤੇਨ ਘਾਤਿਤਃ
ਯਵਕ੍ਰੀਤ ਦੇ ਸ਼ਾਪ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
ਤੀਰ੍ਥੇ ਕਿਂਪੁਨਕੇ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਧਾਰਾਤੀਰ੍ਥੇ ਗਤੋ ਦ੍ਵਿਜਃ
ਕਿੰਪੁਨਕ ਤੀਰਥ ਤੇ ਨ੍ਹਾ ਕੇ, ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਧਾਰਾ ਤੀਰਥ ਵੱਲ ਚਲਿਆ ਗਿਆ।
ਕਥਂ ਮੇ ਪਤਿਤਾ ਧਾਰਾ ਅਨृਤਾ ਵਾ ਸ਼੍ਰੁਤਿਸ੍ਤਥਾ
"ਮੇਰੀ ਧਾਰਾ ਕਿਵੇਂ ਡਿੱਗ ਗਈ, ਜਾਂ ਮੇਰੀ ਪਾਠ ਕਿਵੇਂ ਝੂਠੀ ਹੋ ਗਈ?"
ਅਤ੍ਰ ਤੀਰ੍ਥੇ ਪੁਨਃ ਸ੍ਨਾਤਿ ਯਾਵਦ੍ਵਾਣੀਂ ਤਤੋऽਸ਼ृਣੋਤ੍ 5.1.31.
ਉਥੇ, ਉਸ ਤੀਰਥ ਤੇ ਮੁੜ ਨ੍ਹਾ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਆਵਾਜ਼ ਸੁਣੀ।
ਨ ਤੇऽਸ੍ਤਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਤ੍ਯਾ ਵੈ ਤੀਰ੍ਥਸ੍ਨਾਨੇਨ ਨਾਸ਼ਿਤਾ
"ਤੈਨੂੰ ਬ੍ਰਾਹਣ-ਹੱਤਿਆ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਗਈ, ਤੀਰਥ ਇਸ਼ਨਾਨ ਨਾਲ ਉਹ ਮੁੱਕ ਗਈ ਹੈ।"
ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਥਿਤ੍ਵਾ ਮਹੇਸ਼ੇਨ ਪੁਨਃ ਪਤ੍ਤਨਮੀਕ੍ਸ਼ਿਤਮ੍
ਉਥੇ ਰਹਿ ਕੇ, ਮਹਾਂਦੇਵ ਨੇ ਫਿਰ ਉਸ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।
ਪਤ੍ਤਨੇਸ਼੍ਵਰ ਇਤ੍ਯਾਖ੍ਯੋ ਦੇਵਦੇਵੋ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਃ
ਉਥੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਦੇਵ, ਮਹੇਸ਼ਵਰ, ਪਟਟਨੇਸ਼ਵਰ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਭਾਵਯੁਕ੍ਤੋ ਨਰੋ ਵ੍ਯਾਸ ਪੂਜਯੇਦ੍ਵਿਧਿਵਤ੍ਸਦਾ
ਜਿਸ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਭਾਵਨਾ ਹੋਵੇ, ਹੇ ਵਿਆਸ, ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਢੰਗ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇ।
ਹਂਸਯੁਕ੍ਤੇਨ ਯਾਨੇਨ ਸ਼ਿਵਲੋਕਂ ਸ ਗਚ੍ਛਤਿ
ਹੰਸਾਂ ਵਾਲੀ ਸਵਾਰੀ ਤੇ ਬੈਠ ਕੇ, ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਸ਼ਿਵ ਲੋਕ ਨੂੰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਦੁਰ੍ਧਰ੍षਮਿਤਿ ਵਿਖ੍ਯਾਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਤ੍ਯਾਵਿਮੋਚਨਮ੍
ਇਹ ਤੀਰਥ ਦੁਰਧਰਸ਼ ਨਾਮ ਨਾਲ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ, ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਣ-ਹੱਤਿਆ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਤੀਰ੍ਥਮਾਸੀਨ੍ਨਦੀਤੀਰੇ ਵਿਖ੍ਯਾਤਂ ਸੂਰ੍ਯਸਂਸ੍ਕृਤਮ੍
ਉਹ ਤੀਰਥ ਦਰਿਆ ਦੇ ਕੰਢੇ ਤੇ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸੂਰਜ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਨਾਲ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ।
ਸਪ੍ਤਮ੍ਯਾਮਥਵਾष੍ਟਮ੍ਯਾਂ ਸਂਕ੍ਰਾਤੌ ਰਵਿਵਾਸਰੇ
ਸੱਤਵੀਂ ਜਾਂ ਅੱਠਵੀਂ ਤਾਰੀਖ ਨੂੰ, ਜਾਂ ਸੂਰਜ ਦੇ ਰਾਸੀ ਬਦਲਣ ਤੇ, ਅਥਵਾ ਐਤਵਾਰ ਵਾਲੇ ਦਿਨ,
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਂ ਤਤ੍ਰ ਸ਼ਿਪ੍ਰਾਕੂਲੇ ਵ੍ਯਵਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਸ਼ਿਪਰਾ ਦਰਿਆ ਦੇ ਕੰਢੇ ਮਾਹੇਸ਼ਵਰ ਨੂੰ ਬੈਠਾ ਹੋਇਆ ਵੇਖ ਲੈਂਦਾ ਹੈ,
ਪਿਤृਮਾਤृਕੁਲਂ ਸਰ੍ਵਂ ਸਮੁਦ੍ਧृਤ੍ਯ ਸ਼ਿਵਂ ਵ੍ਰਜੇਤ੍ 5.1.31.
ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਪਿਤਰਾਂ ਤੇ ਮਾਵਾਂ ਦੇ ਵੰਸ਼ ਨੂੰ ਉੱਭਾਰ ਕੇ, ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਦੇ ਦਰ ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤਾਵਤ੍ਤਦਕ੍ਸ਼ਯਂ ਲੋਕੇ ਯਾਵਚ੍ਚਂਦ੍ਰਦਿਵਾਕਰੌ
ਉਹ ਪੁੰਨ ਇਸ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਚੰਦ ਤੇ ਸੂਰਜ ਰਹਿਣ ਤੱਕ ਕਦੇ ਘਟਦਾ ਨਹੀਂ।