ਚਂਡਾਲਾਦਗ੍ਨਿਮਾਨੀਯ ਦਦੁਰ੍ਦੀਪਂ ਸ਼ਿਵੇ ਰਤਾਃ ।। । ਦੀਪਦਾਨਫਲਂ ਤੇ ਵੈ ਪੁਤ੍ਰਦਾਰਸਮਨ੍ਵਿਤਾਃ
ਚੰਡਾਲ ਅੱਗ ਲੈ ਕੇ, ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਦੀ ਭਗਤੀ ਵਿਚ, ਦੀਵੇ ਚੜ੍ਹਾਏ; ਦੀਵੇ ਦੇਣ ਦਾ ਫਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ, ਪੁੱਤਰ-ਪਤਨੀ ਸਮੇਤ।
ਲੀਢਮਨ੍ਨਂ ਗਤਰਸਂ ਪੂਤਿ ਪਰ੍ਯੁषਿਤਂ ਤਥਾ
ਉਹ ਲੋਕ ਚਾਟਿਆ ਹੋਇਆ, ਸੁਆਦ ਰਹਿਤ, ਸੜਿਆ ਤੇ ਬਾਸੀ ਖਾਣਾ ਖਾਂਦੇ ਸਨ।
ਭੁਂਜਾਨਾਸ੍ਤੇ ਸਦਾ ਹृष੍ਟਾ ਰਮਂਤੇ ਦੁष੍ਟਭੂਮਿषੁ
ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਖਾਂਦੇ, ਖੁਸ਼ ਰਹਿੰਦੇ ਤੇ ਮਲਿਨ ਥਾਵਾਂ 'ਚ ਮੌਜ ਕਰਦੇ।
ਦੀਪਦਾਨਫਲਂ ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਦਦੁਰ੍ਦੀਪਂ ਸ਼ਿਵਾਗ੍ਰਤਃ
ਦੀਵੇ ਦੇਣ ਦਾ ਫਲ ਜਾਣ ਕੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਅੱਗੇ ਦੀਵੇ ਚੜ੍ਹਾਏ।
ਸ੍ਥਾਨੇषੁ ਮੁਦਿਤਾਸ੍ਤੇषੁ ਰਮਂਤੇ ਸੁਖਿਨਸ੍ਤਦਾ
ਉਹ ਥਾਵਾਂ 'ਚ, ਉਹ ਲੋਕ ਖੁਸ਼ ਤੇ ਆਨੰਦ ਵਿਚ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ।
ਤਤੋ ਘੋਰਂ ਸ੍ਥਿਤਂ ਸਮ੍ਯਕ੍ਪ੍ਰੇਤਲੋਕੇषੁ ਸਰ੍ਵਦਾ
ਫਿਰ, ਪ੍ਰੇਤ ਲੋਕਾਂ 'ਚ ਹਮੇਸ਼ਾ ਡਰਾਉਣੀ ਹਾਲਤ ਬਣੀ ਰਹੀ।
ਦਾਮੋਦਰਂ ਜਗਨ੍ਨਾਥਮੂਚੁਃ ਸਰ੍ਵੇ ਸੁਰੋਤ੍ਤਮਾਃ
ਸਾਰੇ ਉੱਤਮ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਜਗਤ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਦਾਮੋਦਰ ਨੂੰ ਆਖਿਆ।
ਗਂਧਰ੍ਵਾਸ਼੍ਚ ਤਥਾ ਯਕ੍ਸ਼ਾਃ ਸਿਦ੍ਧਾ ਵਿਦ੍ਯਾਧਰੋਰਗਾਃ
ਗੰਧਰਵ, ਯਕਸ਼, ਸਿੱਧ, ਵਿਦਿਆਧਰ ਤੇ ਸੱਪ ਵੀ ਗੱਲ ਕਰਦੇ।
ਸ੍ਥਾਨੇषੁ ਚ ਸਦਾ ਹ੍ਯੇषੁ ਸੁਖਿਨਸ਼੍ਚ ਰਮਾਮਹੇ
ਇਨ੍ਹਾਂ ਥਾਵਾਂ 'ਚ ਅਸੀਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਖੁਸ਼ ਰਹਿੰਦੇ ਤੇ ਮੌਜ ਕਰਦੇ ਹਾਂ।
ਵਸਂਤਿ ਚ ਜਗਨ੍ਨਾਥ ਵਰ੍ਤਂਤੇ ਤੇऽਤਿਦੁਃਖਿਤਾਃ 5.1.30.
ਪਰ, ਹੇ ਜਗਤ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਜਿਹੜੇ ਉਥੇ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਨ ਤੇषਾਂ ਵਿਦ੍ਯਤੇ ਕਿਂਚਿਦ੍ਯਤ੍ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਂ ਕਰੋਤਿ ਚ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਕੋਈ ਵੀ ਚੀਜ਼ ਨਹੀਂ ਜੋ ਰੋਸ਼ਨੀ ਦੇਵੇ।
ਨ ਸਹਾਯੋ ਨ ਜਾਯੇਯਂ ਨਾਲਂਬੋ ਨ ਚ ਦੇਸ਼ਿਕਾਃ
ਉਥੇ ਨਾ ਕੋਈ ਸਾਥੀ, ਨਾ ਜੀਵਣੀ, ਨਾ ਸਹਾਰਾ, ਨਾ ਕੋਈ ਦਿਸ਼ਾ ਦਿਖਾਉਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਤਤ੍ਰਾष੍ਟਾਵਿਂਸ਼ਤਿਃ ਖ੍ਯਾਤਾ ਘੋਰਾ ਨਰਕਕੋਟਯਃ
ਉਥੇ ਅਠਾਈ ਦਹਿਸਤ ਵਾਲੀਆਂ ਨਰਕਾਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹਨ।
ਸੁਖਂ ਤਤ੍ਰ ਕਥਂ ਕृष੍ਣ ਲਭਂਤੇ ਦੁਃਖਿਤਾ ਨਰਾਃ
ਹੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ, ਉਥੇ ਦੁਖੀ ਮਨੁੱਖ ਕਿਵੇਂ ਸੁਖ ਪਾ ਸਕਦੇ ਹਨ?
ਉਵਾਚ ਵਚਨਂ ਹृਦ੍ਯਂ ਮਨੋਰਥਫਲਪ੍ਰਦਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਮਨ ਭਾਉਣੀਆਂ ਤੇ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਆਖੀਆਂ।
ਸ਼ृਣੁਧ੍ਵਂ ਤ੍ਰਿਦਸ਼ਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਯਤ੍ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਵੋ ਵਚਃ
ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ, ਸੁਣੋ, ਜੋ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕਹਿਣ ਲੱਗਾ ਹਾਂ।
ਅਵਂਤ੍ਯਾਂ ਵਰ੍ਤਤੇ ਤੀਰ੍ਥਂ ਸਦ੍ਯਃ ਪਾਪਹਰਂ ਪਰਮ੍
ਅਵੰਤੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਂ ਹੈ ਜੋ ਤੁਰੰਤ ਹੀ ਵੱਡੇ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਕਾਰ੍ਤਿਕਸ੍ਯਾਸਿਤੇ ਪਕ੍ਸ਼ੇ ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼੍ਯਾਂ ਸਮਾਹਿਤਃ
ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਹਨੇਰੇ ਪੱਖ ਦੀ ਚੌਦਵੀ ਨੂੰ, ਮਨ ਨੂੰ ਇਕਾਗਰ ਕਰਕੇ,
ਸਂਗृਹ੍ਯ ਵੈ ਤਿਲਾਨ੍ਕृष੍ਣਾਨ੍ਪਿਤृਭਕ੍ਤੋ ਜਿਤੇਂਦ੍ਰਿਯਃ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਪਿਤਰਾਂ ਲਈ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨਾਲ, ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਨੂੰ ਵਸ਼ ਕਰਕੇ, ਕਾਲੇ ਤਿਲ ਇਕੱਠੇ ਕਰਦਾ ਹੈ,
ਅਪਸਵ੍ਯਂ ਤਥਾ ਕृਤ੍ਵਾ ਮਂਤ੍ਰੈਃ ਸਂਤਰ੍ਪ ਯੇਦ੍ਯਮਮ੍ 5.1.30.
ਅਤੇ ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ ਮੁੜ ਕੇ, ਮੰਤਰਾਂ ਨਾਲ ਉਹ ਤਿਲ ਯਮ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਚੜ੍ਹਾਉਂਦਾ ਹੈ,
ਵੈਵਸ੍ਵਤਾਯ ਕਾਲਾਯ ਦਕ੍ਸ਼ਾਯ ਮਨਵੇ ਤਥਾ
ਵੈਵਸਵਤ, ਕਾਲ, ਦਕ੍ਸ਼ ਅਤੇ ਮਨੂ ਨੂੰ ਵੀ,
ਹਰਯੇ ਰਵਿਪੁਤ੍ਰਾਯ ਕਾਲਿਂਦੀਸੋਦਰਾਯ ਚ
ਹਰਾ, ਸੂਰਜ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਕਾਲਿੰਦੀਆਂ ਦੇ ਭਰਾ ਨੂੰ ਵੀ,
ਮਂਤ੍ਰੈਰੇਭਿਰ੍ਨਮਃਪ੍ਰੋਕ੍ਤੈਰੋਂਕਾਰਾਦ੍ਯੈਃ ਸੁਸ਼ੋਭਨੈਃ
ਇਹ ਮੰਤਰਾਂ ਨਾਲ, 'ਨਮਸਕਾਰ' ਅਤੇ ਓਂਕਾਰ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲੇ, ਸਭ ਤੋਂ ਸ਼ੁਭ ਮੰਤਰਾਂ ਨਾਲ,
ਸਂਤਰ੍ਪਯੇਦ੍ਯਮਂ ਦੇਵਂ ਤਿਲਪਾਤ੍ਰਂ ਸਮਾਹਿਤਃ
ਇਕਾਗਰ ਮਨ ਨਾਲ, ਤਿਲਾਂ ਦੇ ਪਾਤ੍ਰ ਨਾਲ ਯਮ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਅਨੇਨ ਵਿਧਿਨਾ ਯਸ੍ਤੁ ਸਂਤਰ੍ਪਯੇਦ੍ਯਮਂ ਵਿਭੁਮ੍
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਇਸ ਢੰਗ ਨਾਲ ਮਹਾਂ ਯਮ ਨੂੰ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ,
ਰਾਤ੍ਰਿਂ ਤਤ੍ਰਾਥ ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਮਾਨਵਃ ਕਾਮਸਂਯੁਤਃ
ਉਹ ਉਥੇ ਰਾਤ ਬਿਤਾ ਕੇ, ਇੱਛਾਵਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ,
ਨਮਃ ਸੂਰ੍ਯਾਯ ਰੁਦ੍ਰਾਯ ਕਾਲਾਂਤਪਤਯੇ ਨਮਃ
ਸੂਰਜ, ਰੁਦ੍ਰ ਅਤੇ ਕਾਲ ਦੇ ਅੰਤ ਦੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਕਾਰ੍ਤਿਕਂ ਹਿ ਸਮਗ੍ਰਂ ਤੁ ਵਰ੍ਧਂਤੇ ਤਸ੍ਯ ਸਂਪਦਃ
ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਭਰ ਉਸ ਦੀ ਦੌਲਤ ਵਧਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਦਿਵਾਕਰਾਹ੍ਨੇऽਸ੍ਤਮਿਤੇ ਚ ਸੂਰ੍ਯੇ ਦੀਪਸ੍ਯ ਵਰ੍ਤ੍ਤਿਂ ਪੁਰੁष ਪ੍ਰਮਾਣਾਮ੍
ਦਿਨ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ, ਜਦ ਸੂਰਜ ਡੁੱਬ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਦੀਵੇ ਦੀ ਵੱਟ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਲੰਬ ਦੀ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ,
ਨਿਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਯ ਭੂਮਾਵਥ ਹਸ੍ਤਮਾਤ੍ਰਂ ਮੂਰ੍ਧ੍ਨਿ ਦ੍ਵਿਹਸ੍ਤਾष੍ਟਦਲਾਨ੍ਵਿਤਸ੍ਯ 5.1.30.
ਫਿਰ, ਉਸ ਨੂੰ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਰੱਖ ਕੇ, ਇੱਕ ਹੱਥ ਦੀ ਲੰਬਾਈ, ਤੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਦੋ ਹੱਥ, ਅੱਠ ਪੱਤਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ ਹੋਇਆ,