ਤਤੋ ਯਮੋ ਰੁषਾਵਿष੍ਟਃ ਪ੍ਰਾਹ ਤਾਨ੍ਯਮਕਿਂਕਰਾਨ੍
ਫਿਰ ਯਮ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਆਪਣੇ ਸਹਾਇਕਾਂ ਨੂੰ ਆਖਣ ਲੱਗਾ।
ਤਂ ਗਤ੍ਵਾ ਵਾਰਯਧ੍ਵਂ ਵੈ ਗृਹੀਤ੍ਵਾਨੀਯਤਾਮਿਤਿ
ਉਥੇ ਜਾ ਕੇ ਉਸਨੂੰ ਰੋਕੋ, ਫੜ ਕੇ ਇੱਥੇ ਲਿਆਓ।
ਏਵਮੁਕ੍ਤੋ ਯਮੇਨਾਥ ਕਿਂਕਰਃ ਸ ਨਰਾਂਤਕਃ
ਯਮ ਵਲੋਂ ਇਹ ਹੁਕਮ ਮਿਲਣ ਤੇ, ਨਰਾਂਤਕ ਨਾਂ ਦਾ ਸਹਾਇਕ,
ਯਦਾ ਨ ਵਾਰਿਤਸ੍ਤਸ੍ਥੌ ਤਦਾ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧੋ ਨਰਾਂਤਕਃ
ਜਦੋਂ ਉਹ ਨਾ ਰੁਕਿਆ, ਤਾਂ ਨਰਾਂਤਕ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਖੜਾ ਹੋ ਗਿਆ,
ਬਲਦੇਵੋਪਿ ਸਮਰੇ ਤਾਡਿਤੋ ਵਿਵਿਧੈਃ ਸ਼ਰੈਃ
ਬਲਦੇਵ ਵੀ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਘਾਇਲ ਹੋ ਗਿਆ,
ਆਦਾਯ ਧਨੁषੀ ਦਿਵ੍ਯੇ ਜਘ੍ਨਤੁਰ੍ਯਮਕਿਂਕਰਾਨ੍
ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅਸਲਾਹ ਚੁੱਕ ਕੇ, ਯਮ ਦੇ ਸਹਾਇਕਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ।
ਨਰਾਂਤਕੋऽਪਿ ਸਮਰੇ ਬਲੇਨ ਬਲਿਨਾਰ੍ਦਿਤਃ
ਨਰਾਂਤਕ ਵੀ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਬਲਵਾਨਾਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਹਾਰ ਗਿਆ।
ਤਤੋ ਨਰਾਂਤਕੇ ਵੀਰੇ ਪਤਿਤੇ ਯਮਕਿਂਕਰੇ
ਫਿਰ ਜਦੋਂ ਨਰਾਂਤਕ ਵੀਰ ਯਮ ਦੇ ਸਹਾਇਕਾਂ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗ ਪਿਆ,
ਰਾਮਕृष੍ਣਾਭ੍ਯਾਂ ਤੇ ਦੂਤਾ ਹਨ੍ਯਮਾਨਾ ਭਯਾਤੁਰਾਃ
ਰਾਮ ਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਵਲੋਂ ਮਾਰੇ ਜਾ ਰਹੇ ਉਹ ਦੂਤ ਡਰ ਕੇ ਕੰਬਣ ਲੱਗ ਪਏ।
ਤਤੋ ਯਮੋ ਯਯੌ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧਃ ਸਮਂਤਾਤ੍ਕਿਂਕਰੈਰ੍ਵृਤਃ 5.1.27.
ਫਿਰ ਯਮ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਸਹਾਇਕਾਂ ਸਮੇਤ ਚੜ੍ਹ ਆਇਆ।
ਤਤੋ ਵਾਦਿਤ੍ਰਨਿਰ੍ਘੋषੈਸ੍ਤੁਮੁਲਾਨਕਗੋਮੁਖੈਃ
ਫਿਰ ਨਗਾਰੇ, ਤੁਰਹੀਆਂ ਤੇ ਗੋ-ਸਿੰਗਾਂ ਦੀਆਂ ਉੱਚੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਹੱਲਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਦੇਵਾ ਵਿਦ੍ਯਾਧਰਾਃ ਸਿਦ੍ਧਾ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਯਾਂਤਂ ਮਹਾਬਲਮ੍
ਦੇਵਤੇ, ਵਿਦਿਆਧਰ ਤੇ ਸਿੱਧ, ਉਸ ਮਹਾਬਲੀ ਨੂੰ ਆਉਂਦੇ ਵੇਖ ਕੇ,
ਤਤਸ੍ਤੇ ਕਿਂਕਰਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਚਿਤ੍ਰਗੁਪ੍ਤੇਨ ਨੋਦਿਤਾਃ
ਫਿਰ ਸਾਰੇ ਸਹਾਇਕ, ਚਿਤਰਗੁਪਤ ਵਲੋਂ ਨਾ ਉਕਸਾਏ ਹੋਏ,
ਬਲਂ ਚ ਕੇਸ਼ਵਂ ਸਂਖ੍ਯੇ ਜਘ੍ਨਤੁਸ੍ਤਾਵੁਭਾਵਪਿ
ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਫੌਜ ਤੇ ਕੇਸ਼ਵ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਲੱਗ ਪਏ।
ਵਿਦਾਰ੍ਯ ਚ ਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਕਿਂਕਰਾਣਾਂ ਸਮਂਤਤਃ ਚਚਾਰ ਰਣਦੁਰ੍ਧਰ੍षਃ ਕਾਮਪਾਲੇਨ ਪਾਲਿਤਃ
ਉਹ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸੇਵਕਾਂ ਨੂੰ ਚੀਰ ਕੇ, ਹਰ ਪਾਸੇ ਅਡੋਲ ਹੋ ਕੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦਾ ਰਿਹਾ, ਕਾਮਦੇਵ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਹੇਠ।
ਤਤਸ਼੍ਚਿਤ੍ਰਗੁਪ੍ਤੋ ਰਣੇ ਕਿਂਕਰਾਦ੍ਯਂ ਵਿਦੀਰ੍ਣਂ ਨਿਰੀਕ੍ਸ਼੍ਯਾਰ੍ਤਨਾਦਂ ਚਕਾਰ
ਫਿਰ ਚਿਤਰਗੁਪਤ ਨੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਸੇਵਕਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀ ਨੂੰ ਫਟਿਆ ਵੇਖ ਕੇ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਚੀਕ ਮਾਰੀ।
ਸ਼ਰੈਃ ਪਂਚਭਿਃ ਕृष੍ਣਮਾਯਾਂਤਮਾਜੌ ਜਘਾਨਾष੍ਟਭਿਰ੍ਵਕ੍ਤ੍ਰਦੇਸ਼ੇ ਸ ਭਿਨ੍ਨਃ
ਪੰਜ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਨੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਮਾਇਆੰਤਾ ਨੂੰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ, ਤੇ ਹੋਰ ਅੱਠ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਦੇ ਮੂੰਹ ਨੂੰ ਜ਼ਖਮੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਰਥਂ ਸ੍ਵਂ ਸਮਾਦਾਯ ਯਾਤਃ ਕृਤਾਂਤਸ੍ਤਤਸ਼੍ਚਿਤ੍ਰਗੁਪ੍ਤੇ ਸ਼ਰਾਰ੍ਤੇ ਪ੍ਰਸੁਪ੍ਤੇ
ਕ੍ਰਿਤਾਂਤ ਆਪਣਾ ਰਥ ਲੈ ਕੇ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਤੇ ਚਿਤਰਗੁਪਤ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਕੇ ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ।
ਪ੍ਰਧਾਨਾਸ਼੍ਚ ਭਗ੍ਨਾ ਵਿਚਿਤ੍ਰਾਸ਼੍ਚ ਭਗ੍ਰਾਸ੍ਤਤਸ਼੍ਚਿਤ੍ਰਗੁਪ੍ਤਂ ਨਿਸ਼ਮ੍ਯਾਥ ਭਗ੍ਨਮ੍
ਸਾਰੇ ਮੁਖੀ ਟੁੱਟ ਗਏ, ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਫੌਜਾਂ ਵੀ ਚੱਕ-ਚੂਰ ਹੋ ਗਈਆਂ; ਫਿਰ, ਚਿਤਰਗੁਪਤ ਦੇ ਹਾਰ ਜਾਣ ਦੀ ਸੁਣ ਕੇ—
ਵਿਨਾਸ਼ਾਯ ਯੁਧ੍ਯਦ੍ਯੁਗਾਂਤੇ ਪ੍ਰਜਾਨਾਂ ਯਥਾ ਵਾਡਵੋ ਜ੍ਵਾਲਵृਦ੍ਧਃ ਪ੍ਰਵृਤ੍ਤਃ 5.1.27.
ਜਿਵੇਂ ਯੁਗ ਦੇ ਅੰਤ 'ਤੇ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਅੱਗ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਨਾਸ ਲਈ ਭੜਕਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਸ ਲਈ ਲੜਿਆ।
ਸ ਕਾਲਃ ਕਰਾਲਂ ਸਮਾਦਾਯ ਦਂਡਂ ਮੁਮੋਚਾਚ੍ਯੁਤੇ ਪਸ਼੍ਯਤਾਂ ਦੇਵਤਾਨਾਮ੍
ਕਾਲ ਨੇ ਆਪਣਾ ਡਰਾਉਣਾ ਡੰਡਾ ਫੜ ਕੇ, ਅਚ੍ਯੁਤ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਵੇਖਦੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ।
ਤਤੋ ਦੇਵਗਂਧਰ੍ਵਯਕ੍ਸ਼ਾ ਮੁਨੀਂਦ੍ਰਾਃ ਪਰਂ ਵਿਸ੍ਮਯਂ ਪ੍ਰਾਪੁਰਾਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਰਾਮਮ੍
ਫਿਰ ਦੇਵਤੇ, ਗੰਧਰਵ, ਯਕਸ਼ ਤੇ ਵੱਡੇ ਰਿਸ਼ੀ, ਰਾਮ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਬਹੁਤ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਏ।
ਗृਹੀਤੇ ਬਲੇਨਾਹਵੇ ਕਾਲਦਂਡੇ ਮੋਕ੍ਤੁਕਾਮੇ ਪੁਨਃ ਕਾਲਨਾਸ਼ਾਯ ਵੈ। ਤੂਰ੍ਣਮਭ੍ਯੇਤ੍ਯ ਤਤ੍ਰਾਂਤਰੇ ਰਣੇ ਵਾਰਯਾਮਾਸ ਕृष੍ਣਂ ਤਦਾ
ਜਦ ਕਾਲ ਨੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਸਮੇਂ ਦਾ ਡੰਡਾ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਫੜਿਆ, ਨਾਸ ਲਈ ਸੁੱਟਣ ਦੀ ਨੀਅਤ ਕੀਤੀ, ਤਾਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਜੰਗ ਵਿਚ ਤੁਰੰਤ ਆ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਰੋਕ ਲਿਆ।
ਮਾ ਮੁਂਚੇਤ੍ਯਬ੍ਰਵੀਦ੍ਵੇਧਾਃ ਕਾਲਂ ਕਾਲਾਯੁਧਂ ਬਲ
ਸਿਰਜਣਹਾਰ ਨੇ ਕਾਲ ਨੂੰ, ਸਮੇਂ ਦੇ ਹਥਿਆਰ ਵਾਲੇ ਨੂੰ, ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਆਖਿਆ—'ਇਸ ਨੂੰ ਨਾ ਸੁੱਟੋ।'
ਧਾਰ੍ਯਤੇ ਸ਼ਿਰਸਾ ਦੇਵ ਸਂਸਾਰੇ ਨਾਸ੍ਤਿ ਤੇ ਸਮਃ ਕੋऽਨ੍ਯੋਸ੍ਤਿ ਤ੍ਵਤ੍ਸਮੋ ਰਾਮ ਯੋ ਜਗਦ੍ਦਹਨੇ ਕ੍ਸ਼ਮਃ
ਹੇ ਦੇਵਤਾ, ਤੈਨੂੰ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਚੁੱਕਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਤੇਰਾ ਕੋਈ ਸਮਾਨ ਨਹੀਂ। ਰਾਮ, ਤੇਰੇ ਵਰਗਾ ਕੌਣ ਹੈ ਜੋ ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਸਾੜ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਪਾਲ੍ਯਤੇ ਯਤ੍ਤ੍ਵਯਾ ਸੋਪਿ ਵਿष੍ਣੁਰ੍ਵਿਸ਼੍ਵੈਕਨਾਯਕਃ
ਜੋ ਕੁਝ ਤੇਰੇ ਦੁਆਰਾ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੂ ਵੀ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਇਕੱਲਾ ਮਾਲਕ ਹੈ।
ਤਤੋ ਵਯਂ ਤ੍ਵਦਂਕਸ੍ਥਵਿष੍ਣੁਨਾਭਿਭਵਾ ਯਤਃ
ਇਸ ਲਈ, ਅਸੀਂ ਸਭ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੁਆਰਾ ਤੇਰੇ ਗਲ੍ਹ ਲੱਗੇ ਹੋਏ, ਜਿੱਤ ਲਏ ਜਾਂਦੇ ਹਾਂ।
ਉਵਾਚ ਚਤੁਰਾਸ੍ਯਸ੍ਤੁ ਸ੍ਤੁਤਿਸ਼੍ਚ ਵृਤਃ ਸੁਰੈਃ
ਫਿਰ ਚੌਹਾਂ ਮੂੰਹ ਵਾਲੇ ਨੇ ਬੋਲੀ ਕਹੀ, ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਸਤਿ ਕਰੀ।
ਯਤੋ ਭਵਂਤਮਾਯਾਂਤਂ ਵਿष੍ਣੁਂ ਵਿਸ਼੍ਵੈਕਨਾਯਕਮ੍ 5.1.27.
ਕਿਉਂਕਿ ਤੂੰ ਹੀ ਵਿਸ਼ਨੂ ਵਜੋਂ ਆਉਂਦਾ ਹੈਂ, ਜੋ ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਇਕੱਲਾ ਮਾਲਕ ਹੈ।
ਤ੍ਵਯਾ ਵੈ ਭਗਵਨ੍ਪੂਰ੍ਵਂ ਯਮਃ ਸਂਸ੍ਥਾਪਿਤਃ ਪਦੇ
ਭਗਵਾਨ, ਤੇਰੇ ਦੁਆਰਾ ਹੀ ਪਹਿਲਾਂ ਯਮ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਥਾਂ 'ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।