ਪਟ੍ਟਬਂਧਂ ਮਹੇਸ਼ਸ੍ਯ ਸ ਵਿਪਾਪ੍ਮਾ ਦਿਵਂ ਵ੍ਰਜੇਤ੍
ਜੋ ਮਹੇਸ਼ ਲਈ ਕਪੜਾ ਬਾਂਧਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪਾਪ ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ ਸੁਰਗ ਨੂੰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕਰ੍ਪੂਰਂ ਕੁਙ੍ਕੁਮਂ ਚੈਵ ਮृਗਨਾਭਿ ਸਚਨ੍ਦਨਮ੍
ਕਪੂਰ, ਕੇਸਰ, ਕਸਤੂਰੀ ਅਤੇ ਚੰਦਨ—
ਸ੍ਵਰੂਪਂ ਚੈਵ ਵਿਪ੍ਰੇਨ੍ਦ੍ਰ ਸਭਾਰ੍ਯਂ ਭੋਜਯੇਦ੍ਦ੍ਵਿਜਮ੍
ਹੇ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਉਹ ਆਪਣਾ ਰੂਪ ਵੀ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰੇ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਸਮੇਤ ਭੋਜਨ ਕਰਾਵੇ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਸ੍ਕਾਂਦੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣਏਕਾਸ਼ੀਤਿਸਾਹਸ੍ਰ੍ਯਾਂ ਸਂਹਿਤਾਯਾਂ ਪਞ੍ਚਮ ਆਵਨ੍ਤ੍ਯਖਣ੍ਡੇऽਵਨ੍ਤੀਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯੇ ਕੁਟੁਮ੍ਬਿਕੇਸ਼੍ਵਰਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਵਰ੍ਣਨਂਨਾਮ ਦਸ਼ਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਸਕਾਂਦ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਪੰਜਵੇਂ ਅਵੰਤਿ ਖੰਡ ਵਿੱਚ, ਅਵੰਤੀ ਖੇਤਰ ਦੇ ਮਹਾਤਮ ਵਿਚ, ਕੁਟੁੰਬਿਕੇਸ਼ਵਰ ਮਹਾਤਮ ਦਾ ਦਸਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।
ਅਥਾਤਃ ਸਂਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਤੀਰ੍ਥਂ ਵਿਦ੍ਯਾਧਰਸ੍ਯ ਤੁ
ਹੁਣ ਮੈਂ ਵਿਦਿਆਧਰ ਦਾ ਤੀਰਥ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸਾਂਗਾ।
ਪ੍ਰਸਾਦਾਦ੍ਬ੍ਰੂਹਿ ਮੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਞ੍ਛ੍ਰੋਤੁਮਿਚ੍ਛਾਮਿ ਸਾਂਪ੍ਰਤਮ੍
ਤੇਰੇ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਮੈਨੂੰ ਦੱਸ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ; ਮੈਂ ਹੁਣ ਇਹ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।
ਗ੍ਰਥਿਤਾ ਪਾਰਿਜਾਤਸ੍ਯ ਮਾਲਾ ਤੇਨ ਮਨੋਰਮਾ
ਉਸ ਨੇ ਪਾਰਿਜਾਤ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਸੋਹਣੀ ਮਾਲਾ ਗੁੰਥੀ।
ਗृਹੀਤ੍ਵਾ ਚ ਸ ਤਾਂ ਮਾਲਾਂ ਗਤੋ ਵਾਸਵਵੇਸ਼੍ਮਨਿ
ਉਹ ਮਾਲਾ ਲੈ ਕੇ ਵਾਸਵ ਦੇ ਘਰ ਵੱਲ ਚਲਿਆ।
ਦਤ੍ਤਾ ਤਸ੍ਯੈ ਤਦਾ ਤੇਨ ਸਾ ਮਾਲਾ ਨृਤ੍ਯਮਾਸ਼੍ਰਿਤਃ ।। ਸਾ ਮੇਨਕਾਸ੍ਤੁਤਾऽਸ੍ਥਾਨੇ ਮਾਲਯਾ ਮੋਹਿਤਾ ਭਵਤ੍
ਉਸ ਸਮੇਂ ਉਸ ਨੇ ਉਹ ਮਾਲਾ ਉਸ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ। ਨੱਚ ਰਹੀ ਮੈਨਕਾ, ਮਾਲਾ ਪਾ ਕੇ ਸਭ ਦੀਆਂ ਵਧਾਈਆਂ ਵਿਚ ਮੋਹਿਤ ਹੋ ਗਈ।
ਕੋਪਾਵਿष੍ਟੇਨ ਸ਼ਕ੍ਰੇਣ ਸ਼ਪ੍ਤੋ ਵਿਦ੍ਯਾਧਰਸ੍ਤਦਾ
ਫਿਰ ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਸ਼ਕਰ ਨੇ ਉਸ ਵਿਦਿਆਧਰ ਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਦਿੱਤਾ।
ਵਿਦ੍ਯਾਧਰਪਦਂ ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਮਮ ਸ਼ਾਪਾਚ੍ਚ ਸਾਂਪ੍ਰਤਮ੍
ਮੇਰੇ ਸ਼ਾਪ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਵਿਦਿਆਧਰ ਦੀ ਅਵਸਥਾ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ ਤੇ ਹੁਣ ਇਹ ਹਾਲਤ ਹੋ ਗਈ।
ਅਜਾਨਤਾ ਮਯਾ ਨਾਥ ਅਪਰਾਧਃ ਕृਤੋऽਧੁਨਾ
ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਮੈਨੂੰ ਅਣਜਾਣੀ ਵਿਚ ਅਪਰਾਧ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।
ਏਵਮੁਕ੍ਤਃ ਸ ਸ਼ਕ੍ਰੋ ਵੈ ਵਿਦ੍ਯਾਧਰਮੁਵਾਚ ਹ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਣ ਕੇ ਸ਼ਕਰ ਨੇ ਵਿਦਿਆਧਰ ਨੂੰ ਆਖਿਆ।
ਤਸ੍ਯਾਸ਼੍ਚੋਤ੍ਤਰਭਾਗੇ ਤੁ ਵਿਦ੍ਯਤੇ ਤੀਰ੍ਥਮੁਤ੍ਤਮਮ੍ 5.1.11.
ਉਸ ਥਾਂ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਪਾਸੇ ਇੱਕ ਵਧੀਆ ਤੀਰਥ ਹੈ।
ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਤਤ੍ਰ ਕृਤੇ ਸ੍ਨਾਨੇ ਵਿਦ੍ਯਾਧਰਪਤਿਰ੍ਭਵੇਤ੍
ਉਥੇ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਵਿਦਿਆਧਰਾਂ ਦਾ ਮਾਲਕ ਬਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਏਵਮੁਕ੍ਤਃ ਸ ਸ਼ਕ੍ਰੇਣ ਆਗਤੋऽਵਂਤਿਮਂਡਲੇ
ਸ਼ਕਰ ਵਲੋਂ ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਉਹ ਅਵੰਤੀ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ਵਿਚ ਆ ਗਿਆ।
ਪ੍ਰਭਾਵਾਤ੍ਤਸ੍ਯ ਤੀਰ੍ਥਸ੍ਯ ਪੁਨਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਂ ਪਦਂ ਸ੍ਵਕਮ੍
ਉਸ ਤੀਰਥ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪੁਰਾਣੀ ਅਵਸਥਾ ਮੁੜ ਲੈ ਲਈ।
ਤਤ੍ਰ ਪੁष੍ਪਾਣਿ ਯੋ ਦਦ੍ਯਾਚ੍ਚਂਦਨਂ ਚ ਵਿਲੇਪਨਮ੍
ਉਥੇ ਜੋ ਕੋਈ ਫੁੱਲ ਤੇ ਚੰਦਨ ਚੜ੍ਹਾਉਂਦਾ ਹੈ—
ਸਨਤ੍ਕੁਮਾਰ ਉਵਾਚ ਤਤ੍ਰ ਤੀਰ੍ਥਂ ਚ ਵਿਖ੍ਯਾਤਂ ਸਰ੍ਵਕਾਮਪ੍ਰਦਾਯਕਮ੍
ਸਨਤਕੁਮਾਰ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਉਥੇ ਉਹ ਤੀਰਥ ਸਭ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ।
ਤਸ੍ਮਿਂਸ੍ਤੀਰ੍ਥੇ ਨਰਃ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਗੋਸ਼ਤਸ੍ਯ ਫਲਂ ਲਭੇਤ੍
ਉਸ ਤੀਰਥ ਤੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਸੌ ਗਾਂਵਾਂ ਦੇ ਦਾਨ ਵਰਗਾ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਮਾਪੇਨ ਮਾਪਿਤਾਨ੍ਕृਤ੍ਵਾ ਮਸੂਰਾਂਸ੍ਤਤ੍ਰ ਕੁਟ੍ਟਯੇਤ੍
ਉਥੇ ਮਾਪ ਕੇ ਮਸੂਰ ਪੀਸਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਯੇ ਪਸ਼੍ਯਂਤਿ ਨਰਾ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਸ਼ੀਤਲਾਂ ਦੁਰਿਤਾਪਹਾਮ੍
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਸਾਰੀਆਂ ਪੀੜਾਂ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸ਼ੀਤਲਾ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦੇ ਹਨ—
ਨ ਚ ਰੋਗਭਯਂ ਤੇषਾਂ ਗ੍ਰਹਪੀਡਾ ਤਥੈਵ ਚ
ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਨਾ ਰੋਗ ਦਾ ਡਰ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਗ੍ਰਹਾਂ ਦੀ ਪੀੜਾ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਸ੍ਕਾਂਦੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਏਕਾਸ਼ੀਤਿਸਾਹਸ੍ਰ੍ਯਾਂ ਸਂਹਿਤਾਯਾਂ ਆਵਂਤ੍ਯਖਣ੍ਡੇऽਵਨ੍ਤੀਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯੇ ਸ਼ੀਤਲਾ ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਵਰ੍ਣਨਂਨਾਮ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਸਕਾਂਦ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਅਵੰਤੀ ਖੰਡ, ਅਵੰਤੀ ਖੇਤਰ ਦੀ ਮਹਿਮਾ, ਸ਼ੀਤਲਾ ਦੀ ਮਹਾਤਮਤਾ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਬਾਰਾਂਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।
ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਂ ਤਤ੍ਰੈਵ ਕੁਰ੍ਵੀਤ ਪਿਤॄਨੁਦ੍ਦਿਸ਼੍ਯ ਭਕ੍ਤਿਤਃ
ਉਥੇ ਹੀ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿਚ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਸ੍ਰਾਦ੍ਹ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਪਿਤॄਂਸ਼੍ਚ ਸ ਨਰੋ ਵ੍ਯਾਸ ਤਾਰਯੇਦਾਤ੍ਮਨਾ ਸਹ
ਹੇ ਵਿਆਸ, ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਹੀ ਪਾਰ ਲੰਘਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਭੈਰਵਸ੍ਯਾਗ੍ਰਤੋ ਦੇਵੀ ਪੂਰ੍ਵੇ ਤਿष੍ਠਤਿ ਚਾਂਬਿਕਾ
ਭੈਰਵ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਅੰਬਿਕਾ ਦੇਵੀ ਖੜੀ ਹੈ।
ਮਹਾਨਵਮ੍ਯਾਂ ਪੁਰੁषਃ ਕृਤ੍ਵਾ ਬਸ੍ਤਮਯਂ ਬਲਿਮ੍ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਨਿਵੇਦ੍ਯ ਦੇਵ੍ਯੈ ਤੁ ਸਰ੍ਵਾਸਿਦ੍ਧਿਮਵਾਪ੍ਨੁਯਾਤ੍
ਮਹਾਨ ਨੌਮੀ ਨੂੰ, ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਮਟਕੀ ਦੀ ਭੇਟ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਅਰਪਣ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਸਾਰੀਆਂ ਸਿਧੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਨਰੋ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਪੂਜਾਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰੇ
ਉਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰ ਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਸ੍ਕਾਂਦੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਏਕਾਸ਼ੀਤਿਸਾਹਸ੍ਰ੍ਯਾਂ ਸਂਹਿਤਾਯਾਂ ਪਞ੍ਚਮ ਆਵਂਤ੍ਯਖਣ੍ਡੇऽਵਨ੍ਤੀਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯੇ ਸ੍ਵਰ੍ਗਦ੍ਵਾਰਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯ ਵਰ੍ਣਨਂਨਾਮ ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼ੋਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਸਕਾਂਦ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਪੰਜਵੇਂ ਅਵੰਤੀ ਖੰਡ ਵਿਚ, ਅਵੰਤੀ ਖੇਤਰ ਮਹਾਤਮ ਦੇ ਸਵਰਗ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵੇਖਾਉਂਦੇ ਤੇਰਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਦਾ ਸਮਾਪਤੀ ਹੋਈ।