ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਸ੍ਕਾਂਦੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਏਕਾਸ਼ੀਤਿਸਾਹਸ੍ਰ੍ਯਾਂ ਸਂਹਿਤਾਯਾਂ ਸਪ੍ਤਮੇ ਪ੍ਰਭਾਸਖਣ੍ਡੇ ਤृਤੀਯੇऽਰ੍ਬੁਦਖਂਡੇ ਤ੍ਰਿਪੁष੍ਕਰਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਵਰ੍ਣਨਂਨਾਮ ਚਤੁष੍ਪਂਚਾਸ਼ਤ੍ਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਕਿਆਵਨ ਹਜ਼ਾਰ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲੇ ਸ਼੍ਰੀ ਸਕਾਂਦ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਸੱਤਵੇਂ ਪ੍ਰਭਾਸ ਖੰਡ ਦੇ ਤੀਜੇ ਅਰਬੁਦਾ ਖੰਡ ਵਿੱਚ 'ਤ੍ਰਿਪੁਸ਼ਕਰ ਮਹਾਤਮ' ਨਾਮਕ ਚੌਵੰਜਾ ਅਧਿਆਇ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਇਆ।
ਯਤ੍ਰ ਸ੍ਨਾਤੋ ਨਰੋ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਗਣਾਧੀਸ਼ਤ੍ਵਮਾਪ੍ਨੁਯਾਤ੍
ਜਿੱਥੇ ਭੀ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਗਣਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ ਦਾ ਦਰਜਾ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਪੁਰਾ ਹਤ੍ਵਾਂऽਧਕਂ ਦੈਤ੍ਯਂ ਸਗਣੋ ਵृषਭਧ੍ਵਜਃ
ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ, ਜਦ ਵ੍ਰਿਸ਼ਭਧਵਜ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਸਮੇਤ ਅੰਧਕ ਦੈਤ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ ਸੀ,
ਚਤੁਰ੍ਦ੍ਦਸ਼੍ਯਾਂ ਮਹਾਰਾਜ ਯਸ੍ਤਤ੍ਰ ਕੁਰੁਤੇ ਨਰਃ
ਮਹਾਰਾਜ, ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਚੌਦਵੀ ਨੂੰ ਉਥੇ ਕਰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ,
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਸ੍ਕਾਂਦੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਏਕਾਸ਼ੀਤਿਸਾਹਸ੍ਰ੍ਯਾਂ ਸਂਹਿਤਾਯਾਂ ਸਪ੍ਤਮੇ ਪ੍ਰਭਾਸਖਣ੍ਡੇ ਤृਤੀਯੇऽਰ੍ਬੁਦਖਣ੍ਡੇ ਰੁਦ੍ਰਹ੍ਰਦਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਵਰ੍ਣਨਂਨਾਮ ਪਞ੍ਚਪਞ੍ਚਾਸ਼ਤ੍ਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਕਿਆਵਨ ਹਜ਼ਾਰ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲੇ ਸ਼੍ਰੀ ਸਕਾਂਦ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਸੱਤਵੇਂ ਪ੍ਰਭਾਸ ਖੰਡ ਦੇ ਤੀਜੇ ਅਰਬੁਦਾ ਖੰਡ ਵਿੱਚ 'ਰੁਦ੍ਰ ਹ੍ਰਦ ਮਹਾਤਮ' ਨਾਮਕ ਪਚਵੰਜਾ ਅਧਿਆਇ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਇਆ।
ਗੁਹਾਮਧ੍ਯੇ ਗਤਂ ਲਿਂਗਂ ਸਿਦ੍ਧੈਃ ਸਂਪੂਜਿਤਂ ਪੁਰਾ
ਗੁਫਾ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਜੋ ਲਿੰਗ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਸਿੱਧਾਂ ਵਲੋਂ ਪੂਜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਥਾਪਿਆ ਗਿਆ।
ਯਂਯਂ ਕਾਮਮਭਿਧ੍ਯਾਯ ਸਂਪੂਜਯਤਿ ਮਾਨਵਃ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਜਿਸ ਇੱਛਾ ਨੂੰ ਸੋਚ ਕੇ ਉਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ,
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਸ੍ਕਾਂਦੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਏਕਾਸ਼ੀਤਿਸਾਹਸ੍ਰ੍ਯਾਂ ਸਂਹਿਤਾਯਾਂ ਸਪ੍ਤਮੇ ਪ੍ਰਭਾਸਖਂਡੇ ਤृਤੀਯੇऽਰ੍ਬੁਦਖਣ੍ਡੇ ਗੁਹੇਸ਼੍ਵਰਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਵਰ੍ਣਨਂਨਾਮ षਟ੍ਪਞ੍ਚਾਸ਼ਤ੍ਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਕਿਆਵਨ ਹਜ਼ਾਰ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲੇ ਸ਼੍ਰੀ ਸਕਾਂਦ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਸੱਤਵੇਂ ਪ੍ਰਭਾਸ ਖੰਡ ਦੇ ਤੀਜੇ ਅਰਬੁਦਾ ਖੰਡ ਵਿੱਚ 'ਗੁਹੇਸ਼ਵਰ ਮਹਾਤਮ' ਨਾਮਕ ਛਪੰਜਾ ਅਧਿਆਇ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਇਆ।
ਯਸ੍ਮਿਨ੍ਦृष੍ਟੇ ਨਰੋਭੀष੍ਟੈਰ੍ਨ ਵਿਯੁਜ੍ਯੇਤ ਕਰ੍ਹਿਚਿਤ੍
ਜਿਸ ਦੀ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਕੇ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੀਆਂ ਚਾਹਵਾਂ ਤੋਂ ਕਦੇ ਵੱਖਰਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਤਤ੍ਰ ਪੂਰ੍ਵਂ ਸ਼ਚੀ ਰਾਜਨ੍ਪ੍ਰਵਿष੍ਟਾ ਦੁਃਖਸਂਯੁਤਾ
ਉਥੇ, ਪਹਿਲਾਂ, ਰਾਜਨ, ਸ਼ਚੀ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋ ਕੇ ਅੰਦਰ ਗਈ ਸੀ।
ਤਤ੍ਪ੍ਰਭਾਵਾਤ੍ਪੁਨਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋ ਵਿਯੁਕ੍ਤੋऽਪਿ ਸ਼ਤਕ੍ਰਤੁਃ
ਉਸ ਥਾਂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਵਿਛੋੜੇ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਸ਼ਤਕ੍ਰਤੁ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਮੁੜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਿਆ।
ਨਰੋ ਵਾ ਯਦਿ ਵਾ ਨਾਰੀ ਵਿਯੁਕ੍ਤਾऽਤ੍ਰ ਵਨੇ ਸ਼ੁਭੇ
ਇਸ ਪਵਿੱਤਰ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ, ਚਾਹੇ ਮਰਦ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਔਰਤ, ਜੇ ਵਿਛੋੜਾ ਹੋ ਜਾਵੇ,
ਸ ਤੇਨ ਲਭਤੇ ਸਂਗਂ ਭੂਯ ਏਵ ਯਥਾ ਮਯਾ
ਉਸ ਥਾਂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਉਹ ਮੁੜ ਮਿਲਾਪ ਪਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਮੈਂ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਫਲਦਾਨਂ ਪ੍ਰਸ਼ਂਸਂਤਿ ਤਤ੍ਰ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸਤ੍ਤਮਾਃ
ਉਥੇ ਚੰਗੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਫਲ ਦਾਨ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਸ੍ਕਾਂਦੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਏਕਾਸ਼ੀਤਿਸਾਹਸ੍ਰ੍ਯਾਂ ਸਂਹਿਤਾਯਾਂ ਸਪ੍ਤਮੇ ਪ੍ਰਭਾਸਖਂਡੇ ਤृਤੀਯੇऽਰ੍ਬੁਦਖਣ੍ਡੇऽਵਿਯੁਕ੍ਤਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਵਰ੍ਣਨਂਨਾਮ ਸਪ੍ਤਪਞ੍ਚਾਸ਼ਤ੍ਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਠਵੰਜਾ, 'ਅਵਿਯੁਕਤ ਖੇਤਰ ਦੀ ਮਹਿਮਾ' ਨਾਂ ਵਾਲਾ ਸਤਾਵਾਂ ਪ੍ਰਭਾਸਾ ਖੰਡ ਦੇ ਤੀਜੇ ਅਰਬੁਦਾ ਭਾਗ ਵਿੱਚੋਂ ਸਤਾਵਾਂ ਅਧਿਆਇ, ਸ਼੍ਰੀ ਸਕਾਂਦ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਇਕਿਆਸੀ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਾਲੇ ਸੰਹਿਤਾ ਵਿੱਚ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ।
ਸ੍ਥਾਪਿਤਂ ਭਕ੍ਤਿਯੁਕ੍ਤੇਨ ਧੁਨ੍ਧੁਮਾਰੇਣ ਯਤ੍ਪੁਰਾ
ਜੋ ਧੁੰਧੁਮਾਰ ਨੇ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ—
ਦਾਂਪਤ੍ਯਂ ਪੂਜਯੇਦ੍ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਯਸ੍ਤਤ੍ਰ ਮਨੁਜਾਧਿਪ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਉਥੇ ਦੰਪਤੀ ਦੀ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਰਾਜਨ—
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਸ੍ਕਾਂਦੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਏਕਾਸ਼ੀਤਿਸਾਹਸ੍ਰ੍ਯਾਂ ਸਂਹਿਤਾਯਾਂ ਸਪ੍ਤਮੇ ਪ੍ਰਭਾਸਖਣ੍ਡੇ ਤृਤੀਯੇऽਰ੍ਬੁਦਖਣ੍ਡ ਉਮਾਮਾਹੇਸ਼੍ਵਰਤੀਰ੍ਥਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਵਰ੍ਣਨਂਨਾਮਾष੍ਟਪਞ੍ਚਾਸ਼ਤ੍ਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੀਜੇ ਅਰਬੁਦਾ ਭਾਗ ਦੇ ਅਠਵੰਜੇ ਅਧਿਆਇ 'ਉਮਾ-ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਤੀਰਥ ਦੀ ਮਹਿਮਾ' ਨਾਂ, ਸਤਾਵਾਂ ਪ੍ਰਭਾਸਾ ਖੰਡ ਵਿੱਚੋਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਸਕਾਂਦ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੀ ਇਕਿਆਸੀ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਾਲੀ ਸੰਹਿਤਾ ਵਿੱਚ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ।
ਯਸ੍ਮਿਨ੍ਸ੍ਨਾਤੋ ਨਰੋ ਰਾਜਂਸ੍ਤੇਜਸਾ ਯੁਜ੍ਯਤੇ ਧ੍ਰੁਵਮ੍
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਉਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਉਹ ਨਿਸ਼ਚਤ ਹੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਨਿਃਸ਼੍ਰੀਕਸ੍ਤੇਜਸਾ ਹੀਨੋ ਦੁਰ੍ਗਨ੍ਧੇਨ ਸਮਨ੍ਵਿਤਃ
ਜਿਸ ਦੇ ਕੋਲ ਧਨ-ਦੌਲਤ ਜਾਂ ਚਮਕ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੀ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਮਾੜੀ ਵਾਸ ਆਉਂਦੀ ਹੋਵੇ—
ਤਤਃ ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਦੇਵੇਨ੍ਦ੍ਰੋ ਦ੍ਵਿਜਸ਼੍ਰੇष੍ਠਂ ਬृਹਸ੍ਪਤਿਮ੍
ਫਿਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਇੰਦਰ ਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ—
ਤੀਰ੍ਥਂ ਵਿਨਾ ਧ੍ਰੁਵਂ ਵृਦ੍ਧਿਸ੍ਤੇਜਸੋ ਨ ਭਵਿष੍ਯਤਿ
ਤੀਰਥ ਤੋਂ ਬਿਨਾ, ਨਿਸ਼ਚਤ ਹੀ, ਚਮਕ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ।
ਤਤਸ੍ਤੀਰ੍ਥਾਨ੍ਯਨੇਕਾਨਿ ਭ੍ਰਾਂਤ੍ਵਾ ਸ਼ਕ੍ਰੋ ਨਰਾਧਿਪ ਸ੍ਨਾਨਂ ਚਕ੍ਰੇ ਤਤਃ ਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤੋ ਮਹੌਜਾਃ ਪ੍ਰਤ੍ਯਪਦ੍ਯਤ
ਫਿਰ ਸ਼ਕਰ ਨੇ, ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਕਈ ਤੀਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮ ਕੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕੀਤਾ; ਫਿਰ ਥੱਕ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਮੁੜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਈ।
ਦੁਰ੍ਗਨ੍ਧੇਨ ਵਿਨਿਰ੍ਮੁਕ੍ਤਸ੍ਤਤੋ ਦੇਵੈਃ ਸਮਾਵृਤਃ
ਜਦੋਂ ਉਹ ਮਾੜੀ ਵਾਸ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਦੇਵਤੇ ਉਸ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਆ ਗਏ।
ਯੇऽਤ੍ਰ ਸ੍ਨਾਨਂ ਕਰਿष੍ਯਨ੍ਤਿ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੇ ਸ਼ਕ੍ਰੋਚ੍ਛ੍ਰਯੇ ਸਦਾ ਸੁਸ਼੍ਰੀਕਾਸ਼੍ਚ ਭਵਿष੍ਯਂਤਿ ਸਦਾ ਜਨ੍ਮਨਿਜਨ੍ਮਨਿ
ਜੋ ਉਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨਗੇ, ਜਦੋਂ ਵੀ ਸ਼ਕਰ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਮਿਲੇਗੀ, ਉਹ ਹਰ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਚੰਗੀ ਕਿਸਮਤ ਵਾਲੇ ਹੋਣਗੇ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਸ੍ਕਾਂਦੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਏਕਾਸ਼ੀਤਿਸਾਹਸ੍ਰ੍ਯਾਂ ਸਂਹਿਤਾਯਾਂ ਸਪ੍ਤਮੇ ਪ੍ਰਭਾਸਖਣ੍ਡੇ ਤृਤੀਯੇऽਰ੍ਬੁਦਖਂਡੇ ਮਹੌਜਸਤੀਰ੍ਥਪ੍ਰਭਾਵਵਰ੍ਣਨਂਨਾਮੈਕੋਨषष੍ਟਿਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੀਜੇ ਅਰਬੁਦਾ ਭਾਗ ਦੇ ਉਨਾਹਠਵੇਂ ਅਧਿਆਇ 'ਮਹੌਜਸ ਤੀਰਥ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੀ ਮਹਿਮਾ' ਨਾਂ, ਸਤਾਵਾਂ ਪ੍ਰਭਾਸਾ ਖੰਡ ਵਿੱਚੋਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਸਕਾਂਦ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੀ ਇਕਿਆਸੀ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਾਲੀ ਸੰਹਿਤਾ ਵਿੱਚ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ।
ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਨਾਤੋ ਨਰਃ ਸਮ੍ਯਗਿष੍ਟਂ ਫਲਮਵਾਪ੍ਨੁਯਾਤ੍
ਉਥੇ ਜੇਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਢੰਗ ਨਾਲ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਮਨਚਾਹੀ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਆਸੀਤ੍ਪੁਰਾ ਨਿਮਿਰ੍ਨਾਮ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਿਯਃ ਸੂਰ੍ਯਵਂਸ਼ਜਃ
ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਇੱਕ ਨਿਮਿ ਨਾਂ ਦਾ ਖ਼ਤਰੀ ਸੀ, ਜੋ ਸੂਰਜ ਵੰਸ਼ ਤੋਂ ਸੀ।
ਪ੍ਰਾਯੋਪਵੇਸ਼ਨਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਸ੍ਥਿਤਸ੍ਤਤ੍ਰ ਸਮਾਹਿਤਃ
ਉਸ ਨੇ ਅੰਤਮ ਉਪਵਾਸ ਰੱਖ ਕੇ, ਉਥੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਨ ਲਾ ਕੇ ਟਿਕਿਆ ਰਿਹਾ।
ਚਕ੍ਰੁਰ੍ਧਰ੍ਮਕਥਾਂ ਪੁਣ੍ਯਾਂ ਰਾਜਰ੍षੀਣਾਂ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾਮ੍
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵੱਡੇ ਮਨ ਵਾਲੇ ਰਾਜਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੀਆਂ ਪਵਿੱਤਰ ਕਹਾਣੀਆਂ ਸੁਣਾਈਆਂ।