ਤਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਜਾਯਤੇ ਮਰ੍ਤ੍ਯੋ ਮੇਧਾਵੀ ਮਤਿਮਾਞ੍ਛੁਚਿਃ
ਉਸ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ, ਆਮ ਮਨੁੱਖ ਚਤੁਰ, ਬੁਧੀਮਾਨ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਸ੍ਕਾਂਦੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਏਕਾਸ਼ੀਤਿਸਾਹਸ੍ਰ੍ਯਾਂ ਸਂਹਿਤਾਯਾਂ ਸਪ੍ਤਮੇ ਪ੍ਰਭਾਸਖਣ੍ਡੇ ਤृਤੀਯੇऽਰ੍ਬੁਦਖਣ੍ਡੇ ਵ੍ਯਾਸਤੀਰ੍ਥਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਵਰ੍ਣਨਂਨਾਮ षਟ੍ਚਤ੍ਵਾਰਿਂਸ਼ੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਸਕਾਂਦ ਮਹਾ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਇਕਿਆਸੀ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਾਲੀ ਸੰਹਿਤਾ ਦੇ ਸਤਵੇਂ ਪ੍ਰਭਾਸ ਖੰਡ ਅਤੇ ਤੀਜੇ ਅਰਬੁਦ ਖੰਡ ਵਿਚ ਵਿਆਸਤੀਰਥ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਛਿਆਲੀਸਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।
ਯਤ੍ਰ ਪੂਰ੍ਵਂ ਤਪਸ੍ਤਪ੍ਤਂ ਗੌਤਮੇਨ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾ
ਜਿੱਥੇ ਪਹਿਲਾਂ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਗੌਤਮ ਨੇ ਤਪ ਕੀਤਾ ਸੀ,
ਪੁਰਾऽऽਸੀਦ੍ਗੌਤਮੋ ਨਾਮ ਮੁਨਿਃ ਪਰਮਧਾਰ੍ਮਿਕਃ
ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ, ਗੌਤਮ ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਮੁਨੀ ਸੀ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਧਾਰਮਿਕ ਸੀ।
ਭਕ੍ਤ੍ਯਾऽऽਰਾਧਯਮਾਨਸ੍ਯ ਨਿਰ੍ਭਿਦ੍ਯ ਧਰਣੀਤਲਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਉਪਾਸਨਾ ਕੀਤੀ, ਤਾਂ ਧਰਤੀ ਦਾ ਪਟੜਾ ਫੱਟ ਗਿਆ।
ਏਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨੇਵ ਕਾਲੇ ਤੁ ਵਾਗੁਵਾਚਾਸ਼ਰੀਰਿਣੀ ਵਰਂ ਵਰਯ ਭਦ੍ਰਂ ਤੇ ਯਤ੍ਤੇ ਮਨਸਿ ਵਰ੍ਤਤੇ
ਉਸੇ ਵੇਲੇ, ਇੱਕ ਬਿਨਾ ਸਰੀਰ ਵਾਲੀ ਆਵਾਜ਼ ਆਈ: 'ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੇ, ਜੋ ਤੇਰੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਉਹ ਵਰ ਮੰਗ ਲੈ।'
ਸਦਾ ਕਾਰ੍ਯਂ ਹਿ ਸਾਨ੍ਨਿਧ੍ਯਂ ਯਦਿ ਤੁष੍ਟੋ ਮਮ ਪ੍ਰਭੋ
'ਜੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਤੁਸੀਂ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਰਾਜ਼ੀ ਹੋ, ਤਾਂ ਤੁਹਾਡੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਹਮੇਸ਼ਾ ਇੱਥੇ ਰਹੇ।'
ਯਸ੍ਤ੍ਵਾਂ ਪਸ਼੍ਯਤਿ ਸਦ੍ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਂ ਸ ਗਚ੍ਛਤੁ
ਜੋ ਕੋਈ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸੱਚੀ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਵੇਖੇ, ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਜਾਵੇ।
ਕृष੍ਣਾਯਾਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਸ ਯਾਸ੍ਯਤਿ ਪਰਾਂ ਗਤਿਮ੍
ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਅਮਾਵਸਿਆ ਨੂੰ ਉਹ ਉੱਚੀ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੇ।
ਏਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਤਤੋ ਵਾਣੀ ਵਿਰਰਾਮ ਮਹੀਪਤੇ ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਨਾਤੋ ਨਰਃ ਸਦ੍ਯਃ ਕੁਲਂ ਤਾਰਯਤੇऽਖਿਲਮ੍
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਉਹ ਆਵਾਜ਼ ਚੁੱਪ ਹੋ ਗਈ, ਰਾਜਾ। ਜੋ ਇੱਥੇ ਸਨਾਨ ਕਰੇ, ਉਹ ਤੁਰੰਤ ਆਪਣਾ ਸਾਰਾ ਕੁਲ ਤਾਰ ਲਵੇ।
ਯਸ੍ਤਤ੍ਰ ਕੁਰੁਤੇ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਂ ਵਿਸ਼ੇषਾਦਿਨ੍ਦੁਸਂਕ੍ਸ਼ਯੇ
ਜੋ ਇੱਥੇ ਸ਼੍ਰਾਦਧ ਕਰੇ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦੇ ਘਟਣ ਵੇਲੇ,
ਤਤ੍ਰ ਦਾਨਂ ਪ੍ਰਸ਼ਂਸਂਤਿ ਤਿਲਾਨਾਂ ਮੁਨਿਪੁਂਗਵਾਃ 7.3.47.
ਮੁਨੀਆਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ ਇੱਥੇ ਤਿਲਾਂ ਦਾ ਦਾਨ ਕਰਨ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਅਰ੍ਬੁਦੇ ਗੌਤਮੀ ਯਾਤ੍ਰਾ ਸਿਂਹਸ੍ਥੇ ਚ ਬृਹਸ੍ਪਤੌ
ਅਰਬੁਦਾ ਤੇ, ਗੌਤਮੀ ਦੀ ਯਾਤਰਾ, ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਸਿੰਘ ਰਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਹਸਪਤੀ ਹੋਵੇ,
षष੍ਟਿਵਰ੍षਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਭਾਗੀਰਥ੍ਯਵਗਾਹਨੇ
ਭਾਗੀਰਥੀ ਵਿੱਚ ਇੱਥੇ ਸਨਾਨ ਕਰਨ ਦਾ ਫਲ ਛੇ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਸ੍ਕਾਨ੍ਦੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਏਕਾਸ਼ਾਤਿਸਾਹਸ੍ਰ੍ਯਾਂ ਸਂਹਿਤਾਯਾਂ ਸਪ੍ਤਮੇ ਪ੍ਰਭਾਸਖਣ੍ਡੇ ਤृਤੀਯੇऽਰ੍ਬੁਦਖਣ੍ਡੇ ਗੌਤਮਾਸ਼੍ਰਮਤੀਰ੍ਥਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਵਰ੍ਣਨਂਨਾਮ ਸਪ੍ਤਚਤ੍ਵਾਰਿਂਸ਼ੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਸਕੰਧ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਇਕਿਆਸੀ ਹਜ਼ਾਰ ਅਧਿਆਇਕ ਸੰਹਿਤਾ ਵਿੱਚ, ਸਤਵਾਂ ਪ੍ਰਭਾਸ ਖੰਡ, ਤੀਜਾ ਅਰਬੁਦਾ ਖੰਡ, ਗੌਤਮ ਆਸ਼ਰਮ ਤੀਰਥ ਮਹਾਤਮ ਦਾ ਸਤਚੁਆਲੀ ਅਧਿਆਇ ਹੈ।
ਯਤ੍ਰ ਸ੍ਨਾਤੋ ਨਰਃ ਸਮ੍ਯਕ੍ਕੁਲਂ ਤਾਰਯਤੇऽਖਿਲਮ੍
ਜਿੱਥੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਸਨਾਨ ਕਰੇ, ਉਹ ਆਪਣਾ ਸਾਰਾ ਕੁਲ ਤਾਰ ਲਵੇ।
ਦਸ਼ ਪੂਰ੍ਵਾਨ੍ਭਵਿष੍ਯਾਂਸ਼੍ਚ ਤਥਾਤ੍ਮਾਨਂ ਨृਪੋਤ੍ਤਮ
ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਦਸ ਪੂਰਵਜ, ਭਵਿੱਖ ਵਾਲੇ ਵੀ, ਅਤੇ ਆਪ ਵੀ।
ਆਸੀਦਪ੍ਰਸ੍ਤੁਤੋ ਨਾਮ ਰਾਜਾ ਪੂਰ੍ਵਂ ਸ ਪਾਪਕृਤ੍
ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਅਪ੍ਰਸਤੁਤ ਨਾਮ ਦਾ ਰਾਜਾ ਸੀ, ਜੋ ਪਾਪ ਕਰਦਾ ਸੀ।
ਤਸ੍ਮਿਞ੍ਛਾਸਤਿ ਲੋਕਾਨਾਂ ਨਾਸੀਤ੍ਸੌਖ੍ਯਂ ਕਦਾਚਨ
ਉਸ ਦੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਸੁਖ ਨਹੀਂ ਮਿਲਿਆ।
ਨ੍ਯਾਯਤੋऽਨ੍ਯਾਯਤੋ ਵਾਪਿ ਕਰੋਤਿ ਧਨਸਂਗ੍ਰਹਮ੍
ਉਹ ਧਨ ਨੂੰ ਨਿਆਂ ਨਾਲ ਜਾਂ ਬੇਨਿਆਂ ਨਾਲ ਇਕੱਠਾ ਕਰਦਾ ਸੀ।
ਤਤੋ ਵਾਰ੍ਧਕ੍ਯਮਾਪਨ੍ਨਸ੍ਤਥਾਪਿ ਨ ਸ਼ਮਂ ਗਤਃ ਤਂ ਪ੍ਰਸੁਪ੍ਤਂ ਸਮਾਸਾਦ੍ਯ ਨਾਰਕੇਯੈਃ ਸੁਦੁਃਖਿਤੈਃ
ਫਿਰ, ਜਦ ਉਹ ਬੁੱਢਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਤਦ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਚੈਨ ਨਹੀਂ ਮਿਲਿਆ; ਜਦ ਉਹ ਸੁੱਤਾ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਨਰਕ ਦੇ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਜੀਵਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਫੜ ਲਿਆ।
ਦਾਨਯਜ੍ਞਤਪਃਸ਼ੀਲਾਃ ਸ੍ਵਦਾਰਨਿਰਤਾਸ੍ਤਥਾ
ਜੋ ਦਾਨ, ਯਜ, ਤਪ, ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਨਾਲ ਨਿਸ਼ਠਾ ਵਾਲੇ ਹਨ,
ਸ੍ਵਕਰ੍ਮਭਿਃ ਕੁਲਾਂਗਾਰ ਦਿਵਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾ ਯਥਾਰ੍ਹਤਃ ਤਸ੍ਮਾਦੁਦ੍ਧਰ ਨਃ ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਕृਤ੍ਵਾ ਕਿਂਚਿਚ੍ਛੁਭਾਰ੍ਚਨਮ੍
ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਨਾਲ, ਸਾਡੀ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਲੋਕ ਜਿੰਨੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਸੀ, ਸੁਰਗ ਵਿਚ ਪਹੁੰਚ ਗਏ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ, ਸਾਨੂੰ ਸਭ ਨੂੰ ਉੱਥੋਂ ਕੱਢ ਲਓ, ਚਾਹੇ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜਿਹਾ ਭਲਾ ਕਰਮ ਕਰਕੇ।
ਕਰ੍ਮਭਿਸ੍ਤਵ ਪਾਪਾਤ੍ਮਨ੍ਵਯਂ ਨਰਕਮਾਸ਼੍ਰਿਤਾਃ
ਤੇਰੇ ਕਰਮਾਂ ਕਰਕੇ, ਪਾਪੀ, ਤੇਰੀ ਵੰਸ਼ ਨਰਕ ਵਿਚ ਆ ਗਈ ਹੈ।
ਏਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਚ ਤੇ ਸਰ੍ਵੇ ਪਿਤਰਸ੍ਤੁ ਸੁਦੁਃਖਿਤਾਃ 7.3.48.
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਪੂਰਵਜ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਹੋ ਗਏ।
ਤਤੋ ਦੁਃਖਮਨੁਪ੍ਰਾਪ੍ਤਃ ਪਿਤृਵਾਕ੍ਯਾਨਿ ਸਂਸ੍ਮਰਨ੍
ਫਿਰ, ਦੁਖ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੂਰਵਜਾਂ ਦੇ ਬੋਲ ਯਾਦ ਕੀਤੇ।
ਕਥਂ ਤੇ ਕੁਸ਼ਲਂ ਰਾਜ੍ਯੇ ਸ਼ਰੀਰੇ ਵਾ ਪੁਰੇऽਥਵਾ
ਤੇਰੇ ਰਾਜ ਵਿਚ, ਸਰੀਰ ਵਿਚ ਜਾਂ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਚ ਕਿਵੇਂ ਚੰਗੀ ਹਾਲਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ?
ਰਾਜੋਵਾਚ ਮਯਾ ਦृष੍ਟੋऽਦ੍ਯ ਸ੍ਵਪ੍ਨਾਂਤੇ ਪਿਤਾ ਹ੍ਯਥ ਪਿਤਾਮਹਃ
ਰਾਜਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਅੱਜ, ਸੁਪਨੇ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ, ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਦਾਦਾ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।
ਉਪਾਲਬ੍ਧੋऽਸ੍ਮਿ ਤੈਃ ਸਰ੍ਵੈਸ੍ਤਵ ਕਰ੍ਮਭਿਰੀਦृਸ਼ੈਃ
ਉਹਨਾਂ ਸਾਰਿਆਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਤੇਰੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਰਮਾਂ ਕਰਕੇ ਡਾਟਿਆ।
ਅਥਾਨ੍ਯੇ ਦਸ਼ ਯਾਸ੍ਯਨ੍ਤਿ ਭਵਿष੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਭਵਾਨਪਿ
ਫਿਰ, ਹੋਰ ਦਸ ਜਣੇ ਜਾਵਣਗੇ, ਤੇ ਭਵਿੱਖ ਵਿਚ ਤੂੰ ਵੀ ਜਾਵੇਂਗਾ।