ਅਸਕृਤ੍ਸ ਮृਕਣ੍ਡੇਨ ਯਾਵਤ੍ਪृष੍ਟੋ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਃ
ਮ੍ਰਿਕੰਡ ਨੇ ਵਾਰ ਵਾਰ ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ।
ਅਸ੍ਯ ਬਾਲਸ੍ਯ ਚਿਹ੍ਨਾਨਿ ਯਾਨਿ ਕਾਯੇ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮ
ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਇਸ ਬੱਚੇ ਦੇ ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਕਿਹੜੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਹਨ?
षਣ੍ਮਾਸੇਨਾਸ੍ਯ ਬਾਲਸ੍ਯ ਨੂਨਂ ਮृਤ੍ਯੁਰ੍ਭਵਿष੍ਯਤਿ ਅਨृਤਂ ਨੋਕ੍ਤਪੂਰ੍ਵਂ ਮੇ ਵੈਰਿष੍ਵਪਿ ਕਦਾਚਨ
ਇਸ ਬੱਚੇ ਦੀ ਛੇ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਪੱਕਾ ਮੌਤ ਆਵੇਗੀ; ਮੈਂ ਕਦੇ ਵੀ ਝੂਠ ਨਹੀਂ ਬੋਲਿਆ, ਆਪਣੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਨਹੀਂ।
ਮृਕਂਡੇਨਾਭ੍ਯਨੁਜ੍ਞਾਤ ਇष੍ਟਂ ਦੇਸ਼ਂ ਜਗਾਮ ਹ ॥ 7.3.41.
ਮ੍ਰਿਕੰਡ ਦੀ ਆਗਿਆ ਮਿਲਣ 'ਤੇ ਉਹ ਆਪਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਥਾਂ ਤੇ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਮृਕਂਡੋਪਿ ਸੁਤਂ ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਤਤਃ ਕ੍ਸ਼ੀਣਾਯੁषਂ ਨृਪ
ਮ੍ਰਿਕੰਡ ਨੇ ਜਾਣ ਲਿਆ ਕਿ ਉਸ ਦਾ ਪੁੱਤ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਰਾਜਾ।
ਸ਼੍ਰੁਤਾਧ੍ਯਯਨਸਂਪਨ੍ਨਂ ਯਂਯਂ ਪਸ਼੍ਯਸਿ ਚਾਗ੍ਰਤਃ
ਜਿਸ ਨੂੰ ਤੂੰ ਸਾਹਮਣੇ ਵੇਖਦਾ ਹੈਂ, ਜੋ ਪਾਠ ਤੇ ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੈ—
ਤਤਸ਼੍ਚਕ੍ਰੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀ ਪਿਤੁਰ੍ਵਾਕ੍ਯਂ ਵਿਸ਼ੇषਤਃ
ਫਿਰ, ਬ੍ਰਹਮਚਾਰੀ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਬਚਨ ਨੂੰ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੰਨਿਆ।
ਬਾਲਂ ਵृਦ੍ਧਂ ਯੁਵਾਨਂ ਚ ਯਂਯਂ ਪਸ਼੍ਯਤਿ ਚਕ੍ਸ਼ੁषਾ
ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਹ ਆਪਣੀ ਅੱਖ ਨਾਲ ਵੇਖਦਾ, ਚਾਹੇ ਬੱਚਾ, ਬੁਜ਼ੁਰਗ ਜਾਂ ਨੌਜਵਾਨ—
ਕਸ੍ਯਚਿਤ੍ਤ੍ਵਥ ਕਾਲਸ੍ਯ ਤਸ੍ਯਾਸ਼੍ਰਮਸਮੀਪਤਃ
ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮ ਦੇ ਨੇੜੇ—
ਅਥ ਤਾਨ੍ਸਤ੍ਵਰਂ ਗਤ੍ਵਾ ਵਂਦਯਾਮਾਸ ਪਾਰ੍ਥਿਵ
ਉਹ ਤੁਰ ਕੇ ਜਲਦੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ, ਰਾਜਾ।
ਦੀਰ੍ਘਾਯੁਰ੍ਭਵ ਤੈਰੁਕ੍ਤਃ ਸ ਬਾਲਸ੍ਤੁष੍ਟਿਤਤ੍ਪਰੈਃ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦਿੱਤਾ, 'ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਹੋਵੇ', ਅਤੇ ਉਹ ਬੱਚਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਭਗਤੀ ਤੋਂ ਖੁਸ਼ ਹੋਇਆ।
ਤੇषਾਂ ਮਧ੍ਯੇਂऽਗਿਰਾਨਾਮ ਦਿਵ੍ਯਜ੍ਞਾਨਸਮਨ੍ਵਿਤਃ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਦਾ ਨਾਮ ਅੰਗਿਰਾ ਸੀ, ਜੋ ਦਿਵਿਆ ਗਿਆਨ ਵਾਲਾ ਸੀ।
ਅਥ ਤਾਨਬ੍ਰਵੀਤ੍ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਮੁਨੀਨ੍ਕਿਂਚਿਤ੍ਸਵਿਸ੍ਮਯਃ
ਫਿਰ, ਥੋੜ੍ਹੀ ਹੈਰਾਨੀ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੇ ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ।
ਗਮਿष੍ਯਤਿ ਕੁਮਾਰੋऽਯਂ ਨਿਧਨਂ ਪਂਚਮੇ ਦਿਨੇ 7.3.41.
ਇਹ ਬੱਚਾ ਪੰਜਵੇਂ ਦਿਨ ਆਪਣਾ ਅੰਤ ਵੇਖੇਗਾ।
ਯਥਾऽਯਂ ਚਿਰਜੀਵੀ ਸ੍ਯਾਤ੍ਤਥਾ ਨੀਤਿਰ੍ਵਿਧੀਯਤਾਮ੍
ਕੋਈ ਢੰਗ ਸੋਚੋ ਕਿ ਇਹ ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਜੀਵੇ।
ਬਾਲਕਂ ਤਂ ਸਮਾਦਾਯ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਂ ਗਤਾਸ੍ਤਦਾ
ਉਹ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿਚ ਚਲੇ ਗਏ।
ਤੇषਾਮਨਂਤਰਂ ਤੇਨ ਬਾਲਕੇ ਨਾਭਿਵਾਦਿਤਃ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਤੁਰਦੇ ਹੀ, ਬੱਚੇ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ।
ਤਤਃ ਸਪ੍ਤਰ੍षਯੋ ਹृष੍ਟਾਃ ਸ੍ਵਚਿਤ੍ਤੇ ਨृਪਸਤ੍ਤਮ
ਫਿਰ ਸੱਤ ਰਿਸ਼ੀ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿਚ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਏ, ਰਾਜਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗਾ—
ਅਰ੍ਬੁਦਂ ਪਰ੍ਵਤਂ ਨਾਮ ਤਸ੍ਯ ਤੀਰ੍ਥੇषੁ ਵੈ ਗਤਾਃ
ਅਰਬੁਦਾ ਪਹਾੜ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਜੋ ਲੋਕ ਗਏ,
ਅਥਾਗਤ੍ਯ ਦ੍ਰੁਤਂ ਦੂਰਾਦ੍ਬਾਲੇਨਾਨੇਨ ਵਂਦਿਤਾਃ ਪਂਚਮੇ ਦਿਵਸੇऽਸ੍ਯਾਪਿ ਮृਤ੍ਯੁਰ੍ਦੇਵ ਭਵਿष੍ਯਤਿ
ਫਿਰ, ਦੂਰੋਂ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਆ ਕੇ, ਇਸ ਬੱਚੇ ਵੱਲੋਂ ਸਨਮਾਨਿਤ ਹੋਏ, ਪੰਜਵੇਂ ਦਿਨ, ਹੇ ਦੇਵਤਾ, ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਵੀ ਹੋਵੇਗੀ।
ਯਥਾ ਵਯਂ ਤ੍ਵਯਾ ਸਾਰ੍ਦ੍ਧਮਸਤ੍ਯਾ ਨ ਚਤੁਰ੍ਮੁਖ
ਜਿਵੇਂ ਅਸੀਂ ਤੇ ਤੁਸੀਂ ਇਕੱਠੇ, ਹੇ ਚਾਰ-ਮੁਖੀ, ਝੂਠੇ ਨਹੀਂ ਹਾਂ,
ਅਥ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਪ੍ਰਹृष੍ਟਾਤ੍ਮਾ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤਂ ਮੁਨਿਦਾਰਕਮ੍
ਫਿਰ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਉਸ ਮੁਨੀ-ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਸ ਦਾ ਮਨ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ।
ਤਤਸ੍ਤੇ ਮੁਨਯੋ ਹृष੍ਟਾਸ੍ਤਮਾਦਾਯ ਗृਹਂ ਪ੍ਰਤਿ 7.3.41.
ਫਿਰ ਉਹ ਖੁਸ਼ ਮੁਨੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵੱਲ ਚਲੇ ਗਏ।
ਅਥ ਤਸ੍ਯ ਪਿਤਾ ਤਤ੍ਰ ਮृਕਂਡੋ ਮੁਨਿਸਤ੍ਤਮਃ
ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ, ਮਹਾਨ ਮੁਨੀ ਮ੍ਰਿਕੰਡੂ, ਉਥੇ ਸੀ।
ਹਾ ਪੁਤ੍ਰਪੁਤ੍ਰ ਕਰੁਣਂ ਰੁਦਿਤ੍ਵਾ ਧਰ੍ਮਵਤ੍ਸਲਃ
ਹਾਏ ਪੁੱਤਰ, ਪੁੱਤਰ! ਧਰਮ-ਪ੍ਰੇਮੀ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਦੁਖੀ ਹੋ ਰੋ ਪਿਆ।
ਅਕृਤ੍ਵਾਪਿ ਕ੍ਰਿਯਾਃ ਕਾਰ੍ਯਾਃ ਕਥਂ ਮृਤ੍ਯੁਵਸ਼ਂ ਗਤਃ
ਕਿਵੇਂ ਉਹ, ਜਰੂਰੀ ਕਰਮ ਨਾ ਕਰਕੇ, ਮੌਤ ਦੇ ਵਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ?
ਏਵਂ ਵਿਲਪਤਸ੍ਤਸ੍ਯ ਬਹੁਧਾ ਨृਪਸਤ੍ਤਮ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਹ ਅਨੇਕ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਵਿਲਾਪ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਹੇ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ,
ਅਥਾਸੌ ਪ੍ਰਯਯੌ ਬਾਲਃ ਪ੍ਰਹृष੍ਟੇਨਾਂਤਰਾਤ੍ਮਨਾ
ਫਿਰ ਉਹ ਬੱਚਾ, ਖੁਸ਼ ਮਨ ਨਾਲ, ਉਥੋਂ ਚਲ ਪਿਆ।
ਪਪ੍ਰਚ੍ਛਾਂਕਂ ਸਮਾਰੋਪ੍ਯ ਚਿਰਾਗਮਨ ਕਾਰਣਮ੍ ਦਰ੍ਸ਼ਨਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਸ੍ਯ ਪਦ੍ਮਯੋਨੇਰ੍ਵਰਂ ਤਥਾ
ਉਸ ਨੂੰ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਬਿਠਾ ਕੇ, ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੈਰਹਾਜ਼ਰੀ ਦਾ ਕਾਰਨ ਪੁੱਛਿਆ, ਅਤੇ ਪਦਮ-ਜਨਮ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਲੋਕ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਮਿਲਣ ਦੀ ਵਰਤਾਂ ਵੀ ਮੰਗੀ।
ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਸਤ੍ਯਂ ਮਦਰ੍ਥੇ ਤੇ ਵ੍ਯੇਤ੍ਵਸੌ ਮਾਨਸੋ ਜ੍ਵਰਃ
ਇਸ ਲਈ, ਮੇਰੇ ਲਈ ਸੱਚ ਦੱਸੋ, ਤਾਂ ਜੋ ਇਹ ਮਨ ਦਾ ਦੁਖ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਵੇ।