ਤਤਸ੍ਤੇ ਮਾਨਵਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਪ੍ਰਦ੍ਰਵਂਤਃ ਸਮਂਤਤਃ
ਫਿਰ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਹਰ ਪਾਸੇ ਭੱਜ ਪੈਂਦੇ ਹਨ।
ਤਥਾਨ੍ਯੇ ਬਹਵੋ ਗਤ੍ਵਾ ਹ੍ਯਯੋਧ੍ਯਾਖ੍ਯਾਂ ਮਹਾਪੁਰੀਮ੍
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਵੱਡੇ ਸ਼ਹਿਰ ਅਯੋਧਿਆ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚ ਗਏ।
ਤਵ ਪਿਤ੍ਰਾ ਸਮਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾਃ ਪੂਰ੍ਵਂ ਯੇ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾ ਨृਪ
ਹੇ ਰਾਜਾ! ਜਿਹੜੇ ਰਾਕਸ਼ਸ ਪਹਿਲਾਂ ਤੇਰੇ ਪਿਓ ਦੇ ਨਾਲ ਉਥੇ ਆਏ ਸਨ,
ਸਂਸ੍ਥਾਪਿਤਾਨਿ ਲਿਂਗਾਨਿ ਚਤੁਰ੍ਵਕ੍ਤ੍ਰਾਣਿ ਤਤ੍ਰ ਵੈ
ਉਥੇ ਚੌਨ੍ਹੇ-ਮੂੰਹ ਵਾਲੇ ਲਿੰਗ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ।
ਤੇਨੈਵ ਚਾਨੁषਂਗੇਣ ਸਮਾਗਚ੍ਛਂਤਿ ਨਿਤ੍ਯਸ਼ਃ
ਉਸ ਕਰਕੇ ਉਹ ਉਥੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਆਉਂਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਯਦਿ ਵਾ ਤਾਨਿ ਲਿਂਗਾਨਿ ਕਸ਼੍ਚਿਤ੍ਸਂਪੂਜਯੇਨ੍ਨਰਃ
ਜੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਉਹਨਾਂ ਲਿੰਗਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇ,
ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਯਦਿ ਨ ਰਕ੍ਸ਼ਾ ਨਃ ਕਰਿष੍ਯਸਿ ਮਹੀਪਤੇ ੬.੧੦੪.
ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਰਾਜਨ! ਜੇ ਤੂੰ ਸਾਡੀ ਰੱਖਿਆ ਨਹੀਂ ਕਰੇਗਾ ਤਾਂ ਸਾਡਾ ਕੀ ਬਣੇਗਾ?
ਤਚ੍ਚ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਂ ਵਿਸ਼ੇषੇਣ ਯਤ੍ਰਾਗਚ੍ਛਂਤਿ ਤੇ ਸਦਾ
ਉਹ ਖੇਤਰ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਉਹੀ ਹੈ ਜਿਥੇ ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।
ਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਸ ਨृਪਸ੍ਤੂਰ੍ਣਂ ਸ੍ਵਾਮਾਤ੍ਯਾਨਾਂ ਨ੍ਯਵੇਦਯਤ੍
ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਰਾਜਾ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਆਪਣੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ।
ਅਥ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਂ ਕੁਸ਼ਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਹਤਸ਼ੇषਾ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਾਃ
ਫਿਰ, ਜਦੋਂ ਕੁਸ਼ ਦੇ ਆਉਣ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮਿਲੀ, ਜਿੰਨੇ ਵੀ ਬਚੇ-ਕੁਚੇ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸਨ, ਉਹ ਮਿਲੇ।
ਕਿਮੇਵਂ ਕ੍ਰਿਯਤੇ ਰਾਜ੍ਯਂ ਯਥਾ ਤ੍ਵਂ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਿਯਾਧਮਃ ॥ ਕਰੋषਿ ਯਤ੍ਰ ਵਿਧ੍ਵਂਸਂ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੈ ਰ੍ਨੀਯਤੇ ਜਨਃ
ਉਹ ਆਖਣ ਲੱਗੇ, "ਇਹ ਰਾਜ ਕਿਵੇਂ ਚਲਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ, ਹੇ ਕਸ਼ਤਰੀਆਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਘਟੀਆ, ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਹੱਥੀਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮਰਵਾ ਰਿਹਾ ਹੈਂ।"
ਨੂਨਂ ਜਾਤੋ ਨ ਰਾਮੇਣ ਭਵਾਨ੍ਰਾਵਣਸਂਭਵਃ
"ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਤੌਰ ਤੇ ਤੂੰ ਰਾਮ ਤੋਂ ਨਹੀਂ, ਰਾਵਣ ਦੀ ਔਲਾਦ ਹੈਂ।"
ਸਤ੍ਯਮੇਤਤ੍ਪੁਰਾ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਨੀਤਿਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਵਿਚਕ੍ਸ਼ਣੈਃ
"ਇਹ ਗੱਲ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਨੀਤੀ ਦੇ ਗਿਆਨੀਆਂ ਵਲੋਂ ਕਹੀ ਗਈ ਸੀ।"
ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਤ੍ਵਂ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੋਦ੍ਭੂਤੋ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੈਰ੍ਦ੍ਵਿਜਸਤ੍ਤਮਾਨ੍
"ਇਸ ਕਰਕੇ ਤੂੰ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਹੈਂ ਤੇ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈਂ।"
ਆਰ੍ਤਾਨਾਂ ਯਤ੍ਰ ਲੋਕਾਨਾਂ ਦੋषੈਃ ਪਾਰ੍ਥਿਵਸਂਭਵੈਃ
"ਜਿਥੇ ਵੀ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਦੁਸ਼ਟ ਕੰਮਾਂ ਕਰਕੇ ਲੋਕ ਦੁੱਖੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ—"
ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੇਭ੍ਯਃ ਸਮੁਤ੍ਪਨ੍ਨੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਾਂ ਪਰਾਭਵਃ
"ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਤੋਂ ਹੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਨਸ਼ਟ ਹੋਣੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।"
ਅਦ੍ਯਪ੍ਰਭृਤਿ ਯਃ ਕਸ਼੍ਚਿਦ੍ਵਿਨਾਸ਼ਂ ਨੀਯਤੇ ਕ੍ਵਚਿਤ੍ ੬.੧੦੪.
ਅੱਜ ਤੋਂ ਜਿਹੜਾ ਵੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਥਾਂ ਮੌਤ ਵੱਲ ਲਿਜਾਇਆ ਜਾਵੇ—
ਏਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਤਤਸ੍ਤੂਰ੍ਣਂ ਪ੍ਰੇषਯਾਮਾਸ ਰਾਘਵਃ
ਇਹ ਗੱਲ ਆਖ ਕੇ, ਰਾਘਵ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਦੂਤ ਨੂੰ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ।
ਗਚ੍ਛ ਦੂਤ ਦ੍ਰੁਤਂ ਗਤ੍ਵਾ ਤ੍ਵਯਾ ਵਾਚ੍ਯੋ ਵਿਭੀषਣਃ
ਜਾ ਦੂਤ, ਜਲਦੀ ਜਾ ਕੇ ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਨੂੰ ਇਹ ਕਹਿਣਾ—
ਯਦ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਗਣੈਃ ਸਾਰ੍ਧਂ ਮਮ ਭੂਮਿਂ ਸਮਂਤਤਃ
ਤੂੰ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਟੋਲਿਆਂ ਸਮੇਤ ਮੇਰੀ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਹਰ ਪਾਸੇ ਫੈਲ ਗਿਆ ਹੈਂ।
ਮਮ ਪਿਤ੍ਰਾ ਕृਤੇਯਂ ਤੇ ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਾ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਧਮ
ਇਹ ਥਾਂ ਮੇਰੇ ਪਿਉ ਨੇ ਤੇਰੇ ਲਈ ਬਣਾਈ ਸੀ, ਹੇ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਮਾੜੇ।
ਵਿषਵृਕ੍ਸ਼ੋऽਪਿ ਯੋ ਵृਦ੍ਧਿਂ ਸ੍ਵਯਮੇਵ ਪ੍ਰਣੀਯਤੇ
ਜ਼ਹਿਰੀਲਾ ਰੁੱਖ ਵੀ ਆਪਣੇ ਆਪ ਹੀ ਵਧਦਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤਸ੍ਮਾਦਦ੍ਯ ਦਿਨਾਦੂਰ੍ਧ੍ਵਂ ਯਦਿ ਕਸ਼੍ਚਿਨ੍ਨਿਸ਼ਾਚਰਃ
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਅੱਜ ਤੋਂ ਜੇ ਕੋਈ ਰਾਤ ਨੂੰ ਘੁੰਮਣ ਵਾਲਾ—
ਤਦਹਂ ਸਤ੍ਵਰਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਲਂਕਾਂ ਤਵ ਪੁਰੀਮਿਮਾਮ੍
ਤਾਂ ਮੈਂ ਤੁਰੰਤ ਤੇਰੀ ਲੰਕਾ ਨਗਰੀ ਵਿੱਚ ਆ ਪਹੁੰਚਾਂਗਾ—
ਤ੍ਵਾਂ ਚ ਬਦ੍ਧ੍ਵਾ ਦृਢੈਃ ਪਾਸ਼ੈਰ੍ਨਿਗਡੈਸ਼੍ਚ ਸੁਸਂਯਤਮ੍
ਅਤੇ ਤੈਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਰੱਸੀਆਂ ਤੇ ਸਖ਼ਤ ਜੰਜੀਰਾਂ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹ ਲਵਾਂਗਾ।
ਏਵਮੁਕ੍ਤਸ੍ਤਤੋ ਦੂਤੋ ਗਤ੍ਵਾ ਸੇਤੁਂ ਦ੍ਰੁਤਂ ਤਤਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖ ਕੇ, ਦੂਤ ਫੌਰਨ ਪੁਲ ਵੱਲ ਤੁਰ ਗਿਆ।
ਤਾਵਤ੍ਪृष੍ਟੋ ਜਨੈਃ ਕੈਸ਼੍ਚਿਤ੍ਕਸ੍ਤ੍ਵਂ ਵਤ੍ਸ ਇਹਾਗਤਃ ੬.੧੦੪.
ਉਦਰ ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, 'ਤੂੰ ਕੌਣ ਹੈਂ ਪੁੱਤ, ਇਥੇ ਕਿਵੇਂ ਆਇਆ?'
ਪ੍ਰੇषਿਤਃ ਕਾਰ੍ਯਮੁਦ੍ਦਿਸ਼੍ਯ ਤਤ੍ਰ ਯਾਸ੍ਯਾਮ੍ਯਹਂ ਕਥਮ੍
'ਮੈਨੂੰ ਕੰਮ ਲਈ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਹੈ; ਮੈਂ ਇੱਥੋਂ ਅੱਗੇ ਕਿਵੇਂ ਜਾਵਾਂ?'
ਭਗ੍ਨਃ ਸੇਤੁਰ੍ਯਤੋ ਮਧ੍ਯੇ ਰਾਮੇਣਾਕ੍ਲਿष੍ਟਕਰ੍ਮਣਾ
ਪੁਲ ਵਿਚਕਾਰੋਂ ਰਾਮ ਨੇ, ਜਿਸਦੇ ਕੰਮ ਸੁਖਾਲੇ ਹਨ, ਤੋੜ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
ਤਸ੍ਮਾਦਤ੍ਰੈਵ ਤੇ ਕਾਰ੍ਯਂ ਸਿਦ੍ਧਿਂ ਦੂਤ ਪ੍ਰਯਾਸ੍ਯਤਿ
ਇਸ ਲਈ, ਦੂਤ, ਤੇਰਾ ਕੰਮ ਇੱਥੇ ਹੀ ਪੂਰਾ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।