ਤਸ੍ਯ ਨष੍ਟਂ ਮृਤਂ ਕਾਯਂ ਤਚ੍ਚ ਜੀਰ੍ਣਂ ਪੁਰੋਦ੍ਭਵਮ੍
ਉਸਦਾ ਸਰੀਰ ਗੁੰਮ ਹੋ ਗਿਆ, ਮਰ ਗਿਆ ਸੀ, ਤੇ ਪੁਰਾਣਾ ਹੋ ਕੇ ਨਾਸ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ।
ਤਤਃ ਸਂਸ੍ਥਾਪਿਤਸ੍ਤੇਨ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਸ੍ਥਾਨੇ ਸੁਭਕ੍ਤਿਤਃ ॥ ਦਾਮੋਦਰੋ ਰਘੁਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਕृਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਾਸਾਦਮੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਫਿਰ, ਰਘੁਵੰਸ਼ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਦਾਮੋਦਰ ਨੇ ਵੱਡੀ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਓਥੇ ਇੱਕ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਮੰਦਰ ਬਣਾਇਆ।
ਤਸ੍ਯਾਗ੍ਰੇ ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਯਾ ਯੁਕ੍ਤੋ ਦੀਪਂ ਦਯਾਦ੍ਯਥਾਯਥਾ
ਉਸ ਮੰਦਰ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਪੂਰੀ ਨਿਸ਼ਠਾ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੇ ਦੀਵਾ ਤੇ ਹੋਰ ਦਾਨ ਜਿਵੇਂ ਜ਼ਰੂਰੀ ਸੀ, ਅਰਪਣ ਕੀਤੇ।
ਤਤੋ ਮਾਸਾਤ੍ਸਮਾਸਾਦ੍ਯ ਦਿਵ੍ਯਚਕ੍ਸ਼ੁਰ੍ਮਹੀਪਤਿਃ
ਇੱਕ ਮਹੀਨਾ ਲੰਘਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਦਿਵ੍ਯ ਦਰਸ਼ਨ ਮਿਲ ਗਿਆ।
ਤਤਃ ਪ੍ਰੋਵਾਚ ਮਾਂ ਹृष੍ਟਃ ਪ੍ਰਣਿਪਤ੍ਯ ਕृਤਾਂਜਲਿਃ
ਫਿਰ ਉਹ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਆਇਆ ਤੇ ਆਦਰ ਨਾਲ ਬੋਲੇ।
ਤ੍ਵਤ੍ਪ੍ਰਸਾਦਾਤ੍ਪ੍ਰਣष੍ਟਾ ਮੇ ਬੁਭੁਕ੍ਸ਼ਾऽਤਿਸੁਦਾਰੁਣਾ
ਤੁਹਾਡੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਮੇਰੀ ਭਾਰੀ ਭੁੱਖ ਮੁੱਕ ਗਈ ਹੈ।
ਅਨੁਜ੍ਞਾਂ ਦੇਹਿ ਮੇ ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਯੇਨ ਗਚ੍ਛਾਮਿ ਸਾਂਪ੍ਰਤਮ੍
ਹੁਣ ਮੈਨੂੰ ਆਗਿਆ ਦਿਓ ਤਾਂ ਜੋ ਮੈਂ ਹੁਣ ਇੱਥੋਂ ਜਾ ਸਕਾਂ।
ਤਤੋ ਮਯਾ ਵਿਨਿਰ੍ਮੁਕ੍ਤਃ ਪ੍ਰਣਿਪਤ੍ਯ ਮੁਹੁਰ੍ਮੁਹੁਃ
ਫਿਰ, ਜਦ ਮੈਂ ਉਸਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ, ਉਹ ਵਾਰ ਵਾਰ ਸਿਰ ਨਿਵਾ ਕੇ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰਦਾ ਗਿਆ।
ਏਵਂ ਮੇ ਭੂषਣਮਿਦਂ ਜਾਤਂ ਹਸ੍ਤਗਤਂ ਪੁਰਾ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਹ ਗਹਿਣਾ ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਮੇਰੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਸੀ, ਹੁਣ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋ ਗਿਆ।
ਤਤਃ ਪ੍ਰਭृਤਿ ਰਾਜੇਂਦ੍ਰ ਸਮਾਗਤ੍ਯਾਤ੍ਰ ਮਾਨਵਾਃ ਕਾਰ੍ਤਿਕੇ ਮਾਸਿ ਨਿਰ੍ਯਾਂਤਿ ਦੇਹਾਂਤੇ ਤ੍ਰਿਦਿਵਾਲਯਮ੍ ॥ 6.103.
ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੋਂ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਇੱਥੇ ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਜਿੰਦਗੀ ਮੁੱਕਣ ਤੇ ਸਵਰਗ ਵਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਯੇ ਪੁਨਃ ਪ੍ਰਾਣਸਂਤ੍ਯਾਗਂ ਪ੍ਰਕੁਰ੍ਵਂਤਿ ਸਮਾਹਿਤਾਃ
ਤੇ ਜੋ ਇੱਥੇ ਮਨ ਲਾ ਕੇ ਆਪਣਾ ਪ੍ਰਾਣ ਤਿਆਗਦੇ ਹਨ—
ਤਤੋ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਸਹਸ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਃ ਪ੍ਰਭਾਵਂ ਤਜ੍ਜਲੋਦ੍ਭਵਮ੍
ਫਿਰ, ਹਜ਼ਾਰ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ ਨੇ, ਪਾਣੀ ਤੋਂ ਉਪਜੀ ਉਸ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।
ਤਦਦ੍ਯ ਦਿਵਸਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋ ਦੀਪੋਤ੍ਸਵਸਮੁਦ੍ਭਵਃ
ਅੱਜ ਉਹ ਦਿਨ ਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਦੀਵਿਆਂ ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਪਿਤॄਂਸ੍ਤਰ੍ਪ੍ਯ ਰਤ੍ਨਦੀਪਂ ਪ੍ਰਦਾਯ ਚ ॥ ਸਮਸ੍ਤਂ ਕਾਰ੍ਤਿਕਂ ਯਾਵਦਯੋਧ੍ਯਾਂ ਪ੍ਰਸ੍ਥਿਤਾਸ੍ਤਤਃ
ਉਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ, ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਜਲ ਅਰਪਣ ਕਰਕੇ, ਰਤਨ ਜੜਿਆ ਦੀਵਾ ਦੇ ਕੇ, ਉਹ ਪੂਰਾ ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨਾ ਲਈ ਅਯੋਧਿਆ ਵੱਲ ਚੱਲ ਪਈ।
ਤਤੋ ਵਿਭੀषਣਂ ਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਹਨੂਮਂਤਂ ਚ ਵਾਨਰਮ੍
ਫਿਰ, ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਅਤੇ ਹਨੂਮਾਨ ਨੂੰ ਉੱਥੇ ਛੱਡ ਕੇ—
ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤੇ ਕਾਰ੍ਤਿਕੇ ਮਾਸਿ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਰ ਜਲੇ ਸ਼ੁਭੇ
ਜਦ ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨਾ ਆਇਆ, ਉਹ ਉਥੇ ਪਵਿੱਤਰ ਜਲ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ—
ਏਵਂ ਤਤ੍ਰ ਸਮੁਤ੍ਪਨ੍ਨਂ ਤਤ੍ਤਡਾਗਂ ਸ਼ੁਭਾਵਹਮ੍ 6.103.
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਥੇ ਉਹ ਸਰੋਵਰ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਚੰਗਿਆਈ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਸ੍ਥਾਪਿਤਾਨਿ ਚ ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਤੇषਾਂ ਸੂਤ ਪ੍ਰਕੀਰ੍ਤਯ
ਤੇ ਉਥੇ ਬਣੇ ਥਾਵਾਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ, ਹੇ ਸੂਤ, ਤੂੰ ਵਰਣਨ ਕਰ।
ਲਂਕਾਪੁਰ੍ਯਾਃ ਸਮਾਯਾਂਤਿ ਸਦੈਵ ਸ਼ਤਸ਼ਃ ਪੁਰਾ
ਲੰਕਾ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਸੈਂਕੜੇ ਲੋਕ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ ਆਉਂਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਵ੍ਰਜਨ੍ਤਸ੍ਤੇ ਮਾਰ੍ਗੇ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰੇ ਚ ਤਤ੍ਰ ਚ
ਉਹ ਰਸਤੇ ਤੇ ਖੇਤਾਂ ਵਿਚ ਆਉਂਦੇ ਜਾਂਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਤਤਸ੍ਤੇ ਮਾਨਵਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਪ੍ਰਦ੍ਰਵਂਤਃ ਸਮਂਤਤਃ
ਫਿਰ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਹਰ ਪਾਸੇ ਭੱਜ ਪੈਂਦੇ ਹਨ।
ਤਥਾਨ੍ਯੇ ਬਹਵੋ ਗਤ੍ਵਾ ਹ੍ਯਯੋਧ੍ਯਾਖ੍ਯਾਂ ਮਹਾਪੁਰੀਮ੍
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਵੱਡੇ ਸ਼ਹਿਰ ਅਯੋਧਿਆ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚ ਗਏ।
ਤਵ ਪਿਤ੍ਰਾ ਸਮਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾਃ ਪੂਰ੍ਵਂ ਯੇ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾ ਨृਪ
ਹੇ ਰਾਜਾ! ਜਿਹੜੇ ਰਾਕਸ਼ਸ ਪਹਿਲਾਂ ਤੇਰੇ ਪਿਓ ਦੇ ਨਾਲ ਉਥੇ ਆਏ ਸਨ,
ਸਂਸ੍ਥਾਪਿਤਾਨਿ ਲਿਂਗਾਨਿ ਚਤੁਰ੍ਵਕ੍ਤ੍ਰਾਣਿ ਤਤ੍ਰ ਵੈ
ਉਥੇ ਚੌਨ੍ਹੇ-ਮੂੰਹ ਵਾਲੇ ਲਿੰਗ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ।
ਤੇਨੈਵ ਚਾਨੁषਂਗੇਣ ਸਮਾਗਚ੍ਛਂਤਿ ਨਿਤ੍ਯਸ਼ਃ
ਉਸ ਕਰਕੇ ਉਹ ਉਥੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਆਉਂਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਯਦਿ ਵਾ ਤਾਨਿ ਲਿਂਗਾਨਿ ਕਸ਼੍ਚਿਤ੍ਸਂਪੂਜਯੇਨ੍ਨਰਃ
ਜੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਉਹਨਾਂ ਲਿੰਗਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇ,
ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਯਦਿ ਨ ਰਕ੍ਸ਼ਾ ਨਃ ਕਰਿष੍ਯਸਿ ਮਹੀਪਤੇ ੬.੧੦੪.
ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਰਾਜਨ! ਜੇ ਤੂੰ ਸਾਡੀ ਰੱਖਿਆ ਨਹੀਂ ਕਰੇਗਾ ਤਾਂ ਸਾਡਾ ਕੀ ਬਣੇਗਾ?
ਤਚ੍ਚ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਂ ਵਿਸ਼ੇषੇਣ ਯਤ੍ਰਾਗਚ੍ਛਂਤਿ ਤੇ ਸਦਾ
ਉਹ ਖੇਤਰ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਉਹੀ ਹੈ ਜਿਥੇ ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।
ਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਸ ਨृਪਸ੍ਤੂਰ੍ਣਂ ਸ੍ਵਾਮਾਤ੍ਯਾਨਾਂ ਨ੍ਯਵੇਦਯਤ੍
ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਰਾਜਾ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਆਪਣੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ।
ਅਥ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਂ ਕੁਸ਼ਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਹਤਸ਼ੇषਾ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਾਃ
ਫਿਰ, ਜਦੋਂ ਕੁਸ਼ ਦੇ ਆਉਣ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮਿਲੀ, ਜਿੰਨੇ ਵੀ ਬਚੇ-ਕੁਚੇ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸਨ, ਉਹ ਮਿਲੇ।