ਅਪਿ ਯਦ੍ਵੈਸ਼੍ਵਦੇਵੀਯਂ ਕਰ੍ਮ ਕਿਂਚਿਦ੍ਦ੍ਵਿਜਨ੍ਮਨਾਮ੍ ੬.੯੦.
ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਵੈਸ਼ਵਦੇਵ ਦੇ ਕੰਮ ਦੁਜਾ ਜਨਮ ਵਾਲਿਆਂ ਵਲੋਂ ਕੀਤੇ ਜਾਣਗੇ,
ਯਸ੍ਮਾਦ੍ਭਵਤਿ ਸਂਪੂਰ੍ਣਂ ਕਰ੍ਮ ਯਜ੍ਞਾਦਿਕਂ ਹਿ ਤਤ੍
ਉਸ ਕਰਕੇ ਸਾਰੇ ਕਰਮ, ਯੱਗ ਆਦਿਕ, ਪੂਰੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਯਃ ਸਮ੍ਯਕ੍ਛ੍ਰਦ੍ਧਯਾ ਯੁਕ੍ਤੋ ਵਸੋਰ੍ਦ੍ਧਾਰਾਂ ਪ੍ਰਦਾਸ੍ਯਤਿ
ਜੋ ਕੋਈ ਪੂਰੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਾਲ ਘੀ ਦੀ ਧਾਰ ਚੜ੍ਹਾਏਗਾ,
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਸ੍ਕਾਂਦੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਏਕਾਸ਼ੀਤਿਸਾਹਸ੍ਰ੍ਯਾਂ ਸਂਹਿਤਾਯਾਂ षष੍ਠੇ ਨਾਗਰਖਣ੍ਡੇ ਹਾਟਕੇਸ਼੍ਵਰਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯੇ ਵਸੋਰ੍ਦ੍ਧਾਰਾਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਵਰ੍ਣਨਂਨਾਮ ਨਵਤਿਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਸਕਾਂਦ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਛੇਵੇਂ ਭਾਗ, ਹਾਟਕੇਸ਼ਵਰ ਖੇਤਰ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵਿੱਚ, 'ਘੀ ਦੀ ਧਾਰ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ' ਨਾਮਕ ਨਵੇਂਅੰਵੇਂ ਧਿਆਇ ਦਾ ਅੰਤ ਹੋਇਆ।
ਸਂਤੋष੍ਯ ਪਾਵਕਂ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧਂ ਸ੍ਵਯਮੇਵ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਾਃ
ਜਦੋਂ ਉੱਚੇ ਕੁਲ ਦੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਗੁੱਸੇ ਵਾਲੇ ਅੱਗ ਨੂੰ ਮਨਾਇਆ,
ਤਤਃ ਸਰ੍ਵੈਃ ਸੁਰੈਃ ਸਾਰ੍ਧਂ ਸ਼ਕ੍ਰਵਿष੍ਣੁਸ਼ਿਵਾਦਿਭਿਃ
ਫਿਰ ਉਹ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ, ਇੰਦਰ, ਵਿਸ਼ਣੂ, ਸ਼ਿਵ ਆਦਿਕ ਦੇ ਨਾਲ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਗਏ,
ਪਾਵਕੋऽਪਿ ਦ੍ਵਿਜੇਂਦ੍ਰਾਣਾਮਗ੍ਨਿਹੋਤ੍ਰੇषੁ ਸਂਸ੍ਥਿਤਃ
ਅੱਗ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਅਗਨਿਹੋਤ੍ਰ ਵਿਚ ਟਿਕ ਗਈ।
ਏਵਂ ਤਤ੍ਰ ਸਮੁਦ੍ਭੂਤਮਗ੍ਨਿਤੀਰ੍ਥਮਨੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਥੇ ਅੱਗ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਤੀਰਥ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ।
ਅਥ ਸਂਪ੍ਰਸ੍ਥਿਤਾਨ੍ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤਾਨ੍ਦੇਵਾਨ੍ਸ੍ਵਾਸ਼੍ਰਮਂ ਪ੍ਰਤਿ
ਫਿਰ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਦੇਵਤੇ ਆਪਣੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵੱਲ ਜਾਂਦੇ ਵੇਖੇ,
ਯੁष੍ਮਤ੍ਕृਤੇ ਵਯਂ ਸ਼ਪ੍ਤਾਃ ਪਾਵਕੇਨ ਸੁਰੇਸ਼੍ਵਰਾਃ
ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ, ਅਸੀਂ ਅੱਗ ਵਲੋਂ ਸ਼ਾਪੇ ਗਏ ਸੀ, ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਿਰਮੌਰੋ।
ਕਾਰ੍ਯਕ੍ਸ਼ਮਾ ਨ ਸਂਦੇਹੋ ਭਵਿष੍ਯਤਿ ਵਿਸ਼ੇषਤਃ
ਕਿਸੇ ਵੀ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਸਮਰਥਾ 'ਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ ਰਹੇਗਾ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ।
ਤਥਾ ਯੂਯਂ ਨਰੇਨ੍ਦ੍ਰਾਣਾਂ ਮਂਦਿਰੇषੁ ਵ੍ਯਵਸ੍ਥਿਤਾਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਤੁਸੀਂ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਮਹਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸੋਗੇ।
ਯਥਾ ਚ ਸ਼ੁਕ ਤੇ ਜਿਹ੍ਵਾ ਕृਤਾ ਮਂਦਾ ਹਵਿਰ੍ਭੁਜਾ
ਜਿਵੇਂ, ਹੇ ਸ਼ੁਕ, ਤੇਰੀ ਜੀਭ ਹਵਨ ਦੀਆਂ ਚੜ੍ਹਾਵਾਂ ਖਾਣ ਨਾਲ ਮੰਦੀ ਹੋ ਗਈ ਸੀ,
ਸ਼੍ਰੀਮਤਾਂ ਚ ਤਥਾਨ੍ਯੇषਾਮਸ੍ਮਦੀਯਪ੍ਰਸਾਦਤਃ ਤਦ੍ਭਵਿष੍ਯਤਿ ਤੇ ਸ਼ਬ੍ਦੋ ਵਿਜਿਹ੍ਵਸ੍ਯਾਪਿ ਦੀਰ੍ਘਗਃ ॥ ੬.੯੧.
ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸਾਡੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਹੋਰ ਮਹਾਨ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਵੀ, ਤੇਰਾ ਬੋਲਿਆ ਹੋਇਆ ਸ਼ਬਦ, ਲੰਮੀ ਜੀਭ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।
ਏਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾऽਥ ਤੇ ਦੇਵਾਃ ਸ੍ਵਸ੍ਥਾਨਂ ਪ੍ਰਸ੍ਥਿਤਾਸ੍ਤਤਃ
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਥਾਂ ਵਲ ਚਲੇ ਗਏ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਸ੍ਕਾਂਦੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਏਕਾਸ਼ੀਤਿਸਾਹਸ੍ਰ੍ਯਾਂ ਸਂਹਿਤਾਯਾਂ षष੍ਠੇ ਨਾਗਰਰਖਣ੍ਡੇ ਹਾਟਕੇਸ਼੍ਵਰਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯੇऽਗ੍ਨਿਤੀਰ੍ਥੋਤ੍ਪਤ੍ਤਿਵਰ੍ਣਨਂਨਾਮੈਕਨਵਤਿਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਅਠਾਨਵੇਂ ਅਧਿਆਇ 'ਅੱਗੀ ਤੀਰਥ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ' ਹਾਟਕੇਸ਼ਵਰ ਖੇਤਰ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵਾਲੇ ਭਾਗ, ਛੇਵੇਂ ਸਕੰਧ ਅਤੇ ਅਸੀਹਜ਼ਾਰ ਅੱਠ ਸੌ ਸੰਸਕਾਰਾਂ ਵਾਲੇ ਸਕੰਧ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਵਿੱਚ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਕੁਂਡਸਮੁਤ੍ਪਤ੍ਤਿਰਧੁਨਾ ਸ਼੍ਰੂਯਤਾਂ ਦ੍ਵਿਜਾਃ
ਹੁਣ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਕੁੰਡ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਸੁਣੋ।
ਯਦਾ ਸਂਸ੍ਥਾਪਿਤੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਮਾਰ੍ਕਂਡੇਨ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾ
ਜਦੋਂ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਮਾਰਕੰਡੇ ਨੇ ਉਥੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ,
ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਚ ਕਾਰ੍ਤਿਕੇ ਮਾਸਿ ਕृਤ੍ਤਿਕਾਸ੍ਥੇ ਨਿਸ਼ਾਕਰੇ
ਅਤੇ ਇਹ ਵੀ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਕਿ ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ, ਜਦ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਕ੍ਰਿਤਿਕਾ ਨਕਸ਼ਤਰ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ,
ਪੂਜਯਿष੍ਯਤਿ ਯੋ ਦੇਵਂ ਪਦ੍ਮਯੋਨਿਂ ਤਤਃ ਪਰਮ੍
ਉਸ ਵੇਲੇ ਜੋ ਕੋਈ ਵੀ ਕਮਲ-ਜਨਮੇ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇ,
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋऽਪਿ ਯਦਿ ਸ੍ਨਾਨਂ ਤਤ੍ਰ ਕੁਣ੍ਡੇ ਕਰਿष੍ਯਤਿ
ਅਤੇ ਜੇ ਕੋਈ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਉਸ ਕੁੰਡ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰੇ,
ਏਵਂ ਪ੍ਰਵਦਤਸ੍ਤਸ੍ਯ ਮਾਰ੍ਕਂਡੇਯਸ੍ਯ ਸਨ੍ਮੁਨੇਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਦ ਮਾਰਕੰਡੇ ਜੈਸੇ ਸਤਪੁਰਖ ਨੇ ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਦੱਸੀਆਂ,
ਤਤਃ ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਾਪ੍ਰਯੁਕ੍ਤੇਨ ਤੇਨ ਤਦ੍ਭੀष੍ਮਪਂਚਕਮ੍
ਤਦ ਉਸ ਨੇ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਉਥੇ ਭੀਸ਼ਮ ਪੰਚਕ ਵੀ ਕੀਤਾ।
ਤਤਸ਼੍ਚ ਕृਤ੍ਤਿਕਾਯੋਗੇ ਪੂਰ੍ਣਿਮਾਯਾਂ ਯਥਾਵਿਧਿ
ਫਿਰ, ਕ੍ਰਿਤਿਕਾ ਨਕਸ਼ਤਰ ਦੇ ਜੋੜ ਤੇ, ਪੂਰਨਮਾਸ਼ੀ ਨੂੰ, ਜਿਵੇਂ ਰੀਤ ਹੈ, ਉਹ ਕਰਮ ਕੀਤੇ।
ਤਤਃ ਕਾਲਵਿਪਾਕੇਨ ਸ ਪਂਚਤ੍ਵਮੁਪਾਗਤਃ ਜਾਤਿਸ੍ਮਰਃ ਪ੍ਰਭਾਯੁਕ੍ਤਃ ਪਿਤृਮਾਤृਪ੍ਰਤੁष੍ਟਿਦਃ
ਫਿਰ ਸਮੇਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ, ਉਹ ਮਰ ਗਿਆ; ਪਿਛਲੇ ਜਨਮਾਂ ਦੀ ਯਾਦ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਚਮਕਦਾਰ ਤੇ ਮਾਪੇ-ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਬਣ ਗਿਆ।
ਏਵਂ ਪ੍ਰਗਚ੍ਛਤਸ੍ਤਸ੍ਯ ਵृਦ੍ਧਿਂ ਤਤ੍ਰ ਪੁਰੋਤ੍ਤਮੇ ੬.੯੨.
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਦ ਉਹ ਅੱਗੇ ਵਧਿਆ, ਉਸਦੀ ਚੜ੍ਹਦੀ ਕਲਾ ਉਸ ਮਹਾਨ ਨਗਰ ਵਿੱਚ ਹੋਈ।
ਅਨ੍ਯਦੇਹੋਦ੍ਭਵੇ ਵਾਪਿ ਤਸ੍ਯ ਸ਼ੂਦ੍ਰੇਪਰਿਸ੍ਥਿਤਃ
ਜਾਂ, ਜੇ ਉਹ ਮੁੜ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ, ਤਾਂ ਉਹ ਸ਼ੂਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ।
ਉਪਕਾਰਪ੍ਰਦਾਨਂ ਚ ਯਤ੍ਕਿਂਚਿਤ੍ਤਸ੍ਯ ਸਂਮਤਮ੍ ਤਸ੍ਯ ਪਞ੍ਚਤ੍ਵਮਾਪਨ੍ਨਃ ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤੇ ਚਾਯੁषਃ ਕ੍ਸ਼ਯੇ
ਉਸ ਨੇ ਜੋ ਕੁਝ ਭਲਾ ਕਰਨਾ ਚਾਹਿਆ, ਜਦ ਉਸਦੀ ਉਮਰ ਮੁਕ ਗਈ, ਉਹ ਮਰ ਗਿਆ।
ਅਥ ਤਸ੍ਯ ਮਹਾਸ਼ੋਕਂ ਸ ਕृਤ੍ਵਾ ਤਦਨਂਤਰਮ੍
ਫਿਰ, ਉਸਦੇ ਲਈ ਵੱਡਾ ਦੁੱਖ ਪੈਦਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਅਥ ਤਸ੍ਯ ਸਮਾਲੋਕ੍ਯ ਤਾਦृਸ਼ਂ ਤਦ੍ਵਿਚੇष੍ਟਿਤਮ੍
ਫਿਰ, ਜਦ ਉਸਦਾ ਐਸਾ ਵਿਹਾਰ ਵੇਖਿਆ ਗਿਆ,