ਮਦ੍ਵਾਕ੍ਯਾਨ੍ਨਾਤ੍ਰ ਸਂਦੇਹਃ ਸਤ੍ਯਮੇਤਨ੍ਮਯੋਦਿਤਮ੍॥ ੬.੮੬.
ਮੇਰੇ ਕਹੇ ਹੋਏ ਸ਼ਬਦਾਂ ਉੱਤੇ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਾ ਕਰੋ; ਜੋ ਮੈਂ ਦੱਸਿਆ ਹੈ, ਉਹ ਸੱਚ ਹੈ।
ਤ੍ਵਯਾਪਿ ਯਦ੍ਵਚਃ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਮਸਤ੍ਯਂ ਸ੍ਯਾਨ੍ਨ ਤਤ੍ਕ੍ਵਚਿਤ੍
ਤੇਰੇ ਵੱਲੋਂ ਜੋ ਵੀ ਗੱਲ ਕਹੀ ਗਈ, ਜੇ ਉਹ ਝੂਠ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਕਦੇ ਵੀ ਸੱਚੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ।
ਦਕ੍ਸ਼ੋऽਪਿ ਬਾਢਮਿਤ੍ਯੇਵ ਤਤ੍ਪ੍ਰੋਕ੍ਤ੍ਵਾ ਚ ਯਯੌ ਗृਹਮ੍
ਦਕ੍ਸ਼ ਨੇ ਵੀ 'ਠੀਕ ਹੈ' ਕਹਿ ਕੇ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵੱਲ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਗਚ੍ਛਮਾਨਃ ਕ੍ਸ਼ਯਂ ਪਕ੍ਸ਼ਂ ਵृਦ੍ਧਿਂ ਪਕ੍ਸ਼ਂ ਚ ਸਦ੍ਦ੍ਵਿਜਾਃ ਸਰ੍ਵਸੌਭਾਗ੍ਯਦਾ ਸ੍ਤ੍ਰੀਣਾਂ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰੇ ਵ੍ਯਵਸ੍ਥਿਤਾ
ਜਦ ਉਹ ਚਲਿਆ, ਓਹੋ ਉੱਚੇ ਜਾਤ ਦੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦੇ ਘਟਣ ਤੇ ਵਧਣ ਵਾਲੇ ਦੋ ਪੱਖ, ਜੋ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਖੁਸ਼ਕਿਸਮਤੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਸ ਥਾਂ 'ਤੇ ਸਥਿਰ ਹੋ ਗਏ।
ਯਸ਼੍ਚੈਤਤ੍ਪੁਰਤਸ੍ਤਸ੍ਯਾਃ ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤੇ ਚਾष੍ਟਮੀਦਿਨੇ
ਜੋ ਕੋਈ ਉਸ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਉਸ ਅੱਠਵੇਂ ਦਿਨ ਆਉਣ 'ਤੇ—
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਸ੍ਕਾਂਦੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਏਕਾਸ਼ੀਤਿਸਾਹਸ੍ਰ੍ਯਾਂ ਸਂਹਿਤਾਯਾਂ षष੍ਠੇ ਨਾਗਰਖਣ੍ਡੇ ਹਾਟਕੇਸ਼੍ਵਰਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯੇ ਸਪ੍ਤਵਿਂਸ਼ਤਿਕਾਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਵਰ੍ਣਨਂਨਾਮ षਡਸ਼ੀਤਿਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਸਕਾਂਦ ਮਹਾ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਨਗਰ ਖੰਡ ਦੇ ਛੇਵੇਂ ਭਾਗ, ਹਾਟਕੇਸ਼ਵਰ ਖੇਤਰ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਤੇ ਸਤਾਈ ਮਹਿਮਾ ਦੇ ਵਰਣਨ ਵਾਲੇ ਛਿਆਸੀਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਦਾ ਸਮਾਪਤੀ ਹੋਈ, ਜੋ ਇਕਿਆਸੀ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਾਲੀ ਸੰਹਿਤਾ ਹੈ।
ਯਸ੍ਯਾਪਿ ਦਰ੍ਸ਼ਨਾਦੇਵ ਮੁਚ੍ਯਤੇ ਪਾਤਕੈਰ੍ਨਰਃ
ਜਿਸ ਦੇ ਸਿਰਫ਼ ਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਹੀ ਮਨੁੱਖ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸੋਮਵਾਰੇ ਤੁ ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤੇ ਸੋਮਸ੍ਯ ਗ੍ਰਹਣੇ ਨਰਃ
ਪਰ ਜਦ ਸੋਮਵਾਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦੇ ਮਿਲਾਪ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਮਨੁੱਖ—
ਅਤ੍ਰ ਚਂਦ੍ਰਸ੍ਯ ਚੈਵੈਕਃ ਕਥਂ ਜਾਤਃ ਸਮਾਸ਼੍ਰਯਃ
ਇੱਥੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਨਾਲ ਇੱਕ ਵਿਲੱਖਣ ਸੰਬੰਧ ਹੈ—ਇਹ ਕਿਵੇਂ ਬਣਿਆ?
ਏਤਨ੍ਨਃ ਸੂਤਪੁਤ੍ਰਾਤਿਚਿਤ੍ਰਂ ਮਨਸਿ ਵਰ੍ਤਤੇ
ਇਹ ਅਜੀਬ ਗੱਲ, ਜੋ ਸੂਤ ਪੁੱਤਰ ਵੱਲੋਂ ਆਈ, ਸਾਡੇ ਮਨ ਵਿਚ ਵੱਸ ਰਹੀ ਹੈ।
ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਿਤੇ ਤਸ੍ਮਿਂਸ੍ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯਂ ਸ੍ਯਾਤ੍ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਿਤਮ੍
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਜਦ ਉਹ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋਇਆ, ਤਿੰਨੋ ਲੋਕ ਵੀ ਸਥਿਰ ਹੋ ਗਏ।
ਏਤਾਸ਼੍ਚੌषਧਯਃ ਸਰ੍ਵਾਃ ਸਸ੍ਯਾਦ੍ਯਾਸ਼੍ਚੇਹ ਭੂਤਲੇ
ਇੱਥੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਸਾਰੀਆਂ ਜੜੀਆਂ-ਬੂਟੀਆਂ ਤੇ ਫਸਲਾਂ—
ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਦਯੋ ਦੇਵਾਃ ਸੋਮਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਕ੍ਰਮਾਦ੍ਦ੍ਵਿਜਾਃ
ਇਸ ਲਈ, ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੇ ਹੋਰ ਦੇਵਤੇ, ਸੋਮ ਨੂੰ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਅਗ੍ਨਿष੍ਟੋਮਾਦਯੋ ਯਜ੍ਞਾਸ੍ਤਥਾ ਸੋਮੇ ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਿਤਾਃ
ਅਗਨਿਸ਼ਟੋਮ ਆਦਿ ਯਜਨ ਵੀ ਸੋਮ ਵਿਚ ਹੀ ਸਥਾਪਿਤ ਹਨ।
ਏਤਸ੍ਮਾਤ੍ਕਾਰਣਾਤ੍ਸੋਮਃ ਸਰ੍ਵੇषਾਮਧਿਕਃ ਸ੍ਮृਤਃ
ਇਸ ਕਾਰਨ, ਸੋਮ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਯਥਾਨ੍ਯੇषਾਂ ਸੁਰੇਨ੍ਦ੍ਰਾਣਾਂ ਹਰ੍ਮ੍ਯਾਣਿ ਧਰਣੀਤਲੇ ੬.੮੭.
ਜਿਵੇਂ ਹੋਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਮਹਲ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਹਨ—
ਯੈਰ੍ਯੇਰ੍ਨਰੈਰ੍ਨਿਸ਼ੇਸ਼ਸ੍ਯ ਪ੍ਰਾਸਾਦੋ ਵਿਹਿਤਃ ਕ੍ਸ਼ਿਤੌ
ਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੇ, ਸਭ ਵਿਆਪਕ ਦੇ ਮਹਲ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਬਣਾਏ—
ਯਨ੍ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਹਰ੍ਮ੍ਯਾਣਾਂ ਸਹਸ੍ਰੇਣ ਭਵੇਚ੍ਛੁਭਮ੍
ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਦੇ ਹਜ਼ਾਰ ਮਹਲਾਂ ਤੋਂ ਜੋ ਭਲਾਈ ਮਿਲਦੀ ਹੈ—
ਅਥ ਚਨ੍ਦ੍ਰੋਤ੍ਥਹਰ੍ਮ੍ਯਸ੍ਯ ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਤਦ੍ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਾਃ ਤਦ੍ਵਿਘ੍ਨਾਰ੍ਥਮਿਦਂ ਪ੍ਰੋਚੁਰ੍ਮੇਰੁਮੂਰ੍ਧਾਨਮਾਸ਼੍ਰਿਤਾਃ
ਹੁਣ, ਦੋਵਾਂ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਚੰਦ ਤੋਂ ਉਠੇ ਮਹਲ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਇਹ ਹੈ; ਇਸ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ, ਜੋ ਮੇਰੂ ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੋਟੀ 'ਤੇ ਆਸਰਾ ਲੈ ਕੇ ਰਹੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ।
ਸੌਮ੍ਯਰ੍ਕ੍ਸ਼ੇ ਸੋਮਵਾਰੇਣ ਸੌਮ੍ਯੇ ਮਾਸਿ ਚ ਸਂਸ੍ਥਿਤੇ ਸਕਾਰੈਃ ਪਂਚਭਿਰ੍ਯੁਕ੍ਤੇ ਕਾਲੇ ਸੋਮਸ੍ਯ ਮਂਦਿਰਮ੍
ਜਦੋਂ ਮਿੱਠਾ ਚੰਦ ਦੀ ਨਕਸ਼ਤ੍ਰ ਹੋਵੇ, ਸੋਮਵਾਰ ਹੋਵੇ, ਮਿੱਠਾ ਮਹੀਨਾ ਹੋਵੇ, ਅਤੇ ਪੰਜ ਚੰਗੀਆਂ ਜੋੜਾਂ ਵਾਲਾ ਸਮਾਂ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਸੋਮਾ ਦਾ ਮੰਦਰ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਯ ਏਕਾਹੇਨ ਸਂਪਾਦ੍ਯ ਪ੍ਰਾਸਾਦਂ ਸ੍ਥਾਪਯਿष੍ਯਤਿ
ਜੋ ਕੋਈ ਇੱਕ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਮਹਲ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ,
ਸਹਸ੍ਰਗੁਣਿਤਂ ਸਮ੍ਯਕ੍ਛ੍ਰਦ੍ਧਾਪੂਤੇਨ ਚੇਤਸਾ
ਵਹ ਭਰੋਸੇ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਮਨ ਰੱਖ ਕੇ, ਹਜ਼ਾਰ ਗੁਣਾ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਵਂਸ਼ੋਚ੍ਛੇਦਂ ਸਮਾਸਾਦ੍ਯ ਨਰਕਂ ਸ ਪ੍ਰਯਾਸ੍ਯਤਿ
ਪਰ ਜੇ ਉਸ ਦੇ ਵੰਸ਼ ਦਾ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਾਸਾਦਂ ਰਾਤ੍ਰਿਨਾਥਸ੍ਯ ਸੁਪੁਣ੍ਯਮਪਿ ਸਦ੍ਦ੍ਵਿਜਾਃ
ਰਾਤ ਦੇ ਰਾਜਾ ਦਾ ਮਹਲ ਵੀ, ਨੇਕ ਦੋਵਾਂ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਵਾਲਿਆਂ, ਸਭ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ।
ਪ੍ਰਾਸਾਦਸ੍ਤ੍ਵਂਬਰੀषੇਣ ਭੂਭੁਜਾ ਸ ਵਿਨਿਰ੍ਮਿਤਃ
ਇਹ ਮਹਲ ਅੰਬਰਿਸ਼ ਰਾਜਾ ਨੇ ਬਣਾਇਆ ਸੀ।
ਤਸ੍ਯੈਵੋਤ੍ਤਰਦਿਗ੍ਭਾਗੇ ਦ੍ਵਿਤੀਯੋऽਨ੍ਯਃ ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਿਤਃ ੬.੮੭.
ਉਸ ਦੇ ਉੱਤਰ ਪਾਸੇ, ਇੱਕ ਹੋਰ ਦੂਜਾ ਮਹਲ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ।
ਤਤਸ਼੍ਚ ਤੌ ਮਹੀਪਾਲੌ ਤਤ੍ਪ੍ਰਭਾਵਾਦੁਭੌ ਦ੍ਵਿਜਾਃ
ਫਿਰ, ਦੋਵੇਂ ਰਾਜੇ, ਦੋਵਾਂ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਵਾਲਿਆਂ, ਉਸ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ,
ਪ੍ਰਾਸਾਦੋऽਨ੍ਯਸ੍ਤृਤੀਯਸ੍ਤੁ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰੇ ਪ੍ਰਾਭਾਸਿਕੇ ਤਥਾ
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਭਾਸਾ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਤੀਜਾ ਮਹਲ ਵੀ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ।
ਪ੍ਰਾਸਾਦਤ੍ਰਯਮੇਤਦ੍ਧਿ ਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾਤ੍ਰ ਧਰਣੀਤਲੇ ਏਕੋऽਸ੍ਤਿ ਨਰ੍ਮਦਾਤੀਰੇ ਪੁਣ੍ਯੇ ਰੇਵੋਰਿਸਂਗਮੇ
ਇਹ ਤਿੰਨ ਮਹਲ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਦੱਸੇ ਗਏ ਹਨ, ਪਰ ਨਰਮਦਾ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਤਟ ਤੇ ਰੇਵਾ ਦੇ ਮਿਲਾਪ 'ਤੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਮਹਲ ਹੈ।
ਏਤਦ੍ਵਃ ਸਰ੍ਵਮਾਖ੍ਯਾਤਂ ਚਨ੍ਦ੍ਰਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਮੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਇਹ ਸਾਰਾ, ਚੰਦ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮਹਾਨਤਾ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।