ਕਨ੍ਯਾ ਚ ਸੁਖਸੌਭਾਗ੍ਯ ਸ਼ੀਲਾਚਾਰਗੁਣਾਨ੍ਵਿਤਾ
ਉਹ ਕੁੜੀ ਸੁਖ, ਚੰਗੀ ਕਿਸਮਤ, ਨੇਕ ਚਾਲ, ਸੁਭਾਅ ਤੇ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸੀ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਸ੍ਕਾਂਦੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਏਕਾਸ਼ੀਤਿਸਾਹਸ੍ਰ੍ਯਾਂ ਸਹਿਤਾਯਾਂ षष੍ਠੇ ਨਾਗਰਖਂਡੇ ਸ਼੍ਰੀਹਾਟਕੇਸ਼੍ਵਰਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯੇ ਹਰਾਸ਼੍ਰਯਵੇਦਿਕਾਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਵਰ੍ਣਨਂਨਾਮ ਸਪ੍ਤਸਪ੍ਤਤਿਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਸਕੰਦ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਛੇਵੇਂ ਭਾਗ, ਸ਼੍ਰੀ ਹਾਟਕੇਸ਼ਵਰ ਖੇਤਰ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵਿੱਚ, ਹਰਾਸ਼੍ਰਯ ਵੇਦਿਕਾ ਦੀ ਮਹਾਤਮਤਾ ਦੱਸਣ ਵਾਲਾ ਸਤੱਤਰਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਇਆ।
ਵਾਲਖਿਲ੍ਯੈਸ਼੍ਚ ਤੈਃ ਸਰ੍ਵੈਰ੍ਮੁਨਿਭਿਃ ਸ਼ਂਸਿਤਵ੍ਰਤੈਃ
ਉਹ ਸਾਰੇ ਵਾਲਖਿਲਯ ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਜੋ ਵਚਨ ਨਿਭਾਉਣ ਵਾਲੇ ਸਨ,
ਸਮ੍ਯਕ੍ਛ੍ਰਦ੍ਧਾਪ੍ਰਯਤ੍ਨੇਨ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਾ ਵਿਹਿਤਂ ਤਪਃ
ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਦੇ ਕਹੇ ਅਨੁਸਾਰ ਪੂਰੀ ਸ਼ਰਧਾ ਤੇ ਯਤਨ ਨਾਲ ਤਪ ਕੀਤਾ।
ਪਸ਼੍ਚਿਮੇ ਵਾਲਖਿਲ੍ਯੈਸ਼੍ਚ ਜਪਸ੍ਨਾਨਪਰਾਯਣੈਃ ਆਸ਼੍ਰਮੇ ਚਤੁਰਾਸ੍ਯਸ੍ਯ ਤਦ੍ਵੋ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਸਾਂਪ੍ਰਤਮ੍
ਪੱਛਮ ਵੱਲ, ਵਾਲਖਿਲਯ ਜੋ ਜਪ ਤੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਵਿਚ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ, ਚਤੁਰਮੁਖ ਵਾਲੇ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿਚ, ਮੈਂ ਹੁਣ ਤੁਹਾਨੂੰ ਉਹ ਗੱਲ ਦੱਸਾਂਗਾ।
ਤਤ੍ਰ ਦੁਸ਼੍ਚਾਰਿਣੀ ਕਾਚਿਦ੍ਰਾਤ੍ਰੌ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਵਂਸ਼ਜਾ
ਉਥੇ, ਰਾਤ ਨੂਂ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਇਕ ਔਰਤ, ਜੋ ਮਾੜਾ ਚਲਣ ਵਾਲੀ ਸੀ,
ਅਜ੍ਞਾਤਾ ਪਤਿਨਾ ਮਾਤ੍ਰਾ ਤਥਾਨ੍ਯੈਰਪਿ ਬਾਂਧਵੈਃ
ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਤੀ, ਮਾਂ ਤੇ ਹੋਰ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਤੋਂ ਲੁਕ ਕੇ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ।
ਕਸ੍ਯਚਿਤ੍ਤ੍ਵਥ ਕਾਲਸ੍ਯ ਦृष੍ਟਾ ਸਾ ਕੇਨਚਿ ਦ੍ਦ੍ਵਿਜਾਃ
ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਕਿਸੇ ਨੇ ਵੇਖ ਲਿਆ, ਹੇ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲੇਓ।
ਅਥਾਸੌ ਕੋਪਸਂਯੁਕ੍ਤਸ੍ਤਸ੍ਯਾ ਭਰ੍ਤਾ ਸੁਨਿष੍ਠੁਰੈਃ
ਫਿਰ ਉਸਦਾ ਪਤੀ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ ਤੇ ਉਸਨੂੰ ਸਖਤੀ ਨਾਲ ਪੁੱਛਿਆ।
ਅਥ ਸਾ ਧਾਰ੍ष੍ਟ੍ਯਮਾਸਾਦ੍ਯ ਸ੍ਤ੍ਰੀਸ੍ਵਭਾਵਂ ਸਮਾਸ਼੍ਰਿਤਾ
ਉਹ ਔਰਤ ਹੌਸਲਾ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੀ ਨਾਰੀ ਸਭਾਵ ਤੇ ਆਸਰਾ ਲੈ ਕੇ, ਉੱਤਰ ਦੇਣ ਲੱਗ ਪਈ।
ਕਿਂ ਮਾਂ ਦੁਰ੍ਜਨਵਾਕ੍ਯੇਨ ਤ੍ਵਂ ਤਾਡਯਸਿ ਨਿष੍ਠੁਰੈਃ
ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਮਾੜੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਕਰਕੇ ਕਿਉਂ ਸਖਤੀ ਨਾਲ ਮਾਰਦਾ ਹੈਂ?
ਅਹਂ ਤ੍ਵਾਂ ਸ਼ਪਥਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਭਕ੍ਸ਼ਯਿਤ੍ਵਾऽਥ ਵਾ ਵਿषਮ੍ ੬.੭੮.
ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਕਸਮ ਚੁੱਕਾਂਗੀ, ਜਾਂ ਜ਼ਹਿਰ ਖਾ ਲਵਾਂਗੀ।
ਅਥ ਤਾਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਃ ਪ੍ਰਾਹ ਯਦਿ ਤ੍ਵਂ ਪਾਪਵਰ੍ਜਿਤਾ
ਉਸ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਆਖਿਆ, ਜੇ ਤੂੰ ਪਾਪ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੈਂ,
ਸਾ ਤਥੇਤਿ ਪ੍ਰਤਿਜ੍ਞਾਯ ਸਾਹਸੇਨ ਸਮਨ੍ਵਿਤਾ
ਉਹ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਠੀਕ ਹੈ', ਤੇ ਪੂਰਾ ਨਿਸ਼ਚਾ ਕਰ ਲਿਆ।
ਸ਼ੁਦ੍ਧਿਂ ਚ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾ ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਬਨ੍ਧੂਨਾਂ ਚ ਦ੍ਵਿਜਨ੍ਮਨਾਮ੍
ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਤੇ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਵਿਚ ਪਵਿੱਤਰ ਮੰਨੀ ਗਈ।
ਏਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨਨ੍ਤਰੇ ਤਸ੍ਯਾਃ ਸਾਧੁਵਾਦੋ ਮਹਾਨਭੂਤ੍
ਇਸ ਵੇਲੇ, ਉਸ ਲਈ ਸਭ ਪਾਸੋਂ ਵਧੀਆ ਵਧਾਈ ਹੋਈ।
ਅਹੋ ਪਾਪਸਮਾਚਾਰੋ ਦੁष੍ਟੋऽਯਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਧਮਃ
ਹਾਏ! ਕਿੰਨਾ ਪਾਪੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਇਹ ਬਹੁਤ ਹੀ ਮਾੜਾ ਤੇ ਡਿੱਗਿਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੈ।
ਏਵਂ ਸ ਨਿਨ੍ਦ੍ਯਮਾਨਸ੍ਤੁ ਸਰ੍ਵਲੋਕੈਰ੍ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਾਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਵਲੋਂ ਨਿੰਦਿਆ ਗਿਆ, ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ,
ਸ਼ਾਪਂ ਦਾਤੁਂ ਮਤਿਂ ਚਕ੍ਰੇ ਤਤੋ ਵਹ੍ਨੇਃ ਸੁਦੁਃਖਿਤਃ
ਉਹ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਅੱਗ ਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਦੇਣ ਦਾ ਮਨ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਮਯਾ ਸ੍ਵਯਂ ਪ੍ਰਦृष੍ਟੇਯਂ ਜਾਰੇਣ ਸਹ ਸਂਗਤਾ
ਮੈਂ ਆਪਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰੇਮੀ ਨਾਲ ਮਿਲਦੇ ਵੇਖਿਆ ਹੈ।
ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਤ੍ਵਾਂ ਪਾਪਕਰ੍ਮਾਣਮਸਤ੍ਯਪਕ੍ਸ਼ਪਾਤਿਨਮ੍
ਇਸ ਲਈ, ਤੂੰ ਜੋ ਪਾਪ ਕਰਦਾ ਹੈਂ ਤੇ ਝੂਠ ਦਾ ਪੱਖ ਲੈਂਦਾ ਹੈਂ,
ਸਪ੍ਤਾਰ੍ਚਿਰ੍ਭਯਸਂਤ੍ਰਸ੍ਤਃ ਕृਤਾਂਜਲਿਰੁਵਾਚ ਤਮ੍ ॥ ੬.੭੮.
ਸੱਤ ਲੱਮ੍ਹੀਆਂ ਅੱਗਾਂ ਤੋਂ ਡਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਉਸਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਖਣ ਲੱਗਾ।
ਕृਤਾਗਸਾऽਪਿ ਮੇ ਵਾਕ੍ਯਂ ਸ਼ृਣੁष੍ਵਾਤ੍ਰ ਸ੍ਫੁਟੇਰਿਤਮ੍
ਭਾਵੇਂ ਮੈਂ ਤੋਂ ਗਲਤੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਪਰ ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ, ਜੋ ਇੱਥੇ ਸਾਫ਼ ਆਖੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।
ਅਨਯਾ ਪਰਕਾਂਤੇਨ ਕृਤਃ ਸਹ ਸਮਾਗਮਃ
ਇਹ ਔਰਤ ਨੇ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਮਰਦ ਨਾਲ ਮਿਲਾਪ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਪਰਂ ਯਸ੍ਮਾਦ੍ਵਿਸ਼ੁਦ੍ਧੈषਾ ਮਯਾ ਦਗ੍ਧਾ ਨ ਸਾ ਦ੍ਵਿਜ
ਫਿਰ ਵੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਸੀ, ਮੈਂ ਇਸਨੂੰ ਸਾੜ ਦਿੱਤਾ; ਇਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨਹੀਂ ਸੀ।
ਯਤ੍ਰਾਨਯਾ ਕृਤਃ ਸਂਗਃ ਪਰਕਾਂਤੇਨ ਵੈ ਦ੍ਵਿਜ
ਜਿਥੇ ਇਸ ਔਰਤ ਨੇ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਮਰਦ ਨਾਲ ਸੰਗਤ ਕੀਤੀ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ,
ਤਤ੍ਰ ਕृਤ੍ਵਾ ਰਤਂ ਚਿਤ੍ਰਂ ਪਰਕਾਂਤਸਮਂ ਤਦਾ
ਉਥੇ, ਆਪਣੇ ਪ੍ਰੇਮੀ ਵਰਗਾ ਹੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੁਖ ਮਾਣ ਕੇ,
ਤਤਃ ਪ੍ਰਕ੍ਸ਼ਾਲਯਤ੍ਯਂਗਂ ਕੁਣ੍ਡੇ ਤਤ੍ਰਾਗ੍ਰਤਃ ਸ੍ਥਿਤੇ
ਫਿਰ ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਕੁੰਡ ਵਿਚ ਧੋਣ ਲੱਗ ਪਈ, ਜਦ ਮੈਂ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜਾ ਸੀ।
ਅਤ੍ਰ ਪੂਰ੍ਵਂ ਵਿਪਾਪ੍ਮਾऽਭੂਦ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਲੋਕਪਿਤਾਮਹਃ
ਇਥੇ ਪਹਿਲਾਂ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੋ ਸਭ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵੱਡੇ ਪਿਤਾ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਪਾਪ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਤਸ੍ਮਾਨ੍ਨਾਸ੍ਤ੍ਯਤ੍ਰ ਮੇ ਦੋषਃ ਸ੍ਵਲ੍ਪੋऽਪਿ ਦ੍ਵਿਜਸਤ੍ਤਮ
ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਇੱਥੇ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਰਤਾ ਭਰ ਵੀ ਦੋਸ਼ ਨਹੀਂ।