ਧੇਨੁਂ ਤਯਾ ਸਮਾਲਾਪਾਤ੍ਪ੍ਰਕृਤਿਂ ਯਾਸ੍ਯਸੇ ਪੁਨਃ
ਉਸ ਨਾਲ ਗੱਲਾਂ ਕਰਕੇ, ਤੂੰ ਮੁੜ ਆਪਣੀ ਕੁਦਰਤੀ ਗਾਂ ਵਾਲੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਆ ਜਾਵੇਂਗਾ।
ਏਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਮृਗੀ ਰਾਜਾਗ੍ਰਤਃ ਪ੍ਰਾਣੈਰ੍ਵ੍ਯਯੁਜ੍ਯਤ
ਇਹ ਗੱਲ ਆਖ ਕੇ, ਉਹ ਮਰਗਣੀ ਰਾਜੇ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਪਣਾ ਪ੍ਰਾਣ ਛੱਡ ਗਈ।
ਅਥਾऽਸੌ ਪਾਰ੍ਥਿਵਃ ਸਦ੍ਯੋ ਰੌਦ੍ਰਾਸ੍ਯਃ ਸਮਜਾਯਤ ਭਕ੍ਸ਼ਯਾਮਾਸ ਤਾਂ ਸੇਨਾਮਾਤ੍ਮੀਯਾਂ ਕ੍ਰੋਧਮੂਰ੍ਚ੍ਛਿਤਃ
ਫੇਰ ਉਹ ਰਾਜਾ ਤੁਰੰਤ ਹੀ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਿਆਨਕ ਚਿਹਰਾ ਵਾਲਾ ਹੋ ਗਿਆ ਤੇ ਆਪਣੇ ਹੀ ਸੈਨਿਕਾਂ ਨੂੰ ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ ਆ ਕੇ ਖਾ ਗਿਆ।
ਤਤਸ੍ਤੇ ਸੈਨਿਕਾ ਰਾਜਨ੍ਹਤਸ਼ੇषਾਃ ਸੁਦੁਃਖਿਤਾਃ
ਫਿਰ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਜਿਹੜੇ ਸੈਨਿਕ ਬਚ ਗਏ, ਉਹ ਬੜੀ ਦੁੱਖੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਸਨ।
ਨਿਵੇਦਯਨ੍ਤੋ ਵृਤ੍ਤਾਂਤਂ ਚਤ੍ਵਰੇषੁ ਤ੍ਰਿਕੇषੁ ਚ
ਉਹ ਘਟਨਾ ਚੌਰਾਹਿਆਂ ਤੇ ਤਿੰਨ ਰਾਹਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਥਾਵਾਂ ਉੱਤੇ ਦੱਸਣ ਲੱਗ ਪਏ।
ਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਵਚਨਂ ਤਸ੍ਯ ਪੁਤ੍ਰਂ ਭੂਰਿਪਰਾਕ੍ਰਮਮ੍
ਉਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਸਦਾ ਪੁੱਤ ਜੋ ਬਹੁਤ ਹੀ ਬਹਾਦਰ ਸੀ,
ਕਸ੍ਯਚਿਤ੍ਤ੍ਵਥ ਕਾਲਸ੍ਯ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਸਾਨੌ ਨृਪੋਤ੍ਤਮ
ਫਿਰ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਹੇ ਵਧੀਆ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ, ਉਸ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ,
ਤਤ੍ਰੈਕਾ ਗੌਃ ਪਰਿਭ੍ਰष੍ਟਾ ਸ੍ਵਯੂਥਾਤ੍ਤृਣਤृष੍ਣਯਾ ॥ 7.3.29.
ਉਥੇ ਇੱਕ ਗਾਂ, ਘਾਹ ਦੀ ਤਲੱਸ਼ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਝੁੰਡ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।
ਅਚ੍ਛਿਨ੍ਨਾਗ੍ਰਤृਣਂ ਯਾ ਤੁ ਸਦਾ ਭਕ੍ਸ਼ਯਤੇ ਨृਪ
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਅਣਟੁੱਟਿਆ ਘਾਹ ਖਾਂਦੀ ਸੀ।
ਤਤ੍ਰਾਸਸਾਦ ਤਾਂ ਵ੍ਯਾਘ੍ਰੋ ਦਂष੍ਟ੍ਰੋਤ੍ਕਟਮੁਖਾਵਹਃ
ਉਥੇ ਇੱਕ ਬੱਘ ਨੇ, ਜਿਸਦਾ ਮੂੰਹ ਨਕਲੇਦਾਰ ਦੰਦਾਂ ਨਾਲ ਡਰਾਉਣਾ ਸੀ, ਉਸ ਗਾਂ ਨੂੰ ਆ ਘੇਰਿਆ।
ਸ੍ਮਰਂਤੀ ਗੋਕੁਲੇ ਬਦ੍ਧਂ ਸ੍ਵਸੁਤਂ ਕ੍ਸ਼ੀਰਪਾਯਿਨਮ੍
ਉਹ ਆਪਣੀ ਗਊਸ਼ਾਲਾ ਵਿੱਚ ਬੰਨ੍ਹੇ, ਦੁੱਧ ਪੀਂਦੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ।
ਵਿਦ੍ਯਤੇ ਕਸ੍ਯਚਿਨ੍ਮੂਰ੍ਖੇ ਸ੍ਮਰੇष੍ਟਾਂ ਦੇਵਤਾਂ ਤਤਃ
ਮੂਰਖਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁਝ ਆਪਣੇ ਪਿਆਰੇ ਦੇਵਤੇ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਕੇ ਪੂਜਦੇ ਹਨ।
ਕਪਿਲੋਵਾਚ ਸ੍ਵਜੀਵਿਤਭਯਾਦ੍ਵ੍ਯਾਘ੍ਰ ਨ ਰੋਦਿਮਿ ਕਥਂਚਨ
ਕਪਿਲ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਹੇ ਬੱਘ, ਆਪਣੀ ਜਿੰਦ ਦੀ ਡਰ ਕਰਕੇ ਮੈਂ ਰੋ ਨਹੀਂ ਰਹੀ।
ਨਾਦ੍ਯਾਪਿ ਸ ਤृਣਾ ਨ੍ਯਤ੍ਤਿ ਤੇਨਾਹਂ ਸ਼ੋਕਵਿਕ੍ਲਵਾ
ਉਹ ਅਜੇ ਤੱਕ ਘਾਹ ਨਹੀਂ ਖਾਧਾ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਮੈਂ ਗਹਿਰੀ ਚਿੰਤਾ ਵਿੱਚ ਪਈ ਹਾਂ।
ਪਾਯਯਿਤ੍ਵਾ ਸੁਤਂ ਬਾਲਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਪृष੍ਟ੍ਵਾ ਜਨਂ ਸ੍ਵਕਮ੍
ਆਪਣੇ ਨੰਨੇ ਪੁੱਤ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਪਿਆ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਤੇ ਪੁੱਛ ਕੇ,
ਪੁਨਰਾਗਮਨਂ ਯਤ੍ਤੇ ਨ ਚ ਤਚ੍ਛ੍ਰਦ੍ਦਧਾਮ੍ਯਹਮ੍
ਤੂੰ ਉਸਦੇ ਮੁੜ ਆਉਣ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦਾ ਹੈਂ, ਪਰ ਮੈਂ ਇਸ ਗੱਲ ਨੂੰ ਸੱਚ ਨਹੀਂ ਮੰਨਦੀ।
ਭਯਾਨ੍ਮਾਂ ਭਾषਸੇ ਚੈਵਂ ਨਾਸ੍ਤਿ ਪ੍ਰਾਣਸਮਂ ਭਯਮ੍
ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਡਰ ਕਰਕੇ ਇਹ ਗੱਲ ਕਰਦਾ ਹੈਂ; ਜਿੰਦ ਦੇ ਡਰ ਵਰਗਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਡਰ ਨਹੀਂ।
ਪ੍ਰਤ੍ਯਯੋ ਯਦਿ ਤੇ ਭੂਯਾਨ੍ਮਾਂ ਮੁਞ੍ਚ ਤ੍ਵਂ ਮृਗਾਧਿਪ ॥ 7.3.29.
ਜੇ ਤੈਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਮੈਨੂੰ ਛੱਡ ਦੇ, ਹੇ ਜੰਗਲ ਦੇ ਰਾਜਾ।
ਤਤੋऽਹਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯਯਂ ਗਤ੍ਵਾ ਮੋਚਯਿष੍ਯਾਮਿ ਵਾ ਨ ਵਾ
ਫਿਰ ਜਦੋਂ ਮੈਨੂੰ ਪੂਰਾ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਉਸਨੂੰ ਛੱਡਾਂਗਾ ਜਾਂ ਨਹੀਂ ਵੀ ਛੱਡ ਸਕਦਾ।
ਤੇਨ ਪਾਪੇਨ ਲਿਪ੍ਯਾਮਿ ਯਦ੍ਯਹਂ ਨਾਗਮੇ ਪੁਨਃ
ਜੇ ਮੈਂ ਮੁੜ ਕੇ ਨਾ ਆਵਾਂ ਤਾਂ ਉਸ ਪਾਪ ਨਾਲ ਮੈਂ ਲੱਗ ਜਾਂਦਾ ਹਾਂ।
ਗੁਰੁਦ੍ਰੋਹਰਤਾਨਾਂ ਚ ਯਤ੍ਪਾਪਂ ਜਾਯਤੇ ਨृਣਾਮ੍
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਅਧਿਆਪਕ ਨਾਲ ਧੋਖਾ ਜਾਂ ਚੋਰੀ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਜੋ ਪਾਪ ਲੱਗਦਾ ਹੈ,
ਯਤ੍ਪਾਪਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਹਤ੍ਵਾ ਗਾਂ ਚ ਹਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਜਾਯਤੇ
ਜੋ ਪਾਪ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਜਾਂ ਗਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਨਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ,
ਮਿਤ੍ਰਦ੍ਰੋਹੇ ਚ ਯਤ੍ਪਾਪਂ ਯਤ੍ਪਾਪਂ ਗੁਰੁਵਂਚਕੇ
ਜੋ ਪਾਪ ਮਿੱਤਰ ਨਾਲ ਵਿਸ਼ਵਾਸਘਾਤ ਕਰਨ ਜਾਂ ਅਧਿਆਪਕ ਨੂੰ ਠੱਗਣ ਨਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ,
ਯੋ ਗਾਂ ਸ੍ਪृਸ਼ਤਿ ਪਾਦੇਨ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਪਾਵਕਂ ਤਥਾ
ਜੋ ਗਾਂ ਨੂੰ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਜਾਂ ਅੱਗ ਨੂੰ ਪੈਰ ਨਾਲ ਛੂਹਦਾ ਹੈ,
ਕੂਪਾਰਾਮਤਡਾਗਾਨਾਂ ਯੋ ਭਂਗਂ ਕੁਰੁਤ ਨਰਃ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਕੂਆਂ, ਬਾਗਾਂ ਜਾਂ ਤਲਾਵਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਦਾ ਹੈ,
ਕृਤਘ੍ਨਸ੍ਯ ਚ ਯਤ੍ਪਾਪਂ ਸੂਚਕਸ੍ਯ ਚ ਯਦ੍ਭਵੇਤ੍
ਜੋ ਪਾਪ ਅਹਿਸਾਨਫਰਾਮੋਸ਼ ਜਾਂ ਚੁਗਲਖੋਰ ਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ,
ਮਦ੍ਯਮਾਂਸਰਤਾਨਾਂ ਚ ਯਤ੍ਪਾਪਂ ਜਾਯਤੇ ਨृਣਾਮ੍
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਸ਼ਰਾਬ ਤੇ ਮਾਸ ਖਾਣ ਦੇ ਆਦੀ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਜੋ ਪਾਪ ਲੱਗਦਾ ਹੈ,
ਰਾਜਪੈਸ਼ੁਨ੍ਯਕਰ੍ਤॄਣਾਂ ਯਤ੍ਪਾਪਂ ਜਾਯਤੇ ਨृਣਾਮ੍ 7.3.29.
ਜੋ ਰਾਜਿਆਂ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਜੋ ਪਾਪ ਲੱਗਦਾ ਹੈ,
ਵੇਦਵਿਕ੍ਰਯਕਰ੍ਤॄਣਾਂ ਯਤ੍ਪਾਪਂ ਸਂਪ੍ਰਜਾਯਤੇ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਵੇਦ ਵੇਚਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਜੋ ਪਾਪ ਹੁੰਦਾ ਹੈ,
ਦੀਯਮਾਨਂ ਦ੍ਵਿਜਾਤੀਨਾਂ ਨਿਵਾਰਯਤਿ ਯੋऽਲ੍ਪਧੀਃ
ਜੋ ਥੋੜ੍ਹੀ ਸਮਝ ਵਾਲਾ ਵਿਅਕਤੀ ਦੋਜਾਤੀ ਨੂੰ ਦਾਨ ਦੇਣ ਤੋਂ ਰੋਕਦਾ ਹੈ,