ਤਸ੍ਯਾਧਸ੍ਤਾਚ੍ਛਿਲਾ ਵਿਪ੍ਰਾ ਵਿਦ੍ਯਤੇ ਵੈष੍ਣਵੀ ਸ਼ੁਭਾ
ਉਸ ਥਾਂ ਦੇ ਹੇਠਾਂ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਇੱਕ ਪਵਿੱਤਰ ਵੈਸ਼ਨਵ ਪੱਥਰ ਹੈ।
ਸਦਾ ਮਹਾਨਦੀਤੋਯਕ੍ਸ਼ਾਲਿਤਾ ਮੁਕ੍ਤਿਦਾ ਨृਣਾਮ੍ ੬.੫੨.
ਉਹ ਪੱਥਰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਵੱਡੀ ਨਦੀ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਧੋਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮੁਕਤੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਤ੍ਰਿਵੇਣੀ ਵਹਤੇ ਤਸ੍ਯਾਃ ਪੁਰਤੋ ਭੁਕ੍ਤਿਮੁਕ੍ਤਿਦਾ
ਉਸ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਤ੍ਰਿਵੇਣੀ ਵਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਭੋਗ ਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਨੂਨਂ ਮੁਕ੍ਤਿਰ੍ਭਵੇਤ੍ਤੇषਾਂ ਚਿਤਾ ਭਸ੍ਮਨਿ ਗੋष੍ਪਦਮ੍
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਚਿਤਾ ਦੀਆਂ ਰਾਖਾਂ ਉਥੇ ਗਾਂ ਦੇ ਖੁਰ ਵਾਲੀ ਥਾਂ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਤਸ੍ਯੈਵੋਤ੍ਤਰਦਿਗ੍ਭਾਗੇ ਰੁਦ੍ਰਕੋਟਿਰ੍ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਾਃ
ਉਸ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਪਾਸੇ, ਹੇ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਰੁਦ੍ਰਕੋਟੀ ਹੈ।
ਮਹਾਯੋਗਿਸ੍ਵਰੂਪੇਣ ਦਾਕ੍ਸ਼ਿਣਾਤ੍ਯਾ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਾਃ
ਉਥੇ ਦੱਖਣ ਦੇ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਵੱਡੇ ਜੋਗੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ,
ਤਤਃ ਕੌਤੂਹਲਾਵਿष੍ਟਾਃ ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਯਾ ਪਰਯਾ ਯੁਤਾਃ
ਫਿਰ, ਉਹ ਸਭ ਜਿਗਿਆਸਾ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਅਤੇ ਉੱਚੀ ਸ਼ਰਧਾ ਵਾਲੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਅਹਂਪੂਰ੍ਵਮਹਂਪੂਰ੍ਵਂ ਵੀਕ੍ਸ਼ਯਿष੍ਯਾਮਿ ਤਂ ਹਰਮ੍
ਮੈਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸ ਹਰਾ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਾਂਗਾ, ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮੈਂ ਉਸਨੂੰ ਵੇਖਾਂਗਾ।
ਏਤੇषਾਂ ਮਧ੍ਯਤੋ ਯਸ੍ਤਂ ਮਹਾਯੋਗਿਨਮੀਸ਼੍ਵਰਮ੍
ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜੋ ਵੀ ਉਸ ਵੱਡੇ ਜੋਗੀ, ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ,
ਤਤਸ੍ਤੇषਾਮਭਿਪ੍ਰਾਯਂ ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਦੇਵੋ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਃ
ਤਦੋਂ, ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਮਨ ਜਾਣ ਕੇ, ਦੇਵ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਜੀ—
ਹੇਲਯਾ ਦਰ੍ਸ਼ਨਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਃ ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਦ੍ਵਿਜਸਤ੍ਤਮਾਃ
ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਉਥੇ ਸਭ ਨੂੰ ਅਚਾਨਕ ਹੀ ਉਹ ਦਰਸ਼ਨ ਮਿਲ ਗਿਆ।
ਤਦਰ੍ਥਂ ਪਠਿਤਃ ਸ਼੍ਲੋਕੋ ਨਾਰਦੇਨ ਪੁਰਾ ਦ੍ਵਿਜਾਃ ੬.੫੨.
ਉਸ ਮਕਸਦ ਲਈ, ਨਾਰਦ ਨੇ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਇਕ ਸ਼ਲੋਕ ਪੜ੍ਹਿਆ ਸੀ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ।
ਆषਾਢੀਂ ਕਾਰ੍ਤਿਕੀਂ ਮਾਘੀਂ ਤਥਾ ਚੈਤ੍ਰਸਮੁਦ੍ਭਵਾਮ੍
ਆਸ਼ਾੜ, ਕਾਰਤਿਕ, ਮਾਘ ਅਤੇ ਚੈਤ੍ਰ ਦੇ ਮਹੀਨੇ—
ਆਜਨ੍ਮਸ਼ਤਸਾਹਸ੍ਰਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਪਾਪਂ ਨਰਃ ਕ੍ਸ਼ਿਤੌ
ਜੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਲੱਖਾਂ ਜਨਮਾਂ ਤੱਕ ਪਾਪ ਕਰ ਲਵੇ—
ਰੁਦ੍ਰਾਵਰ੍ਤ੍ਤੇ ਨਰੋ ਗਤ੍ਵਾ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਯੋਗੇਸ਼੍ਵਰਂ ਹਰਮ੍
ਜੇ ਉਹ ਰੁਦਰਾਵਰਤ ਜਾ ਕੇ ਯੋਗੀਆਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਹਰ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰ ਲਵੇ—
ਯਸ੍ਤਤ੍ਰ ਕੁਰੁਤੇ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਂ ਮਹਾਯੋਗਿਪੁਰੇ ਦ੍ਵਿਜਾਃ
ਜੋ ਕੋਈ ਉਥੇ, ਮਹਾਂਯੋਗੀ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ, ਸ਼ਰਾਧ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ—
ਉਪਵਾਸਪਰੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਯਃ ਕੁਰ੍ਯਾਦ੍ਰਾਤ੍ਰਿਜਾਗਰਮ੍
ਜੋ ਕੋਈ ਉਪਵਾਸ ਕਰਕੇ ਰਾਤ ਭਰ ਜਾਗਦਾ ਹੈ—
ਤਤ੍ਰ ਯਃ ਕਪਿਲਾਂ ਦਦ੍ਯਾਦ੍ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਯਾਹਿਤਾਗ੍ਨਯੇ
ਜੋ ਉਥੇ ਅੱਗ ਜਗਾਉਣ ਵਾਲੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਕਪਿਲ ਗਾਂ ਦਿੰਦਾ ਹੈ—
षਡਕ੍ਸ਼ਰਂ ਜਪੇਦ੍ਯਸ੍ਤੁ ਮਹਾਯੋਗਿਪੁਰਃ ਸ੍ਥਿਤਃ
ਜੋ ਮਹਾਂਯੋਗੀ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਅੱਗੇ ਖੜਾ ਹੋ ਕੇ ਛੇ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲਾ ਮੰਤਰ ਜਪਦਾ ਹੈ—
ਯਸ੍ਤਸ੍ਯ ਪੁਰਤੋ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਜਪੇਦ੍ਵਾ ਸ਼ਤਰੁਦ੍ਰਿਯਮ੍
ਜੋ ਉਸਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਸ਼ਤਰੁਦਰੀ ਪਾਠ ਕਰਦਾ ਹੈ—
ਗੀਤਂ ਵਾ ਯਦਿ ਵਾ ਨृਤ੍ਯਂ ਤਤ੍ਪੁਰਃ ਕੁਰੁਤੇ ਨਰਃ
ਜਾਂ ਜੇ ਕੋਈ ਉਥੇ ਉਸਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਗੀਤ ਗਾਂਦਾ ਜਾਂ ਨੱਚਦਾ ਹੈ—
ਏਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵਿਜਸ਼੍ਰੇष੍ਠਾਃ ਸ ਮੁਨਿਰ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਸਂਭਵਃ ੬.੫੨.
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖ ਕੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੋਂ ਜੰਮੇ ਉਸ ਮੁਨੀ ਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਸ੍ਕਾਂਦੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਏਕਾਸ਼ੀਤਿ ਸਾਹਸ੍ਰ੍ਯਾਂ ਸਂਹਿਤਾਯਾਂ षष੍ਠੇ ਨਾਗਰਖਂਡੇ ਹਾਟਕੇਸ਼੍ਵਰਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯੇ ਰੁਦ੍ਰਕੋਟਿਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਵਰ੍ਣਨਂਨਾਮ ਦ੍ਵਿਪਞ੍ਚਾਸ਼ਤ੍ਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਸਕਾਂਦ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਇਕਿਆਸੀ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਾਲੀ ਸੰਹਿਤਾ ਦੇ ਛੇਵੇਂ ਨਾਗਰ ਭਾਗ ਵਿੱਚ, ਹਾਟਕੇਸ਼ਵਰ ਖੇਤਰ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵਿੱਚ, ਰੁਦਰਕੋਟੀ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਦਾ ਬਾਵੰਜਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।
ਪ੍ਰਭੂਤਾਸ਼੍ਚਰ੍ਯਸਂਯੁਕ੍ਤਂ ਬਹੁਸਿਦ੍ਧਨਿषੇਵਿਤਮ੍
ਉਹ ਥਾਂ ਬਹੁਤ ਅਚੰਭਿਆਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੈ ਤੇ ਬਹੁਤ ਸਿੱਧ ਲੋਕ ਉਥੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।
ਯਸ੍ਯ ਮਧ੍ਯਗਤੋ ਨਿਤ੍ਯਂ ਸ੍ਵਯਮੇਵ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਃ
ਉਸ ਦੀ ਵਿਚਕਾਰ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਆਪ ਸਦਾ ਵੱਸਦੇ ਹਨ।
ਵੈਸ਼ਾਖ੍ਯਾਂ ਯੋ ਨਰਸ੍ਤਤ੍ਰ ਕृਤ੍ਵਾ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਂ ਸਮਾਹਿਤਃ ਪੂਜਯੇਦ੍ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਂ ਮੂਰ੍ਤਿਂ ਸਮਾਸ਼੍ਰਿਤ੍ਯ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਾਃ
ਜੋ ਕੋਈ ਵਿਸ਼ਾਖ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਉਥੇ ਮਨ ਲਾ ਕੇ ਸ਼ਰਾਧ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਦੱਖਣੀ ਰੂਪ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ—
ਦਸ਼ ਪੂਰ੍ਵਾਨ੍ਦਸ਼ਾਤੀਤਾਨਾਤ੍ਮਾਨਂ ਚ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਾਃ
ਦੱਸ ਪਿਛਲੇ, ਦੱਸ ਅਗਲੇ ਪਿਉ-ਪੁਰਖ ਅਤੇ ਆਪਣਾ ਆਪ, ਹੇ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ—
ਯੋ ਯਂ ਕਾਮਮਭਿਧ੍ਯਾਯ ਤਤ੍ਰ ਪੀਠਂ ਪ੍ਰਪੂਜਯੇਤ੍
ਜੋ ਕੋਈ ਜਿਹੜੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖ ਕੇ ਉਥੇ ਪੀਠ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ—
ਸ ਤਤ੍ਕृਤ੍ਸ੍ਨਮਵਾਪ੍ਨੋਤਿ ਯਦਪਿ ਸ੍ਯਾਤ੍ਸੁਦੁਰ੍ਲਭਮ੍
ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਮਿਲਣਾ ਬਹੁਤ ਔਖਾ ਹੀ ਕਿਉਂ ਨਾ ਹੋਵੇ।
ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਾਯੁਕ੍ਤੋ ਨਰੋ ਯੋ ਵਾ ਉਪਵਾਸਪਰਃ ਸ਼ੁਚਿਃ ਸ ਯਾਤਿ ਪਰਮਂ ਸ੍ਥਾਨਂ ਜਰਾਮਰਣਵਰ੍ਜਿਤਮ੍
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ, ਉਪਵਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵੱਡੀ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਬੁੱਢਾਪਾ ਤੇ ਮੌਤ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੇ।