ਯਦਨ੍ਯਤ੍ਰ ਸ਼ੁਭਂ ਕਰ੍ਮ ਵਰ੍षੇਣੈਕੇਨ ਸਿਧ੍ਯਤਿ ੬.੩੯.
ਜੋ ਹੋਰ ਥਾਂ ਇੱਕ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਚੰਗਾ ਕੰਮ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—
ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਤਤ੍ਰ ਦ੍ਰੁਤਂ ਗਤ੍ਵਾ ਤਪਃ ਕੁਰੁ ਮਹੀਪਤੇ
ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਰਾਜਾ, ਉਥੇ ਜਲਦੀ ਜਾ ਕੇ ਤਪ ਕਰ।
ਤਸ੍ਯ ਤਦ੍ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਸ ਰਾਜਾ ਨਹੁषਾਤ੍ਮਜਃ
ਉਹ ਰਾਜਾ, ਨਹੁਸ਼ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਉਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ—
ਤਤਃ ਸਂਸ੍ਥਾਪ੍ਯ ਤਲ੍ਲਿਂਗਂ ਦੇਵਦੇਵਸ੍ਯ ਸ਼ੂਲਿਨਃ
ਫਿਰ, ਉਸ ਨੇ ਸ਼ੂਲਧਾਰੀ ਦੇਵ ਦੇ ਲਿੰਗ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ—
ਤਤਸ੍ਤਸ੍ਯ ਪ੍ਰਭਾਵੇਨ ਭਾਰ੍ਯਾਭ੍ਯਾਂ ਸਹਿਤੋ ਨृਪਃ
ਉਸ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਨਾਲ, ਰਾਜਾ ਆਪਣੀਆਂ ਦੋ ਭਾਰੀਆਂ ਸਮੇਤ—
ਕਿਨ੍ਨਰੈਰ੍ਗੀਯਮਾਨਸ਼੍ਚ ਸ੍ਤੂਯਮਾਨਸ਼੍ਚ ਚਾਰਣੈਃ
ਕਿੰਨਰਾਂ ਨੇ ਗੀਤ ਗਾ ਕੇ, ਤੇ ਚਾਰਣਾਂ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰ ਕੇ, ਉਸ ਦੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕੀਤੀ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਸ੍ਕਾਂਦੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਏਕਾਸ਼ੀਤਿਸਾਹਸ੍ਰ੍ਯਾਂ ਸਂਹਿਤਾਯਾਂ षष੍ਠੇ ਨਾਗਰਖਣ੍ਡੇ ਹਾਟਕੇਸ਼੍ਵਰਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯੇ ਯਯਾਤੀਸ਼੍ਵਰਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਵਰ੍ਣਨਂਨਾਮੈਕੋਨਚਤ੍ਵਾਰਿਂਸ਼ੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹਾਟਕੇਸ਼ਵਰ ਖੇਤਰ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵਾਲੇ ਭਾਗ ਵਿੱਚ, ਛੇਵੇਂ ਪੁਸਤਕ ਅਤੇ ਅਸੀਹਜ਼ਾਰ ਇੱਕ ਸੰਖਿਆ ਵਾਲੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ 'ਸ਼੍ਰੀ ਸਕਾਂਦ' ਵਿੱਚ, 'ਯਯਾਤੀਸ਼ਵਰ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ' ਨਾਮਕ ਇਕਤਾਲੀਸਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।
ਮੋਕ੍ਸ਼ਦਾ ਸਰ੍ਵਜਂਤੂਨਾਂ ਤਥਾ ਪਾਤਕਨਾਸ਼ਿਨੀ
ਉਹ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਮੁਕਤੀ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਹੈ।
ਸਾ ਕਥਂ ਸ੍ਥਾਪਿਤਾ ਤਤ੍ਰ ਕਿਂਪ੍ਰਭਾਵਾ ਚ ਸੂਤਜ
ਸੂਤ ਜੀ, ਉਹ ਇੱਥੇ ਕਿਵੇਂ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋਈ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਕੀ ਹੈ?
ਪੁਰਾऽਭੂਨ੍ਮਹਤੀ ਚਿਨ੍ਤਾ ਤੀਰ੍ਥਯਾਤ੍ਰਾਸਮੁਦ੍ਭਵਾ
ਪਹਿਲਾਂ, ਤੀਰਥ ਯਾਤਰਾ ਕਰਨ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਵੱਡੀ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।
ਸਰ੍ਵੇषਾਮੇਵ ਦੇਵਾਨਾਂ ਸਂਤਿ ਤੀਰ੍ਥਾਨਿ ਭੂਤਲੇ
ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਤੀਰਥ ਹਨ।
ਯਤ੍ਰ ਤ੍ਰਿਕਾਲਮਾਸਾਦ੍ਯ ਕਰ੍ਮ ਸਂਧ੍ਯਾਸਮੁਦ੍ਭਵਮ੍
ਜਿੱਥੇ ਤਿੰਨ ਵੇਲੇ, ਸੰਧਿਆ ਦੀ ਰਸਮਾਂ ਤੋਂ ਉਪਜਿਆ ਹੋਇਆ ਕਰਮ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤਥਾਨ੍ਯਦਪਿ ਯਤ੍ਕਿਞ੍ਚਿਤ੍ਕਰ੍ਮ ਧਰ੍ਮ੍ਯਂ ਹਿਤਾਵਹਮ੍
ਅਤੇ ਹੋਰ ਕੋਈ ਵੀ ਧਰਮਕ ਕਰਮ ਜੋ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੋਵੇ।
ਨ ਸ੍ਵਰ੍ਗੇऽਸ੍ਤਿ ਹਿ ਕृਤ੍ਯਾਨਾਮਧਿਕਾਰੋऽਤ੍ਰ ਕਸ਼੍ਚਨ
ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਇੱਥੇ ਕਰਮ ਕਰਨ ਦਾ ਕੋਈ ਅਧਿਕਾਰ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਯਤ੍ਰ ਧਰਾਪृष੍ਠੇ ਸ਼ਿਲੇਯਂ ਨਿਪਤਿष੍ਯਤਿ
ਇਸ ਲਈ, ਜਿੱਥੇ ਇਹ ਪੱਥਰ ਧਰਤੀ ਦੀ ਸਤ੍ਹਾ 'ਤੇ ਡਿੱਗੇਗਾ—
ਏਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸੁਵਿਸ੍ਤੀਰ੍ਣਾਂ ਸ਼ਿਲਾਂ ਤਾਮਾ ਸਨੋਦ੍ਭਵਾਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿ ਕੇ, ਉਹ ਵੱਡਾ ਪੱਥਰ ਜੋ ਪਹਾੜ ਤੋਂ ਉਪਜਿਆ ਸੀ, ਡਿੱਗ ਪਿਆ।
ਅਥ ਸਾ ਪਤਿਤਾ ਭੂਮੌ ਸਰ੍ਵਰਤ੍ਨਮਯੀ ਸ਼ਿਲਾ ੬.੪੦.
ਫਿਰ ਉਹ ਪੱਥਰ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਬਣੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਡਿੱਗ ਪਈ।
ਤਤ ਆਗਤ੍ਯ ਲੋਕੇਸ਼ਃ ਸ੍ਵਯਮੇਵ ਧਰਾਤਲਮ੍
ਫਿਰ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਆਪ ਹੀ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਆਏ।
ਤਤਃ ਪੁਣ੍ਯਤਮੇ ਦੇਸ਼ੇ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤਾਂ ਸਮੁਪਸ੍ਥਿਤਾਮ੍
ਉਥੇ, ਸਭ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਂ 'ਤੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਹਾਜ਼ਰ ਵੇਖ ਕੇ—
ਸਲਿਲੇਨ ਵਿਨਾ ਯਸ੍ਮਾਨ੍ਨ ਕ੍ਰਿਯਾ ਸਂਪ੍ਰਵਰ੍ਤਤੇ
ਕਿਉਂਕਿ ਪਾਣੀ ਦੇ ਬਿਨਾ ਕੋਈ ਰਸਮ ਚੱਲ ਨਹੀਂ ਸਕਦੀ—
ਤਤਃ ਸਂਚਿਂਤਯਾਮਾਸ ਸ੍ਵਸੁਤਾਂ ਚ ਸਰਸ੍ਵਤੀਮ੍
ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਧੀ ਸਰਸਵਤੀ ਨੂੰ ਸੋਚਿਆ।
ਅਥ ਭੂਮਿਤਲਂ ਭਿਤ੍ਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਾਦੁਰ੍ਭੂਤਾ ਮਹਾਨਦੀ
ਫਿਰ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਚੀਰ ਕੇ, ਵੱਡੀ ਨਦੀ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ।
ਸਂਧ੍ਯਾਤ੍ਰਯੇऽਪਿ ਤ੍ਵਤ੍ਤੋਯੈਰ੍ਯੇਨ ਕृਤ੍ਯਂ ਕਰੋਮ੍ਯਹਮ੍
ਤਿੰਨ ਸੰਧਿਆ ਸਮਿਆਂ 'ਤੇ ਵੀ, ਤੇਰੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਮੈਂ ਕਰਮ ਕਰਾਂਗਾ।
ਤਥਾ ਯੇ ਮਾਨਵਾਃ ਸ੍ਨਾਨਂ ਕਰਿष੍ਯਂਤਿ ਜਲੇ ਤਵ
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਤੇਰੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਸਨਾਨ ਕਰਨਗੇ—
ਜਨਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਭਯਾਦ੍ਭੀਤਾ ਨਾਗਚ੍ਛਾਮਿ ਮਹੀਤਲੇ ॥ ੬.੪੦.
ਮੈਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਛੂਹਣ ਦੇ ਡਰ ਕਰਕੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀ।
ਤਵਾਦੇਸ਼ੋऽਨ੍ਯਥਾ ਨੈਵ ਮਯਾ ਕਾਰ੍ਯਃ ਕਥਂਚਨ
ਤੇਰੇ ਹੁਕਮ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਮੈਂ ਕਦੇ ਵੀ ਕੋਈ ਹੋਰ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੀ।
ਅਗਮ੍ਯਂ ਸਰ੍ਵਮਰ੍ਤ੍ਯਾਨਾਂ ਤਤ੍ਰ ਤ੍ਵਂ ਸ੍ਥਾਤੁਮਰ੍ਹਸਿ
ਉਹ ਥਾਂ ਸਾਰੇ ਮਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਪਹੁੰਚ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਤੂੰ ਹੀ ਰਹਿਣ ਯੋਗ ਹੈਂ।
ਏਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸ ਦੇਵੇਸ਼ਸ਼੍ਚਖਾਨ ਚ ਮਹਾਹ੍ਰਦਮ੍
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਨੇ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਝੀਲ ਖੋਦ ਦਿੱਤਾ।
ਤਤੋ ਦृष੍ਟਿਵਿषਾਨ੍ਸਰ੍ਪਾਨਾਦਿਦੇਸ਼ ਪਿਤਾਮਹਃ
ਫਿਰ ਪਿਤਾਮਹ ਨੇ ਜਿਹੜੇ ਸੱਪ ਜ਼ਹਿਰੀਲੀ ਨਜ਼ਰ ਵਾਲੇ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ।
ਯਥਾ ਸਰਸ੍ਵਤੀਂ ਮਰ੍ਤ੍ਯਾ ਨ ਸ੍ਪृਸ਼ਂਤਿ ਕਥਂਚਨ
ਤਾਂ ਜੋ ਮਰਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਸਰਸਵਤੀ ਨੂੰ ਨਾ ਛੂਹ ਸਕਣ।