ਤਸ੍ਯ ਵਂਸ਼ੇऽਪਿ ਸਰ੍ਪਾਣਾਂ ਨ ਭਯਂ ਸ੍ਯਾਨ੍ਨ ਕਿਲ੍ਬਿषਮ੍
ਉਸਦੇ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਨਾ ਤਾਂ ਸੱਪਾਂ ਦਾ ਡਰ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਹੀ ਕੋਈ ਪਾਪ।
ਅਪੁਤ੍ਰਸ੍ਤਤ੍ਰ ਯਃ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਂ ਕਰੋਤਿ ਸੁਤਵਾਂਛਯਾ
ਜੋ ਕੋਈ ਪੁੱਤਰ ਵਾਸਤੇ ਉਥੇ ਸ੍ਰਾਧ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਆਪਣੇ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਚਾਹ ਰੱਖਦਾ ਹੈ,
ਤਥਾ ਵਂਧ੍ਯਾ ਚ ਯਾ ਨਾਰੀ ਪਂਚਮ੍ਯਾਂ ਭਾਸ੍ਕਰੋਦਯੇ ਸਾ ਸਦ੍ਯੋ ਲਭਤੇ ਪੁਤ੍ਰਂ ਸ੍ਵਵਂਸ਼ੋਦ੍ਧਰਣਕ੍ਸ਼ਮਮ੍
ਅਤੇ ਜਿਹੜੀ ਔਰਤ ਬਾਂਝ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਵੀ ਜੇ ਪੰਜਵੀਂ ਨੂੰ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਦੇ ਕਰੇ,
ਸਰ੍ਵਰੋਗਵਿਨਿਰ੍ਮੁਕ੍ਤਂ ਸੁਰੂਪਂ ਵਿਨਯਾਨ੍ਵਿਤਮ੍
ਉਹ ਤੁਰੰਤ ਹੀ ਆਪਣੇ ਵੰਸ਼ ਨੂੰ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲਾ, ਸਾਰੇ ਰੋਗਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਸੋਹਣਾ ਤੇ ਨਿਮਰ ਪੁੱਤਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਤਤਃ ਪੂਜਯਤੇ ਨਾਗਾਞ੍ਛ੍ਰਾਵਣੇ ਪਂਚਮੀਦਿਨੇ ੬.੩੧.
ਫਿਰ, ਸਾਵਣ ਦੀ ਪੰਜਵੀਂ ਨੂੰ ਨਾਗਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਯੇषਾਂ ਮृਤ੍ਯੁਰ੍ਮਨੁष੍ਯਾਣਾਂ ਜਾਯਤੇ ਸਰ੍ਪਭਕ੍ਸ਼ਣਾਤ੍
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਸੱਪ ਦੇ ਡੱਸਣ ਨਾਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ,
ਯਾਵਨ੍ਨ ਕ੍ਰਿਯਤੇ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਂ ਤਸ੍ਮਿਂਸ੍ਤੀਰ੍ਥੇ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਾਃ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਂ ਕਾਰ੍ਯਂ ਪ੍ਰਯਤ੍ਨੇਨ ਤਸ੍ਮਿਂਸ੍ਤੀਰ੍ਥੇऽਹਿਸਂਭਵੇ
ਜਦ ਤੱਕ ਉਸ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਂ ਤੇ ਸ੍ਰਾਦ੍ਹ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ, ਉਹ ਸ੍ਰਾਦ੍ਹ ਪੂਰੇ ਯਤਨ ਨਾਲ ਉਸੀ ਤੀਰਥ ਤੇ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਜਿਥੇ ਸੱਪ ਵਾਲਾ ਘਟਨਾ ਵਾਪਰੀ ਸੀ।
ਅਤ੍ਰ ਵਃ ਕੀਰ੍ਤਯਿष੍ਯਾਮਿ ਪੁਰਾਵृਤ੍ਤਾਂ ਕਥਾਂ ਸ਼ੁਭਾਮ੍
ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਥੇ ਇਕ ਪੁਰਾਣੀ ਤੇ ਸੁਭਾਗੀ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣਾਉਂਦਾ ਹਾਂ।
ਇਨ੍ਦ੍ਰਸੇਨੋ ਮਹੀਪਾਲਃ ਪੁਰਾਸੀਦ੍ਰਿਪੁਦਰ੍ਪਹਾ
ਇੰਦਰਸੇਨ ਨਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਸੀ, ਜੋ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੇ ਅਹੰਕਾਰ ਨੂੰ ਚੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸੀ।
ਤਤਃ ਸ ਦੈਵਯੋਗੇਨ ਪ੍ਰਸੁਪ੍ਤਃ ਸ਼ਯਨੇ ਸ਼ੁਭੇ ਵਿਯੁਕ੍ਤਸ਼੍ਚੈਵ ਸਹਸਾ ਜੀਵਿਤਵ੍ਯੇਨ ਤਤ੍ਕ੍ਸ਼ਣਾਤ੍
ਫਿਰ, ਭਾਗ ਦੇ ਲਿਖੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਜਦ ਉਹ ਆਪਣੇ ਚੰਗੇ ਸੈਜ ਉੱਤੇ ਸੁੱਤਾ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਸੀ ਵੇਲੇ ਉਸ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਚਾਨਕ ਖਤਮ ਹੋ ਗਈ।
ਤਤਸ੍ਤਸ੍ਯ ਸੁਤੋऽਭੀष੍ਟਸ੍ਤਸ੍ਯੋਦ੍ਦੇਸ਼ੇਨ ਕृਤ੍ਸ੍ਨਸ਼ਃ
ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਦੇ ਪਿਆਰੇ ਪੁੱਤਰ ਨੇ, ਪਿਤਾ ਦੀ ਥਾਂ ਤੇ, ਸਾਰੇ ਕਰਮ ਪੂਰੇ ਕੀਤੇ।
ਗਂਗਾਯਾਮਸ੍ਥਿਪਾਤਂ ਚ ਕृਤ੍ਵਾ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਾਨਿ षੋਡਸ਼
ਉਸ ਨੇ ਹੱਡੀਆਂ ਗੰਗਾ ਵਿਚ ਸੁੱਟੀਆਂ ਤੇ ਸੋਲ੍ਹਾਂ ਸ੍ਰਾਦ੍ਹ ਕਰਮ ਕੀਤੇ।
ਅਥ ਸ੍ਵਪ੍ਨਾਂਤਰੇ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਃ ਪਿਤਾ ਤਸ੍ਯ ਸ ਭੂਪਤਿਃ
ਫਿਰ ਸੁਪਨੇ ਵਿਚ ਉਸ ਦਾ ਪਿਤਾ, ਉਹ ਰਾਜਾ, ਉਸ ਨੂੰ ਦਿੱਸਿਆ।
ਸਰ੍ਪਮृਤ੍ਯੋਃ ਸਕਾਸ਼ਾਨ੍ਮੇ ਪ੍ਰੇਤਤ੍ਵਂ ਪੁਤ੍ਰ ਸਂਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਪੁੱਤਰ, ਮੈਂ ਸੱਪ ਦੇ ਡੱਸਣ ਨਾਲ ਮਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿਚ ਪ੍ਰੇਤ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹਾਂ।
ਚਮਤ੍ਕਾਰਪੁਰਂ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਂ ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਤ੍ਵਂ ਗਚ੍ਛ ਸਤ੍ਵਰਮ੍ ੬.੩੧.
ਤੂੰ ਜਲਦੀ ਚਮਤਕਾਰਪੁਰ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰ ਵੱਲ ਜਾ।
ਯੇਨ ਸਂਜਾਯਤੇ ਮੋਕ੍ਸ਼ਃ ਪ੍ਰੇਤਤ੍ਵਾ ਦ੍ਦਾਰੁਣਾਨ੍ਮਮ
ਉਥੇ ਜਾ ਕੇ ਮੇਰੇ ਇਸ ਡਰਾਉਣੇ ਪ੍ਰੇਤ ਅਵਸਥਾ ਤੋਂ ਮੋਖਸ਼ ਮਿਲੇਗਾ।
ਪ੍ਰੇਤਰੂਪਸ੍ਯ ਦੁਃਖਾਰ੍ਤਸ੍ਤਤ੍ਤੀਰ੍ਥਂ ਸਤ੍ਵਰਂ ਗਤਃ
ਪ੍ਰੇਤ ਰੂਪ ਵਿਚ ਦੁੱਖੀ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਜਲਦੀ ਉਸ ਤੀਰਥ ਤੇ ਗਿਆ।
ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਾਸਮੋਪੇਤਃ ਸਂਨਿਵੇਸ਼੍ਯ ਪੁਰੋਧਸਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕੀਤਾ, ਭਰੋਸੇ ਨਾਲ, ਤੇ ਪੰਡਤ ਨੂੰ ਸਾਹਮਣੇ ਬਿਠਾਇਆ।
ਪ੍ਰੇ ਤਰੂਪੇਣ ਦੁਃਖਾਰ੍ਤੋ ਵਾਕ੍ਯਮੇਤਦੁਵਾਚ ਹ
ਪ੍ਰੇਤ ਰੂਪ ਵਿਚ ਦੁੱਖੀ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਆਖੀਆਂ।
ਫਲਂ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਸ੍ਯ ਚਾਤ੍ਰ ਤ੍ਵਂ ਕਾਰਣਂ ਸ਼ृਣੁ ਪੁਤ੍ਰਕ
ਪੁੱਤਰ, ਹੁਣ ਇਥੇ ਸ੍ਰਾਦ੍ਹ ਕਰਨ ਦਾ ਕਾਰਨ ਤੇ ਫਲ ਸੁਣ।
ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰੇऽਪਿ ਗਰ੍ਹਿਤਾਃ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧੇ ਯੇऽਨ੍ਯਤ੍ਰ ਵ੍ਯਂਗਕਾਦਯਃ
ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਵੀ, ਜਿਵੇਂ ਹੋਰ ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਲੰਘੜੇ ਆਦਿਕ ਜੋ ਨਿੰਦਤ ਹਨ, ਉਹ ਸ੍ਰਾਦ੍ਹ ਵਿਚ ਨਿੰਦਤ ਹੀ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਤਥਾਨ੍ਯਦਪਿ ਵਿਪ੍ਰਾਰ੍ਹਂ ਕਰ੍ਮ ਯਜ੍ਞਸਮੁਦ੍ਭਵਮ੍ ਪਰੋਕ੍ਸ਼ੇ ਵਾਪਿ ਸਂਪੂਰ੍ਣਂ ਵृਥਾ ਸਂਜਾਯਤੇ ਸ੍ਫੁਟਮ੍
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੋਰ ਕੋਈ ਵੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਲਈ ਯੋਗ ਕਰਮ, ਜੇ ਯਜਨ ਤੋਂ ਉਪਜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ ਤੇ ਲੁਕ ਕੇ ਜਾਂ ਅਧੂਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਨਿਸ਼ਫਲ ਹੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਤਸ੍ਮਾਦਸ੍ਮਾਤ੍ਪੁਰਾਦ੍ਵਿਪ੍ਰਾਨ੍ਸਮਾਨੀਯ ਤਤਃ ਪਰਮ੍
ਇਸ ਲਈ, ਇਸ ਪੁਰ ਤੋਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਬੁਲਾ ਕੇ, ਫਿਰ—
ਅਥਾਸੌ ਪ੍ਰਾਤਰੁਤ੍ਥਾਯ ਸ੍ਮਰਮਾਣਃ ਪਿਤੁਰ੍ਵਚਃ
ਫਿਰ ਉਹ ਸਵੇਰੇ ਉੱਠ ਕੇ, ਪਿਤਾ ਦੀ ਗੱਲ ਯਾਦ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਤਤਸ਼੍ਚਾਨ੍ਵੇषਯਾਮਾਸ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਾਰ੍ਹਾਨ੍ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨ੍ਨृਪਃ ੬.੩੧.
ਫਿਰ ਰਾਜੇ ਨੇ ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਲੱਭਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੇ ਜੋ ਸ਼ਰਾਧ ਲਈ ਯੋਗ ਹਨ।
ਨ ਤਤ੍ਰ ਦੁਃਖਿਤਃ ਕਸ਼੍ਚਿਦ੍ਦਰਿਦ੍ਰੋऽਪਿ ਨ ਦੁਃਖਿਤਃ
ਉਥੇ ਕੋਈ ਵੀ ਦੁੱਖੀ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਨਾ ਹੀ ਕੋਈ ਗਰੀਬ ਤਕਲੀਫ਼ ਵਿੱਚ ਸੀ।
ਸ੍ਥਾਨੇਸ੍ਥਾਨੇ ਮਹਾਨਾਦਾ ਉਤ੍ਸਵਾਸ਼੍ਚ ਗृਹੇਗृਹੇ
ਹਰ ਥਾਂ ਉੱਚੀਆਂ ਧੁਨੀਆਂ ਵੱਜ ਰਹੀਆਂ ਸਨ, ਤੇ ਹਰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ੀਆਂ ਮਨਾਈਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਸਨ।
ਸ਼੍ਰੂਯਂਤੇ ਯਾਜ੍ਞਿਕਾਨਾਂ ਚ ਯਜ੍ਞਕਰ੍ਮਸਮੁਦ੍ਭਵਾਃ ਨ ਮृਤ੍ਯੁਃ ਕਸ੍ਯਚਿਤ੍ਤਤ੍ਰ ਪੁਰੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ ਸੇਵਿਤੇ
ਉਥੇ ਯਜਮਾਨਾਂ ਦੇ ਯਜਨ ਕਰਮਾਂ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਸੁਣਾਈ ਦਿੰਦੀਆਂ ਸਨ; ਜਿਸ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਚ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸੇਵਾ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਉਥੇ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਮੌਤ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀ ਸੀ।
ਯਥਰ੍ਤੁਵਰ੍षੀ ਪਰ੍ਜਨ੍ਯਃ ਸਸ੍ਯਾਨਿ ਗੁਣਵਨ੍ਤਿ ਚ
ਜਿਵੇਂ ਮੌਸਮ ਅਨੁਸਾਰ ਮੀਂਹ ਪੈਂਦੀ ਹੈ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਫਸਲਾਂ ਵੀ ਵਧੀਆ ਤੇ ਚੰਗੀ ਹੁੰਦੀਆਂ ਸਨ।
ਯਂਯਂ ਪ੍ਰਾਰ੍ਥਯਤੇ ਵਿਪ੍ਰਂ ਸ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਾਰ੍ਥਂ ਮਹੀਪਤਿਃ
ਰਾਜਾ ਜਿਹੜੇ ਵੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਸ਼ਰਾਧ ਲਈ ਬੁਲਾਂਦਾ, ਉਹ ਆ ਜਾਂਦਾ।