ਤਤਃ ਕਤਿਪਯਾਹਸ੍ਯ ਮਯੋਢਾ ਸਾ ਸੁਵਿਸ੍ਮਿਤਾ
ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ, ਮੈਂ ਉਸ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰ ਲਿਆ, ਤੇ ਉਹ ਬਹੁਤ ਹੈਰਾਨ ਹੋਈ।
ਅਥ ਵੀਰੁਧਸਂਛਨ੍ਨੇ ਵਨੇ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਸੁਸਂਸ੍ਥਿਤੇ
ਫਿਰ, ਉਹ ਪੌਦਿਆਂ ਨਾਲ ਢੱਕੇ ਹੋਏ ਸੁੰਦਰ ਜੰਗਲ ਵਿਚ,
ਸਾ ਦष੍ਟਾ ਸਹਸਾ ਤੇਨ ਪਤਿਤਾ ਵਸੁਧਾਤਲੇ
ਉਸ ਨੂੰ ਅਚਾਨਕ ਉਸ ਨੇ ਡੰਸ ਲਿਆ ਤੇ ਉਹ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਈ।
ਅਥ ਸਖ੍ਯਃ ਸਮਾਗਤ੍ਯ ਤਸ੍ਯਾ ਦੁਃਖੇਨ ਦੁਃਖਿਤਾਃ
ਫਿਰ, ਉਸ ਦੀਆਂ ਸਖੀਆਂ ਇਕੱਠੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਤੇ ਉਸਦੇ ਦੁੱਖ ਕਰਕੇ ਦੁਖੀ ਹੋ ਗਈਆਂ।
ਤਤੋऽਹਂ ਸਤ੍ਵਰਂ ਗਤ੍ਵਾ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤਾਂ ਪਤਿਤਾਂ ਭੁਵਿ
ਫਿਰ ਮੈਂ ਜਲਦੀ ਨਾਲ ਉਥੇ ਗਿਆ ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਧਰਤੀ ਤੇ ਡਿੱਗਿਆ ਹੋਇਆ ਵੇਖਿਆ।
ਇਯਂ ਮੇ ਸੁਵਿਸ਼ਾਲਾਕ੍ਸ਼ੀ ਮਨਃਪ੍ਰਾਣਸਮਾ ਪ੍ਰਿਯਾ
ਇਹ ਮੇਰੀ ਵੱਡੀਆਂ ਤੇ ਸੁੰਦਰ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ, ਮੇਰੇ ਮਨ ਤੇ ਜਿੰਦ ਵਾਂਗ ਪਿਆਰੀ ਹੈ।
ਸੋऽਹਮਦ੍ਯ ਗਮਿष੍ਯਾਮਿ ਪਰਲੋਕਂ ਸਹਾਨਯਾ
ਅੱਜ ਮੈਂ ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਪਰਲੋਕ ਵੱਲ ਜਾਵਾਂਗਾ।
ਪੁਤ੍ਰਪੌਤ੍ਰਵਧੂਭਿਸ਼੍ਚ ਭृਤ੍ਯਵਰ੍ਗਯੁਤਸ੍ਯ ਚ ੬.੨੯.
ਪੁੱਤਰਾਂ, ਪੋਤਿਆਂ, ਵੁਹੂਆਂ ਤੇ ਨੌਕਰਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ—
ਯਦੀਯਂ ਕਰ੍ਣਨੇਤ੍ਰਾਂਤਾ ਤਨ੍ਵਂਗੀ ਮਧੁਰਸ੍ਵਰਾ
ਉਹ ਜਿਸ ਦਾ ਪਤਲਾ ਸਰੀਰ, ਮਿੱਠੀ ਆਵਾਜ਼, ਤੇ ਕੰਨ ਤੇ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਕੋਨੇ—
ਏਵਂ ਵਿਲਪਮਾਨਸ੍ਯ ਮਮ ਸੂਤ ਕੁਲੋਦ੍ਵਹ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰੋਣ ਵਾਲੇ ਮੇਰੇ ਲਈ, ਸੂਤਾ, ਰਥਾਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ—
ਰੁਦਿਤ੍ਵਾ ਸੁਚਿਰਂ ਤਤ੍ਰ ਤੈਃ ਸਮਂ ਮਹਤੀਂ ਚਿਤਾਮ੍
ਉਥੇ ਮੈਂ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਰੋਇਆ, ਤੇ ਵੱਡੀ ਚਿਤਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ।
ਤਤ ਆਦਾਯ ਮਾਂ ਕृਚ੍ਛ੍ਰਾਨ੍ਨਿਨ੍ਯੁਸ਼੍ਚ ਸ੍ਵਗृਹਂ ਪ੍ਰਤਿ
ਫਿਰ, ਮੁਸ਼ਕਲ ਨਾਲ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵੱਲ ਲਿਆ ਗਿਆ।
ਤਤੋ ਨਿਸ਼ਾਵਸ਼ੇषੇऽਹਮੁਤ੍ਥਾਯ ਤ੍ਵਰਯਾऽਨ੍ਵਿਤਃ
ਫਿਰ, ਰਾਤ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ, ਮੈਂ ਜਲਦੀ ਨਾਲ ਉਠ ਗਿਆ।
ਕਾਮੇਨੋਨ੍ਮਤ੍ਤਤਾਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋ ਭ੍ਰਮਮਾਣ ਇਤਸ੍ਤਤਃ
ਇੱਛਾ ਵਿਚ ਪਾਗਲ ਹੋ ਕੇ, ਮੈਂ ਇੱਥੇ-ਉੱਥੇ ਭਟਕਦਾ ਰਿਹਾ।
ਕ੍ਵ ਗਤਾਸਿ ਵਿਸ਼ਾਲਾਕ੍ਸ਼ਿ ਵਿਜਨੇऽਸ੍ਮਿਨ੍ਵਿਹਾਯ ਮਾਮ੍
ਤੂੰ ਵੱਡੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ, ਮੈਨੂੰ ਇਸ ਸੁੰਨੇ ਥਾਂ ਛੱਡ ਕੇ ਕਿੱਥੇ ਚਲੀ ਗਈ?
ਏषੋऽਰੁਣਕਰਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਾਤ੍ਸ੍ਵਾਭਾਂ ਤ੍ਯਜਤਿ ਚਂਦ੍ਰਮਾਃ
ਹੁਣ, ਸਵੇਰ ਦੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਨਾਲ ਛੂਹ ਕੇ, ਚੰਦ ਆਪਣੀ ਚਾਨਣ ਛੱਡ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਅਯਂ ਤਨੁਃ ਸਮਾਯਾਤਿ ਸਵਿਤਾ ਰਕ੍ਤਮਂਡਲਃ
ਸੂਰਜ ਦਾ ਲਾਲ ਗੋਲ ਸਰੀਰ ਉਗ ਆਇਆ ਹੈ।
ਗਗਨਂ ਵ੍ਯਾਪਯਨ੍ਸੂਰ੍ਯਃ ਸਂਤਾਪਯਤਿ ਮਾਂ ਭृਸ਼ਮ੍ ੬.੨੯.
ਸੂਰਜ ਅਸਮਾਨ ਵਿਚ ਫੈਲ ਕੇ, ਮੈਨੂੰ ਬਹੁਤ ਤੰਗ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਕਰੀਂਦਃ ਸ੍ਵਯਮਭ੍ਯੇਤਿ ਤਤ੍ਕੁਚਾਭੌ ਸਮੁਦ੍ਵਹਨ੍
ਹਾਥੀਆਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਖੁਦ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਦੋ ਕੁਚਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ।
ਏਵਂ ਪ੍ਰਲਪਮਾਨਸ੍ਯ ਮਮ ਮੋਹੋ ਮਹਾਨਭੂਤ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਕਬਕ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਮੈਨੂੰ ਵੱਡਾ ਭਰਮ ਆ ਗਿਆ।
ਯਂਯਂ ਪਸ਼੍ਯਾਮਿ ਤਤ੍ਰਾਹਂ ਭ੍ਰਮਮਾਣੋ ਮਹਾਵਨੇ
ਜਦ ਮੈਂ ਵੱਡੇ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਭਟਕਦਾ, ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਵੇਖਿਆ—
ਤ੍ਵਦ੍ਦਂਤਮੁਸਲਪ੍ਰਖ੍ਯਂ ਯਸ੍ਯਾ ਊਰੁਯੁਗਂ ਗਜ ੭੪ ਤ੍ਵਯਾ ਜਂਬੂਕ ਚੇਦ੍ਦृष੍ਟਾ ਬਿਂਬਾਫਲਨਿਭਾਧਰਾ
ਹਾਥੀ, ਜੇ ਤੂੰ ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਰੜਕਾਂ ਮਸਲਿਆਂ ਵਾਂਗ ਹਨ, ਤੇ ਜਿੰਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੋਠ ਬਿੰਬਾ ਫਲ ਵਾਂਗ ਹਨ, ਸਿਆਲ—
ਅਥਵਾ ਬਿਲ੍ਵ ਸ਼ਂਸ ਤ੍ਵਂ ਯਦਿ ਬਿਲ੍ਵੋਪਮਸ੍ਤਨੀ
ਬਿਲਵਾ ਰੁੱਖਾ, ਜੇ ਤੇਰੇ ਫਲ ਉਸ ਦੇ ਸਿਨੇ ਵਾਂਗ ਹਨ, ਤਾਂ ਦੱਸ।
ਤ੍ਵਤ੍ਪੁष੍ਪਸਦृਸ਼ਾਂਗੀ ਸਾ ਮਮ ਭਾਰ੍ਯਾ ਮਨਸ੍ਵਿਨੀ
ਮੇਰੀ ਪਤਨੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਮਨ ਉੱਚਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਅੰਗ ਤੇਰੇ ਫੁੱਲਾਂ ਵਾਂਗ ਹਨ।
ਮਧੂਕ ਤਵ ਪੁष੍ਪੇਣ ਦਯਿਤਾਯਾਃ ਸਮੌ ਸ਼ੁਭੌ
ਮਧੂਕ ਰੁੱਖਾ, ਤੇਰੇ ਫੁੱਲਾਂ ਵਾਂਗ ਮੇਰੀ ਪ੍ਰੀਤਮ ਦੇ ਦੋਵੇਂ ਗਲ ਸੁੰਦਰ ਹਨ।
ਕਦਲੀਸ੍ਤਂਭ ਸੁਵ੍ਯਕ੍ਤਂ ਪ੍ਰਿਯਾਯਾਸ਼੍ਚ ਸੁਕੋਮਲੌ
ਕਦਲੀ ਦੇ ਡੰਡਾ, ਮੇਰੀ ਪ੍ਰੀਤਮ ਦੇ ਪੈਰ ਤੇਰੇ ਵਾਂਗ ਨਰਮ ਹਨ।
ਭੋਭੋ ਮृਗ ਨ ਮੇ ਭਾਰ੍ਯਾ ਤ੍ਵਯਾ ਦृष੍ਟਾऽਤ੍ਰ ਕਾਨਨੇ ੬.੨੯.
ਹੇ ਹਿਰਣ, ਮੇਰੀ ਪਤਨੀ ਤੈਨੂੰ ਇਸ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ।
ਕਾਂਤਾਯਾਃ ਪੁਰਤੋ ਨਿਤ੍ਯਂ ਵਿਧਤ੍ਤੇਂऽਗਂ ਕਲਾਪਕृਤ੍
ਤੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮੇਰੀ ਪ੍ਰੀਤਮ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਪਣਾ ਸੋਹਣਾ ਸਰੀਰ ਦਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈਂ।
ਯੋऽਯਂ ਸਂਦृਸ਼੍ਯਤੇ ਹਂਸੋ ਹਂਸੀਮਨੁਸ੍ਮਰਤ੍ਯਸੌ
ਇਹ ਹੰਸ, ਜੋ ਇੱਥੇ ਦਿੱਸ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਆਪਣੀ ਹੰਸੀ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਏਕ ਏਵ ਸੁਧਨ੍ਯੋऽਯਂ ਚਕ੍ਰਵਾਕੋ ਵਿਹਂਗਮਃ
ਇਹ ਚਕਰਵਾਕ ਪੰਛੀ ਵਾਕਈ ਖੁਸ਼ਕਿਸਮਤ ਹੈ।