ਤੇਨ ਸਰ੍ਵਮਿਦਂ ਵ੍ਯਾਪ੍ਤਂ ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯਂ ਸਚਰਾਚਰਮ੍ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਮਨੁਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋ ਦੇਵੈਃ ਸਰ੍ਵੈਃ ਸਮਨ੍ਵਿਤਃ
ਉਸ ਨੇ ਸਾਰੇ ਤਿੰਨ ਲੋਕ, ਚਲਦੇ ਤੇ ਅਚਲ ਜੀਵ, ਸਭ ਕੁਝ ਆਪਣੇ ਵੱਸ ਵਿੱਚ ਕਰ ਲਿਆ; ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਲੋਕ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ।
ਤੇਨ ਦੈਤ੍ਯੇਨ ਸਰ੍ਵੇऽਪਿ ਤ੍ਰਾਸਿਤਾਃ ਸੁਰਮਾਨਵਾਃ
ਉਸ ਦਾਨਵ ਦੇ ਡਰ ਕਰਕੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਮਨੁੱਖ ਡਰ ਗਏ।
ਵਸਵੋ ਮਰੁਤਃ ਸਾਧ੍ਯਾ ਵਿਸ਼੍ਵੇਦੇਵਾਃ ਸੁਰਰ੍षਯਃ
ਵਸੁ, ਮਰੁਤ, ਸਾਧਿਆ, ਵਿਸ਼ਵਦੇਵ ਤੇ ਦਿਵਿਆ ਰਿਸ਼ੀਆਂ—
ਯਜ੍ਞਭਾਗਾਨ੍ਸ੍ਵਯਂ ਸਰ੍ਵੇ ਬੁਭੁਜੁਸ੍ਤੇ ਚ ਦਾਨਵਾਃ
ਉਹ ਸਾਰੇ ਦਾਨਵ ਆਪਣੇ ਆਪ ਯਜਨਾਂ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਖਾ ਲੈਂਦੇ ਸਨ।
ਅਦ੍ਯਾਪਿ ਦੇਵਤਾਖਾਤਂ ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯੇ ਖ੍ਯਾਤਿਮਾਗਤਮ੍
ਅੱਜ ਵੀ, ਜੋ ਕੁਝ ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੋਂ ਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਉਸ ਦੀ ਮਸ਼ਹੂਰੀ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਹੈ।
ਅਵ੍ਯਕ੍ਤਾਃ ਪਰਮਤ੍ਰਾਸਾਦ੍ਧ੍ਯਾਯਂਤਸ੍ਤੇ ਚ ਸਂਸ੍ਥਿਤਾਃ
ਤਿੱਖੇ ਡਰ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਉਥੇ ਹੀ ਰਹਿ ਗਏ।
ਏਕਾਹਾਰਾ ਨਿਰਾਹਾਰਾ ਵਾਯੁਭਕ੍ਸ਼ਾਸ੍ਤਥਾ ਪਰੇ 7.3.22.
ਕੁਝ ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਖਾਣ ਵਾਲੇ, ਕੁਝ ਉਪਵਾਸੀ, ਤੇ ਕੁਝ ਹਵਾ ਤੇ ਜੀਉਂਦੇ ਸਨ।
ਕृਚ੍ਛ੍ਰਸਾਂਤਪਨੇ ਨਿष੍ਠਾ ਮਹਾਪਾਰਾਕਿਣਃ ਪਰੇ
ਕੁਝ ਨੇ ਕਠਿਨ ਤਪਸਿਆ ਕੀਤੀ, ਵੱਡੀਆਂ ਮੁਸ਼ਕਿਲਾਂ ਸਹਿ ਕੇ।
ਜਪਹੋਮਪਰਾਸ਼੍ਚਾਨ੍ਯੇ ਧ੍ਯਾਨਾਸਕ੍ਤਾਸ੍ਤਥਾ ਪਰੇ
ਕੁਝ ਜਪ ਤੇ ਹਵਨ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਰਹੇ, ਤੇ ਹੋਰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬੇ ਰਹੇ।
ਪੂਜਯਂਤਃ ਪਰਾਂ ਸ਼ਕ੍ਤਿਂ ਦੇਵੀਂ ਸ੍ਵਕਾਰ੍ਯਹੇਤਵੇ ਵਿਮੁਕ੍ਤਿਰਭਵਦ੍ਰਾਜਨ੍ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਕਰ੍ਮਬਨ੍ਧਨਾਤ੍
ਉਹ ਸਭ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਪਰਮ ਸ਼ਕਤੀ, ਦੇਵੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਰਹੇ; ਹੇ ਰਾਜਾ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕਰਮ ਦੇ ਬੰਧਨ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲ ਗਈ।
ਤਤਃ ਪੂਰ੍ਣੇ ਸਹਸ੍ਰਾਂਤੇ ਵਰ੍षਾਣਾਂ ਨृਪਸਤ੍ਤਮ
ਫਿਰ, ਰਾਜਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ, ਜਦ ਇੱਕ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਪੂਰੇ ਹੋ ਗਏ,
ਪੂਰ੍ਵਂ ਜਾਤਾ ਮਹਾਰਾਜ ਧੂਮਮੂਰ੍ਤਿਰ੍ਭਯਾਵਹਾ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤਾਂ ਤੁष੍ਟੁਵੁਰ੍ਦੇਵਾਃ ਕृਤਾਂਜਲਿਪੁਟਾਸ੍ਤਤਃ
ਪਹਿਲਾਂ, ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ, ਧੂੰਏਂ ਵਾਲੀ ਡਰਾਉਣੀ ਅਕਲਤਾਰ ਜਨਮ ਲੈ ਚੁੱਕੀ ਸੀ; ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਦੇਵਤੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਉਸ ਦੀ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਉਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ।
ਨਮੋऽਸ੍ਤੁ ਸਰ੍ਵਗੇ ਦੇਵਿ ਨਮਸ੍ਤੇ ਸਰ੍ਵਪੂਜਿਤੇ
ਸਭ ਥਾਵਾਂ ਵਿਚ ਵਿਆਪਕ ਦੇਵੀ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ; ਸਭ ਵਲੋਂ ਪੂਜਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲੀ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ।
ਨਮਸ੍ਤੇ ਪਰਮਾਦੇਵਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਯੋਨੇ ਨਮੋਨਮਃ
ਸਰਵੋਚ ਦੇਵੀ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ; ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਜਨਨੀ, ਤੈਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ।
ਨਮਸ੍ਤੇ ਪਦ੍ਮਪਤ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਿ ਵਿਸ਼੍ਵਮਾਤਰ੍ਨਮੋਨਮਃ
ਕੰਵਲ-ਪੱਤੀ ਵਰਗੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ, ਵਿਸ਼ਵ ਦੀ ਮਾਂ, ਤੈਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ।
ਸ੍ਵਸ੍ਵਰੂਪਸ੍ਥਿਤੇ ਦੇਵਿ ਤ੍ਵਂ ਚ ਸਂਸਾਰਲਕ੍ਸ਼ਣਮ੍
ਆਪਣੇ ਅਸਲ ਰੂਪ ਵਿਚ ਟਿਕੀ ਹੋਈ ਦੇਵੀ, ਤੂੰ ਹੀ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਹੈਂ।
ਤ੍ਵਂ ਵृਦ੍ਧਿਸ੍ਤ੍ਵਂ ਗਤਿਃ ਕਰ੍ਤ੍ਰੀ ਸ਼ਚੀ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਸ਼੍ਚ ਪਾਰ੍ਵਤੀ 7.3.22.
ਤੂੰ ਵਾਧਾ ਹੈਂ, ਤੂੰ ਰਾਹ ਹੈਂ, ਤੂੰ ਕਰਣ ਵਾਲੀ ਹੈਂ; ਤੂੰ ਸ਼ਚੀ, ਲਕਸ਼ਮੀ ਤੇ ਪਾਰਵਤੀ ਹੈਂ।
ਯਚ੍ਚਾਨ੍ਯਦਤ੍ਰ ਦੇਵੇਸ਼ਿ ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯੇऽਸ੍ਤੀਤਿਸਂਜ੍ਞਿਤਮ੍
ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਦੇਵੀ, ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਇੱਥੇ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ 'ਅਸਤਿਤਵ' ਦੇ ਨਾਂ ਤੇ ਹੈ,—
ਵਹ੍ਨਿਨਾ ਚ ਯਥਾ ਕਾष੍ਠਂ ਤਂਤੁਨਾ ਚ ਯਥਾ ਪਟਃ
ਜਿਵੇਂ ਲੱਕੜ ਨੂੰ ਅੱਗ ਨਾਲ, ਤੇ ਕਪੜੇ ਨੂੰ ਧਾਗੇ ਨਾਲ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ,
ਵਰੋ ਮੇ ਯਾਚ੍ਯਤਾਂ ਸ਼ੀਘ੍ਰਮਭੀष੍ਟਃ ਸੁਰਸਤ੍ਤਮਾਃ
ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀ ਚਾਹੀ ਹੋਈ ਵਰ ਮੈਨੂੰ ਜਲਦੀ ਮੰਗੋ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ।
ਕਿਮਤ੍ਰ ਗੁਪ੍ਤਭਾਵੇਨ ਤਿष੍ਠਥ ਸ਼੍ਵਭ੍ਰਮਧ੍ਯਗਾਃ
ਤੁਸੀਂ ਇੱਥੇ ਗੁਪਤ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ, ਗੁਫਾ ਵਿਚ ਰਹਿ ਕੇ, ਕਿਉਂ ਟਿਕੇ ਹੋ?
ਦੇਵਾ ਊਚੁਃ ਤੇਨ ਵ੍ਯਾਪ੍ਤਮਿਦਂ ਸਰ੍ਵਂ ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯਂ ਸਚਰਾਚਰਮ੍
ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਉਸ ਨੇ ਇਹ ਸਾਰਾ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਾਲਾ ਜਗਤ, ਚਲਣ ਵਾਲਾ ਤੇ ਅਚਲ, ਵਿਆਪ ਲਿਆ ਹੈ।
ਯਜ੍ਞਭਾਗੋ ਹृਤੋऽਸ੍ਮਾਕਂ ਦੈਤ੍ਯਾਨਾਂ ਸ ਪ੍ਰਕਲ੍ਪਿਤਃ
ਸਾਡਾ ਯਜਨ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਲੈ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ; ਉਹ ਦੈਤਿਆਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਹਤ੍ਵਾ ਦੈਤ੍ਯਾਨ੍ਯਥਾ ਭੂਯਃ ਸ਼ਕ੍ਰਃ ਸ੍ਵਪਦਮਾਪ੍ਨੁਯਾਤ੍
ਦੈਤਿਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ, ਸ਼ਕਰ ਆਪਣਾ ਸਥਾਨ ਮੁੜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੇ।
ਵਿਸ਼ੇषੋ ਨਾਸ੍ਤਿ ਮੇ ਕਸ਼੍ਚਿਦੁਭਯੋਃ ਸੁਰਸਤ੍ਤਮਾਃ
ਮੇਰੇ ਲਈ ਦੋਵਾਂ ਵਿਚ ਕੋਈ ਵੱਖਰਾ ਫਰਕ ਨਹੀਂ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ।
ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਤਾਨ੍ਵਾਰਯਿष੍ਯਾਮਿ ਸ਼ਕ੍ਰਾਦ੍ਯਾਂਸ੍ਤ੍ਰਿਦਿਵਾਤ੍ਪੁਨਃ
ਇਸ ਲਈ, ਮੈਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕਾਂਗਾ ਤੇ ਸ਼ਕਰ ਆਦਿਕ ਨੂੰ ਮੁੜ ਤ੍ਰਿਦਿਵ ਵਿਚ ਲੈ ਜਾਵਾਂਗਾ।
ਦੂਤਂ ਕਲਿਂਗਦੈਤ੍ਯਾਯ ਤ੍ਯਜ ਤ੍ਵਂ ਤ੍ਰਿਦਿਵਂ ਦ੍ਰੁਤਮ੍ 7.3.22.
ਦੂਤ, ਤੂੰ ਕਲਿੰਗਾ ਦੈਤ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਜਾ ਕੇ ਆਖ: 'ਤੂੰ ਤ੍ਰਿਦਿਵ ਛੱਡ ਦੇ।'
ਸ਼੍ਰੀਮਾਤਾ ਜਗਤਾਂ ਮਾਤਾ ਦੇਵੈਰਾਰਾਧਿਤਾ ਪਰਾ
ਸ੍ਰੀਮਾਤਾ, ਜਗਤਾਂ ਦੀ ਮਾਂ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਲੋਂ ਪੂਜੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਹੈ।
ਸ੍ਵਸ੍ਥਾਨਂ ਗਚ੍ਛ ਸ਼ੀਘ੍ਰਂ ਤ੍ਵਂ ਸ਼ਕ੍ਰੋ ਯਾਤੁ ਤ੍ਰਿਵਿष੍ਟਪਮ੍
ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਥਾਂ ਤੇ ਜਲਦੀ ਵਾਪਸ ਜਾ; ਇੰਦ੍ਰ ਨੂੰ ਅਕਾਸ਼ ਵਿਚ ਜਾਣ ਦਿਓ।
ਅਹਂ ਲੋਕੇਸ਼੍ਵਰੋ ਮਤ੍ਵਾ ਸਗਰ੍ਵਮਿਦਮਬ੍ਰਵੀਤ੍
ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਾਰੀਆਂ ਦੁਨੀਆਂ ਦਾ ਮਾਲਕ ਸਮਝ ਕੇ, ਅਹੰਕਾਰ ਨਾਲ ਇਹ ਗੱਲ ਕਹੀ।