ਵਾਰਾਹਸ੍ਯ ਹਰੇਰਿष੍ਟਂ ਸਦਾ ਵਾਸਸੁਖਪ੍ਰਦਮ੍
ਵਾਰਾਹ ਦਾ ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨ, ਹਰੀ ਦਾ ਪ੍ਰੀਤਮ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਵਸਣ ਦੀ ਸੁਖ-ਸਹੂਲਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਵਾਰਾਹੇਣਾਵਤਾਰੇਣ ਪृਥ੍ਵੀ ਤਤ੍ਰ ਸਮੁਦ੍ਧृਤਾ
ਉਥੇ, ਵਾਰਾਹ ਰੂਪ ਵਿਚ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਉੱਥੇ ਚੁੱਕਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਅਹਂ ਚੇਤੋ ਗਮਿष੍ਯਾਮਿ ਵੈਕੁਣ੍ਠੇ ਚ ਪੁਨਃ ਸ਼ੁਭੇ
ਮੈਂ ਵੀ ਆਪਣੇ ਮਨ ਨਾਲ, ਫਿਰ auspicious ਵੈਕੁੰਠ ਨੂੰ ਜਾਵਾਂਗਾ।
ਅਨੇਨ ਵਪੁषਾ ਤਿष੍ਠ ਹ੍ਯਸ੍ਮਿਂਸ੍ਤੀਰ੍ਥੇ ਸਦਾ ਹਰੇ
ਹੇ ਹਰੀ, ਇਸੀ ਰੂਪ ਵਿਚ, ਤੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਇਸ ਤੀਰਥ ਤੇ ਟਿਕਾ ਰਹਿ।
ਅਹਂ ਸ੍ਥਾਸ੍ਯਾਮਿ ਤੇ ਵਾਕ੍ਯਾਤ੍ਸਦਾ ਲੋਕ ਹਿਤੇ ਰਤਃ
ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਕਹੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਵਿਚ ਲੱਗਾ ਰਹਾਂਗਾ।
ਮਮਾਗ੍ਰੇ ਯੋ ਹ੍ਰਦਃ ਪੁਣ੍ਯਃ ਸੁਨਿਰ੍ਮਲਜਲਾਨ੍ਵਿਤਃ
ਮੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਇੱਕ ਪਵਿੱਤਰ ਸਰੋਵਰ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸੁੱਚਾ ਪਾਣੀ ਹੈ।
ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਨਰੋ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਮੁਚ੍ਯਤੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਤ੍ਯਯਾ
ਉਥੇ, ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਬ੍ਰਾਹਮਣ-ਹੱਤਿਆ ਦੇ ਪਾਪ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪਿਤॄਣਾਂ ਜਾਯਤੇ ਤृਪ੍ਤਿਰ੍ਯਾਵਦਾਭੂਤਸਂਪ੍ਲਵਮ੍
ਉਥੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ, ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਵਿਗੜਣ ਤੱਕ, ਤ੍ਰਿਪਤੀ ਮਿਲਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਦਿਨੇ ਨृਪਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਵ੍ਰਤਂ ਸਮਾਚਰੇਤ੍
ਉਸ ਦਿਨ, ਹੇ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ, ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਵਰਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਤਰ੍ਪਣਂ ਪਿਂਡਦਾਨਂ ਚ ਯਃ ਕੁਰ੍ਯਾਦ੍ਭਕ੍ਤਿਤਤ੍ਪਰਃ 7.3.19.
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਭਗਤੀ ਵਿਚ ਲੱਗ ਕੇ ਤਰਪਣ ਤੇ ਪਿੰਡ-ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ—
ਤਤ੍ਰ ਦਾਨਂ ਪ੍ਰਸ਼ਂਸਂਤਿ ਗਤ੍ਵਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸਤ੍ਤਮੇ
ਉਥੇ, ਉੱਤਮ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦਾਨ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਰੋਮਸਂਖ੍ਯਾਨਿ ਵਰ੍षਾਣਿ ਸ੍ਵਰ੍ਗੇ ਤਿष੍ਠਤਿ ਮਾਨਵਃ
ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਰੋਮਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਵਸਦਾ ਹੈ।
ਏਕਾਦਸ਼੍ਯਾਂ ਵਿਸ਼ੇषੇਣ ਕਰ੍ਤ੍ਤਵ੍ਯਂ ਸ੍ਨਾਨਮੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਇਕਾਦਸ਼ੀ ਨੂੰ ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ ਤੇ, ਉੱਤਮ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਸ੍ਕਾਂਦੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਏਕਾਸ਼ੀਤਿਸਾਹਸ੍ਰ੍ਯਾਂ ਸਂਹਿਤਾਯਾਂ ਸਪ੍ਤਮੇ ਪ੍ਰਭਾਸਖਂਡੇ ਤृਤੀਯੇऽਰ੍ਬੁਦਖਂਡੇ ਵਾਰਾਹਤੀਰ੍ਥਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਵਰ੍ਣਨਂਨਾਮੈਕੋਨਵਿਂਸ਼ੋਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉੱਨੀਵਾਂ ਅਧਿਆਇ 'ਵਾਰਾਹਤੀਰਥ ਦੀ ਮਹਿਮਾ' ਖਤਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਤਵੇਂ ਪ੍ਰਭਾਸਾ ਖੰਡ ਦੇ ਤੀਜੇ ਅਰਬੁਦਾ ਭਾਗ ਵਿੱਚ, ਅਕੱਸੀ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਾਲੇ ਸਕੰਦਾ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਭਾ ਤਤ੍ਰ ਪੁਰਾ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾ ਚਂਦ੍ਰੇਣ ਸੁਮਹਾਤ੍ਮਨਾ
ਉਥੇ, ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ, ਪ੍ਰਭਾ ਮਹਾਨ ਚੰਦ ਦੇ ਨਾਲ ਆਈ ਸੀ।
ਦਕ੍ਸ਼ਸ੍ਯ ਕਨ੍ਯਕਾ ਰਾਜਨ੍ਸਪ੍ਤਵਿਂਸ਼ਤਿਸਂਖ੍ਯਯਾ
ਹੇ ਰਾਜਾ, ਦਕਸ਼ ਦੀਆਂ ਧੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਸੱਤਾਈ ਹੋਈ ਸੀ।
ਤਾਸਾਂ ਮਧ੍ਯੇ ਚ ਰੋਹਿਣ੍ਯਾ ਸਹ ਰੇਮੇ ਸ ਨਿਤ੍ਯਦਾ ਗਤ੍ਵਾ ਸ੍ਵਪਿਤਰਂ ਨਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਾਹੁਰਸ੍ਰਾਵਿਲੇਕ੍ਸ਼ਣਾਃ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਹਮੇਸ਼ਾ ਰੋਹਿਣੀ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਕੋਲ ਜਾ ਕੇ ਨਤਮਸਤਕ ਹੋਇਆ, ਤਾਂ ਅੰਜਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਨੇ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।
ਵਯਂ ਤ੍ਯਕ੍ਤਾਃ ਪ੍ਰਜਾਨਾਥ ਨਿਰ੍ਦੋषਾਃ ਪਤਿਨਾ ਤਤਃ
ਹੇ ਸੰਤਾਨਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਵਲੋਂ ਛੱਡ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਾਂ, ਜਦ ਕਿ ਸਾਡੀ ਕੋਈ ਗਲਤੀ ਨਹੀਂ।
ਗਤਿਰ੍ਭਵ ਸੁਰਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਤ੍ਵਂ ਹਿਤਂ ਕੁਰੁ
ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਸਾਡਾ ਆਸਰਾ ਬਣੋ ਤੇ ਸਾਰਿਆਂ ਲਈ ਭਲਾ ਕਰੋ।
ਅਬ੍ਰਵੀਚ੍ਚ ਸਮਂ ਪਸ਼੍ਯ ਸਰ੍ਵਾਸੁ ਤਨਯਾਸੁ ਮੇ
ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਮੇਰੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਧੀਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਜਿਹਾ ਵੇਖੋ।'
ਅਥ ਵ੍ਰੀਡਾਸਮਾਯੁਕ੍ਤਸ਼੍ਚਂਦ੍ਰਸ੍ਤਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯਭਾषਤ
ਫਿਰ, ਲਜਜਾ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਉਸ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ।
ਗਤੇ ਦਕ੍ਸ਼ੇ ਤਤੋ ਭੂਯਸ਼੍ਚਂਦ੍ਰਮਾ ਰੋਹਿਣੀਰਤਃ
ਜਦ ਦੱਖਸ਼ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਮੁੜ ਰੋਹਿਣੀ ਨਾਲ ਹੀ ਲੱਗਾ ਰਿਹਾ।
ਅਥ ਗਤ੍ਵਾ ਪੁਨਃ ਸਰ੍ਵਾ ਦਕ੍ਸ਼ਮੂਚੁਃ ਸੁਦੁਃਖਿਤਾਃ
ਫਿਰ, ਸਾਰੀਆਂ ਧੀਆਂ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਦੁਬਾਰਾ ਦੱਖਸ਼ ਕੋਲ ਗਈਆਂ ਤੇ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।
ਦੌਰ੍ਭਾਗ੍ਯਦੁਃਖਸਂਤਪ੍ਤਾ ਮਰਿष੍ਯਾਮ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ 7.3.20.
ਅਸੀਂ ਬਦਕਿਸਮਤੀ ਤੇ ਦੁਖ ਨਾਲ ਸੜ ਰਹੀਆਂ ਹਾਂ; ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ, ਅਸੀਂ ਮਰ ਜਾਵਾਂਗੀਆਂ।
ਮਮ ਵਾਕ੍ਯਂ ਤ੍ਵਯਾ ਚਂਦ੍ਰ ਯਸ੍ਮਾਤ੍ਪਾਪ ਕृਤਂ ਨ ਹਿ
ਚੰਦ੍ਰਮਾ, ਤੂੰ ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਮੰਨੀ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਪਾਪ ਕਰ ਲਿਆ।
ਕ੍ਸ਼ਯਮੇष੍ਯਸਿ ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਤ੍ਵਂ ਯਕ੍ਸ਼੍ਮਣਾ ਨਾਸ੍ਤਿ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਇਸ ਲਈ, ਤੂੰ ਰੋਗ ਨਾਲ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਜਾਵੇਂਗਾ; ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
ਯਕ੍ਸ਼੍ਮਣਾ ਵ੍ਯਾਪਿਤਸ਼੍ਚਂਦ੍ਰਃ ਕ੍ਸ਼ਯਂ ਯਾਤਿ ਦਿਨੇਦਿਨੇ
ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਰੋਗ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹੋ ਕੇ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਘਟਦਾ ਗਿਆ।
ਕਿ ਕਰ੍ਤ੍ਤਵ੍ਯਂ ਮਯਾ ਤਤ੍ਰ ਹ੍ਯਸ੍ਮਿਞ੍ਛਾਪੇ ਸੁਦਾਰੁਣੇ
ਇਸ ਭਿਆਨਕ ਸ਼ਾਪ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਮੈਂ ਕੀ ਕਰਾਂ?
ਸ ਏਵਂ ਨਿਸ਼੍ਚਯਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਗਤੋਰ੍ਬੁਦਮਥਾਚਲਮ੍
ਇਹ ਫੈਸਲਾ ਕਰ ਕੇ, ਉਹ ਅਰਬੁਦ ਪਹਾੜ ਤੇ ਗਿਆ।
ਤਸ੍ਮੈ ਤੁष੍ਟੋ ਮਹਾਦੇਵੋ ਵਰ੍षਾਣਾਮਯੁਤੇ ਗਤੇ
ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਬੀਤਣ ਉਪਰੰਤ, ਮਹਾਦੇਵ ਉਸ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਗਿਆ।