ਕੁਰੁष੍ਵ ਵਚਨਂ ਸ਼ੀਘ੍ਰਂ ਭਾਵਨੀਯਂ ਨ ਚਾਨ੍ਯਥਾ ੬.੮.
ਜੋ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਉਹ ਤੁਰੰਤ ਕਰ; ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ।
ਹਾਟਕੇਸ਼੍ਵਰਜੇ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰੇ ਯਤ੍ਰ ਦੇਵਃ ਸ੍ਵਯਂ ਹਰਃ
ਹਾਟਕੇਸ਼ਵਰ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ, ਜਿੱਥੇ ਦੇਵਤਾ ਹਰਾ ਆਪ ਵੱਸਦੇ ਹਨ,
ਯੇਨ ਨਾਗਾ ਧਰਾਪृष੍ਠੇ ਨਿਰ੍ਗਚ੍ਛਂਤਿ ਵ੍ਰਜਂਤਿ ਚ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਪਾਤਾਲਗਂਗਾਯਾਂ ਪੂਜਯਸ੍ਵ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਮ੍
ਜਿੱਥੇ ਸੱਪ ਧਰਤੀ ਦੇ ਉਪਰ ਆਉਂਦੇ ਤੇ ਵਾਪਸ ਜਾਂਦੇ ਹਨ—ਪਾਤਾਲ ਗੰਗਾ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰ।
ਤਤਃ ਪਾਪਵਿਨਿਰ੍ਮੁਕ੍ਤੋ ਭਵਿष੍ਯਸਿ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਫਿਰ ਤੂੰ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਵੇਂਗਾ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
ਜਗਾਮ ਸਤ੍ਵਰਂ ਤਤ੍ਰ ਯਤ੍ਰ ਨਾਗਬਿਲਃ ਸ ਚ
ਉਹ ਜਲਦੀ ਜਾ ਕੇ ਉਸ ਥਾਂ ਪਹੁੰਚਿਆ ਜਿੱਥੇ ਸੱਪਾਂ ਦੀ ਗੁਫਾ ਸੀ।
ਤਤਃ ਪ੍ਰਵਿਸ਼੍ਯ ਪਾਤਾਲਂ ਗਂਗਾਤੋਯਪਰਿਪ੍ਲੁਤਃ
ਫਿਰ, ਪਾਤਾਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਗੰਗਾ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰ ਗਿਆ।
ਅਥ ਤਸ੍ਯ ਕ੍ਸ਼ਣਾਜ੍ਜਾਤਂ ਸ਼ਰੀਰਂ ਮਲਵਰ੍ਜਿਤਮ੍
ਉਸੇ ਪਲ ਉਸ ਦਾ ਸਰੀਰ ਮਲ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਗਿਆ।
ਏਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨਂਤਰੇ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿष੍ਣੁਮੁਖਾਃ ਸੁਰਾਃ
ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਆਦਿ ਦੇਵਤੇ ਉਥੇ ਆ ਪਹੁੰਚੇ।
ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਸ੍ਤੁ ਮੇਧ੍ਯਤਾਂ ਸ਼ਕ੍ਰ ਵਿਮੁਕ੍ਤੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਤ੍ਯਯਾ
ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਹੇ ਸ਼ਕਰ, ਤੂੰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ-ਹੱਤਿਆ ਦੇ ਪਾਪ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾ ਲਿਆ।
ਏਤਨ੍ਨਾਗ ਬਿਲਂ ਸ਼ਕ੍ਰ ਪੁਨਃ ਪੂਰਯ ਪਾਂਸੁਭਿਃ
ਹੇ ਸ਼ਕਰ, ਇਸ ਸੱਪਾਂ ਦੀ ਗੁਫਾ ਨੂੰ ਮੁੜ ਮਿੱਟੀ ਨਾਲ ਭਰ ਦੇ।
ਏਤਲ੍ਲਿਂਗਂ ਸਮਭ੍ਯਰ੍ਚ੍ਯ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਭਾਗੀਰਥੀਜਲੇ ੬.੮.
ਇਸ ਲਿੰਗ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ ਤੇ ਭਾਗੀਰਥੀ ਦੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ,
ਤਤੋ ਜਜ੍ਞੇ ਮਹਾਂਸ੍ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਵਰ੍ਗੇ ਵृਤ੍ਰਵਧੋਤ੍ਸਵਃ
ਫਿਰ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ ਦੇ ਵਧ ਦੀ ਵੱਡੀ ਉਤਸਵ ਮਨਾਇਆ ਗਿਆ।
ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ਼੍ਰੇष੍ਠਾਃ ਸਰ੍ਵਪਾਤਕਨਾਸ਼ਨਮ੍
ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ, ਇਹ ਮਹਾਤਮਿਆ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਯਸ਼੍ਚੈਤਤ੍ਕੀਰ੍ਤਯੇਦ੍ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਸ਼ृਣੋਤਿ ਚ ਸਮਾਹਿਤਃ
ਜੋ ਕੋਈ ਇਸ ਨੂੰ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਉਚਾਰਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣਦਾ ਹੈ,
ਹਾਟਕੇਸ਼੍ਵਰਜੇਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰੇ ਮਹਾਨ੍ਨਾਗਬਿਲੋऽਸ੍ਤਿ ਵੈ
ਹਾਟਕੇਸ਼ਵਰ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਸੱਪ ਦਾ ਬਿਲ ਹੈ।
ਤਂ ਪੂਰਯ ਮਮਾਦੇਸ਼ਾਦ੍ਦ੍ਰੁਤਂ ਗਤ੍ਵਾऽਭਿਪਾਂਸੁਭਿਃ
ਮੇਰੇ ਹੁਕਮ ਤੇ ਤੂੰ ਜਲਦੀ ਜਾ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮਿੱਟੀ ਤੇ ਰੇਤ ਨਾਲ ਭਰ ਦੇ।
ਲਿਂਗੋਦ੍ਭਵਸ੍ਤਦਾ ਸ਼ਾਪਃ ਪ੍ਰਦਤ੍ਤੋ ਮੇ ਪੁਰਾਰਿਣਾ
ਉਸ ਸਮੇਂ ਪੁਰਾਣੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਦੇ ਵੈਰੀ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਲਿੰਗ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉਤਪੰਨ ਹੋਣ ਦਾ ਸ਼ਾਪ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
ਯਸ੍ਮਾਲ੍ਲਿਂਗਂ ਮਮੈਤਦ੍ਵੈ ਤ੍ਵਯਾ ਪਾਂਸੁਭਿਰਾਵृਤਮ੍
ਕਿਉਂਕਿ ਮੇਰਾ ਇਹ ਲਿੰਗ ਤੂੰ ਮਿੱਟੀ ਨਾਲ ਢੱਕ ਦਿੱਤਾ ਹੈ,
ਯਦ੍ਵਤ੍ਕਰ੍ਪੂਰਜਂ ਗਨ੍ਧਂ ਸਮਗ੍ਰਂ ਤ੍ਵਂ ਹਿ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਸਿ
ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਕਰਪੂਰ ਦੀ ਪੂਰੀ ਮਹਿਕ ਬਿਆਨ ਕਰੇਗਾ,
ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਕੁਰੁ ਪ੍ਰਸਾਦਂ ਮੇ ਵਿਦਿਤ੍ਵੈਤਤ੍ਸੁਰੇਸ਼੍ਵਰ
ਇਸ ਲਈ, ਸੁਰਿਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਦਇਆ ਕਰ।
ਤਤਃ ਸਂਚਿਂਤਯਾਮਾਸ ਪੂਰਣਂ ਤ੍ਰਿਦਸ਼ਾਧਿਪਃ
ਫਿਰ ਤ੍ਰਿਦਸ਼ਾਂ ਦੇ ਅਧੀਨ ਨੇ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਇਸ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਭਰਿਆ ਜਾਵੇ।
ਤਤਸ੍ਤਂ ਪ੍ਰਾਹ ਦੇਵੇਜ੍ਯਃਸ੍ਵਯ ਮੇਵ ਸ਼ਤਕ੍ਰਤੁਮ੍
ਫਿਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪੂਜਣਯੋਗ ਨੇ ਖੁਦ ਸ਼ਤਕ੍ਰਤੂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ।
ਅਸ੍ਤਿ ਪਰ੍ਵਤਮੁਖ੍ਯੋऽਤ੍ਰ ਨਾਮ੍ਨਾ ਖ੍ਯਾਤੋ ਹਿਮਾਲਯਃ
ਇੱਥੇ ਪਹਾੜਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ, ਹਿਮਾਲਾ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ।
ਮੈਨਾਕਃ ਪ੍ਰਥਮਃ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤੋ ਦ੍ਵਿਤੀਯੋ ਨਂਦਿਵਰ੍ਧਨਃ ੬.੯.
ਮੈਨਾਕਾ ਪਹਿਲਾ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਦੂਜਾ ਨੰਦਿਵਰਧਨ ਹੈ।
ਸ ਮੈਨਾਕਃ ਸਮੁਦ੍ਰਾਂਤਃ ਪ੍ਰਵਿष੍ਟਃ ਸ਼ਕ੍ਰ ਤੇ ਭਯਾਤ੍
ਉਹ ਮੈਨਾਕਾ, ਹੇ ਸ਼ਕ੍ਰਾ, ਤੇਰੇ ਡਰ ਕਰਕੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਚਲਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਨਂਦਿਵਰ੍ਧਨ ਇਤ੍ਯੇष ਦ੍ਵਿਤੀਯਃ ਪਰਿਕੀਰ੍ਤਿਤਃ
ਇਹ ਨੰਦਿਵਰਧਨ ਦੂਜਾ ਪਹਾੜ ਵਜੋਂ ਉਲਲੇਖ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਹਿਮਾਚਲਸਮਾਦੇਸ਼ਾਦ੍ਵਸਿष੍ਠਸ੍ਯ ਚ ਸਨ੍ਮੁਨੇਃ
ਹਿਮਾਚਲ ਅਤੇ ਵਸੀਸ਼ਠ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ,
ਤृਤੀਯਸ੍ਤਿष੍ਠਤੇऽਦ੍ਯਾਪਿ ਰਕ੍ਤਸ਼ृਂਗਃ ਸ੍ਮृਤੋऽਤ੍ਰ ਯਃ
ਤੀਜਾ, ਜੋ ਇੱਥੇ ਰਕਤਸ਼੍ਰਿੰਗ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅੱਜ ਵੀ ਖੜਾ ਹੈ।
ਨਾਨ੍ਯਥਾ ਪੂਰਿਤੁਂ ਸ਼ਕ੍ਯੋ ਬਿਲੋऽਯਂ ਤ੍ਰਿਦਸ਼ਾਧਿਪ
ਹੇ ਸੁਰਿਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਇਹ ਬਿਲ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਭਰਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ।
ਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਦੇਵਪੂਜ੍ਯਸ੍ਯ ਵਚਨਂ ਤ੍ਰਿਦਸ਼ਾਧਿਪਃ
ਦੇਵ ਪੂਜਣਯੋਗ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਤ੍ਰਿਦਸ਼ਾਂ ਦੇ ਅਧੀਨ ਨੇ