ਤਤੋऽਸ੍ਯ ਪ੍ਰਦਦੌ ਕਾਲੇ ਵ੍ਰਤਂ ਵਿਪ੍ਰਜਨੋਚਿਤਮ੍
ਸਮੇਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਉਸਨੂੰ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਲਈ ਉਚਿਤ ਵਰਤ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
ਸ ਚਾਪਿ ਚਤੁਰੋ ਵੇਦਾਨ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰਿਵ੍ਰਤੇ ਸ੍ਥਿਤਃ
ਉਹ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਦੇ ਵਰਤ ਵਿਚ ਟਿਕ ਕੇ, ਚਾਰੋ ਵੇਦਾਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਿੱਖ ਲਿਆ।
ਤਤੋ ਯੌਵਨਮਾਸਾਦ੍ਯ ਭੂਮਿਪਾਲਾਨਸ਼ੇषਤਃ
ਜਵਾਨੀ ਵਿਚ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਉਸਨੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਸਾਰੇ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਵਸ਼ ਕਰ ਲਿਆ।
ਤਤਸ਼੍ਚੇਂਦ੍ਰਜਯਾਕਾਂਕ੍ਸ਼ੀ ਸਮਾਸਾਯ ਸੁਰਾਲਯਮ੍ ੬.੮.
ਇੰਦ੍ਰ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਉਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਘਰ ਵੱਲ ਰਵਾਨਾ ਹੋਇਆ।
ਅਥ ਤੇਨ ਸਮਂ ਵਜ੍ਰੀ ਚਕ੍ਰੇऽष੍ਟਾਦਸ਼ ਸਂਯੁਗਾਨ੍
ਉਸਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਵਜਰ ਧਾਰੀ ਨੇ ਅਠਾਰਾਂ ਯੁੱਧ ਕੀਤੇ।
ਹਤਸ਼ੇषੈਃ ਸੁਰੈਃ ਸਾਰ੍ਧਂ ਸਰ੍ਵਾਂਗਕ੍ਸ਼ਤਵਿਕ੍ਸ਼ਤੈਃ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਜ਼ਖਮੀ ਤੇ ਥੱਕੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਉਹ ਬਚੇ ਹੋਏ ਵੀ ਲੜਾਈ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਏ।
ਵृਤ੍ਰੋऽਪਿ ਬੁਭੁਜੇ ਕृਤ੍ਸ੍ਨਂ ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯਂ ਸਚਰਾਚਰਮ੍
ਵ੍ਰਿਤ੍ਰਾ ਨੇ ਵੀ ਤਿੰਨੋਂ ਲੋਕਾਂ, ਚਲਦੇ ਤੇ ਅਚਲ ਜੀਵਾਂ ਸਮੇਤ, ਪੂਰਾ ਰਾਜ ਭੋਗਿਆ।
ਯਜ੍ਞਭਾਗਭੁਜਸ਼੍ਚਕ੍ਰੇ ਦਾਨਵਾਨ੍ਬਲ ਗਰ੍ਵਿਤਾਨ੍
ਉਸਨੇ ਅਹੰਕਾਰੀ ਦਾਨਵਾਂ ਨੂੰ ਯਜਨ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਏਵਂ ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯਰਾਜ੍ਯੇऽਪਿ ਲਬ੍ਧੇ ਤਸ੍ਯ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਾਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਰਾਜ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ, ਹੇ ਉੱਚ ਕੋਟੀ ਦੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ,
ਤਤਃ ਸ਼ੁਕ੍ਰਂ ਸਮਾਹੂਯ ਪ੍ਰੋਵਾਚ ਮਧੁਰਂ ਵਚਃ
ਫਿਰ ਉਸਨੇ ਸ਼ੁਕਰ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ ਤੇ ਮਿੱਠੇ ਬੋਲ ਕਹੇ।
ਕਥਂ ਗਤਿਰ੍ਭਵੇਤ੍ਤਤ੍ਰ ਮਮ ਬ੍ਰੂਹਿ ਯਥਾਤਥਮ੍
ਮੈਨੂੰ ਸੱਚ ਸੱਚ ਦੱਸੋ, ਮੈਂ ਉਹ ਮੰਜਿਲ ਕਿਵੇਂ ਹਾਸਲ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹਾਂ?
ਯੇਨ ਸ਼ਕ੍ਰਂ ਵਿਰਂਚਿਂ ਚ ਸੂਦਯਿष੍ਯੇ ਤਥਾਖਿਲਮ੍
ਜਿਸ ਰਾਹੀਂ ਮੈਂ ਇੰਦ੍ਰ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੇ ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਸਕਾਂ।
ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯਰਾਜ੍ਯੇਨ ਸਂਤੋषਂ ਕਰ੍ਤੁਮ ਰ੍ਹਸਿ
ਇਸ ਲਈ ਤੂੰ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਰਾਜਗਦੀ ਨਾਲ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਰਹਿ।
ਤਸ੍ਮਾਨ੍ਨਿष੍ਕਂਟਕਾਰ੍ਥਾਯ ਯਤਿष੍ਯੇऽਹਂ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮ ॥ ੬.੮.
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਹੇ ਉੱਤਮ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਮੈਂ ਸੁੱਖ-ਸਾਲੀ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ ਯਤਨ ਕਰਾਂਗਾ।
ਕਥਂ ਸ਼ਕ੍ਰਸ੍ਯ ਸਂਜਾਤਾ ਗਤਿਸ੍ਤਤ੍ਰ ਭृਗੂਦ੍ਵਹ
ਹੇ ਭ੍ਰਿਗੁਆਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਸ਼ਕਰ ਨੂੰ ਉਹ ਹਾਲਤ ਕਿਵੇਂ ਮਿਲੀ?
ਯਾਵਦ੍ਵਰ੍षਸਹਸ੍ਰਾਂਤਂ ਧ੍ਯਾਯਮਾਨੇਨ ਸ਼ਂਕਰਮ੍
ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ਸ਼ੰਕਰ ਦੀ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਤੱਕ ਧਿਆਨ ਕੀਤਾ,
ਤਤ੍ਪ੍ਰਭਾਵਾਦ੍ਗਤਿਸ੍ਤਸ੍ਯ ਤਤ੍ਰ ਜਾਤਾ ਸਦੈਵ ਹਿ
ਉਸ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ, ਉਸ ਦੀ ਹਾਲਤ ਹਮੇਸ਼ਾ ਉਥੇ ਬਣੀ ਰਹੀ।
ਯੋऽਨ੍ਯੋऽਪਿ ਨੈਮਿषਾਰਣ੍ਯੇ ਤਦ੍ਰੂਪਂ ਕੁਰੁਤੇ ਤਪਃ
ਨੈਮੀਸ਼ਾਰਣ ਵਿੱਚ ਜੋ ਹੋਰ ਕੋਈ ਵੀ ਐਸਾ ਤਪ ਕਰਦਾ ਹੈ,
ਤਪਸ਼੍ਚਕ੍ਰੇ ਤਤਸ੍ਤੀਵ੍ਰਂ ਧ੍ਯਾਯਮਾਨੋ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਮ੍
ਉਹ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਦਿਆਂ ਗਹਿਰੀ ਤਪਸਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯਰਕ੍ਸ਼ਣਾਰ੍ਥਾਯ ਸਂਨਿਰੂਪ੍ਯ ਦਨੂਤ੍ਤ ਮਾਨ੍
ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ, ਦਾਨਵਾਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ ਨੂੰ ਸੋਚਿਆ ਗਿਆ,
ਵਰ੍षਾਸ੍ਵਾਕਾਸ਼ਸ੍ਥਾਯੀ ਸ ਹੇਮਨ੍ਤੇ ਸਲਿਲਾਸ਼੍ਰਯਃ
ਵਰਖਾ ਵਿੱਚ ਉਹ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ; ਸਰਦੀ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਸੀ।
ਏਵਂ ਤਸ੍ਯ ਵ੍ਰਤਸ੍ਥਸ੍ਯ ਜਗ੍ਮੁਰ੍ਵਰ੍षਸ਼ਤਾਨਿ ਚ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਵ੍ਰਤ ਧਾਰਣ ਵਾਲੇ ਲਈ ਸੈਂਕੜੇ ਸਾਲ ਲੰਘ ਗਏ।
ਚਕ੍ਰੁਸ਼੍ਚ ਸਤਤਂ ਮਂਤ੍ਰਂ ਤਦ੍ਵਿਨਾਸ਼ਾਯ ਕੇਵਲਮ੍
ਉਹ ਸਦਾ ਉਸ ਦੇ ਨਾਸ ਲਈ ਹੀ ਮੰਤਰ ਜਪਦੇ ਰਹੇ।
ਅਥਾਬ੍ਰਵੀਤ੍ਸ੍ਵਯਂ ਵਿष੍ਣੁਸ਼੍ਚਿਰਂ ਨਿਸ਼੍ਚਿਤ੍ਯ ਚੇਤਸਾ ॥ ਵਧੋਪਾਯਂ ਸਮਾਲੋਕ੍ਯ ਵृਤ੍ਰਸ੍ਯ ਪ੍ਰਮੁਦਾਨ੍ਵਿਤਃ । ੬.੮.
ਫਿਰ ਵਿਸ਼ਨੁ ਨੇ ਖੁਦ, ਮਨ ਵਿੱਚ ਲੰਬੀ ਵਿਚਾਰ ਕਰਕੇ, ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ ਦੇ ਮਾਰਣ ਦਾ ਤਰੀਕਾ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਦੱਸਿਆ।
ਤਚ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਕੁਰੁ ਸ਼ੀਘ੍ਰਂ ਤ੍ਵਮੁਪਾਯੋ ਨਾਸ੍ਤਿ ਕਸ਼੍ਚਨ
ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਤੂੰ ਜਲਦੀ ਕਰ; ਹੋਰ ਕੋਈ ਤਰੀਕਾ ਨਹੀਂ।
ਅਵਧ੍ਯਃ ਸਰ੍ਵਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰਾਣਾਂ ਸ ਕृਤਃ ਸ਼ੂਲਪਾਣਿਨਾ
ਉਹ ਸ਼ੂਲਧਾਰੀ ਦੇ ਕਾਰਨ ਸਾਰੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਤੋਂ ਅਵਧ ਰਹਿ ਗਿਆ ਹੈ।
ਗਜਸ੍ਯ ਸ਼ਰਭਸ੍ਯਾਥ ਕਿਂ ਵਾਨ੍ਯਸ੍ਯ ਵਦਸ੍ਵ ਮੇ
ਮੈਨੂੰ ਦੱਸ, ਕੀ ਇਹ ਹਾਥੀ, ਸ਼ਰਭ ਜਾਂ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਤੋਂ ਹੋਵੇਗਾ?
ਮਧ੍ਯੇ ਕ੍ਸ਼ਾਮਂ ਤੁ ਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵਾਭ੍ਯਾਂ ਸ੍ਥੂਲਂ ਰੌਦ੍ਰਸਮਾਕृਤਿ
ਮੱਧ ਵਿੱਚ ਪਤਲਾ, ਪਰ ਪਾਸਿਆਂ ਤੋਂ ਮੋਟਾ, ਤੇ ਡਰਾਉਣੀ ਸ਼ਕਲ ਵਾਲਾ,
ਯਸ੍ਯਾਸ੍ਥਿਭਿਰ੍ਵਿਧੀਯੇਤ ਵਜਮੇਵਂਵਿਧਾਕृਤਿ
ਜਿਸ ਦੀ ਹੱਡੀਆਂ ਨਾਲ ਐਸਾ ਹੀ ਵਜਰ ਬਣਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਦ੍ਵਿਗੁਣਂ ਚ ਤਥਾ ਦੀਰ੍ਘਃ ਸਰਸ੍ਵਤ੍ਯਾਂ ਕृਤਾਸ਼੍ਰਮਃ
ਦੁੱਗਣਾ ਲੰਬਾ ਤੇ ਉੱਚਾ, ਉਸ ਨੇ ਸਰਸਵਤੀ ਤੇ ਤਪਸਿਆ ਕੀਤੀ।