ਕੋऽਲਂ ਪਾਤਯਿਤੁਂ ਲਿਂਗਂ ਮਮੈਤਦ੍ਭੁਵਨਤ੍ਰਯੇ। ਦੇਵੋ ਵਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਵਾਪਿ ਵੇਤ੍ਥ ਯੂਯਮਪਿ ਸ੍ਫੁਟਮ੍॥੬.੧.
'ਇਹ ਮੇਰਾ ਲਿੰਗ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਕੌਣ ਸੁੱਟ ਸਕਦਾ ਹੈ—ਚਾਹੇ ਦੇਵ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ? ਤੁਸੀਂ ਸਾਰੇ ਇਹ ਗੱਲ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣਦੇ ਹੋ।'
ਤਸ੍ਮਾਨ੍ਨੈਵ ਧਰਿष੍ਯਾਮਿ ਲਿਂਗਮੇਤਦ੍ਧਰਾਤਲਾਤ੍। ਕਿਮਨੇਨ ਕਰਿष੍ਯਾਮਿ ਭਾਰ੍ਯਯਾ ਪਰਿਵਰ੍ਜਿਤਃ॥੬.੧.
'ਇਸ ਲਈ, ਮੈਂ ਇਹ ਲਿੰਗ ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਚੁੱਕਾਂਗਾ; ਜਦ ਮੇਰੀ ਜੀਵਣੀ ਨਹੀਂ, ਤਾਂ ਇਸ ਨਾਲ ਮੇਰਾ ਕੀ ਕੰਮ?'
ਦੇਵਾ ਊਚੁਃ। ਤਵ ਕਾਂਤਾ ਸਤੀ ਨਾਮ ਯਾ ਮृਤਾ ਪ੍ਰਾਕ੍ਸੁਰੋਤ੍ਤਮ। ਸਾ ਜਾਤਾ ਮੇਨਕਾਗਰ੍ਭੇ ਗੌਰੀ ਨਾਮ ਹਿਮਾਚਲਾਤ੍॥੬.੧.
ਦੇਵਤੇ ਆਖਦੇ ਹਨ: ਤੇਰੀ ਪਿਆਰੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਸਤੀ ਸੀ, ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਮਰ ਗਈ ਸੀ, ਉਹ ਹੁਣ ਮੇਨਕਾ ਦੇ ਗਰਭ ਤੋਂ ਹਿਮਾਚਲ ਦੀ ਗੌਰੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।
ਭਵਿष੍ਯਤਿ ਪੁਨਰ੍ਭਾਰ੍ਯਾ ਤਵੈਵ ਤ੍ਰਿਪੁਰਾਂਤਕ। ਤਸ੍ਮਾਲ੍ਲਿਂਗਂ ਸਮਾਦਾਯ ਕੁਰੁ ਕ੍ਸ਼ੇਮਂ ਦਿਵੌਕਸਾਮ੍॥੬.੧.
ਉਹ ਮੁੜ ਤੇਰੀ ਪਤਨੀ ਬਣੇਗੀ, ਤ੍ਰਿਪੁਰਾ ਦੇ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੇ। ਇਸ ਲਈ, ਲਿੰਗ ਨੂੰ ਧਾਰਨ ਕਰਕੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰ।
ਦੇਵਦੇਵ ਉਵਾਚ। ਅਦ੍ਯਪ੍ਰਭृਤਿ ਮੇ ਲਿਂਗਂ ਯਦਿ ਦੇਵਾ ਦ੍ਵਿਜਾਤਯਃ। ਪੂਜਯਂਤਿ ਪ੍ਰਯਤ੍ਨੇਨ ਤਰ੍ਹੀਦਂ ਧਾਰਯਾਮ੍ਯਹਮ੍॥੬.੧.
ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵਤਾ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਅੱਜ ਤੋਂ, ਜੇ ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਦੁਜਾਤੀ ਮੇਰੇ ਲਿੰਗ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਨਗੇ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਇਸ ਨੂੰ ਸਥਿਰ ਰੱਖਾਂਗਾ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮੋਵਾਚ। ਅਹਂ ਤਵ ਸ੍ਵਯਂ ਲਿਂਗਂ ਪੂਜਯਿष੍ਯਾਮਿ ਸ਼ਂਕਰ। ਤਥਾਨ੍ਯੇ ਵਿਬੁਧਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਕਿਂ ਪੁਨਰ੍ਭੁਵਿ ਮਾਨਵਾਃ॥੬.੧.
ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਹੇ ਸ਼ੰਕਰ, ਮੈਂ ਖੁਦ ਤੇਰੇ ਲਿੰਗ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਾਂਗਾ, ਤੇ ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਵੀ। ਫਿਰ ਧਰਤੀ ਦੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੀ ਕੀ ਹੈ।
ਤਤਃ ਪ੍ਰਵਿਸ਼੍ਯ ਪਾਤਾਲਂ ਦੇਵੈਃ ਸਾਰ੍ਧਂ ਪਿਤਾਮਹਃ। ਸ੍ਵਯਮੇਵਾਕਰੋਤ੍ਪੂਜਾਂ ਤਸ੍ਯ ਲਿਂਗਸ੍ਯ ਭਕ੍ਤਿਤਃ॥੬.੧.
ਫਿਰ ਪਿਤਾਮਹਾ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਪਾਤਾਲ ਵਿੱਚ ਗਿਆ ਅਤੇ ਖੁਦ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਉਸ ਲਿੰਗ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ।
ਤਸ੍ਮਾਦਨਂਤਰਂ ਵਿष੍ਣੁਃ ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਾਪੂਤੇਨ ਚੇਤਸਾ। ਤਥਾਨ੍ਯੇ ਵਿਬੁਧਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਸ਼ਕ੍ਰਾਦ੍ਯਾਃ ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਯਾਨ੍ਵਿਤਾਃ॥੬.੧.
ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਨੇ ਭਰੋਸੇ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਮਨ ਰੱਖ ਕੇ, ਤੇ ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ, ਇੰਦਰ ਆਦਿ, ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਉਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ।
ਤਤਸ੍ਤੁष੍ਟੋ ਮਹਾਦੇਵਃ ਪਿਤਾਮਹਮਿਦਂ ਵਚਃ। ਪ੍ਰੋਵਾਚ ਵਾਸੁਦੇਵਂ ਚ ਵਿਨਯਾਵਨਤਂ ਸ੍ਥਿਤਮ੍॥੬.੧.
ਫਿਰ ਮਹਾਦੇਵ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਪਿਤਾਮਹਾ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਨੂੰ, ਜੋ ਨਮਰਤਾ ਨਾਲ ਖੜੇ ਸਨ, ਇਹ ਗੱਲ ਆਖੀ।
ਭਵਦ੍ਭ੍ਯਾਂ ਪਰਿਤੁष੍ਟੋऽਸ੍ਮਿ ਤਸ੍ਮਾਨ੍ਮਤ੍ਤਃ ਪ੍ਰਗृਹ੍ਯਤਾਮ੍। ਵਰਮਿष੍ਟਂ ਮਹਾਭਾਗੌ ਯਦ੍ਯਪਿ ਸ੍ਯਾਤ੍ਸੁਦੁਰ੍ਲਭਮ੍॥੬.੧.
ਮੈਂ ਤੁਸੀਂ ਦੋਵਾਂ ਤੋਂ ਖੁਸ਼ ਹਾਂ; ਇਸ ਲਈ, ਮੇਰੇ ਵਲੋਂ ਆਪਣੀ ਮਨਚਾਹੀ ਵਰ ਮੰਗੋ, ਹੇ ਵੱਡੀ ਕਿਸਮਤ ਵਾਲੋ, ਚਾਹੇ ਉਹ ਮਿਲਣਾ ਔਖਾ ਹੋਵੇ।
ਤਾਵੂਚਤੁਃ। ਯਦਿ ਤੁष੍ਟੋਸਿ ਦੇਵੇਸ਼ ਤ੍ਰਿਭਾਗੇਨ ਸਮਾਸ਼੍ਰਯਮ੍। ਆਵਾਭ੍ਯਾਂ ਦੇਹਿ ਲਿਂਗੇਨ ਯੇਨੈਕਤ੍ਰਾਸ਼੍ਰਯੋ ਭਵੇਤ੍॥੬.੧.
ਉਹ ਦੋਵਾਂ ਆਖਦੇ ਹਨ: ਜੇ ਤੂੰ ਖੁਸ਼ ਹੈਂ, ਹੇ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਤਾਂ ਲਿੰਗ ਰਾਹੀਂ ਸਾਨੂੰ ਤਿੰਨ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਾਂਝ ਮਿਲੇ, ਤਾਂ ਜੋ ਇੱਕ ਥਾਂ ਹੋਵੇ।
ਸੂਤ ਉਵਾਚ। ਸ ਤਥੇਤਿ ਪ੍ਰਤਿਜ੍ਞਾਯ ਲਿਂਗਮਾਦਾਯ ਚ ਪ੍ਰਭੁਃ। ਸ੍ਥਾਨੇ ਨਿਯੋਜਯਾਮਾਸ ਸਰ੍ਵਦੇਵਾਧਿਪੂਜਿਤਮ੍॥੬.੧.
ਸੂਤ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਉਹ ਨੇ 'ਜਿਵੇਂ ਚਾਹੋ' ਆਖ ਕੇ, ਲਿੰਗ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ, ਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ ਦੀ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ।
ਤਤੋ ਹਾਟਕਮਾਦਾਯ ਤਦਾਕਾਰਂ ਪਿਤਾਮਹਃ। ਕृਤ੍ਵਾ ਲਿਂਗਂ ਸ੍ਵਯਂ ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਥਾਪਯਾਮਾਸ ਹਰ੍षਿਤਃ॥੬.੧.
ਫਿਰ ਪਿਤਾਮਹਾ ਨੇ ਸੋਨਾ ਲੈ ਕੇ, ਉਸੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ, ਤੇ ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਲਿੰਗ ਨੂੰ ਉਥੇ ਖੁਦ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ।
ਪ੍ਰੋਵਾਚ ਚਾਥ ਭੋ ਵਿਪ੍ਰਾਃ ਸਾਧੁਨਾਦੇਨ ਨਾਦਯਨ੍। ਲੋਕਤ੍ਰਯਂ ਸਮਸ੍ਤਾਨਾਂ ਸ਼ृਣ੍ਵਤਾਂ ਤ੍ਰਿਦਿਵੌਕਸਾਮ੍॥੬.੧.
ਫਿਰ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਉਹ ਨੇ ਧਰਮਕ ਸੁਰ ਨਾਲ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ, ਤਾਂ ਜੋ ਤਿੰਨੋ ਲੋਕ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਅਸਮਾਨ ਦੇ ਦੇਵਤੇ ਸੁਣ ਸਕਣ।
ਮਯਾ ਹ੍ਯਾਦ੍ਯਂ ਤ੍ਵਿਦਂ ਲਿਂਗਂ ਹਾਟਕੇਨ ਵਿਨਿਰ੍ਮਿਤਮ੍। ਖ੍ਯਾਤਿਂ ਯਾਸ੍ਯਤਿ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਪਾਤਾਲੇ ਹਾਟਕੇਸ਼੍ਵਰਮ੍॥੬.੧.
ਮੇਰੇ ਵਲੋਂ, ਇਹ ਪਹਿਲਾ ਲਿੰਗ ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ; ਇਹ ਪਾਤਾਲ ਵਿੱਚ ਹਰ ਥਾਂ ਹਾਟਕੇਸ਼ਵਰ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਵੇਗਾ।
ਤਥਾਨ੍ਯੇ ਮਨੁਜਾ ਯੇ ਚ ਹਾਟਕਾਦੀਨਿ ਭਕ੍ਤਿਤਃ। ਮਣਿਮੁਕ੍ਤਾਸੁਰਤ੍ਨੈਸ਼੍ਚ ਕृਤ੍ਵਾ ਲਿਂਗਾਨਿ ਕृਤ੍ਸ੍ਨਸ਼ਃ॥੬.੧.
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੋਰ ਮਨੁੱਖ ਜੋ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਸੋਨਾ ਆਦਿ, ਮਣੀ, ਮੋਤੀ, ਤੇ ਦਿਵੀ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲਿੰਗ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ—
ਤ੍ਰਿਕਾਲਂ ਪੂਜਯਿष੍ਯਂਤਿ ਤੇ ਯਾਸ੍ਯਂਤਿ ਪਰਾਂ ਗਤਿਮ੍। ਮृਨ੍ਮਯਂ ਸਂਪਰਿਤ੍ਯਜ੍ਯ ਨੀਚਧਾਤੁਮਯਂ ਤਥਾ॥੬.੧.
ਉਹ, ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚ ਜਾਣਗੇ, ਮਿੱਟੀ ਜਾਂ ਘੱਟ ਕੀਮਤੀ ਧਾਤੂ ਦੇ ਲਿੰਗ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ।
ਏਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਚਤੁਰ੍ਵਕ੍ਤ੍ਰਃ ਸਹ ਸਰ੍ਵੈਰ੍ਦਿਵਾਲਯੈਃ। ਜਗਾਮ ਤ੍ਰਿਦਿਵਂ ਸੋऽਪਿ ਕੈਲਾਸਂ ਸ਼ਸ਼ਿਸ਼ੇਖਰਃ॥੬.੧.
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖ ਕੇ, ਚਾਰ ਮੁਹਾਂ ਵਾਲਾ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਅਸਮਾਨ ਵੱਲ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਤੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਵਾਲਾ ਕੈਲਾਸ ਵੱਲ।
ਏਤਸ੍ਮਾਤ੍ਕਾਰਣਾਲ੍ਲਿਂਗਂ ਪੂਜ੍ਯਤੇऽਤ੍ਰ ਸੁਰਾਸੁਰੈਃ। ਹਰਸ੍ਯ ਚੋਤ੍ਤਮਾਂਗਾਨਿ ਪਰਿਤ੍ਯਜ੍ਯ ਵਿਸ਼ੇषਤਃ॥੬.੧.
ਇਸ ਕਾਰਨ, ਇੱਥੇ ਲਿੰਗ ਦੀ ਪੂਜਾ ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਅਸੁਰ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਹਰ ਦੇ ਉੱਤਮ ਅੰਗਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ।
ਤਤਃ ਪ੍ਰਭृਤਿ ਤਲ੍ਲਿਂਗਂ ਸ੍ਵਯਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਵ੍ਯਵਸ੍ਥਿਤਃ। ਭਗਵਾਨ੍ਵਾਸੁਦੇਵਸ਼੍ਚ ਤੇਨ ਪੂਜ੍ਯਂ ਸ਼ਿਵਂ ਹਿ ਤਤ੍॥੬.੧.
ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੋਂ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਖੁਦ ਅਤੇ ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਨੂ ਉਸ ਲਿੰਗ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਹੀ ਸ਼ਿਵ ਹੈ।
ਯਸ੍ਤੁ ਪੂਜਯਤੇ ਨਿਤ੍ਯਂ ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਾਯੁਕ੍ਤੇਨ ਚੇਤਸਾ। ਤ੍ਰ੍ਯਂਬਕਾਚ੍ਯੁਤਬ੍ਰਹ੍ਮਾਦ੍ਯਾਸ੍ਤੇਨ ਸ੍ਯੁਃ ਪੂਜਿਤਾਸ੍ਤ੍ਰਯਃ॥੬.੧.
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਲਿੰਗ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਵੱਲੋਂ ਤ੍ਰਯੰਬਕ, ਅਚ੍ਯੁਤ ਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ — ਇਹ ਤਿੰਨਵੇਂ — ਪੂਜੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਸਰ੍ਵਪ੍ਰਯਤ੍ਨੇਨ ਸ਼ਿਵਲਿਂਗਂ ਪ੍ਰਪੂਜਯੇਤ੍। ਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਯੇਦੀਕ੍ਸ਼ਯੇਨ੍ਨਿਤ੍ਯਂ ਕੀਰ੍ਤਯੇਚ੍ਚ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਾਃ॥੬.੧.
ਇਸ ਲਈ, ਹਰ ਕਿਸਮ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨਾਲ ਸ਼ਿਵ ਲਿੰਗ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਛੂਹਣਾ, ਹਰ ਰੋਜ਼ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨਾ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਹੇ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ।
ਸੂਤ ਉਵਾਚ। ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨੁਤ੍ਪਾਟਿਤੇ ਲਿਂਗੇ ਭੂਤਲਾਦ੍ਦ੍ਵਿਜਸਤ੍ਤਮਾਃ। ਪਾਤਾਲਾਜ੍ਜਾਹ੍ਨਵੀਤੋਯਂ ਤੇਨ ਮਾਰ੍ਗੇਣ ਨਿਃਸृਤਮ੍। ਸਰ੍ਵਪਾਪਹਰਂ ਨॄਣਾਂ ਸਰ੍ਵਕਾਮਪ੍ਰਦਾਯਕਮ੍॥੬.੨.
ਸੂਤ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਜਦੋਂ ਉਹ ਲਿੰਗ ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਉਖਾੜਿਆ ਗਿਆ, ਹੇ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਪਾਤਾਲ ਤੋਂ ਗੰਗਾ ਦਾ ਪਾਣੀ ਉਸ ਰਾਹੀਂ ਨਿਕਲਿਆ, ਜੋ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਪਾਪ ਮਿਟਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਸਭ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਵਯਮਭੂਤ੍ਪੂਰ੍ਵਂ ਯਤ੍ਤਦ੍ਦ੍ਵਿਜਵਰੋਤ੍ਤਮਾਃ। ਸ਼ृਣੁਧ੍ਵਂ ਵਦਤੋ ਮੇऽਦ੍ਯ ਲੋਕਵਿਸ੍ਮਯਕਾਰਕਮ੍॥੬.੨.
ਉਥੇ, ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਹੋਇਆ, ਹੇ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਉਹ ਮੈਂ ਅੱਜ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ, ਉਹ ਕਹਾਣੀ ਜੋ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਹੈਰਾਨ ਕਰ ਦੇਂਦੀ ਹੈ।
ਤ੍ਰਿਸ਼ਂਕੁਰ੍ਨਾਮ ਰਾਜੇਂਦ੍ਰਸ਼੍ਚਂਡਾਲਤ੍ਵਂ ਸਮਾਗਤਃ। ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਨਾਤਃ ਪੁਨਰ੍ਲੇਭੇ ਸ਼ਰੀਰਂ ਪਾਰ੍ਥਿਵੋਚਿਤਮ੍॥੬.੨.
ਤ੍ਰਿਸ਼ੰਕੂ ਨਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਜੋ ਚੰਡਾਲ ਬਣ ਗਿਆ ਸੀ, ਉਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ ਮੁੜ ਰਾਜੇ ਵਾਲਾ ਸਰੀਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਿਆ।
ऋषਯਃ ਊਚੁਃ। ਚਂਡਾਲਤ੍ਵਂ ਕਥਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਸ੍ਤ੍ਰਿਸ਼ਂਕੁਰ੍ਨृਪਸਤ੍ਤਮਃ। ਏਤਤ੍ਤ੍ਵਂ ਸਰ੍ਵਮਾਚਕ੍ਸ਼੍ਵ ਵਿਸ੍ਤਰਾਤ੍ਸੂਤਨਨ੍ਦਨ॥੬.੨.
ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: ਤ੍ਰਿਸ਼ੰਕੂ, ਜੋ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸੀ, ਉਹ ਚੰਡਾਲ ਕਿਵੇਂ ਬਣਿਆ? ਹੇ ਸੂਤ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਇਹ ਸਾਰੀ ਗੱਲ ਵਧੀਆ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਦੱਸੋ।
ਸੂਤ ਉਵਾਚ। ਅਹਂ ਵਃ ਕੀਰ੍ਤਯਿष੍ਯਾਮਿ ਕਥਾਮੇਤਾਂ ਪੁਰਾਤਨੀਮ੍। ਸਰ੍ਵਪਾਪਹਰਾਂ ਮੇਧ੍ਯਾਂ ਤ੍ਰਿਸ਼ਂਕੁਨृਪਸਂਭਵਾਮ੍॥੬.੨.
ਸੂਤ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਹ ਪੁਰਾਣੀ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣਾਵਾਂਗਾ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਮਿਟਾਉਂਦੀ ਹੈ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ, ਤੇ ਤ੍ਰਿਸ਼ੰਕੂ ਰਾਜੇ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੈ।
ਸੂਰ੍ਯਵਂਸ਼ੋਦ੍ਭਵਃ ਪੂਰ੍ਵਂ ਤ੍ਰਿਸ਼ਂਕੁਰਿਤਿ ਵਿਸ਼੍ਰੁਤਃ। ਆਸੀਤ੍ਪਾਰ੍ਥਿਵਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲਃ ਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲਸਮਵਿਕ੍ਰਮਃ॥੬.੨.
ਪਹਿਲਾਂ, ਤ੍ਰਿਸ਼ੰਕੂ, ਜੋ ਸੂਰਜ ਵੰਸ਼ ਤੋਂ ਜੰਮਿਆ ਸੀ, ਰਾਜਿਆਂ ਵਿਚ ਬਬਰ ਸ਼ੇਰ ਵਰਗਾ ਸੀ, ਤੇ ਬਬਰ ਸ਼ੇਰ ਜਿਤਨਾ ਬਲਵਾਨ ਸੀ।
ਵਸਿष੍ਠਸ੍ਯ ਮੁਨੇਃ ਸ਼ਿष੍ਯੋ ਯਜ੍ਵਾ ਦਾਨਪਤਿਃ ਪ੍ਰਭੁਃ। ਤੇਨੇष੍ਟਂ ਚ ਮਖੈਃ ਸਰ੍ਵੈਰਗ੍ਨਿष੍ਟੋਮਾਦਿਭਿਃ ਸਦਾ॥੬.੨.
ਉਹ ਵਸੀਸ਼ਠ ਰਿਸ਼ੀ ਦਾ ਸ਼ਿਸ਼ ਹੋਇਆ, ਯਜਨ ਕਰਣ ਵਾਲਾ, ਦਾਨ ਤੇ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਮਾਲਕ ਸੀ; ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਅਗਨਿਸ਼ਟੋਮ ਆਦਿ ਸਾਰੇ ਯਜਨ ਕਰਦਾ ਸੀ।
ਸਂਪੂਰ੍ਣਦਕ੍ਸ਼ਿਣੈਰੇਵ ਵਤ੍ਸਰਂ ਵਤ੍ਸਰਂ ਪ੍ਰਤਿ। ਤਥਾ ਦਾਨਾਨਿ ਸਰ੍ਵਾਣਿ ਪ੍ਰਦਤ੍ਤਾਨਿ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾ॥੬.੨.
ਹਰ ਸਾਲ, ਪੂਰੀ ਦਕਸ਼ਣਾ ਦੇ ਕੇ, ਉਸ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਨੇ ਸਾਰੇ ਦਾਨ ਵੀ ਦਿੱਤੇ।