ਅਂਬਰੀषਸ੍ਯ ਰਾਜਰ੍षੇਰੈਸ਼ਾਨ੍ਯਾਂ ਪਾਪਨਾਸ਼ਨਮ੍
ਇਹ ਪੂਰਬ-ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਅੰਬਰੀਸ਼ ਰਾਜਾ ਦਾ ਪਾਪ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸਥਾਨ ਹੈ।
ਯਤ੍ਰ ਸ੍ਵਯਂ ਹृषੀਕੇਸ਼ਃ ਕਾਲੇ ਚ ਕਲਿਸਂਜ੍ਞਕੇ
ਇਥੇ ਹੀ ਹ੍ਰਿਸ਼ੀਕੇਸ਼ ਆਪ ਕਲਿਯੁਗ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਏ ਸਨ।
ਪੁਰਾਸੀਤ੍ਪृਥਿਵੀਪਾਲੋ ਹ੍ਯਂਬਰੀषੋ ਯੁਗੇ ਕृਤੇ
ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਕ੍ਰਿਤ ਯੁਗ ਵਿੱਚ ਅੰਬਰੀਸ਼ ਧਰਤੀ ਦਾ ਰਾਜਾ ਸੀ।
ਤਸ੍ਮਿਂਸ੍ਤੀਰ੍ਥੇ ਸ ਰਾਜੇਨ੍ਦ੍ਰੋ ਮਿਤਭਕ੍ਸ਼ੋ ਜਿਤੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਃ
ਉਸ ਤੀਰਥ ਤੇ ਰਾਜਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਇੰਦ੍ਰਿਆਂ ਨੂੰ ਵਸ਼ ਵਿੱਚ ਕਰਕੇ ਤੇ ਘੱਟ ਖਾਣਾ ਖਾ ਕੇ ਵਾਸ ਕੀਤਾ।
ਸਹਸ੍ਰੇ ਦ੍ਵੇ ਤਤੋ ਰਾਜਞ੍ਛੀਰ੍ਣਪਰ੍ਣਾਸ਼ਨੋऽਭਵਤ੍
ਫਿਰ, ਰਾਜਾ ਜੀ, ਦੋ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਤੱਕ ਉਹ ਪੱਤਿਆਂ ਹੀ ਖਾ ਕੇ ਜੀਵਨ ਬਿਤਾਉਂਦਾ ਰਿਹਾ।
ਸਹਸ੍ਰਤ੍ਰਿਤਯਂ ਰਾਜਨ੍ਵਾਯੁਭਕ੍ਸ਼ੋ ਬਭੂਵ ਹ
ਤਿੰਨ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਤੱਕ, ਰਾਜਾ ਜੀ, ਉਹ ਕੇਵਲ ਹਵਾ ਖਾ ਕੇ ਜੀਵਨ ਬਿਤਾਉਂਦਾ ਰਿਹਾ।
ਦਸ਼ ਵਰ੍षਸਹਸ੍ਰਾਨ੍ਤੇ ਤਤਸ਼੍ਚ ਨृਪਸਤ੍ਤਮ
ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ, ਨ੍ਰਿਪ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ,
ਕृਤ੍ਵਾ ਦੇਵਪਤੇ ਰੂਪਮਾਰੁਹ੍ਯੈਰਾਵਤਂ ਗਜਮ੍
ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਉਹ ਐਰਾਵਤ ਹਾਥੀ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ।
ਤ੍ਵਾਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਭਕ੍ਤਿਸਂਯੁਕ੍ਤਮਾਗਤੋऽਹਮਸਂਸ਼ਯਮ੍
ਤੈਨੂੰ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਦੇਖ ਕੇ, ਮੈਂ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਤੌਰ ਤੇ ਆ ਗਿਆ ਹਾਂ।
ਅਂਬਰੀष ਉਵਾਚ ਮੁਕ੍ਤਿਂ ਦਾਤੁਮਸ਼ਕ੍ਤੋਸਿ ਤ੍ਵਂ ਚ ਵृਤ੍ਰਨਿषੂਦਨ ਸ੍ਵਾਗਤਂ ਗਚ੍ਛ ਦੇਵੇਸ਼ ਨ ਵਰੋ ਰੋਚਤੇ ਮਮ ॥ 7.3.13.
ਅੰਬਰੀਸ਼ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਤੂੰ ਮੁਕਤੀ ਦੇਣ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ, ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ ਦਾ ਸੰਘਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ। ਸਵਾਗਤ ਹੈ, ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ; ਮੈਨੂੰ ਕੋਈ ਵਰ ਨਹੀਂ ਚਾਹੀਦਾ।
ਸਰ੍ਵਥਾ ਦਾਸ੍ਯਤੇ ਮਹ੍ਯਂ ਵਰਂ ਤੁष੍ਟਸ਼੍ਚਤੁਰ੍ਭੁਜਃ
ਫਿਰ ਵੀ, ਚਾਰ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲਾ ਪ੍ਰਭੂ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਮੈਨੂੰ ਵਰ ਜਰੂਰ ਦੇਵੇਗਾ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿष੍ਣੁਤ੍ਰਿਨੇਤ੍ਰਾਣਾਮਹਮੀਸ਼ੋ ਨृਪੋਤਮ
ਨ੍ਰਿਪ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਮੈਂ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਤੇ ਤ੍ਰਿਨੇਤ੍ਰਾ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹਾਂ।
ਅਨ੍ਯੇषਾਂ ਚੈਵ ਦੇਵਾਨਾਂ ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯਸ੍ਯਾਪ੍ਯਹਂ ਵਿਭੁਃ
ਤੇ ਹੋਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ, ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਵੀ ਮੈਂ ਹੀ ਸਰਵਪ੍ਰਭੂ ਹਾਂ।
ਪ੍ਰਸਨ੍ਨੇ ਮਯਿ ਰਾਜੇਨ੍ਦ੍ਰ ਪ੍ਰਸਨ੍ਨਾਃ ਸਰ੍ਵਦੇਵਤਾਃ
ਰਾਜਾ ਜੀ, ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਖੁਸ਼ ਹੋਵਾਂ, ਤਾਂ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਵੀ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਸਪ੍ਤਦ੍ਵੀਪਵਤੀ ਰਾਜਾ ਅਹਂ ਵृਤ੍ਰਨਿषੂਦਨ
ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ ਦੇ ਵਧ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਮੈਂ ਸੱਤ ਟਾਪੂਆਂ ਵਾਲੀ ਧਰਤੀ ਦਾ ਰਾਜਾ ਹਾਂ।
ਹषੀਕੇਸ਼ਸ੍ਯ ਸਦ੍ਭਕ੍ਤਂ ਵਿਦ੍ਧਿ ਮਾਂ ਤਾਤ ਨਿਸ਼੍ਚਯਮ੍
ਪਿਆਰੇ, ਮੈਨੂੰ ਹ੍ਰੀਸ਼ੀਕੇਸ਼ ਦੇ ਸੱਚੇ ਭਗਤ ਵਜੋਂ ਜਾਣ, ਇਹ ਪੱਕੀ ਗੱਲ ਹੈ।
ਵਜ੍ਰਂ ਤ੍ਵਾਂ ਪ੍ਰੇਰਯਿष੍ਯਾਮਿ ਵਧਾਯ ਕृਤਨਿਸ਼੍ਚਯਃ
ਮੈਂ ਪੱਕੇ ਇਰਾਦੇ ਨਾਲ ਤੇਰੇ ਉੱਤੇ ਵਜਰ ਪੈਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹਾਂ।
ਏਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸਹਸ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਃ ਸृਕ੍ਕਿਣੀ ਪਰਿਲੇਲਿਹਨ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿ ਕੇ, ਹਜ਼ਾਰ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜੀਭ ਨਾਲ ਹੋਠ ਚਾਟੇ।
ਤਸ੍ਯੇਵਂ ਭ੍ਰਾਮ੍ਯਮਾਣਸ੍ਯ ਮਹੋਤ੍ਪਾਤਾ ਬਭੂਵਿਰੇ
ਜਦ ਉਹ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਘੁੰਮ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਵੱਡੇ ਅਪਸ਼ਕੁਨ ਹੋਏ।
ਆਵृਤਂ ਗਗਨ ਮੇਘੈਰ੍ਵਿਧੁਨ੍ਵਾਨੈਰ੍ਮਹੀਂ ਤਦਾ 7.3.13.
ਉਸ ਵੇਲੇ ਆਸਮਾਨ ਬੱਦਲਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜੋ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਹਿਲਾ ਰਹੇ ਸਨ।
ਏਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨੇਵ ਕਾਲੇ ਤੁ ਸ ਰਾਜਾ ਹਰਿਵਤ੍ਸਲਃ
ਉਸੇ ਸਮੇਂ, ਹਰੀ ਦੇ ਪਿਆਰੇ ਉਹ ਰਾਜਾ ਮੌਜੂਦ ਸੀ।
ਤਤਸ੍ਤੁष੍ਟੋ ਜਗਨ੍ਨਾਥ ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਤ੍ਪ੍ਰਤ੍ਯਕ੍ਸ਼ਤਾਂ ਗਤਃ
ਫਿਰ, ਜਗਤ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਉਸਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਸਿੱਧਾ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋ ਗਿਆ।
ਤਮੁਵਾਚ ਹृषੀਕੇਸ਼ੋ ਮੇਘਗਂਭੀਰਯਾ ਗਿਰਾ
ਹ੍ਰੀਸ਼ੀਕੇਸ਼ ਨੇ ਬੱਦਲਾਂ ਵਰਗੀਆਂ ਗੰਭੀਰ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ ਉਸਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ।
ਵਰਂ ਵਰਯ ਭਦ੍ਰਂ ਤੇ ਯਦ੍ਯਪਿ ਸ੍ਯਾਤ੍ਸੁਦੁਰ੍ਲਭਮ੍
ਕੋਈ ਵਰ ਮੰਗ, ਤੇਰੀ ਭਲਾਈ ਹੋਵੇ, ਚਾਹੇ ਉਹ ਮਿਲਣਾ ਬਹੁਤ ਔਖਾ ਹੋਵੇ।
ਅਂਬਰੀष ਉਵਾਚ ਯਦਿ ਪ੍ਰਸਨ੍ਨੋ ਭਗਵਨ੍ਯਦਿ ਦੇਯੋ ਵਰੋ ਮਮ
ਅੰਬਰੀਸ਼ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਖੁਸ਼ ਹੋ, ਪ੍ਰਭੂ, ਅਤੇ ਜੇ ਮੈਨੂੰ ਵਰ ਦੇਣਾ ਹੈ—
ਜ੍ਞਾਨਯੋਗਂ ਸੁਵਿਸ੍ਤੀਰ੍ਣਂ ਸਂਸਾਰਕ੍ਸ਼ਯਕਾਰਣਮ੍
ਮੈਨੂੰ ਉਹ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਗਿਆਨਯੋਗ ਦਿਓ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਨਾਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦਾ ਹੈ।
ਯਸ੍ਮਿਞ੍ਜਾਤੇ ਨਰਃ ਸਦ੍ਯਃ ਸਂਸਾਰਾਨ੍ਮੁਚ੍ਯਤੇ ਨृਪ
ਰਾਜਾ, ਜਿਸਨੂੰ ਪਾ ਕੇ ਮਨੁੱਖ ਤੁਰੰਤ ਸੰਸਾਰ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਦੁਰ੍ਜ੍ਞੇਯਃ ਸ ਨृਣਾਂ ਦੇਵ ਵਿਸ਼ੇषਾਚ੍ਚ ਕਲੌ ਯੁਗੇ
ਪ੍ਰਭੂ, ਉਹ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਸਮਝਣਾ ਔਖਾ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਕਲਿਯੁਗ ਵਿੱਚ।
ਅਪਿ ਚੇਤ੍ਸੁਪ੍ਰਸਨ੍ਨੋऽਸਿ ਕ੍ਰਿਯਾਯੋਗਂ ਬ੍ਰਵੀਹਿ ਮੇ
ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਸੱਚਮੁੱਚ ਖੁਸ਼ ਹੋ, ਤਾਂ ਮੈਨੂੰ ਕਰਮਯੋਗ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦਿਓ।
ਯਥਾਯੋਗ੍ਯਂ ਨृਪਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਕਥਯਾਮਾਸ ਕੇਸ਼ਵਃ ॥ 7.3.13.
ਫਿਰ ਕੇਸ਼ਵ ਨੇ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ ਨੂੰ, ਜਿਵੇਂ ਉਚਿਤ ਸੀ, ਸਮਝਾਇਆ।