ਸਦਾਚਾਰਵਿਨਿਰ੍ਮੁਕ੍ਤਾਃ ਸਤ੍ਯਸ਼ੌਚਪਰਾਙ੍ਮੁਖਾਃ
ਚੰਗੇ ਆਚਰਨ ਤੋਂ ਮੁਕਤ, ਸੱਚ ਤੇ ਪਵਿਤਰਤਾ ਤੋਂ ਹਟੇ ਹੋਏ,
ਸ਼ੂਦ੍ਰਾਨ੍ਨਸੇਵਿਨੋ ਵਿਪ੍ਰਾ ਜਿਹ੍ਵਾਲਾ ਅਤਿਲਾਲਸਾਃ
ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸ਼ੂਦਰਾਂ ਦਾ ਭੋਜਨ ਖਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜੀਭ ਬਹੁਤ ਲਾਲਚੀ ਹੈ,
ਕृਤ੍ਤਿਵਾਸੇਸ਼੍ਵਰਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਸਰ੍ਵਪਾਪਵਿਵਰ੍ਜਿਤਾਃ
ਕ੍ਰਿਤਿਵਾਸੇਸ਼ਵਰ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਉਹ ਸਭ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਕृਤ੍ਤਿਵਾਸੇਸ਼੍ਵਰਂ ਲਿਂਗਂ ਸੇਵ੍ਯਂ ਕਾਸ਼੍ਯਾਂ ਤਤੋ ਨਰੈਃ
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕਾਸ਼ੀ ਵਿਚ ਕ੍ਰਿਤਿਵਾਸੇਸ਼ਵਰ ਦੇ ਲਿੰਗ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਕृਤ੍ਤਿਵਾਸੇਸ਼੍ਵਰੇ ਲਿਂਗੇ ਲਭ੍ਯਸ੍ਤ੍ਵੇਕੇਨ ਜਨ੍ਮਨਾ ਨਸ਼੍ਯੇਤ੍ਸਦ੍ਯੋ ਵਿਨਸ਼੍ਯੇਤ ਕृਤ੍ਤਿਵਾਸੇ ਸ਼੍ਵਰੇਕ੍ਸ਼ਣਾਤ੍ ।।4.2.68.
ਕ੍ਰਿਤਿਵਾਸੇਸ਼ਵਰ ਦੇ ਲਿੰਗ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਕੇ, ਇਕ ਹੀ ਜਨਮ ਵਿਚ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਪਾਪ ਤੁਰੰਤ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਕ੍ਰਿਤਿਵਾਸੇਸ਼ਵਰ ਨੂੰ ਇਕ ਵਾਰੀ ਵੇਖਣ ਨਾਲ ਹੀ।
ਕृਤ੍ਤਿਵਾਸੇਸ਼੍ਵਰਂ ਲਿਂਗਂ ਯੇਰ੍ਚਯਿष੍ਯਂਤਿ ਮਾਨਵਾਃ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਕ੍ਰਿਤਿਵਾਸੇਸ਼ਵਰ ਦੇ ਲਿੰਗ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਨਗੇ—
ਅਵਿਮੁਕ੍ਤੇऽਤ੍ਰ ਵਸ੍ਤਵ੍ਯਂ ਜਪ੍ਤਵ੍ਯਂ ਸ਼ਤਰੁਦ੍ਰਿਯਮ੍
ਅਵਿਮੁਕਤ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤੇ ਉਥੇ ਸ਼ਤਰੁਦ੍ਰੀਅ ਦਾ ਜਾਪ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸਪ੍ਤਕੋਟਿਮਹਾਰੁਦ੍ਰੈਃ ਸੁਜਪ੍ਤੈਰ੍ਯਤ੍ਫਲਂ ਭਵੇਤ੍
ਜਦੋਂ ਸੱਤ ਕਰੋੜ ਵੱਡੇ ਰੁਦ੍ਰਾਂ ਵਲੋਂ ਸ਼ਤਰੁਦ੍ਰੀਅ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਪਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਜੋ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ—
ਮਾਘ ਕृष੍ਣਚਤੁਰ੍ਦਸ਼੍ਯਾਮੁਪੋष੍ਯ ਨਿਸ਼ਿ ਜਾਗृਯਾਤ੍
ਮਾਘ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਚਤੁਰਦਸ਼ੀ ਨੂੰ ਉਪਵਾਸ ਕਰਕੇ ਰਾਤ ਨੂੰ ਜਾਗਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ੁਕ੍ਲਾਯਾਂ ਪਂਚਦਸ਼੍ਯਾਂ ਯਸ਼੍ਚੈਤ੍ਰ੍ਯਾਂ ਕਰ੍ਤਾ ਮਹੋਤ੍ਸਵਮ੍
ਜੋ ਕੋਈ ਚੈਤ੍ਰ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਸ਼ੁਕਲ ਪੱਖ ਦੀ ਪੰਦਰਵੀਂ ਤਾਰੀਖ ਨੂੰ ਵੱਡਾ ਤਿਉਹਾਰ ਮਨਾਉਂਦਾ ਹੈ—
ਕਥਯਿਤ੍ਵੇਤਿ ਦੇਵੇਸ਼ਸ੍ਤਤ੍ਕृਤ੍ਤਿਂ ਪਰਿਗृਹ੍ਯ ਚ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖ ਕੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਨੇ ਉਹ ਕੰਮ ਸਵੀਕਾਰ ਲਿਆ।
ਮਹਾਮਹੋਤ੍ਸਵੋ ਜਾਤਸ੍ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨਹਨਿ ਕੁਂਭਜ
ਉਸੇ ਦਿਨ, ਹੇ ਕੁੰਭ ਤੋਂ ਜੰਮੇ, ਉਥੇ ਵੱਡਾ ਤਿਉਹਾਰ ਹੋਇਆ।
ਯਤ੍ਰਚ੍ਛਤ੍ਰੀਕृਤੋ ਦੈਤ੍ਯਃ ਸ਼ੂਲਮਾਰੋਪ੍ਯ ਭੂਤਲੇ
ਉਥੇ, ਦੈਤ ਨੂੰ ਜ਼ਮੀਨ ਉੱਤੇ ਸ਼ੂਲ 'ਤੇ ਚੁਕ ਕੇ ਵੱਸ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ।
ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਕੁਂਡੇ ਨਰਃ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਕृਤ੍ਵਾ ਚ ਪਿਤृਤਰ੍ਪਣਮ੍
ਉਸ ਕੁੰਡ ਵਿੱਚ ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਤਰਪਣ ਕਰਦਾ ਹੈ—
ਸ੍ਕਂਦ ਉਵਾਚ ਕਾਕਾ ਹਂਸਤ੍ਵਮਾਪਨ੍ਨਾਸ੍ਤਤ੍ਤੀਰ੍ਥਸ੍ਯ ਪ੍ਰਭਾਵਤਃ ।। 4.2.68.
ਸਕੰਦਾ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਉਸ ਤੀਰਥ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਕਾਂਵੇ ਹੰਸ ਬਣ ਗਏ।
ਏਕਦਾ ਕृਤ੍ਤਿਵਾਸੇ ਤੁ ਚੈਤ੍ਰ੍ਯਾਂ ਯਾਤ੍ਰਾऽਭਵਤ੍ਪੁਰਾ
ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਕ੍ਰਿਤਿਵਾਸ ਵਿਖੇ, ਚੈਤ੍ਰ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਯਾਤਰਾ ਹੋਈ ਸੀ।
ਬਹੁਦੇਵਲਕੈਰ੍ਵਿਪ੍ਰ ਤਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਪਕ੍ਸ਼ਿਣੋ ਮਿਲਨ੍
ਬਹੁਤ ਪੰਛੀਆਂ ਨੇ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਉਥੇ ਇਕੱਠ ਹੋ ਕੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਭੀੜ ਵੇਖੀ।
ਬਲਿਪੁष੍ਟੈਰਪੁष੍ਟਾਂਗਾ ਰਟਤਃ ਕਰਟਾਃ ਕਟੁ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਬੰਦਰਾਂ ਦੇ ਹੱਡ ਪੱਕੇ ਤੇ ਕੁਝ ਕਮਜ਼ੋਰ ਸਨ, ਉਹ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ ਚੀਕ ਰਹੇ ਸਨ।
ਤੇ ਹਨ੍ਯਮਾਨਾ ਨ੍ਯਪਤਂਸ੍ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਕੁਂਡੇ ਨਭੋਂਗਣਾਤ੍
ਉਹ ਮਾਰੇ ਜਾਂਦੇ ਹੋਏ ਅਸਮਾਨ ਤੋਂ ਓਹੀ ਕੁੰਡ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗ ਪਏ।
ਆਸ਼੍ਚਰ੍ਯਵਂਤਸ੍ਤਤ੍ਰਤ੍ਯਾ ਯਾਤ੍ਰਾਯਾਂ ਮਿਲਿਤਾ ਜਨਾਃ
ਉਥੇ ਯਾਤਰਾ ਲਈ ਇਕੱਠ ਹੋਏ ਲੋਕ ਇਹ ਸਭ ਦੇਖ ਕੇ ਹੈਰਾਨ ਰਹਿ ਗਏ।
ਅਸ੍ਮਾਸੁ ਵੀਕ੍ਸ਼ਮਾਣੇषੁ ਕਾਕਾਃ ਕੁਂਡੇਤ੍ਰ ਯੇ ਪਤਨ੍
ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਵੇਖ ਰਹੇ ਸੀ, ਉਹ ਕਾਂਵੇ ਜੋ ਉਸ ਕੁੰਡ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗ ਪਏ—
ਹਂਸਤੀਰ੍ਥਂ ਤਦਾਰਭ੍ਯ ਕृਤ੍ਤਿਵਾਸ ਸਮੀਪਤਃ
ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੋਂ, ਕ੍ਰਿਤਿਵਾਸ ਦੇ ਨੇੜੇ, ਉਹ ਥਾਂ ਹੰਸਤੀਰਥ ਨਾਂ ਪਈ।
ਅਤੀਵ ਮਲਿਨਾਤ੍ਮਾਨੋ ਮਹਾਮਲਿਨ ਕਰ੍ਮਭਿਃ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਤਮਾ ਬਹੁਤ ਮੈਲੀ ਸੀ ਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬਹੁਤ ਮੈਲੇ ਕੰਮ ਕੀਤੇ—
ਕਾਸ਼੍ਯਾਂ ਸਦੈਵ ਵਸ੍ਤਵ੍ਯਂ ਸ੍ਨਾਤਵ੍ਯਂ ਹਂਸਤੀਰ੍ਥਕੇ
ਕਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤੇ ਹੰਸਤੀਰਥ ਉੱਤੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਕਾਸ਼੍ਯਾਂ ਲਿਂਗਾਨ੍ਯਨੇਕਾਨਿ ਮੁਨੇ ਸਂਤਿ ਪਦੇਪਦੇ 4.2.68.
ਕਾਸ਼ੀ ਵਿਚ, ਹਰ ਪੈਰ ਤੇ ਅਨੇਕਾਂ ਲਿੰਗ ਹਨ, ਹੇ ਮুনি।
ਕृਤ੍ਤਿਵਾਸਂ ਸਮਾਰਾਧ੍ਯ ਭਕ੍ਤਿਯੁਕ੍ਤੇਨ ਚੇਤਸਾ
ਕ੍ਰਿਤਿਵਾਸ ਨੂੰ ਭਗਤੀ ਭਰੇ ਮਨ ਨਾਲ ਪੂਜ ਕੇ,
ਜਪੋ ਦਾਨਂ ਤਪੋ ਹੋਮਸ੍ਤਰ੍ਪਣਂ ਦੇਵਤਾਰ੍ਚਨਮ੍
ਜਪ, ਦਾਨ, ਤਪ, ਹੋਮ, ਤਰਪਣ ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ—
ਤੀਰ੍ਥਂ ਤ੍ਵਨਾਦਿਸਂਸਿਦ੍ਧਮੇਤਤ੍ਕਲਸ਼ਸਂਭਵ
ਇਹ ਤੀਰਥ ਆਦਿ ਤੋਂ ਹੀ ਪੂਰਨ ਹੈ, ਕਲਸ਼ ਤੋਂ ਉਪਜਿਆ।
ਏਤਾਨਿ ਸਿਦ੍ਧਲਿਂਗਾਨਿਚ੍ਛਨ੍ਨਾਨਿ ਸ੍ਯੁਰ੍ਯੁਗੇਯੁਗੇ
ਇਹ ਸਿੱਧ ਲਿੰਗ ਯੁਗਾਂ-ਯੁਗਾਂ ਵਿੱਚ ਲੁਕਵੇਂ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਹਂਸਤੀਰ੍ਥਸ੍ਯ ਪਰਿਤੋ ਲਿਂਗਾਨਾਮਯੁਤਂ ਮੁਨੇ
ਹੰਸ ਤੀਰਥ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ, ਹੇ ਮুনি, ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਲਿੰਗ ਹਨ।