ਯਾਭ੍ਯਾਮੁਤ੍ਪਾਦਿਤਾ ਚਾਹਂ ਯਾਭ੍ਯਾਂ ਚ ਪਰਿਪਾਲਿਤਾ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਪਾਲਿਆ,
ਅਹੋ ਦੇਹੋਪ੍ਯਹੋਂਗਤ੍ਵਂ ਯਥਾ ਪਿਤ੍ਰੋਃ ਪੁਰੋ ਮਮ
ਹਾਏ, ਮੇਰਾ ਇਹ ਸਰੀਰ ਤੇ ਮੇਰੀ ਹਸਤੀ ਵੀ ਮਾਪਿਆਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਸੀ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰ੍ਯਂ ਦृਢਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਤਪ ਉਗ੍ਰਂ ਚਚਾਰ ਹ
ਉਸ ਨੇ ਪੱਕਾ ਬ੍ਰਹਮਚਰੀਆ ਵਚਨ ਲੈ ਕੇ, ਸਖ਼ਤ ਤਪ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਤਸ੍ਯਾਂ ਤਪਸ੍ਯਮਾਨਾਯਾਮੇਕਾਚ੍ਛਾਗੀ ਲਘੀਯਸੀ
ਜਦੋਂ ਉਹ ਤਪ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ, ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਇਕ ਹਲਕਾ ਭੋਜਨ ਹੀ ਖਾਂਦੀ ਸੀ।
ਤृਣਪਰ੍ਣਾਦਿਕਂ ਕਿਂਚਿਤ੍ਸਾਯਮਭ੍ਯਵਹृਤ੍ਯ ਸਾ
ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਉਹ ਥੋੜ੍ਹਾ ਬਹੁਤ ਘਾਹ, ਪੱਤੇ ਆਦਿ ਹੀ ਖਾਂਦੀ ਸੀ।
ਤਤ ਇਤ੍ਥਂ ਵ੍ਯਤੀਤਾਸੁ ਪਂਚषਾ ਸੁਸਮਾਸੁ ਚ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੰਜ ਜਾਂ ਛੇ ਸਾਲ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲੰਘ ਗਏ।
ਸਨ੍ਨਿਧਾਵੁਤ੍ਤਰਾਰ੍ਕਸ੍ਯ ਤਪਸ੍ਯਤੀਂ ਸੁਲਕ੍ਸ਼ਣਾਮ੍
ਡੁੱਬਦੇ ਸੂਰਜ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਉਹ ਚੰਗੀ ਸੁਭਾਉ ਵਾਲੀ ਕੁੜੀ ਤਪ ਕਰਦੀ ਰਹੀ।
ਤਤੋ ਗਿਰਿਜਯਾ ਸ਼ਂਭੁਰ੍ਵਿਜ੍ਞਪ੍ਤਃ ਕਰੁਣਾਤ੍ਮਨਾ 4.1.47.
ਫਿਰ, ਦਇਆ ਨਾਲ ਭਰੇ ਸ਼ੰਭੂ ਨੂੰ ਗਿਰਿਜਾ ਨੇ ਅਰਦਾਸ ਕੀਤੀ।
ਸ਼ਰ੍ਵਾਣੀਗਿਰਮਾਕਰ੍ਣ੍ਯ ਤਤਃ ਸ਼ਰ੍ਵਃ ਕृਪਾਨਿਧਿਃ
ਸਰਵਾਣੀ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਫਿਰ ਸਰਵ, ਜੋ ਦਇਆ ਦਾ ਸਮੁੰਦਰ ਹੈ,
ਸੁਲਕ੍ਸ਼ਣੇ ਪ੍ਰਸਨ੍ਨੋਸ੍ਮਿ ਵਰਂ ਵਰਯ ਸੁਵ੍ਰਤੇ
ਸੁਭਾਗਣੀ, ਮੈਂ ਤੈਥੋਂ ਖੁਸ਼ ਹਾਂ; ਚੰਗੀ ਕਰਮਾਂ ਵਾਲੀ, ਮੰਗ ਜੋ ਤੂੰ ਮੰਗਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈਂ।
ਸਾਪਿ ਸ਼ਂਭੋਰ੍ਗਿਰਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਮੁਖਪੀਯੂषਵਰ੍षਿਣੀਮ੍
ਉਹ ਵੀ, ਜਦੋਂ ਸ਼ੰਭੂ ਦੇ ਮੂੰਹੋਂ ਨਿਕਲੀਆਂ ਮਿੱਠੀਆਂ ਬਾਤਾਂ ਸੁਣੀਆਂ,
ਤ੍ਰ੍ਯਕ੍ਸ਼ਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯਕ੍ਸ਼ਮਾਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਵਰਦਾਨੋਨ੍ਮੁਖਂ ਪੁਰਃ
ਤਿੰਨ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਵਰ ਦੇਣ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਵੇਖ ਕੇ,
ਕਿਂ ਵृਣੇ ਯਾਵਦਿਤ੍ਥਂ ਸਾ ਚਿਂਤਯੇਚ੍ਚਾਰੁਮਧ੍ਯਮਾ
ਉਹ ਸੋਹਣੀ ਕਮਰ ਵਾਲੀ ਸੋਚਣ ਲੱਗੀ, 'ਮੈਂ ਕੀ ਮੰਗਾਂ?'
ਆਤ੍ਮਾਰ੍ਥਂ ਜੀਵਲੋਕੇਸ੍ਮਿਨ੍ਕੋ ਨ ਜੀਵਤਿ ਮਾਨਵਃ
'ਇਸ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ, ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਲਈ ਨਹੀਂ ਜੀਉਂਦਾ।'
ਅਨਯਾ ਮਤ੍ਤਪੋਵृਤ੍ਤਿ ਸਾਕ੍ਸ਼ਿਣ੍ਯਾ ਬਹ੍ਵਨੇਹਸਮ੍
'ਮੇਰੀ ਇਹ ਤਪੱਸਿਆ ਗਵਾਹ ਹੋਵੇ, ਇਸ ਨਾਲ ਹੋਰਾਂ ਦਾ ਭਲਾ ਹੋਵੇ।'
ਪਰਾਮृਸ਼੍ਯ ਮਨਸ੍ਯੇਤਤ੍ਪ੍ਰਾਹ ਤ੍ਰ੍ਯਕ੍ਸ਼ਂ ਸੁਲਕ੍ਸ਼ਣਾ
ਇਹ ਗੱਲ ਮਨ ਵਿੱਚ ਸੋਚ ਕੇ, ਸੁਭਾਗਣੀ ਨੇ ਤਿੰਨ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਆਖਿਆ:
ਅਜਸ਼ਾਵੀ ਵਰਾਕ੍ਯੇषਾ ਤਰ੍ਹਿ ਪ੍ਰਾਗਨੁਗृਹ੍ਯਤਾਮ੍
'ਇਹ ਗਰੀਬ ਬੱਕਰੀ, ਪਹਿਲਾਂ ਇਸ ਉੱਤੇ ਮਿਹਰ ਕਰ।'
ਇਤਿ ਵਾਚਂ ਨਿਸ਼ਮ੍ਯੇਸ਼ਃ ਪਰੋਪਕृਤਿਸ਼ਾਲਿਨੀਮ੍ 4.1.47.
ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਜੋ ਹੋਰਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ,
ਦੇਵਦਵਸ੍ਤਤਃ ਪ੍ਰਾਹ ਦੇਵਿ ਪਸ਼੍ਯ ਗਿਰੀਂਦ੍ਰਜੇ
ਫਿਰ ਦੇਵਤੇ ਨੇ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਪਹਾੜ ਦੀ ਧੀ, ਵੇਖ!'
ਤੇ ਧਨ੍ਯਾਃ ਸਰ੍ਵਲੋਕੇषੁ ਸਰ੍ਵਧਰ੍ਮਾਸ਼੍ਰਯਾਸ਼੍ਚ ਤੇ
'ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਧੰਨ ਹਨ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਧਰਮਾਂ ਨੂੰ ਮੰਨਦੇ ਹਨ;'
ਸਂਚਯਾਃ ਸਰ੍ਵਵਸ੍ਤੂਨਾਂ ਚਿਰਂ ਤਿष੍ਠਤਿ ਨੋ ਕ੍ਵਚਿਤ੍
'ਸਭ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਧਨ-ਪਦਾਰਥ ਕਦੇ ਵੀ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੇ।'
ਧਨ੍ਯਾ ਸੁਲਕ੍ਸ਼ਣਾ ਚੈषਾ ਯੋਗ੍ਯਾऽਨੁਗ੍ਰਹਕਰ੍ਮਣਿ
'ਇਹ ਸੁਲਕਸ਼ਣਾ ਵੀ ਵਾਕਈ ਧੰਨ ਹੈ, ਜੋ ਮਿਹਰ ਕਰਨ ਲਈ ਯੋਗ ਹੈ।'
ਸੁਲਕ੍ਸ਼ਣਾ ਸ਼ੁਭਾਚਾਰਾ ਸਖੀ ਮੇਸ੍ਤੁ ਸ਼ੁਭੋਦ੍ਯਮਾ
'ਸੁਲਕਸ਼ਣਾ, ਜੋ ਚੰਗੇ ਆਚਰਨ ਵਾਲੀ ਹੈ, ਉਹ ਮੇਰੀ ਸਖੀ ਹੋਵੇ, ਚੰਗੇ ਕੰਮਾਂ ਲਈ ਤਿਆਰ ਰਹੇ।'
ਯਥਾ ਜਯਾ ਚ ਵਿਜਯਾ ਯਥਾ ਚੈਵ ਜਯਂਤਿਕਾ
'ਜਿਵੇਂ ਜਯਾ ਤੇ ਵਿਜਯਾ, ਤੇ ਜਯੰਤਿਕਾ ਹਨ,'
ਯਥਾ ਚਂਪਕਮਾਲਾ ਚ ਯਥਾ ਮਲਯਵਾਸਿਨੀ
'ਜਿਵੇਂ ਚੰਪਕਮਾਲਾ, ਤੇ ਜਿਵੇਂ ਮਲਯਵਾਸਿਨੀ ਹੈ,'
ਅਸ਼ੋਕਾ ਚ ਵਿਸ਼ੋਕਾ ਚ ਯਥਾ ਮਲਯਗਂਧਿਨੀ
'ਜਿਵੇਂ ਅਸ਼ੋਕਾ ਤੇ ਵਿਸ਼ੋਕਾ, ਤੇ ਜਿਵੇਂ ਮਲਯਗੰਧਿਨੀ ਹੈ,'
ਯਥਾ ਚ ਕੋਕਿਲਾਲਾਪਾ ਯਥਾ ਮਧੁਰਭਾषਿਣੀ
ਜਿਵੇਂ ਕੋਇਲ ਦੀ ਮਿੱਠੀ ਬੋਲ, ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਮਿੱਠਾ ਬੋਲਣ ਵਾਲੀ ਹੋਵੇ,
ਦृਗਂਚਲੇਂਗਿਤਜ੍ਞਾ ਚ ਯਥਾ ਕृਤਮਨੋਰਥਾ 4.1.47.
ਜੋ ਅੱਖਾਂ ਤੇ ਭੌਂਹਾਂ ਦੇ ਇਸ਼ਾਰੇ ਸਮਝ ਲੈਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿਸੇ ਦੀਆਂ ਮਨ ਦੀਆਂ ਆਸਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹੋਣ,
ਅਤਿਪ੍ਰਿਯਾ ਭਵਿਤ੍ਰੀ ਮੇ ਯਦ੍ਬਾਲ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰਿਣੀ
ਓ ਬੱਚੇ, ਉਹ ਕੁਆਰੀ ਜੋ ਬ੍ਰਹਮਚਾਰੀ ਜੀਵਨ ਜਿਉਂਦੀ ਹੈ, ਮੈਨੂੰ ਬਹੁਤ ਪਿਆਰੀ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ,
ਦਿਵ੍ਯਾਂਬਰਾ ਦਿਵ੍ਯਗਂਧਾ ਦਿਵ੍ਯਜ੍ਞਾਨਸਮਨ੍ਵਿਤਾ
ਉਹ ਦਿਵ੍ਯ ਵਸਤ੍ਰ ਪਾਈ ਹੋਈ, ਦਿਵ੍ਯ ਸੁਗੰਧ ਵਾਲੀ ਤੇ ਦਿਵ੍ਯ ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋਵੇਗੀ,