ਅਨਪਤ੍ਯਾ ਨ ਤਦ੍ਰਾष੍ਟ੍ਰੇ ਧਨਹੀਨੋਪਿ ਕੋਪਿ ਨ
ਉਸ ਦੇਸ਼ ਵਿਚ ਕੋਈ ਬਿਨਾ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਨਹੀਂ, ਤੇ ਕੋਈ ਧਨ-ਹੀਣ ਨਹੀਂ।
ਨ ਚਾਟਾ ਨੈਵ ਵਾਚਾਟਾ ਵਂਚਕਾ ਨੋ ਨ ਹਿਂਸਕਾਃ
ਉਥੇ ਕੋਈ ਚਾਪਲੂਸ ਨਹੀਂ, ਕੋਈ ਝੂਠ ਬੋਲਣ ਵਾਲਾ ਨਹੀਂ, ਕੋਈ ਧੋਖੇਬਾਜ਼ ਨਹੀਂ, ਤੇ ਕੋਈ ਹਿੰਸਕ ਨਹੀਂ।
ਸ਼੍ਰੁਤਿਘੋषੋ ਹਿ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਵਾਦਃ ਪਦੇਪਦੇ
ਹਰ ਥਾਂ ਧਰਮ-ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਗੂੰਜਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਹਰ ਪੈਰ ਤੇ ਉਪਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਚਰਚਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਵੀਣਾਵੇਣੁਪ੍ਰਵਾਦਾਸ਼੍ਚ ਮृਦਂਗਾ ਮਧੁਰਸ੍ਵਨਾਃ
ਉਥੇ ਵੀਣਾ ਤੇ ਵਾਂਸਰੀ ਦੀ ਧੁਨ, ਤੇ ਮ੍ਰਿਦੰਗ ਦੀ ਮਿੱਠੀ ਆਵਾਜ਼ ਵੱਜਦੀ ਹੈ।
ਮਾਂਸਾਸ਼ਿਨਃ ਪੁਰੋਡਾਸ਼ੇ ਨੈਵਾਨ੍ਯਤ੍ਰ ਕਦਾਚਨ
ਜੋ ਮਾਸ ਖਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਯਜਨਾ ਵਿੱਚ ਹੀ ਖਾਂਦੇ ਹਨ, ਹੋਰ ਕਦੇ ਨਹੀਂ।
ਪੁਤ੍ਰਸ੍ਯ ਪਿਤ੍ਰੋਃ ਪਦਯੋਃ ਪੂਜਨਂ ਦੇਵਪੂਜਨਮ੍
ਪੁੱਤਰ ਆਪਣੇ ਮਾਪਿਆਂ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਨਾਰੀਣਾਂ ਭਰ੍ਤृਪਦ੍ ਯੋਰਰ੍ਚਨਂ ਤਦ੍ਵਚਃਸ਼੍ਰੁਤਿਃ
ਇਸਤਰੀਆਂ ਲਈ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਦੀ ਆਦਰ-ਸੱਤਕਾਰ ਕਰਨਾ ਸਿਖਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਸੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਪਰ੍ਯਯਂਤਿ ਮੁਦਿਤਾ ਭृਤ੍ਯਾਃ ਸ੍ਵਾਮਿਪਦਾਂਬੁਜਮ੍
ਨੌਕਰ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਆਪਣੇ ਮਾਲਕ ਦੇ ਕੌਲ ਪੈਰਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਵਰਿਵਸ੍ਯਂਤਿ ਭੂਯੋਪਿ ਤ੍ਰਿਕਾਲਂ ਕਾਸ਼ਿਦੇਵਤਾਃ 4.1.43.
ਉਥੇ ਸਥਾਨਕ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਦਿਨ ਵਿਚ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਵਿਦ੍ਵਦ੍ਭਿਸ਼੍ਚ ਤਪੋਨਿष੍ਠਾਸ੍ਤਪੋਨਿष੍ਠੈਰ੍ਜਿਤੇਂਦ੍ਰਿਯਾਃ
ਵਿਦਵਾਨ, ਤਪਸਿਆ ਵਿਚ ਲੱਗੇ ਹੋਏ, ਤੇ ਜੋ ਤਪਸਿਆ ਨਾਲ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਤੇ ਜਿੱਤ ਪਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।
ਮਂਤ੍ਰਪੂਤਂ ਮਹਾਰ੍ਹਂ ਚ ਵਿਧਿਯੁਕ੍ਤਂ ਸੁਸਂਸ੍ਕृਤਮ੍
ਮੰਤਰਾਂ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਕੀਤੇ ਹੋਏ, ਮਹਿੰਗੇ, ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਤੇ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਜਾਏ ਹੋਏ ਭੋਗ।
ਵਾਪੀਕੂਪਤਡਾਗਾਨਾਮਾਰਾਮਾਣਾਂ ਪਦੇਪਦੇ
ਹਰ ਪੈਰ ਤੇ ਝੀਲਾਂ, ਕੂਏਂ, ਤਲਾਬ ਤੇ ਬਾਗਾਂ ਮਿਲਦੇ ਹਨ।
ਯਦ੍ਰਾष੍ਟ੍ਰੇ ਹृष੍ਟਪੁष੍ਟਾਸ਼੍ਚ ਦृਸ਼੍ਯਂਤੇ ਸਰ੍ਵਜਾਤਯਃ
ਉਸ ਦੇਸ਼ ਵਿਚ ਸਭ ਜਾਤੀਆਂ ਖੁਸ਼ ਤੇ ਤੰਦਰੁਸਤ ਦਿਸਦੀਆਂ ਹਨ।
ਇਤ੍ਥਂ ਤਸ੍ਯ ਮਹੀਜਾਨੇਃ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਸ਼ੁਚਿਵਰ੍ਤਿਨਃ
ਉਸ ਰਾਜੇ ਦੀ ਧਰਤੀ ਤੇ ਹਰ ਥਾਂ ਲੋਕ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਨਾਲ ਜੀਵਨ ਗੁਜ਼ਾਰਦੇ ਹਨ।
ਅਥੋਵਾਚਾਮਰ ਗੁਰੁਰ੍ਦੇਵਾਨਪਚਿਕੀਰ੍षੁਕਾਨ੍
ਫਿਰ ਅਮਰਾ ਗੁਰੂ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਸੇਵਾ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਬੋਲਿਆ।
ਯਥਾ ਸ ਰਾਜਾ ਸਂਵੇਤ੍ਤਿ ਨ ਤਥਾਤ੍ਰਾਪਿ ਕਸ਼੍ਚਨ
ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਰਾਜਾ ਸਮਝਦਾ ਹੈ, ਐਸਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਇੱਥੇ ਨਹੀਂ ਸਮਝਦਾ।
ਤੇਨ ਯਦ੍ਯਪਿ ਭੂਭਰ੍ਤ੍ਰਾ ਭੂਮੇਰ੍ਦੇਵਾ ਵਿਵਾਸਿਤਾਃ
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਭਾਵੇਂ ਧਰਤੀ ਦੇ ਭਾਰ ਚੁੱਕਣ ਵਾਲੇ ਨੇ ਦੇਵਤੇਆਂ ਨੂੰ ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ ਸੀ,
ਕਾਲੋ ਨਿਮਿषਮਾਤ੍ਰੋਪਿ ਯਾਨ੍ਵਿਨਾ ਨ ਸੁਖਂ ਵ੍ਰਜੇਤ੍ 4.1.43.
ਪਰ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਬਿਨਾ, ਇਕ ਛਿਨ ਲਈ ਵੀ, ਕੋਈ ਸੁਖ ਨਹੀਂ ਮਿਲ ਸਕਦਾ।
ਅਂਤਰ੍ਬਹਿਸ਼੍ਚਰਾ ਨਿਤ੍ਯਂ ਸਰ੍ਵਵਿਸ਼੍ਰਂਭ ਭੂਮਯਃ
ਧਰਤੀਆਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਅੰਦਰ ਤੇ ਬਾਹਰ ਘੁੰਮਦੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਇਹੀ ਸਭ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦਾ ਆਧਾਰ ਹਨ।
ਸਮਾਕਰ੍ਣ੍ਯ ਚ ਤੇ ਸਰ੍ਵੇ ਤ੍ਰਿਦਸ਼ਾ ਗੀष੍ਪਤੀਰਿਤਮ੍ ਅਭਿਨਂਦ੍ਯਾਥ ਤਂ ਸਰ੍ਵੇ ਪ੍ਰੋਚੁਰਿਤ੍ਥਂ ਭਵੇਦਿਤਿ
ਗੀਤ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਦੀ ਬਾਤ ਸੁਣ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਖੁਸ਼ ਹੋਏ ਤੇ ਆਖਿਆ, 'ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਕਿਹਾ, ਐਸਾ ਹੀ ਹੋਵੇ।'
ਤਤਃ ਸ਼ਕ੍ਰਃ ਸਮਾਹੂਯ ਵੀਤਿਹੋਤ੍ਰਂ ਪੁਰਃਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਫਿਰ ਇੰਦ੍ਰ ਨੇ ਵੀਤਿਹੋਤਰ ਨੂੰ, ਜੋ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜਾ ਸੀ, ਬੁਲਾਇਆ।
ਹਵ੍ਯਵਾਹਨ ਯਾ ਮੂਰ੍ਤਿਸ੍ਤਵ ਤਤ੍ਰ ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਿਤਾ
ਹੇ ਅੱਗ, ਤੇਰੀ ਮੂਰਤ ਉਥੇ ਹਵਨ ਦੀ ਭੇਟ ਲੈਣ ਵਾਲੀ ਵਜੋਂ ਟਿਕੀ ਹੋਈ ਹੈ।
ਸਮਾਗਤਾਯਾਂ ਤਨ੍ਮੂਰ੍ਤੌ ਸਰ੍ਵਾਨष੍ਟਾਗ੍ਰਯਃ ਪ੍ਰਜਾਃ
ਜਦੋਂ ਸਭ ਪ੍ਰਾਣੀ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਗੁਆਚੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਉਸ ਮੂਰਤ ਵਿੱਚ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ,
ਪ੍ਰਜਾਸੁ ਚ ਵਿਰਕ੍ਤਾਸੁ ਰਾਜ੍ਯਕਾਮਦੁਘਾਸੁ ਵੈ
ਅਤੇ ਜਦ ਲੋਕ, ਜੋ ਰਾਜਿਆਂ ਤੋਂ ਸਾਰੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਹੋਣ ਦੀ ਆਸ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਉਹ ਵੀ ਬੇਪਰਵਾਹ ਹੋ ਗਏ,
ਪ੍ਰਜਾਨਾਂ ਰਂਜਨਾਦ੍ਰਾਜਾ ਯੇਯਂ ਰੂਢਿਰੁਪਾਰ੍ਜਿਤਾ
ਰਾਜਾ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਰਾਜੀ ਕਰਕੇ, ਇਹ ਦੌਲਤ ਖੂਨ ਨਾਲ ਹਾਸਲ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਜਾਵਿਰਹਿਤੋ ਰਾਜਾ ਕੋਸ਼ਦੁਰ੍ਗਬਲਾਦਿਭਿਃ
ਜੇ ਰਾਜਾ ਕੋਲ ਲੋਕ ਨਹੀਂ, ਤਾਂ ਭਾਵੇਂ ਉਸ ਕੋਲ ਖਜਾਨਾ, ਕਿਲੇ ਤੇ ਫੌਜ ਹੋਣ, ਉਹ ਕੁਝ ਨਹੀਂ।
ਤ੍ਰਿਵਰ੍ਗਸਾਧਨਾਹੇਤੁਃ ਪ੍ਰਾਕ੍ਪ੍ਰਜੈਵ ਮਹੀਪਤੇਃ
ਰਾਜੇ ਲਈ, ਲੋਕ ਹੀ ਤਿੰਨ ਉਦੇਸ਼ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਦਾ ਮੁੱਖ ਸਾਧਨ ਹਨ।
ਕ੍ਸ਼ੀਣੇ ਤ੍ਰਿਵਰ੍ਗੇ ਸਂਕ੍ਸ਼ੀਣਾ ਗਤਿਰ੍ਲੋਕਦ੍ਵਯਾਤ੍ਮਿਕਾ ।। 4.1.43.
ਜਦ ਤਿੰਨ ਉਦੇਸ਼ ਘੱਟ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਦੋਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਵਾਲੀ ਰਾਹ ਵੀ ਘੱਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਇਤੀਂਦ੍ਰਵਚਨਾਦ੍ਵਹ੍ਨਿਰਹ੍ਨਾਯ ਕ੍ਸ਼ੋਣਿਮਂਡਲਾਤ੍
ਇੰਦ੍ਰ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ, ਅੱਗ ਦਿਨ ਦੇ ਸਮੇਂ ਧਰਤੀ ਦੇ ਗੋਲ ਤੋਂ ਚਲੀ ਗਈ।
ਨਿਨ੍ਯੇ ਨ ਕੇਵਲਂ ਤ੍ਰੇਤਾਂ ਜਾਠਰਾਗ੍ਨਿਮਪਿ ਪ੍ਰਭੁਃ
ਸਵਾਮੀ ਨੇ ਕੇਵਲ ਯਜਨ ਦੀ ਅੱਗ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਪਚਣ ਵਾਲੀ ਅੱਗ ਵੀ ਲੈ ਗਏ।