ਸ੍ਵਸ਼੍ਰੇਯੋ ਦਾਤੁਰੇਤਸ੍ਯਾ ਵਿਮੁਕ੍ਤਸ੍ਯ ਮਹਾਮਤੇ
—ਹੇ ਮਹਾਨ ਬੁਧੀ ਵਾਲੇ, ਆਪਣੀ ਭਲਾਈ ਲਈ, ਇਸ ਅਵਿਮੁਕਤ ਨੂੰ ਦਾਨ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸਮੀਹਿਤਾਰ੍ਥ ਸਂਸਿਦ੍ਧਿਰ੍ਲਭ੍ਯਤੇ ਪੁਣ੍ਯਭਾਰਤਃ
ਹੇ ਪਵਿੱਤਰ ਭਾਰਤ, ਮਨ ਚਾਹੀ ਮੁਰਾਦ ਇੱਥੇ ਪੂਰੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੁਤਿਵਰ੍ਤ੍ਮਜੁषਃ ਪੁਂਸਃ ਸਂਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਾਨ੍ਨਸ਼੍ਯਤੋ ਮੁਨੇ
ਹੇ ਮੁਨੀ, ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦੇ ਰਾਹ ਤੇ ਚਲਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਲਈ ਮਨ੍ਹੇ ਹੋਏ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਸਾਂਝ ਪੈਣ ਤੋਂ ਨਾਸ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਵਰ੍ਜਿਤਸ੍ਯ ਵਿਧਾਨੇਨ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਸ੍ਯਾਕਰਣੇਨ ਵੈ
ਮਨ੍ਹੇ ਹੋਏ ਨਿਯਮਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡਣ ਜਾਂ ਆਦੇਸ਼ਿਤ ਕੰਮ ਨਾ ਕਰਨ ਨਾਲ—
ਨਿषਿਦ੍ਧਾਚਰਣਂ ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਕਥਯਿष੍ਯੇ ਤਵਾਗ੍ਰਤਃ
—ਤੇ ਮਨ੍ਹੀ ਹੋਈਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਕਰਨ ਨਾਲ, ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਦੱਸਾਂਗਾ।
ਪਲਾਂਡੁਂ ਵਿਡ੍ਵਰਾਹਂ ਚ ਸ਼ੇਲੁਂ ਲਸ਼ੁਨ ਗृਂਜਨੇ
ਪਿਆਜ਼, ਸੂਰ ਦਾ ਮਾਸ, ਸੇਲੂ, ਲਸਣ ਤੇ ਗ੍ਰਿੰਜਨ ਪੌਦਾ—
ਵ੍ਰਸ਼੍ਚਨਾਨ੍ਵृਕ੍ਸ਼ਨਿਰ੍ਯਾਸਾਨ੍ਪਾਯਸਾਪੂਪਸ਼ष੍ਕੁਲੀਃ 4.1.40.
—ਮੂਲੀ, ਰੁੱਖਾਂ ਦੀ ਲਾਹ, ਦੁੱਧ, ਪੂਪਾ ਤੇ ਸ਼ਸ਼ਕੁਲੀ—
ਪਯ ਐਕਸ਼ਫਂ ਹੇਯਂ ਤਥਾ ਕ੍ਰਾਮੇਲਕਾਵਿਕਮ੍
—ਦੁੱਧ, ਇਕ-ਖੁਰ ਵਾਲੇ ਜਾਨਵਰ, ਕ੍ਰੋਮ ਤੇ ਜੰਗਲੀ ਬਤਖ—
ਟਿਟ੍ਟਿਭਂ ਕਲਵਿਂਕਂ ਚ ਹਂਸਂ ਚਕ੍ਰਂ ਪ੍ਲਵਂਬਕਮ੍
—ਟੀਟੀ, ਕਲਵਿੰਕ, ਹੰਸ, ਚਕਵਾ ਤੇ ਪਲਵੰਬਕ—
ਜਾਲਪਾਦਾਨ੍ਖਂਜਰੀਟਾਨ੍ਬੁਡਿਤ੍ਵਾ ਮਤ੍ਸ੍ਯਭਕ੍ਸ਼ਕਾਨ੍
—ਜਾਲ ਵਾਲੇ ਪੈਰਾਂ ਵਾਲੇ ਪੰਛੀ, ਖੰਜਰੀਟਾ, ਬੁਡਿਤਵਾ ਤੇ ਮੱਛੀ ਖਾਣ ਵਾਲੇ ਪੰਛੀ—
ਹਵ੍ਯਕਵ੍ਯਨਿਯੁਕ੍ਤੌ ਤੁ ਭਕ੍ਸ਼੍ਯੌ ਪਾਠੀਨਰੋਹਿਤੌ
—ਪਾਠੀਨ ਤੇ ਰੋਹਿਤਾ ਮੱਛੀ, ਜੋ ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਦੇ ਹਵਨ ਲਈ ਵਰਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ—
ਸ਼੍ਵਾਵਿਦ੍ਗੋਧੇ ਪ੍ਰਸ਼ਸ੍ਤੇ ਚ ਜ੍ਞਾਤਾਸ਼੍ਚ ਮृਗਪਕ੍ਸ਼ਿਣਃ
—ਜੰਗਲੀ ਸੂਰ, ਗੋਧਾ ਤੇ ਚੰਗੇ ਵਿਚੋਂ ਜਾਣੇ ਹੋਏ ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰ ਤੇ ਪੰਛੀ।
ਯਜ੍ਞਾਰ੍ਥਂ ਪਸ਼ੁਹਿਂਸਾ ਯਾ ਸਾ ਸ੍ਵਰ੍ਗ੍ਯਾ ਨੇਤਰਾ ਕ੍ਵਚਿਤ੍
ਜਦੋਂ ਜਗ ਦੀ ਰਸਮ ਲਈ ਪਸ਼ੂ ਦੀ ਬਲੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਸਵਰਗ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਈ ਫਲਦਾਇਕ ਹੈ; ਪਰ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਮਕਸਦ ਲਈ, ਇਹ ਕਦੇ ਵੀ ਐਸਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਪ੍ਰਾਣਾਤ੍ਯਯੇ ਕ੍ਰਤੌ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧੇ ਭੈषਜੇ ਵਿਪ੍ਰਕਾਮ੍ਯਯਾ
ਜਦੋਂ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਖਤਰਾ ਹੋਵੇ, ਯਜਨ ਦੀ ਰਸਮ ਹੋਵੇ, ਪਿਤਰਾਂ ਲਈ ਭੋਜਨ ਹੋਵੇ, ਦਵਾਈ ਲਈ ਜਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਮੰਗ ਤੇ—
ਨ ਤਾਦृਸ਼ਂ ਭਵੇਤ੍ਪਾਪਂ ਮृਗਯਾਵृਤ੍ਤਿਕਾਂਕ੍ਸ਼ਿਣਃ
ਜੋ ਲੋਕ ਸ਼ਿਕਾਰ ਕਰਕੇ ਆਪਣਾ ਜੀਵਨ ਚਲਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਐਸਾ ਪਾਪ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਮਖਾਰ੍ਥਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਾ ਸृष੍ਟਾਃ ਪਸ਼ੁ ਦ੍ਰੁਮ ਮृਗੌषਧੀਃ
ਯਜਨ ਦੀ ਰਸਮ ਲਈ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਪਸ਼ੂ, ਦਰੱਖਤ, ਹਿਰਨ ਅਤੇ ਦਵਾਈਆਂ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀਆਂ।
ਪਿਤृਦੇਵਕ੍ਰਤੁਕृਤੇ ਮਧੁਪਰ੍ਕਾਰ੍ਥਮੇਵ ਚ 4.1.40.
ਪਿਤਰਾਂ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਭੇਟ ਦੇਣ ਲਈ, ਅਤੇ ਮਧੁਪਰਕ ਰਸਮ ਲਈ ਵੀ।
ਯੋ ਜਂਤੂਨਾਤ੍ਮਪੁष੍ਟ੍ਯਰ੍ਥਂ ਹਿਨਸ੍ਤਿ ਜ੍ਞਾਨਦੁਰ੍ਬਲਃ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੀ ਪੋਸ਼ਣ ਲਈ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਸਮਝ ਤੋਂ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੈ—
ਭੋਕ੍ਤਾਨੁਮਂਤਾ ਸਂਸ੍ਕਰ੍ਤਾ ਕ੍ਰਯਿਵਿਕ੍ਰਯਿ ਹਿਂਸਕਾਃ
ਖਾਣ ਵਾਲਾ, ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ, ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਖਰੀਦਣ ਵਾਲਾ, ਵੇਚਣ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਮਾਰਣ ਵਾਲਾ—
ਪ੍ਰਤ੍ਯਬ੍ਦਮਸ਼੍ਵਮੇਧੇਨ ਸ਼ਤਂ ਵਰ੍षਾਣਿ ਯੋ ਯਜੇਤ੍
ਜੋ ਹਰ ਸਾਲ ਸੌ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯਜਨ ਕਰਦਾ ਹੈ—
ਯਥੈਵਾਤ੍ਮਾ ਪਰਸ੍ਤਦ੍ਵਦ੍ਦ੍ਰष੍ਟਵ੍ਯਃ ਸੁਖਮਿਚ੍ਛਤਾ
ਜਿਵੇਂ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਵੇਖਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਹੋਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਵੇਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸੁਖ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਸੁਖਂ ਵਾ ਯਦਿ ਵਾ ਚਾਨ੍ਯਦ੍ਯਤ੍ਕਿਂਚਿਤ੍ਕ੍ਰਿਯਤੇ ਪਰੇ
ਜੋ ਕੁਝ ਸੁਖ ਜਾਂ ਹੋਰ ਕੋਈ ਚੀਜ਼ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ—
ਨ ਕ੍ਲੇਸ਼ੇਨ ਵਿਨਾ ਦ੍ਰਵ੍ਯਮਰ੍ਥਹੀਨੇ ਕੁਤਃ ਕ੍ਰਿਯਾਃ
ਕਲੇਸ਼ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਕੋਈ ਦੌਲਤ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ; ਜਿੱਥੇ ਕੋਈ ਸਾਧਨ ਨਹੀਂ, ਉਥੇ ਕਰਤਬ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ?
ਸੁਖਂ ਹਿ ਸਰ੍ਵੈਰਾਕਾਂਕ੍ਸ਼੍ਯਂ ਤਚ੍ਚ ਧਰ੍ਮਸਮੁਦ੍ਭਵਮ੍
ਸੁਖ ਤਾਂ ਹਰ ਕੋਈ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਇਹ ਧਰਮ ਤੋਂ ਹੀ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਨ੍ਯਾਯਾਗਤੇਨ ਦ੍ਰਵ੍ਯੇਣ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਂ ਪਾਰਲੌਕਿਕਮ੍
ਪਰਲੋਕ ਲਈ ਕਰਤਬ ਸਿਰਫ ਉਹ ਦੌਲਤ ਨਾਲ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ ਜੋ ਨਿਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲੀ ਹੋਵੇ।
ਵਿਧਿਹੀਨਂ ਤਥਾऽਪਾਤ੍ਰੇ ਯੋ ਦਦਾਤਿ ਪ੍ਰਤਿਗ੍ਰਹਮ੍
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਅਣਉਚਿਤ ਢੰਗ ਨਾਲ ਜਾਂ ਅਣਯੋਗ ਨੂੰ ਦਾਨ ਦਿੰਦਾ ਜਾਂ ਲੈਂਦਾ ਹੈ—
ਵ੍ਯਸਨਾਰ੍ਥੇ ਕੁਟੁਂਬਾਰ੍ਥੇ ਯਦृਣਾਰ੍ਥੇ ਚ ਦੀਯਤੇ 4.1.40.
ਜੋ ਕੁਝ ਮੁਸੀਬਤ, ਪਰਿਵਾਰ ਜਾਂ ਕਰਜ਼ ਲਈ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—
ਮਾਤਾਪਿਤृਵਿਹੀਨਂ ਯੋ ਮੌਂਜੀਪਾਣਿਗ੍ਰਹਾਦਿਭਿਃ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਮਾਂ-ਪਿਓ ਦੇ ਬਿਨਾਂ ਜਨੇਉ ਜਾਂ ਵਿਆਹ ਦੀ ਰਸਮ ਕਰਦਾ ਹੈ—
ਅਗ੍ਨਿਹੋਤ੍ਰੈਰ੍ਨ ਤਚ੍ਛ੍ਰੇਯੋ ਨਾਗ੍ਨਿष੍ਟੋਮਾਦਿਭਿਰ੍ਮਖੈਃ
ਉਹ ਕਰਤਬ ਨਾ ਤਾਂ ਅਗਨਿਹੋਤ੍ਰ ਰਸਮ ਨਾਲ, ਨਾ ਹੀ ਅਗਨਿਸ਼ਟੋਮ ਆਦਿ ਯਜਨਾਂ ਨਾਲ, ਕੋਈ ਭਲਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਯੋ ਹ੍ਯਨਾਥਸ੍ਯ ਵਿਪ੍ਰਸ੍ਯ ਪਾਣਿਂ ਗ੍ਰਾਹਯਤੇ ਕृਤੀ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਗਰੀਬ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦਾ ਹੱਥ ਵਿਆਹ ਵਿੱਚ ਮਿਲਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਹੀ ਕਰਤਬ ਕਰਦਾ ਹੈ—