ਕਿਂ ਬਿਭੇਤਿ ਨਰੋ ਧੀਰਃ ਕृਤਾਦਘਸ਼ਿਲੋਚ੍ਚਯਾਤ੍
ਧੀਰ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ, ਪਾਪਾਂ ਦੇ ਢੇਰ ਹੋਣ 'ਤੇ ਵੀ, ਡਰਨਾ ਕਿਉਂ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
ਕ੍ਵਾਵਿਮੁਕ੍ਤਂ ਮਹਾਲਿਂਗਂ ਚਤੁਰ੍ਵਰ੍ਗਫਲੋਦਯਮ੍
ਅਵਿਮੁਕਤ, ਉਹ ਮਹਾ ਲਿੰਗ ਕਿੱਥੇ ਹੈ ਜੋ ਚਾਰ ਮੁੱਖ ਜੀਵਨ ਦੇ ਫਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ?
ਅਵਿਮੁਕ੍ਤੇ ਮਹਾਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰੇ ਵਿਸ਼੍ਵੇਸ਼ਸਮਧਿष੍ਠਿਤੇ
ਅਵਿਮੁਕਤ ਦੇ ਮਹਾਨ ਤੀਰਥ ਵਿੱਚ, ਜਿੱਥੇ ਸਭ ਦੇ ਮਾਲਕ ਵੱਸਦੇ ਹਨ—
ਦ੍ਰष੍ਟਾਰਮਵਿਮੁਕ੍ਤਸ੍ਯ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਦਂਡਧਰੋ ਯਮਃ
ਅਵਿਮੁਕਤ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ, ਦੰਡ ਧਾਰਣ ਵਾਲਾ ਯਮ—
ਧਨ੍ਯਂ ਤਨ੍ਨੇਤ੍ਰਨਿਰ੍ਮਾਣਂ ਕृਤਕृਤ੍ਯੌ ਤੁ ਤੌ ਕਰੌ
ਉਹ ਅੱਖਾਂ ਧਨੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਇਹ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ; ਤੇ ਉਹ ਹੱਥ ਸਚਮੁਚ ਸਫਲ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਤ੍ਰਿਸਂਧ੍ਯਮਵਿਮੁਕ੍ਤੇਸ਼ਂ ਯੋ ਜਪੇਨ੍ਨਿਯਤਃ ਸ਼ੁਚਿਃ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਤਿੰਨ ਵੇਲੇ, ਸਾਫ-ਸੁਥਰਾ ਤੇ ਨਿਯਮਤ ਰਹਿ ਕੇ, ਅਵਿਮੁਕਤ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਦਾ ਨਾਮ ਜਪਦਾ ਹੈ—
ਅਵਿਮੁਕ੍ਤਂ ਮਹਾਲਿਂਗਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਗ੍ਰਾਮਾਂਤਰਂ ਵ੍ਰਜੇਤ੍
—ਅਵਿਮੁਕਤ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਲਿੰਗ ਦੇਖ ਕੇ, ਉਹ ਫਿਰ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਪਿੰਡ ਵੱਲ ਚਲਾ ਜਾਵੇ।
ਅਥੋ ਕਿਮਸਿ ਸ਼ੁਸ਼੍ਰੂषੁਃ ਕਥਯਿष੍ਯਾਮਿ ਤਤ੍ਪੁਨਃ
ਹੁਣ, ਜਦੋਂ ਤੂੰ ਸੁਣਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈਂ, ਮੈਂ ਇਹ ਫਿਰ ਦੱਸਾਂਗਾ।
ਅਤੀਵ ਸੁਸ਼੍ਰੁਤੇ ਜਾਤੇ ਤਥਾਪਿ ਨ ਧਿਨੋਮ੍ਯਹਮ੍
ਤੂੰ ਬਹੁਤ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣਦਾ ਹੈਂ, ਫਿਰ ਵੀ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦੋਸ਼ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ।
ਅਵਿਮੁਕ੍ਤੇਸ਼੍ਵਰਂ ਲਿਂਗਂ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਂ ਚਾਪ੍ਯਵਿਮੁਕ੍ਤਕਮ੍
ਅਵਿਮੁਕਤ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਦਾ ਲਿੰਗ ਅਤੇ ਅਵਿਮੁਕਤ ਨਾਮ ਦਾ ਖੇਤਰ—
ਸ੍ਵਸ਼੍ਰੇਯੋ ਦਾਤੁਰੇਤਸ੍ਯਾ ਵਿਮੁਕ੍ਤਸ੍ਯ ਮਹਾਮਤੇ
—ਹੇ ਮਹਾਨ ਬੁਧੀ ਵਾਲੇ, ਆਪਣੀ ਭਲਾਈ ਲਈ, ਇਸ ਅਵਿਮੁਕਤ ਨੂੰ ਦਾਨ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸਮੀਹਿਤਾਰ੍ਥ ਸਂਸਿਦ੍ਧਿਰ੍ਲਭ੍ਯਤੇ ਪੁਣ੍ਯਭਾਰਤਃ
ਹੇ ਪਵਿੱਤਰ ਭਾਰਤ, ਮਨ ਚਾਹੀ ਮੁਰਾਦ ਇੱਥੇ ਪੂਰੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੁਤਿਵਰ੍ਤ੍ਮਜੁषਃ ਪੁਂਸਃ ਸਂਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਾਨ੍ਨਸ਼੍ਯਤੋ ਮੁਨੇ
ਹੇ ਮੁਨੀ, ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦੇ ਰਾਹ ਤੇ ਚਲਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਲਈ ਮਨ੍ਹੇ ਹੋਏ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਸਾਂਝ ਪੈਣ ਤੋਂ ਨਾਸ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਵਰ੍ਜਿਤਸ੍ਯ ਵਿਧਾਨੇਨ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਸ੍ਯਾਕਰਣੇਨ ਵੈ
ਮਨ੍ਹੇ ਹੋਏ ਨਿਯਮਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡਣ ਜਾਂ ਆਦੇਸ਼ਿਤ ਕੰਮ ਨਾ ਕਰਨ ਨਾਲ—
ਨਿषਿਦ੍ਧਾਚਰਣਂ ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਕਥਯਿष੍ਯੇ ਤਵਾਗ੍ਰਤਃ
—ਤੇ ਮਨ੍ਹੀ ਹੋਈਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਕਰਨ ਨਾਲ, ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਦੱਸਾਂਗਾ।
ਪਲਾਂਡੁਂ ਵਿਡ੍ਵਰਾਹਂ ਚ ਸ਼ੇਲੁਂ ਲਸ਼ੁਨ ਗृਂਜਨੇ
ਪਿਆਜ਼, ਸੂਰ ਦਾ ਮਾਸ, ਸੇਲੂ, ਲਸਣ ਤੇ ਗ੍ਰਿੰਜਨ ਪੌਦਾ—
ਵ੍ਰਸ਼੍ਚਨਾਨ੍ਵृਕ੍ਸ਼ਨਿਰ੍ਯਾਸਾਨ੍ਪਾਯਸਾਪੂਪਸ਼ष੍ਕੁਲੀਃ 4.1.40.
—ਮੂਲੀ, ਰੁੱਖਾਂ ਦੀ ਲਾਹ, ਦੁੱਧ, ਪੂਪਾ ਤੇ ਸ਼ਸ਼ਕੁਲੀ—
ਪਯ ਐਕਸ਼ਫਂ ਹੇਯਂ ਤਥਾ ਕ੍ਰਾਮੇਲਕਾਵਿਕਮ੍
—ਦੁੱਧ, ਇਕ-ਖੁਰ ਵਾਲੇ ਜਾਨਵਰ, ਕ੍ਰੋਮ ਤੇ ਜੰਗਲੀ ਬਤਖ—
ਟਿਟ੍ਟਿਭਂ ਕਲਵਿਂਕਂ ਚ ਹਂਸਂ ਚਕ੍ਰਂ ਪ੍ਲਵਂਬਕਮ੍
—ਟੀਟੀ, ਕਲਵਿੰਕ, ਹੰਸ, ਚਕਵਾ ਤੇ ਪਲਵੰਬਕ—
ਜਾਲਪਾਦਾਨ੍ਖਂਜਰੀਟਾਨ੍ਬੁਡਿਤ੍ਵਾ ਮਤ੍ਸ੍ਯਭਕ੍ਸ਼ਕਾਨ੍
—ਜਾਲ ਵਾਲੇ ਪੈਰਾਂ ਵਾਲੇ ਪੰਛੀ, ਖੰਜਰੀਟਾ, ਬੁਡਿਤਵਾ ਤੇ ਮੱਛੀ ਖਾਣ ਵਾਲੇ ਪੰਛੀ—
ਹਵ੍ਯਕਵ੍ਯਨਿਯੁਕ੍ਤੌ ਤੁ ਭਕ੍ਸ਼੍ਯੌ ਪਾਠੀਨਰੋਹਿਤੌ
—ਪਾਠੀਨ ਤੇ ਰੋਹਿਤਾ ਮੱਛੀ, ਜੋ ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਦੇ ਹਵਨ ਲਈ ਵਰਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ—
ਸ਼੍ਵਾਵਿਦ੍ਗੋਧੇ ਪ੍ਰਸ਼ਸ੍ਤੇ ਚ ਜ੍ਞਾਤਾਸ਼੍ਚ ਮृਗਪਕ੍ਸ਼ਿਣਃ
—ਜੰਗਲੀ ਸੂਰ, ਗੋਧਾ ਤੇ ਚੰਗੇ ਵਿਚੋਂ ਜਾਣੇ ਹੋਏ ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰ ਤੇ ਪੰਛੀ।
ਯਜ੍ਞਾਰ੍ਥਂ ਪਸ਼ੁਹਿਂਸਾ ਯਾ ਸਾ ਸ੍ਵਰ੍ਗ੍ਯਾ ਨੇਤਰਾ ਕ੍ਵਚਿਤ੍
ਜਦੋਂ ਜਗ ਦੀ ਰਸਮ ਲਈ ਪਸ਼ੂ ਦੀ ਬਲੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਸਵਰਗ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਈ ਫਲਦਾਇਕ ਹੈ; ਪਰ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਮਕਸਦ ਲਈ, ਇਹ ਕਦੇ ਵੀ ਐਸਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਪ੍ਰਾਣਾਤ੍ਯਯੇ ਕ੍ਰਤੌ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧੇ ਭੈषਜੇ ਵਿਪ੍ਰਕਾਮ੍ਯਯਾ
ਜਦੋਂ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਖਤਰਾ ਹੋਵੇ, ਯਜਨ ਦੀ ਰਸਮ ਹੋਵੇ, ਪਿਤਰਾਂ ਲਈ ਭੋਜਨ ਹੋਵੇ, ਦਵਾਈ ਲਈ ਜਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਮੰਗ ਤੇ—
ਨ ਤਾਦृਸ਼ਂ ਭਵੇਤ੍ਪਾਪਂ ਮृਗਯਾਵृਤ੍ਤਿਕਾਂਕ੍ਸ਼ਿਣਃ
ਜੋ ਲੋਕ ਸ਼ਿਕਾਰ ਕਰਕੇ ਆਪਣਾ ਜੀਵਨ ਚਲਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਐਸਾ ਪਾਪ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਮਖਾਰ੍ਥਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਾ ਸृष੍ਟਾਃ ਪਸ਼ੁ ਦ੍ਰੁਮ ਮृਗੌषਧੀਃ
ਯਜਨ ਦੀ ਰਸਮ ਲਈ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਪਸ਼ੂ, ਦਰੱਖਤ, ਹਿਰਨ ਅਤੇ ਦਵਾਈਆਂ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀਆਂ।
ਪਿਤृਦੇਵਕ੍ਰਤੁਕृਤੇ ਮਧੁਪਰ੍ਕਾਰ੍ਥਮੇਵ ਚ 4.1.40.
ਪਿਤਰਾਂ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਭੇਟ ਦੇਣ ਲਈ, ਅਤੇ ਮਧੁਪਰਕ ਰਸਮ ਲਈ ਵੀ।
ਯੋ ਜਂਤੂਨਾਤ੍ਮਪੁष੍ਟ੍ਯਰ੍ਥਂ ਹਿਨਸ੍ਤਿ ਜ੍ਞਾਨਦੁਰ੍ਬਲਃ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੀ ਪੋਸ਼ਣ ਲਈ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਸਮਝ ਤੋਂ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੈ—
ਭੋਕ੍ਤਾਨੁਮਂਤਾ ਸਂਸ੍ਕਰ੍ਤਾ ਕ੍ਰਯਿਵਿਕ੍ਰਯਿ ਹਿਂਸਕਾਃ
ਖਾਣ ਵਾਲਾ, ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ, ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਖਰੀਦਣ ਵਾਲਾ, ਵੇਚਣ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਮਾਰਣ ਵਾਲਾ—
ਪ੍ਰਤ੍ਯਬ੍ਦਮਸ਼੍ਵਮੇਧੇਨ ਸ਼ਤਂ ਵਰ੍षਾਣਿ ਯੋ ਯਜੇਤ੍
ਜੋ ਹਰ ਸਾਲ ਸੌ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯਜਨ ਕਰਦਾ ਹੈ—