ਗृਹਾਸ਼੍ਰਮਂ ਸਮਾਸ਼੍ਰਿਤ੍ਯ ਯਃ ਪੁਨਰ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰ੍ਯਭਾਕ੍
ਜੋ ਗ੍ਰਿਹਸਥ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿਚ ਆ ਕੇ ਫਿਰ ਬ੍ਰਹਮਚਰੀਆ ਅਪਣਾਉਂਦਾ ਹੈ—
ਅਨਾਸ਼੍ਰਮੀ ਨ ਤਿष੍ਠੇਤ ਦਿਨਮੇਕਮਪਿ ਦ੍ਵਿਜਃ
ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਇਕ ਵੀ ਦਿਨ ਆਸ਼ਰਮ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਨਹੀਂ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।
ਜਪਂ ਹੋਮਂ ਵ੍ਰਤਂ ਦਾਨਂ ਸ੍ਵਾਧ੍ਯਾਯਂ ਪਿਤृਤਰ੍ਪਣਮ੍
ਜਪ, ਹੋਮ, ਵਰਤ, ਦਾਨ, ਪਾਠ ਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਤ੍ਰਿਪਤੀ—ਇਹ ਸਭ ਕਰਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਮੇਖਲਾਜਿਨਦਂਡਾਸ਼੍ਚ ਲਿਂਗਂ ਸ੍ਯਾਦ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰਿਣਃ
ਮੁੰਝੀ, ਮ੍ਰਿਗਛਾਲ ਤੇ ਦੰਡ—ਇਹ ਬ੍ਰਹਮਚਾਰੀ ਦੇ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹਨ।
ਤ੍ਰਿਦਂਡਾਦਿ ਯਤੇਰੁਕ੍ਤਮੁਪਲਕ੍ਸ਼ਣਮਤ੍ਰ ਵੈ
ਸੰਨਿਆਸੀ ਦੇ ਦੰਡ ਤੇ ਹੋਰ ਜ਼ਰੂਰੀ ਚੀਜ਼ਾਂ ਇੱਥੇ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਵਜੋਂ ਦੱਸੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।
ਜੀਰ੍ਣਂ ਕਮਂਡਲੁਂ ਦਂਡਮੁਪਵੀਤਾਜਿਨੇ ਅਪਿ
ਜੀਰ ਚੁੱਕਾ ਕਮੰਡਲ, ਦੰਡ, ਜਨੇਊ ਤੇ ਮ੍ਰਿਗਚਾਲ ਵੀ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਵਿਦਧ੍ਯਾਤ੍षੋਡਸ਼ੇ ਵਰ੍षੇ ਕੇਸ਼ਾਂਤਕਰ੍ਮ ਚ ਕ੍ਰਮਾਤ੍ 4.1.36.
ਸੋਲ੍ਹਵੇਂ ਸਾਲ ਵਿੱਚ, ਕੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਕਟਾਈ ਦਾ ਕਰਮ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਤਪੋ ਯਜ੍ਞ ਵ੍ਰਤੇਭ੍ਯਸ਼੍ਚ ਸਰ੍ਵਸ੍ਮਾਚ੍ਛੁਭਕਰ੍ਮਣਃ
ਤਪ, ਯਜ, ਵਰਤ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਚੰਗੇ ਕੰਮ ਕਰਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਵੇਦਾਰਂਭੇ ਵਿਸਰ੍ਗੇ ਚ ਵਿਦਧ੍ਯਾਤ੍ਪ੍ਰਣਵਂ ਸਦਾ
ਵੇਦ ਦੀ ਪੜਾਈ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਤੇ ਅੰਤ 'ਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ 'ਓਮ' ਦਾ ਉਚਾਰਣ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਵੇਦਸ੍ਯ ਵਦਨਂ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਗਾਯਤ੍ਰੀ ਤ੍ਰਿਪਦਾ ਪਰਾ
ਵੇਦ ਪਾਠ ਲਈ ਗਾਇਤਰੀ ਮੰਤ੍ਰ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਪਦਾਂ ਵਾਲਾ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਛੰਦ ਹੈ, ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਸਹਸ੍ਰਂ ਸਾਧਿਕਂ ਕਿਂਚਿਤ੍ਤ੍ਰਿਕਮੈਤਜ੍ਜਪਨ੍ਯਮੀ
ਇਹ ਮੰਤ੍ਰ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ, ਕੁਝ ਹਜ਼ਾਰ ਵਾਰੀ ਜਪਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਅਤ੍ਯਬ੍ਦਮਿਤਿ ਯੋਭ੍ਯਸ੍ਯੇਤ੍ਪ੍ਰਤਿਘਸ੍ਰਮਨਨ੍ਯਧੀਃ
ਜੋ ਮਨ ਨੂੰ ਇਕਾਗਰ ਕਰਕੇ, ਇੱਕ ਸਾਲ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਲਈ ਇਹ ਅਭਿਆਸ ਕਰਦਾ ਹੈ—
ਤ੍ਰਿਵਰ੍ਣਮਯਮੋਂਕਾਰਂ ਭੂਰ੍ਭੁਵਃਸ੍ਵਰਿਤਿ ਤ੍ਰਯਮ੍
ਤਿੰਨ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲਾ 'ਓਮ'—'ਭੂ', 'ਭੁਵ' ਤੇ 'ਸਵ'—ਇਹ ਤਿੰਨ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਹੈ।
ਏਤਦਕ੍ਸ਼ਰਮੇਨਾਂ ਚ ਜਪੇਦ੍ਵ੍ਯਾਹृਤਿਪੂਰ੍ਵਿਕਾਮ੍
ਇਹ ਅੱਖਰ, ਗਾਇਤਰੀ ਦੇ ਨਾਲ ਤੇ ਵਿਆਹ੍ਰਿਤੀਆਂ ਦੇ ਅਗੇ, ਜਪਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਵਿਧਿਕ੍ਰਤੋਰ੍ਦਸ਼ਗੁਣਂ ਜਪਸ੍ਯਫਲਮਸ਼੍ਨੁਤੇ
ਜਪ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਵਿਧੀ ਦੇ ਕਰਮ ਨਾਲੋਂ ਦੱਸ ਗੁਣਾ ਫਲ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਉਪਾਂਸ਼ੁਸ੍ਤਚ੍ਛਤਗੁਣਃ ਸਹਸ੍ਰੋ ਮਾਨਸਸ੍ਤਤਃ
ਹੌਲੇ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਜਪ ਕਰਨ ਨਾਲ ਸੌ ਗੁਣਾ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ; ਮਨ ਵਿੱਚ ਜਪਣ ਨਾਲ ਹਜ਼ਾਰ ਗੁਣਾ।
ਅਧੀਤ੍ਯਵੇਦਾਨ੍ਵੇਦੌ ਵਾ ਵੇਦਂ ਵਾ ਸ਼ਕ੍ਤਿਤੋ ਦ੍ਵਿਜਃ 4.1.36.
ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਵਿਅਕਤੀ, ਆਪਣੀ ਸਮਰਥਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਸਾਰੇ ਵੇਦ ਜਾਂ ਕੋਈ ਇੱਕ ਵੇਦ ਪੜ੍ਹੇ।
ਸ਼੍ਰੁਤਿਮੇਵ ਸਦਾਭ੍ਯਸ੍ਯੇਤ੍ਤਪਸ੍ਤਪ੍ਤੁਂ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਃ
ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦਾ ਪਾਠ ਕਰਕੇ ਤਪ ਕਰੇ।
ਹਿਤ੍ਵਾ ਸ਼੍ਰੁਤੇਰਧ੍ਯਯਨਂ ਯੋਨ੍ਯਤ੍ਪਠਿਤੁਮਿਚ੍ਛਤਿ
ਜੇ ਕੋਈ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੀ ਪੜਾਈ ਛੱਡ ਕੇ ਹੋਰ ਕੁਝ ਪੜ੍ਹਨਾ ਚਾਹੇ—
ਉਪਨੀਯ ਚ ਵੈ ਸ਼ਿष੍ਯਂ ਵੇਦਮਧ੍ਯਾਪਯੇਦ੍ਦ੍ਵਿਜਃ
ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨੂੰ ਉਪਨਯਨ ਕਰਵਾ ਕੇ, ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਵਿਅਕਤੀ ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਦ ਪੜ੍ਹਾਏ।
ਯੋਧ੍ਯਾਪਯੇਦੇਕਦੇਸ਼ਂ ਸ਼੍ਰੁਤੇਰਂਗਾਨ੍ਯਥਾਪਿ ਵਾ
ਉਹ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦਾ ਕੋਈ ਹਿੱਸਾ ਜਾਂ ਉਸ ਦੇ ਸਹਾਇਕ ਵਿਦਿਆਵਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਲੋੜ ਹੋਵੇ, ਪੜ੍ਹਾਏ।
ਯਥਾਵਿਧਿ ਨਿषੇਕਾਦਿ ਯਃ ਕਰ੍ਮ ਕੁਰੁਤੇ ਦ੍ਵਿਜਃ
ਜੋ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਵਿਅਕਤੀ, ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਨਿਸ਼ੇਕ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਹੋਰ ਕਰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ—
ਅਗ੍ਨ੍ਯਾਧੇਯਂ ਪਾਕਯਜ੍ਞਾਨਗ੍ਨਿष੍ਟੋਮਾਦਿਕਾਨ੍ਮਖਾਨ੍
ਅੱਗ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਘਰ ਦੇ ਯਜ, ਤੇ ਅਗਨਿਸ਼ਟੋਮ ਵਰਗੇ ਸੋਮ-ਯਜ, ਇਹ ਸਾਰੇ ਕਰਮ—
ਉਪਾਧ੍ਯਾਯਾਦ੍ਦਸ਼ਾਚਾਰ੍ਯ ਆਚਾਰ੍ਯਾਤ੍ਤੁ ਸ਼ਤਂ ਪਿਤਾ
ਉਪਦੇਸ਼ਕ ਵਲੋਂ ਦੱਸ ਗੁਣਾ, ਅਚਾਰਿਆ ਵਲੋਂ ਸੌ ਗੁਣਾ, ਤੇ ਪਿਉ ਵਲੋਂ—
ਵਿਪ੍ਰਾਣਾਂ ਜ੍ਞਾਨਤੋ ਜ੍ਯੈष੍ਠ੍ਯਂ ਬਾਹੁਜਾਨਾਂ ਤੁ ਵੀਰ੍ਯਤਃ
ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵਿਚ ਵੱਡਾਪਣ ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਯੋਧਿਆਂ ਵਿਚ ਬਹਾਦਰੀ ਨਾਲ।
ਸ੍ਵਪ੍ਨੇ ਸਿਕ੍ਤ੍ਵਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀ ਦ੍ਵਿਜਃ ਸ਼ੁਕ੍ਰਮਕਾਮਤਃ 4.1.36.
ਜੇ ਕੋਈ ਬ੍ਰਹਮਚਾਰੀ ਦੋਜਾਤੀ ਬਿਨਾ ਇੱਛਾ ਦੇ ਸੁਪਨੇ ਵਿਚ ਬੀਜ ਛੱਡ ਦੇਵੇ—
ਸ੍ਵਧਰ੍ਮਨਿਰਤਾਨਾਂ ਚ ਵੇਦਯਜ੍ਞਕ੍ਰਿਯਾਵਤਾਮ੍
ਜੋ ਆਪਣੇ ਕਰਤੱਬ ਵਿਚ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਤੇ ਵੇਦ-ਯਜ ਅਤੇ ਰਸਮਾਂ ਕਰਦੇ ਹਨ—
ਅਕृਤ੍ਵਾ ਭੈਕ੍ਸ਼੍ਯਚਰਣਮਸਮਿਧ੍ਯ ਹੁਤਾਸ਼ਨਮ੍
ਜੇਕਰ ਭਿਖਿਆ ਮੰਗਣ ਜਾਂ ਅੱਗ ਨਾਹ ਜਲਾਉਣ ਦੀ ਰੀਤ ਨਾ ਹੋਵੇ—
ਯਥੇष੍ਟਚੇष੍ਟੋ ਨਭਵੇਦ੍ਗੁਰੋਰ੍ਨਯਨਗੋਚਰੇ
ਗੁਰੂ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿਚ ਮਨਮੁੱਤਾਬੀ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ।
ਗੁਰੁਨਿਂਦਾਭਵੇਦ੍ਯਤ੍ਰ ਪਰਿਵਾਦਸ੍ਤੁ ਯਤ੍ਰ ਚ
ਜਿਥੇ ਗੁਰੂ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਉੱਤੇ ਦੋਸ਼ ਲਾਇਆ ਜਾਵੇ—