ਸਾਵਿਤ੍ਰੀਪਤਿਤੈਃ ਸਾਰ੍ਧਂ ਸਂਬਂਧਂ ਨ ਸਮਾਚਰੇਤ੍
ਜੋ ਸਾਵਿਤਰੀ ਮੰਤ੍ਰ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਉਹਨਾਂ ਨਾਲ ਸਾਂਝ ਨਹੀਂ ਰੱਖਣੀ ਚਾਹੀਦੀ।
ਵਸੀਰਨ੍ਨਾਨੁਪੂਰ੍ਵ੍ਯੇਣ ਸ਼ਾਣ ਕ੍ਸ਼ੌਮਾਵਿਕਾਨਿ ਚ ਭਵੇਤ੍ਤ੍ਰਿਵृਤ੍ਸਮਾਸ਼੍ਲਕ੍ਸ਼੍ਣਾ ਵਿਸ਼ਸ੍ਤੁ ਸ਼ਣਤਾਂਤਵੀ
ਜਨੇਊ ਉਨ, ਸ਼ਾਣ ਜਾਂ ਕਪਾਹ ਨਾਲ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਬਣਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਵੈਸ਼ ਲਈ ਇਹ ਤਿੰਨ ਧਾਗਿਆਂ ਵਾਲੀ, ਚੰਗੀ ਤੇ ਸ਼ਾਣ ਦੀ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਮੁਂਜਾਭਾਵੇ ਵਿਧਾਤਵ੍ਯਾ ਕੁਸ਼ਾਸ਼੍ਮਂਤਕਬਲ੍ਵਜੈਃ
ਜੇ ਮੁੰਜ ਘਾਹ ਨਾ ਮਿਲੇ, ਤਾਂ ਕੁਸ਼, ਅਸ਼ਮੰਤਕ ਜਾਂ ਬਲਵਜ ਘਾਹ ਨਾਲ ਬਣਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਉਪਵੀਤਕ੍ਰਮੇਣ ਸ੍ਯਾਤ੍ਕਾਰ੍ਪਾਸਂ ਸ਼ਾਣਮਾਵਿਕਮ੍
ਉਪਵੀਤ ਲਈ ਕਪਾਹ, ਸ਼ਾਣ ਜਾਂ ਉਨ ਵਰਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਢੰਗ ਨਾਲ ਬਣਾਈ ਜਾਵੇ।
ਬਿਲ੍ਵਪਾਲਾਸ਼ਯੋਰ੍ਦਂਡੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਯ ਨृਪਸ੍ਯ ਤੁ
ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਲਈ ਦੰਡ ਬੇਲ ਜਾਂ ਪਲਾਹ ਦੇ ਲੱਕੜ ਦਾ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਰਾਜੇ ਲਈ—
ਆਮੌਲਿਂ ਵਾऽऽਲਲਾਟਂਵਾऽऽਨਾਸਮੂਰ੍ਧ੍ਵਪ੍ਰਮਾਣਤਃ
ਇਹ ਨੱਕ ਤੋਂ ਉਪਰ ਮੱਥੇ ਜਾਂ ਸਿਰ ਦੀ ਚੋਟੀ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਵਾਲਾ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਦਕ੍ਸ਼ਿਣਂ ਪਰੀਤ੍ਯਾਗ੍ਨਿਮੁਪਸ੍ਥਾਯ ਦਿਵਾਕਰਮ੍ 4.1.36.
ਅੱਗ ਦੀ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਸੱਜੇ ਪਾਸੇ ਕਰਕੇ, ਫਿਰ ਸੂਰਜ ਦੇ ਕੋਲ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਮਾਤृਮਾਤृष੍ਵਸृਸ੍ਵਸृਪਿਤृਸ੍ਵਸृਪੁਰਃਸਰਾਃ
ਮਾਂ, ਮਾਮੀ, ਭੈਣ ਅਤੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਭੈਣ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ—
ਯਾਵਦ੍ਵੇਦਮਧੀਤੇ ਚ ਚਰਨ੍ਵੇਦਵ੍ਰਤਾਨਿ ਚ
ਜਦ ਤੱਕ ਉਹ ਵੇਦ ਪੜ੍ਹਦਾ ਤੇ ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਵਰਤ ਮਨਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ—
ਪ੍ਰੋਕ੍ਤੋਸਾਵੁਪਕੁਰ੍ਵਾਣੋ ਦ੍ਵਿਤੀਯਸ੍ਤਤ੍ਰ ਨੈष੍ਠਿਕਃ
ਉਹਨੂੰ ਉਪਕੁਰਵਾਣ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਦੂਜਾ ਨੈਸ਼ਠਿਕ ਨਾਮੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਗृਹਾਸ਼੍ਰਮਂ ਸਮਾਸ਼੍ਰਿਤ੍ਯ ਯਃ ਪੁਨਰ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰ੍ਯਭਾਕ੍
ਜੋ ਗ੍ਰਿਹਸਥ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿਚ ਆ ਕੇ ਫਿਰ ਬ੍ਰਹਮਚਰੀਆ ਅਪਣਾਉਂਦਾ ਹੈ—
ਅਨਾਸ਼੍ਰਮੀ ਨ ਤਿष੍ਠੇਤ ਦਿਨਮੇਕਮਪਿ ਦ੍ਵਿਜਃ
ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਇਕ ਵੀ ਦਿਨ ਆਸ਼ਰਮ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਨਹੀਂ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।
ਜਪਂ ਹੋਮਂ ਵ੍ਰਤਂ ਦਾਨਂ ਸ੍ਵਾਧ੍ਯਾਯਂ ਪਿਤृਤਰ੍ਪਣਮ੍
ਜਪ, ਹੋਮ, ਵਰਤ, ਦਾਨ, ਪਾਠ ਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਤ੍ਰਿਪਤੀ—ਇਹ ਸਭ ਕਰਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਮੇਖਲਾਜਿਨਦਂਡਾਸ਼੍ਚ ਲਿਂਗਂ ਸ੍ਯਾਦ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰਿਣਃ
ਮੁੰਝੀ, ਮ੍ਰਿਗਛਾਲ ਤੇ ਦੰਡ—ਇਹ ਬ੍ਰਹਮਚਾਰੀ ਦੇ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹਨ।
ਤ੍ਰਿਦਂਡਾਦਿ ਯਤੇਰੁਕ੍ਤਮੁਪਲਕ੍ਸ਼ਣਮਤ੍ਰ ਵੈ
ਸੰਨਿਆਸੀ ਦੇ ਦੰਡ ਤੇ ਹੋਰ ਜ਼ਰੂਰੀ ਚੀਜ਼ਾਂ ਇੱਥੇ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਵਜੋਂ ਦੱਸੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।
ਜੀਰ੍ਣਂ ਕਮਂਡਲੁਂ ਦਂਡਮੁਪਵੀਤਾਜਿਨੇ ਅਪਿ
ਜੀਰ ਚੁੱਕਾ ਕਮੰਡਲ, ਦੰਡ, ਜਨੇਊ ਤੇ ਮ੍ਰਿਗਚਾਲ ਵੀ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਵਿਦਧ੍ਯਾਤ੍षੋਡਸ਼ੇ ਵਰ੍षੇ ਕੇਸ਼ਾਂਤਕਰ੍ਮ ਚ ਕ੍ਰਮਾਤ੍ 4.1.36.
ਸੋਲ੍ਹਵੇਂ ਸਾਲ ਵਿੱਚ, ਕੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਕਟਾਈ ਦਾ ਕਰਮ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਤਪੋ ਯਜ੍ਞ ਵ੍ਰਤੇਭ੍ਯਸ਼੍ਚ ਸਰ੍ਵਸ੍ਮਾਚ੍ਛੁਭਕਰ੍ਮਣਃ
ਤਪ, ਯਜ, ਵਰਤ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਚੰਗੇ ਕੰਮ ਕਰਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਵੇਦਾਰਂਭੇ ਵਿਸਰ੍ਗੇ ਚ ਵਿਦਧ੍ਯਾਤ੍ਪ੍ਰਣਵਂ ਸਦਾ
ਵੇਦ ਦੀ ਪੜਾਈ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਤੇ ਅੰਤ 'ਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ 'ਓਮ' ਦਾ ਉਚਾਰਣ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਵੇਦਸ੍ਯ ਵਦਨਂ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਗਾਯਤ੍ਰੀ ਤ੍ਰਿਪਦਾ ਪਰਾ
ਵੇਦ ਪਾਠ ਲਈ ਗਾਇਤਰੀ ਮੰਤ੍ਰ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਪਦਾਂ ਵਾਲਾ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਛੰਦ ਹੈ, ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਸਹਸ੍ਰਂ ਸਾਧਿਕਂ ਕਿਂਚਿਤ੍ਤ੍ਰਿਕਮੈਤਜ੍ਜਪਨ੍ਯਮੀ
ਇਹ ਮੰਤ੍ਰ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ, ਕੁਝ ਹਜ਼ਾਰ ਵਾਰੀ ਜਪਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਅਤ੍ਯਬ੍ਦਮਿਤਿ ਯੋਭ੍ਯਸ੍ਯੇਤ੍ਪ੍ਰਤਿਘਸ੍ਰਮਨਨ੍ਯਧੀਃ
ਜੋ ਮਨ ਨੂੰ ਇਕਾਗਰ ਕਰਕੇ, ਇੱਕ ਸਾਲ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਲਈ ਇਹ ਅਭਿਆਸ ਕਰਦਾ ਹੈ—
ਤ੍ਰਿਵਰ੍ਣਮਯਮੋਂਕਾਰਂ ਭੂਰ੍ਭੁਵਃਸ੍ਵਰਿਤਿ ਤ੍ਰਯਮ੍
ਤਿੰਨ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲਾ 'ਓਮ'—'ਭੂ', 'ਭੁਵ' ਤੇ 'ਸਵ'—ਇਹ ਤਿੰਨ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਹੈ।
ਏਤਦਕ੍ਸ਼ਰਮੇਨਾਂ ਚ ਜਪੇਦ੍ਵ੍ਯਾਹृਤਿਪੂਰ੍ਵਿਕਾਮ੍
ਇਹ ਅੱਖਰ, ਗਾਇਤਰੀ ਦੇ ਨਾਲ ਤੇ ਵਿਆਹ੍ਰਿਤੀਆਂ ਦੇ ਅਗੇ, ਜਪਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਵਿਧਿਕ੍ਰਤੋਰ੍ਦਸ਼ਗੁਣਂ ਜਪਸ੍ਯਫਲਮਸ਼੍ਨੁਤੇ
ਜਪ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਵਿਧੀ ਦੇ ਕਰਮ ਨਾਲੋਂ ਦੱਸ ਗੁਣਾ ਫਲ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਉਪਾਂਸ਼ੁਸ੍ਤਚ੍ਛਤਗੁਣਃ ਸਹਸ੍ਰੋ ਮਾਨਸਸ੍ਤਤਃ
ਹੌਲੇ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਜਪ ਕਰਨ ਨਾਲ ਸੌ ਗੁਣਾ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ; ਮਨ ਵਿੱਚ ਜਪਣ ਨਾਲ ਹਜ਼ਾਰ ਗੁਣਾ।
ਅਧੀਤ੍ਯਵੇਦਾਨ੍ਵੇਦੌ ਵਾ ਵੇਦਂ ਵਾ ਸ਼ਕ੍ਤਿਤੋ ਦ੍ਵਿਜਃ 4.1.36.
ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਵਿਅਕਤੀ, ਆਪਣੀ ਸਮਰਥਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਸਾਰੇ ਵੇਦ ਜਾਂ ਕੋਈ ਇੱਕ ਵੇਦ ਪੜ੍ਹੇ।
ਸ਼੍ਰੁਤਿਮੇਵ ਸਦਾਭ੍ਯਸ੍ਯੇਤ੍ਤਪਸ੍ਤਪ੍ਤੁਂ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਃ
ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦਾ ਪਾਠ ਕਰਕੇ ਤਪ ਕਰੇ।
ਹਿਤ੍ਵਾ ਸ਼੍ਰੁਤੇਰਧ੍ਯਯਨਂ ਯੋਨ੍ਯਤ੍ਪਠਿਤੁਮਿਚ੍ਛਤਿ
ਜੇ ਕੋਈ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੀ ਪੜਾਈ ਛੱਡ ਕੇ ਹੋਰ ਕੁਝ ਪੜ੍ਹਨਾ ਚਾਹੇ—
ਉਪਨੀਯ ਚ ਵੈ ਸ਼ਿष੍ਯਂ ਵੇਦਮਧ੍ਯਾਪਯੇਦ੍ਦ੍ਵਿਜਃ
ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨੂੰ ਉਪਨਯਨ ਕਰਵਾ ਕੇ, ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਵਿਅਕਤੀ ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਦ ਪੜ੍ਹਾਏ।