ਭੂਤਂ ਭਾਵਿ ਭਵਚ੍ਚਾਪਿ ਸਂਸ਼ਯਂ ਮਾ ਵृਥਾ ਕृਥਾਃ
ਪਿਛਲਾ, ਆਉਣ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਮੌਜੂਦਾ—ਫ਼ਜ਼ੂਲ ਸੰਦੇਹ ਨਾ ਕਰ।
ਪਾਰ੍ਵਤੀਨਂਦਨ ਪੁਨਰ੍ਦ੍ਯੁਨਦ੍ਯਾਃ ਪਰਿਤੋ ਵਦ
ਹੇ ਪਾਰਵਤੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਅਕਾਸ਼ੀ ਗੰਗਾ ਬਾਰੇ ਮੁੜ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸ।
ਸ੍ਕਂਦ ਉਵਾਚ ਸ਼ੁਣੁ ਤ੍ਰਿਪਥਗਾਮਿਨ੍ਯਾ ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਪਾਤਕਾਪਹਮ੍
ਸਕੰਦਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਤੂੰ ਉਸ ਤਿੰਨ ਰਾਹਾਂ ਵਿੱਚ ਵਹਣ ਵਾਲੀ ਨਦੀ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਸੁਣ, ਜੋ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਤ੍ਰਿਸ੍ਰੋਤਸਂ ਸਮਾਸਾਦ੍ਯ ਸਕृਤ੍ਪਿਂਡਾਨ੍ਦਦਾਤਿ ਯਃ
ਜੋ ਕੋਈ ਤਿੰਨ ਧਾਰਾਂ ਵਾਲੀ ਨਦੀ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਇਕ ਵਾਰੀ ਪਿੰਡ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ—
ਯਾਵਂਤਸ਼੍ਚ ਤਿਲਾ ਮਰ੍ਤ੍ਯੈਰ੍ਗृਹੀਤਾ ਪਿਤृਕਰ੍ਮਣਿ
ਜਿੰਨੇ ਤਿਲ ਮਰਨ ਵਾਲੇ ਪਿਤਰਾਂ ਦੇ ਕਰਮ ਵਿੱਚ ਵਰਤਦੇ ਹਨ—
ਦੇਵਾਃ ਸਪਿਤਰੋ ਯਸ੍ਮਾਦ੍ਗਂਗਾਯਾਂ ਸਰ੍ਵਦਾ ਸ੍ਥਿਤਾਃ
ਕਿਉਂਕਿ ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਪਿਤਰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਗੰਗਾ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ—
ਪਿਤृਵਂਸ਼ੇ ਮृਤਾ ਯੇ ਚ ਮਾਤृਵਂਸ਼ੇ ਤਥੈਵ ਚ 4.1.28.
ਜੋ ਪਿਤਾ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਮਰੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਵੀ—
ਅਜਾਤਦਂਤਾ ਯੇ ਕੇਚਿਦ੍ਯੇ ਚ ਗਰ੍ਭੇ ਪ੍ਰਪੀਡਿਤਾਃ
ਜੋ ਜਨਮ ਸਮੇਂ ਦੰਦ ਰਹਿਤ ਹਨ, ਜਾਂ ਜੋ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਦੁਖੀ ਹੋਏ—
ਉਦ੍ਬਂਧਨ ਮृਤਾ ਯੇ ਚ ਪਤਿਤਾ ਆਤ੍ਮਘਾਤਕਾਃ
ਜੋ ਜਨਮ ਤੇ ਮਰੇ, ਜੋ ਡਿੱਗ ਗਏ, ਅਤੇ ਜੋ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਮਾਰ ਲਏ—
ਰਸਵਿਕ੍ਰਯਿਣੋ ਯੇ ਚ ਯੇ ਚਾਨ੍ਯੇ ਪਾਪਰੋਗਿਣਃ
ਜੋ ਸ਼ਰਾਬ ਵੇਚਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਹੋਰ ਜੋ ਪਾਪੀ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹਨ—
ਅਸਿਪਤ੍ਰਵਨੇ ਯੇ ਚ ਕੁਂਭੀਪਾਕੇ ਚ ਯੇ ਗਤਾਃ
ਜੋ ਤਲਵਾਰ-ਪੱਤਿਆਂ ਵਾਲੇ ਜੰਗਲ ਜਾਂ ਕੁੰਭੀਪਾਕ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਚਲੇ ਗਏ—
ਜਾਤ੍ਯਂਤਰਸਹਸ੍ਰੇषੁ ਭ੍ਰਾਮ੍ਯਂਤੇ ਯੇ ਸ੍ਵਕਰ੍ਮਭਿਃ
ਜੋ ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਕਰਕੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਜਾਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਭਟਕਦੇ ਹਨ—
ਯੋਨਿਂ ਗਤਾਸ੍ਤ੍ਵਸਂਖ੍ਯਾਤਾਃ ਸਂਖ੍ਯਾਤਾਨਾਮਸ਼ੋਭਨਾਃ
ਜੋ ਅਣਗਿਣਤ ਜਣਨਾਂ ਵਿੱਚ ਆਏ, ਅਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਜਣਮਾਂ ਗਿਣੀਆਂ ਜਾਂ ਮੰਦ ਹਨ—
ਯੇऽਬਾਂਧਵਾ ਬਾਂਧਵਾ ਵਾ ਯੇऽਨ੍ਯਜਨ੍ਮਨਿ ਬਾਂਧਵਾਃ
ਜੋ ਬਿਨਾ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਹਨ, ਜਾਂ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਹਨ, ਜਾਂ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਰਹੇ—
ਵਿषੇਣ ਚ ਮृਤਾ ਵੈ ਯੇ ਯੇ ਵੈ ਸ਼ृਂਗਿਭਿਰਾਹਤਾਃ
ਜੋ ਜ਼ਹਿਰ ਨਾਲ ਮਰੇ, ਜਾਂ ਸਿੰਗ ਵਾਲੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਮਾਰੇ ਗਏ—
ਸ੍ਤ੍ਰੀ ਬਾਲਘਾਤਕਾ ਯੇ ਚ ਯੇ ਚ ਵਿਸ਼੍ਵਾਸਘਾਤਕਾਃ
ਜੋ ਔਰਤਾਂ ਜਾਂ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਦੇ ਹਨ, ਜਾਂ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨੂੰ ਤੋੜਦੇ ਹਨ—
ਅਸ਼੍ਵਵਿਕ੍ਰਯਿਣੋ ਯੇ ਚ ਪਰਦ੍ਰਵ੍ਯਹਰਾਸ਼੍ਚ ਯੇ 4.1.28.
ਜੋ ਘੋੜੇ ਵੇਚਦੇ ਹਨ, ਜਾਂ ਹੋਰਾਂ ਦੀ ਦੌਲਤ ਲੈ ਲੈਂਦੇ ਹਨ—
ਤਰ੍ਪਿਤਾ ਜਾਹ੍ਨਵੀਤੋਯੈਰ੍ਨਰੇਣ ਵਿਧਿਨਾ ਸਕृਤ੍
ਇਹ ਸਾਰੇ, ਜਦ ਜਾਹਨਵੀ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ, ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਕ ਵਾਰੀ ਮਨੁੱਖ ਵਲੋਂ ਤਰਪਣ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ—
ਏਤਾਨ੍ਮਂਤ੍ਰਾਨ੍ਸਮੁਚ੍ਚਾਰ੍ਯ ਯਃ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ਪਿਤृਤਰ੍ਪਣਮ੍
ਜੋ ਕੋਈ ਇਹ ਮੰਤਰ ਉਚਾਰ ਕੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਤਰਪਣ ਕਰਦਾ ਹੈ—
ਕਾਮਪ੍ਰਦਾਨਿ ਤੀਰ੍ਥਾਨਿ ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯੇ ਯਾਨਿ ਕਾਨਿਚਿਤ੍
ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਜਿਹੜੇ ਵੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਤੀਰਥ ਹਨ—
ਸ੍ਵਃਸਿਂਧੁਃ ਸਰ੍ਵਤਃ ਪੁਣ੍ਯਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਤ੍ਯਾਪਹਾਰਿਣੀ
ਸਵਰਗ ਦੀ ਨਦੀ ਹਰ ਥਾਂ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ ਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਦਾ ਪਾਪ ਮਿਟਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਗਾਯਂਤਿ ਗਾਥਾਮੇਤਾਂ ਵੈ ਦੈਵਰ੍षਿਪਿਤਰੋਗਣਾਃ
ਦੇਵਤੇ, ਰਿਸ਼ੀ ਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਇਸ ਹੀ ਗਾਥਾ ਨੂੰ ਗਾ ਕੇ ਉਚਾਰਦੇ ਹਨ।
ਯਤ੍ਰਤ੍ਯਾਮृਤਸਂਤृਪ੍ਤਾਸ੍ਤਾਪਤ੍ਰਿਤਯਵਰ੍ਜਿਤਾਃ
ਉਥੇ, ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵਰਗੀ ਤ੍ਰਿਪਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਤੇ ਤਿੰਨ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੁੱਖਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਗਂਗੈਵ ਕੇਵਲਾ ਮੁਕ੍ਤ੍ਯੈ ਨਿਰ੍ਣੀਤਾ ਪਰਿਤੋ ਹਰੇ
ਹੇ ਹਰੀ, ਹਰ ਪਾਸੇ ਮੁਕਤੀ ਲਈ ਕੇਵਲ ਗੰਗਾ ਹੀ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਕਲਿਯੁਗਂ ਘੋਰਂ ਗਂਗਾਭਕ੍ਤਿਃ ਸੁਗੋਪਿਤਾ
ਕਲਿਜੁਗ ਦੇ ਭਿਆਨਕ ਰੂਪ ਨੂੰ ਜਾਣ ਕੇ, ਗੰਗਾ ਦੀ ਭਗਤੀ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲੁਕਾ ਕੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ।
ਅਨੇਕਜਨ੍ਮਨਿਯੁਤਂ ਭ੍ਰਾਮ੍ਯਮਾਣਸ੍ਤੁ ਯੋਨਿषੁ
ਜੋ ਅਨੇਕਾਂ ਜਨਮਾਂ ਵਿਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜੂਨਾਂ ਵਿਚ ਭਟਕਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ,
ਨਰਾਣਾਮਲ੍ਪਬੁਦ੍ਧੀਨਾਮੇਨੋ ਵਿਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਤਚੇਤਸਾਮ੍ 4.1.28.
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੀ ਬੁੱਧੀ ਥੋੜੀ ਹੈ ਤੇ ਪਾਪਾਂ ਕਰਕੇ ਮਨ ਉਲਝਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ,
ਖਂਡਸ੍ਫੁਟਿਤਸਂਸ੍ਕਾਰਂ ਗਂਗਾਤੀਰੇ ਕਰੋਤਿ ਯਃ
ਜੋ ਕੋਈ ਗੰਗਾ ਦੇ ਕੰਢੇ ਅਧੂਰੇ ਜਾਂ ਟੁੱਟੇ ਸੰਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ,
ਗਂਤੁਮੁਦ੍ਦਿਸ਼੍ਯ ਯੋ ਗਂਗਾਂ ਪਰਾਰ੍ਥਸ੍ਵਾਰ੍ਥਮੇਵ ਵਾ
ਜੋ ਕੋਈ ਗੰਗਾ ਵੱਲ ਜਾਣ ਦੀ ਨੀਅਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਚਾਹੇ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਲਈ ਜਾਂ ਆਪਣੇ ਲਈ,
ਸਰ੍ਵਾਣਿ ਯੇषਾਂ ਗਾਂਗੇਯੈਸ੍ਤੋਯੈਃ ਕृਤ੍ਯਾਨਿ ਦੇਹਿਨਾਮ੍
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰਕ ਕਰਮ ਗੰਗਾ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ,