ਆਜਨ੍ਮ ਮੌਨਵ੍ਰਤਤੋ ਯਦਨ੍ਯਤ੍ਰਫਲਂ ਸ੍ਮृਤਮ੍
ਹੋਰ ਥਾਂ, ਜਨਮ ਭਰ ਮੌਨ ਵਰਤ ਰੱਖਣ ਨਾਲ ਜੋ ਫਲ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—
ਅਨ੍ਯਤ੍ਰ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਸਰ੍ਵਸ੍ਵਂ ਸੁਕृਤਂ ਯਤ੍ਸਮੀਰਿਤਮ੍
ਹੋਰ ਥਾਂ, ਆਪਣਾ ਸਾਰਾ ਸਮਾਨ ਦਾਨ ਕਰਕੇ ਜੋ ਚੰਗਾ ਕਰਮ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ—
ਮੁਕ੍ਤਿਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਾਣਿ ਸਰ੍ਵਾਣਿ ਯਤ੍ਸਂਸੇਵ੍ਯੋਦਿਤਂ ਫਲਮ੍ 4.1.26.
ਸਾਰੇ ਮੁਕਤੀ-ਸਥਾਨਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਕੇ ਜੋ ਫਲ ਉਚਾਰਿਆ ਗਿਆ ਹੈ—
ਪ੍ਰਯਾਗਸ੍ਨਾਨਪੁਣ੍ਯੇਨ ਯਤ੍ਪੁਣ੍ਯਂ ਸ੍ਯਾਚ੍ਛਿਵਪ੍ਰਦਮ੍
ਪ੍ਰਯਾਗ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ ਜੋ ਪੂਣ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਾਉਂਦਾ ਹੈ—
ਯਤ੍ਪੁਣ੍ਯਮਸ਼੍ਵਮੇਧੇਨ ਯਤ੍ਪੁਣ੍ਯਂ ਰਾਜਸੂਯਤਃ
ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਤੇ ਰਾਜਸੂਯ ਯਜਨ ਨਾਲ ਜੋ ਪੂਣ ਮਿਲਦਾ ਹੈ—
ਤੁਲਾਪੁਰੁषਦਾਨੇਨ ਯਤ੍ਪੁਣ੍ਯਂ ਸਮ੍ਯਗਾਪ੍ਯਤੇ
ਤੁਲਾ-ਪੁਰੁਸ਼ਾ ਦਾਨ ਦੇਣ ਨਾਲ ਜੋ ਪੂਣ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਿਲਦਾ ਹੈ—
ਇਤਿ ਵਿष੍ਣੋਰ੍ਵਰਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਦੇਵਦੇਵੋ ਜਗਤ੍ਪਤਿਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਵੱਲੋਂ ਦਿੱਤਾ ਵਰ ਸੁਣ ਕੇ, ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਦੇਵਤਾ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਮਾਲਕ ਨੇ
ਵਿਧੇਹਿ ਸृष੍ਟਿਂ ਵਿਵਿਧਾਂ ਯਥਾਵਤ੍ਤ੍ਵਂ ਸ਼੍ਰੁਤੀਰਿਤਾਮ੍
ਤੂੰ ਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ, ਜਿਵੇਂ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਚਨਾਵਾਂ ਕਰ।
ਪਿਤੇਵ ਸਰ੍ਵਭੂਤਾਨਾਂ ਧਰ੍ਮਤਃ ਪਾਲਕੋ ਭਵ
ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਪਿਤਾ ਵਾਂਗ ਰੱਖਿਆ ਕਰ।
ਧਰ੍ਮੇਤਰਪਥਸ੍ਥਾਨਾਮੁਪਸਂਹृਤਯੇ ਹਰੇ
ਹੇ ਹਰੀ, ਜੋ ਲੋਕ ਅਧਰਮ ਦੇ ਰਾਹ ਤੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ
ਯਥਾ ਪਰਿਣਤਂ ਸਸ੍ਯਂ ਪਤੇਤ੍ਪ੍ਰਸਵਬਂਧਨਾਤ੍
ਜਿਵੇਂ ਪੱਕਾ ਹੋਇਆ ਅਨਾਜ ਆਪਣੀ ਡੰਡੀ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ,
ਯੇ ਚ ਤ੍ਵਾਮਵਮਨ੍ਯਂਤੇ ਦਰ੍ਪਿਤਾਃ ਸ੍ਵਤਪੋਬਲੈਃ
ਤੇ ਜੋ ਆਪਣੇ ਬਲ ਤੇ ਅਹੰਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਤੈਨੂੰ ਨਿਮਨ ਸਮਝਦੇ ਹਨ,
ਉਪਪਾਤਕਿਨੋ ਯੇ ਚ ਮਹਾਪਾਤਕਿਨਸ਼੍ਚ ਯੇ 4.1.26.
ਜੋ ਛੋਟੇ ਪਾਪ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਜੋ ਵੱਡੇ ਪਾਪ ਕਰਦੇ ਹਨ,
ਵਿष੍ਣੋऽਵਿਮੁਕ੍ਤੇ ਸਂਵਾਸਃ ਕਰ੍ਮਨਿਰ੍ਮੂਲਨਕ੍ਸ਼ਮਃ 4.1.26.
ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੇ ਅਵਿਮੁਕਤ ਵਿਚ ਵਸਣਾ ਕਰਮਾਂ ਨੂੰ ਉਖਾੜਣ ਦੀ ਸਮਰਥਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ।
ਅਸ਼੍ਰਦ੍ਧਯਾਪਿ ਯਃ ਸ੍ਨਾਤੋ ਮਣਿਕਰ੍ਣ੍ਯਾਂ ਵਿਧਾਨਤਃ 4.1.26.
ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਾ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਮਣਿਕਰਨਿਕਾ 'ਤੇ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰੇ,
ਯੋਸੌ ਵਿਸ਼੍ਵੇਸ਼੍ਵਰੋ ਦੇਵਃ ਕਾਸ਼ੀਪੁਰ੍ਯਾਮੁਮੇ ਸ੍ਥਿਤਃ 4.1.26.
ਉਹ ਪਰਮਾਤਮਾ, ਜੋ ਕਾਸੀ ਨਗਰ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੈ।
ਬਹੂਪਸਰ੍ਗੋ ਯੋਗੋਯਂ ਕृਚ੍ਛ੍ਰਸਾਧ੍ਯਂ ਤਪੋ ਹਿ ਯਤ੍ 4.1.26.
ਇਹ ਯੋਗ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਈ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਤੇ ਉਹ ਤਪ, ਜੋ ਕਰਨਾ ਔਖਾ ਹੈ,
ਵ੍ਯਾਸ ਉਵਾਚ ਸਰ੍ਵਪਾਪਪ੍ਰਸ਼ਮਨੀਂ ਪੁਨਃ ਸ੍ਕਂਦ ਉਵਾਚ ਹ ।। 4.1.26.
ਵਿਆਸ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਸਕੰਦਾ ਨੇ ਫਿਰ ਉਹ ਗੱਲ ਦੱਸੀ ਜੋ ਸਭ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਸ੍ਕਂਦ ਉਵਾਚ ਤਥਾ ਚ ਕਥਯਾਮੀਹ ਦੇਵਦੇਵੇਨਭਾषਿਤਮ੍
ਸਕੰਦਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੁਣ ਮੈਂ ਉਹ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ ਜੋ ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਦੇਵਤਾ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ।
ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਂ ਵਾਰਾਣਸੀਤ੍ਯਾਖ੍ਯਾਮਵਿਮੁਕ੍ਤਂ ਯਥਾ ਤਥਾ
ਕਿਵੇਂ ਅਵਿਮੁਕਤ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਵਾਰਾਣਸੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ, ਉਹੀ ਤਰ੍ਹਾਂ।
ਨਿਰ੍ਦਗ੍ਧਾਨ੍ਸਾਗਰਾਞ੍ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਕਪਿਲਕ੍ਰੋਧਵਹ੍ਨਿਨਾ
ਜਦ ਸੁਣਿਆ ਕਿ ਕਪਿਲ ਦੇ ਗੁੱਸੇ ਦੀ ਅੱਗ ਨਾਲ ਸਮੁੰਦਰ ਸੜ ਗਏ,
ਸੂਰ੍ਯਵਂਸ਼ੇ ਮਹਾਤੇਜਾ ਰਾਜਾ ਪਰਮਧਾਰ੍ਮਿਕਃ
ਸੂਰਜ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਤੇਜ ਵਾਲਾ, ਸਭ ਤੋਂ ਧਰਮੀ ਰਾਜਾ ਸੀ,
ਹਿਮਵਂਤਂ ਨਗਸ਼੍ਰੇष੍ਠਮਮਾਤ੍ਯ ਨ੍ਯਸ੍ਤਰਾਜ੍ਯਧੂਃ
ਉਸ ਨੇ ਰਾਜ ਦੇ ਕੰਮ ਆਪਣੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਸੌਂਪ ਕੇ, ਹਿਮਾਵਤ ਪਹਾੜ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਗਿਆ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਸ਼ਾਪਾਗ੍ਨਿਨਿਰ੍ਦਗ੍ਧਾਨ੍ਮਹਾਦੁਰ੍ਗਤਿਗਾਨਪਿ
ਜੋ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਸ਼ਾਪ ਦੀ ਅੱਗ ਨਾਲ ਸੜੇ ਹੋਏ, ਵੱਡੀ ਮੁਸੀਬਤ ਵਿੱਚ ਪਏ ਹੋਏ ਸਨ,
ਮਮੈਵ ਸਾ ਪਰਾਮੂਰ੍ਤਿਸ੍ਤੋਯਰੂਪਾ ਸ਼ਿਵਾਤ੍ਮਿਕਾ
ਉਹ ਮੇਰੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਸਰੂਪ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਰੂਪ ਪਾਣੀ ਹੈ ਤੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਚੰਗੀਤਾ ਵੱਸਦੀ ਹੈ।
ਸ਼ੁਦ੍ਧਵਿਦ੍ਯਾਸ੍ਵਰੂਪਾ ਚ ਤ੍ਰਿਸ਼ਕ੍ਤਿਃ ਕਰੁਣਾਤ੍ਮਿਕਾ
ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਗਿਆਨ ਦੀ ਮੂਲ ਹੈ, ਤਿੰਨ ਤਾਕਤਾਂ ਵਾਲੀ ਹੈ ਤੇ ਦਇਆ ਦੀ ਹੀ ਸਰੂਪ ਹੈ।
ਯਾਮੇਤਾਂ ਜਗਤਾਂ ਧਾਤ੍ਰੀਂ ਧਾਰਯਾਮਿ ਸ੍ਵਲੀਲਯਾ
ਇਹੀ ਉਹ ਹੈ ਜੋ ਸਾਰੇ ਜਗਤ ਨੂੰ ਸਾਂਭਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਖੇਡ ਨਾਲ ਟਿਕਾ ਰੱਖਦਾ ਹਾਂ।
ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯੇ ਯਾਨਿ ਤੀਰ੍ਥਾਨਿ ਪੁਣ੍ਯਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਾਣਿ ਯਾਨਿ ਚ 4.1.27.
ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਜਿਹੜੇ ਵੀ ਪਵਿੱਤਰ ਇਸ਼ਨਾਨ-ਥਾਂ ਹਨ, ਜਿਹੜੇ ਵੀ ਪਵਿੱਤਰ ਖੇਤਰ ਹਨ,
ਤਪਾਂਸਿ ਵਿष੍ਣੋ ਸਰ੍ਵਾਣਿ ਸ਼੍ਰੁਤਿਃ ਸਾਂਗਾ ਚਤੁਰ੍ਵਿਧਾ
ਹੇ ਵਿਸ਼ਨੂ! ਜਿਹੜੀਆਂ ਵੀ ਤਪੱਸਿਆ ਹਨ, ਚਾਰ ਵੈਦ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਅੰਗ,
ਪੁਰੁषਾਰ੍ਥਾਸ਼੍ਚ ਸਰ੍ਵੇ ਵੈ ਸ਼ਕ੍ਤਯੋ ਵਿਵਿਧਾਸ਼੍ਚ ਯਾਃ
ਜੀਵਨ ਦੇ ਸਾਰੇ ਲਕੜੇ ਤੇ ਜਿਹੜੀਆਂ ਵੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਾਕਤਾਂ ਹਨ,