ਮਹਾਪ੍ਰਲਯ ਕਾਲੇ ਚ ਨष੍ਟੇ ਸ੍ਥਾਵਰਜਂਗਮੇ
ਜਦੋਂ ਵੱਡੀ ਪ੍ਰਲੈ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਤੇ ਸਾਰੀ ਚਲਦੀ-ਫਿਰਦੀ ਤੇ ਅਡੋਲ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ,
ਅਚਂਦ੍ਰਮਨਹੋਰਾਤ੍ਰਮਨਗ੍ਨ੍ਯਨਿਲਭੂਤਲਮ੍
ਜਦੋਂ ਨਾ ਚੰਦ ਰਹਿੰਦਾ, ਨਾ ਮਨ, ਨਾ ਦਿਨ-ਰਾਤ, ਨਾ ਅੱਗ, ਨਾ ਹਵਾ, ਨਾ ਧਰਤੀ,
ਦ੍ਰष੍ਟृਤ੍ਵਾਦਿ ਵਿਹੀਨਂ ਚ ਸ਼ਬ੍ਦਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਸਮੁਜ੍ਝਿਤਮ੍ 4.1.26.
ਜਿੱਥੇ ਨਾ ਵੇਖਣ ਵਾਲਾ, ਨਾ ਵੇਖਿਆ ਹੋਇਆ, ਨਾ ਆਵਾਜ਼, ਨਾ ਛੂਹਣ ਵਾਲੀ ਕੋਈ ਚੀਜ਼ ਰਹਿੰਦੀ,
ਇਤ੍ਥਂ ਸਤ੍ਯਂਧਤਮਸਿ ਸੂਚੀਭੇਦ੍ਯੇ ਨਿਰਂਤਰੇ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸੱਚ ਦੀ ਅਟੁੱਟ ਤੇ ਅਪਾਰ ਹਨੇਰੀ ਵਿਚ,
ਅਮਨੋਗੋਚਰੋਵਾਚਾਂ ਵਿषਯਂ ਨ ਕਥਂਚਨ
ਉਹ ਮਨ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੈ ਤੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਬੋਲਣ ਦੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਬਣਦੀ।
ਅਹ੍ਰਸ੍ਵਦੀਰ੍ਘਮਲਘੁਗੁਰੁਤ੍ਵਪਰਿਵਰ੍ਜਿਤਮ੍
ਉਹ ਨਾ ਛੋਟਾ, ਨਾ ਵੱਡਾ, ਨਾ ਹਲਕਾ, ਨਾ ਭਾਰੀ ਹੈ।
ਅਭਿਧਤ੍ਤੇ ਸ ਚਕਿਤਂ ਯਦਸ੍ਤੀਤਿ ਸ਼੍ਰੁਤਿਃ ਪੁਨਃ
ਫਿਰ ਵੀ, ਸ਼ਾਸਤਰ ਡਰ-ਡਰ ਕੇ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ 'ਉਹ ਮੌਜੂਦ ਹੈ'।
ਅਪ੍ਰਮੇਯਮਨਾਧਾਰਮਵਿਕਾਰਮਨਾਕृਤਿ
ਉਹ ਅਣਮਾਪ, ਬਿਨਾ ਆਸਰੇ, ਅਟੱਲ ਤੇ ਨਿਰਾਕਾਰ ਹੈ।
ਨਿਰ੍ਵਿਕਲ੍ਪਂ ਨਿਰਾਰਂਭਂ ਨਿਰ੍ਮਾਯਂ ਨਿਰੁਪਦ੍ਰਵਮ੍
ਉਹ ਵਿਅਕਤੀਭੇਦ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਬਿਨਾ ਸ਼ੁਰੂਆਤ, ਬਿਨਾ ਮੋਹ ਮਾਇਆ, ਤੇ ਬਿਨਾ ਕਿਸੇ ਵਿਘਨ ਦੇ ਹੈ।
ਤਸ੍ਯੈਕਲਸ੍ਯ ਚਰਤੋ ਦ੍ਵਿਤੀਯੇਚ੍ਛਾ ਭਵਤ੍ਕਿਲ
ਉਸ ਇੱਕ ਨੂੰ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਇਕੱਲਾ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਦੂਜੀ ਇੱਛਾ ਉਠੀ ਸੀ।
ਸਰ੍ਵੈਸ਼੍ਵਰ੍ਯਗੁਣੋਪੇਤਾ ਸਰ੍ਵਜ੍ਞਾਨਮਯੀ ਸ਼ੁਭਾ
ਉਹ ਸਾਰੇ ਰਾਜਸੀ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਪੂਰੇ ਗਿਆਨ ਵਾਲੀ ਤੇ ਮੰਗਲਮਈ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵੈਕਵਂਦ੍ਯਾ ਸਰ੍ਵਾਦ੍ਯਾ ਸਰ੍ਵਦਾ ਸਰ੍ਵਸਂਕृਤਿਃ
ਉਹ ਸਭ ਦੀ ਪੂਜਾ ਜੋਗ, ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲੀ, ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਤੇ ਸਾਰੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਹੈ।
ਅਂਤਰ੍ਦਧੇ ਪਰਾਖ੍ਯਂ ਯਦ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਸਰ੍ਵਂਗਮਵ੍ਯਯਮ੍ ।। 4.1.26.
ਉਹ ਪਰਮ, ਸਭ ਥਾਵਾਂ ਵਿਚ ਵਿਆਪਕ ਤੇ ਅਟੱਲ ਬ੍ਰਹਮ ਅੰਦਰ ਲੁਕ ਗਿਆ।
ਅਮੂਰ੍ਤਂ ਯਤ੍ਪਰਾਖ੍ਯਂ ਵੈ ਤਸ੍ਯ ਮੂਰ੍ਤਿਰਹਂ ਪ੍ਰਿਯੇ
ਜਿਸ ਨੂੰ ਪਰਮ ਨਿਰਾਕਾਰ ਆਖਦੇ ਹਨ, ਹੇ ਪ੍ਰੀਤਮ, ਮੈਂ ਉਸ ਦੀ ਹੀ ਆਕਾਰ ਹਾਂ।
ਤਤਸ੍ਤਦੈਕਲੇਨਾਪਿ ਸ੍ਵੈਰਂ ਵਿਹਰਤਾਮਯਾ
ਫਿਰ, ਉਸ ਵੇਲੇ, ਇੱਕ ਪਲ ਵਿੱਚ ਹੀ, ਜਦ ਮੈਂ ਆਜ਼ਾਦੀ ਨਾਲ ਫਿਰ ਰਿਹਾ ਸੀ,
ਪ੍ਰਧਾਨਂ ਪ੍ਰਕृਤਿਂ ਤ੍ਵਾਂ ਚ ਮਾਯਾਂ ਗੁਣਵਤੀਂ ਪਰਾਮ੍
ਮੈਂ ਪ੍ਰਧਾਨ, ਮੂਲ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ, ਤੇ ਤੈਨੂੰ, ਗੁਣਾਂ ਵਾਲੀ ਉੱਚੀ ਮਾਇਆ, ਵੇਖਿਆ।
ਯੁਗਪਚ੍ਚ ਤ੍ਵਯਾ ਸ਼ਕ੍ਤ੍ਯਾ ਸਾਕਂ ਕਾਲਸ੍ਵਰੂਪਿਣਾ
ਇਕੋ ਸਮੇਂ, ਤੇਰੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਤੇ ਕਾਲ ਦੇ ਰੂਪ ਨਾਲ ਮਿਲਕੇ,
ਸਾ ਸ਼ਕ੍ਤਿਃ ਪ੍ਰਕृਤਿਃ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾ ਸ ਪੁਮਾਨੀਸ਼੍ਵਰਃ ਪਰਃ
ਉਹ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਉੱਚਾ ਪ੍ਰਭੂ ਪੁਰੁਸ਼ ਹੈ।
ਪਰਮਾਨਂਦਰੂਪਾਭ੍ਯਾਂ ਪਰਮਾਨਂਦਰੂਪਿਣੀ
ਉੱਚੀ ਆਨੰਦ ਦੇ ਦੋ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚੋਂ, ਉਹ ਆਨੰਦ ਦਾ ਰੂਪ ਹੈ।
ਮੁਨੇ ਪ੍ਰਲਯਕਾਲੇਪਿ ਨ ਤਤ੍ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਂ ਕਦਾਚਨ
ਹੇ ਮੁਨੀ, ਪ੍ਰਲੈ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵੀ, ਉਹ ਖੇਤਰ ਕਦੇ ਨਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਨ ਯਦਾ ਭੂਮਿਵਲਯਂ ਨ ਯਦਾऽਪਾਂ ਸਮੁਦ੍ਭਵਃ
ਜਦ ਨਾ ਧਰਤੀ ਦਾ ਘੇਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਪਾਣੀ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ,
ਇਦਂ ਰਹਸ੍ਯਂ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਸ੍ਯ ਵੇਦ ਕੋਪਿ ਨ ਕੁਂਭਜ
ਇਹ ਖੇਤਰ ਦਾ ਰਾਜ਼ ਹੈ—ਕੋਈ ਵੀ ਇਸ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ, ਹੇ ਕੁੰਭਜ।
ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਾਲਵੇ ਵਿਨੀਤਾਯ ਤ੍ਰਿਕਾਲਜ੍ਞਾਨਚਕ੍ਸ਼ੁषੇ 4.1.26.
ਸਿਰਫ਼ ਉਸ ਨੂੰ, ਜੋ ਵਿਸ਼ਵਾਸੀ, ਨਿਮਰ ਤੇ ਤਿੰਨ ਸਮਿਆਂ ਦੀ ਗਿਆਨ-ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਵਾਲਾ ਹੋਵੇ,
ਅਵਿਮੁਕ੍ਤਂ ਤਦਰਭ੍ਯ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਮੇਤਦੁਦੀਰ੍ਯਤੇ
ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੋਂ, ਇਹ ਖੇਤਰ ਅਵਿਮੁਕਤ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
(ਪਰ੍ਯਂਕ) ਅਭਾਵਃ ਕਲ੍ਪ੍ਯਤੇ ਮੂਢੈਰ੍ਯਦਾ ਚ ਸ਼ਿਵਯੋਸ੍ਤਯੋਃ
(ਪਰਯੰਕ) ਮੂਰਖ ਲੋਕ ਉਸ ਦੀ ਅਸਤਿਤਵ ਨਹੀਂ ਮੰਨਦੇ, ਜਦ ਸ਼ਿਵ ਤੇ ਸ਼ਿਵਾ ਦੀ ਗੱਲ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।
ਅਨਾਰਾਧ੍ਯ ਮਹੇਸ਼ਾਨਮਨਵਾਪ੍ਯ ਚ ਕਾਸ਼ਿਕਾਮ੍
ਮਹਾਂਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕੀਤੇ ਬਿਨਾ ਤੇ ਕਾਸ਼ੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ ਬਿਨਾ,
ਅਸ੍ਯਾਨਂਦਵਨਂ ਨਾਮ ਪੁਰਾ ਕਾਰਿ ਪਿਨਾਕਿਨਾ
ਇਹ ਪਹਿਲਾਂ ਪਿਨਾਕੀ ਨੇ ਬਣਾਇਆ ਸੀ ਤੇ ਆਨੰਦਵਨ ਨਾਮ ਰੱਖਿਆ ਸੀ।
ਆਨਂਦਕਂਦਬੀਜਾਨਾਮਂਕੁਰਾਣਿ ਯਤਸ੍ਤਤਃ
ਕਿਉਂਕਿ ਆਨੰਦ ਦੇ ਬੀਜਾਂ ਤੋਂ ਉੱਥੇ ਅੰਕੁਰ ਨਿਕਲਦੇ ਹਨ,
ਅਵਿਮੁਕ੍ਤਮਿਤਿ ਖ੍ਯਾਤਮਾਸੀਦਿਤ੍ਥਂ ਘਟੋਦ੍ਭਵ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੇ ਘਟਉਤਪਨ, ਇਹ ਅਵਿਮੁਕਤ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਗਿਆ।
ਪ੍ਰਾਗਾਨਂਦਵਨੇ ਤਤ੍ਰ ਸ਼ਿਵਯੋ ਰਮਮਾਣਯੋਃ
ਆਨੰਦਵਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਉੱਥੇ, ਜਦ ਸ਼ਿਵ ਤੇ ਸ਼ਿਵਾ ਆਨੰਦ ਮਾਣ ਰਹੇ ਸਨ,