ਪਰਪੀਡਾਕਰਂ ਕਰ੍ਮ ਕਾਸ਼੍ਯਾਂ ਨਿਤ੍ਯਂ ਵਿਵਰ੍ਜਯੇਤ੍
ਕਾਸ਼ੀ ਵਿਚ ਪਰਾਈਆਂ ਨੂੰ ਦੁੱਖ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਕੰਮਾਂ ਤੋਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਬਚਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਵੈਸ਼੍ਵੇਸ਼੍ਵਰੀਂ ਭਕ੍ਤਿਂ ਯੇऽਨ੍ਯਦੇਵਪਰਾਯਣਾਃ 4.1.22.
ਜੋ ਵਿਸ਼ਵੇਸ਼ਵਰੀ ਦੀ ਭਕਤੀ ਛੱਡ ਕੇ ਹੋਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਮੰਨਦੇ ਹਨ—
ਨ ਯੋਗੇਨ ਵਿਨਾ ਜ੍ਞਾਨਂ ਯੋਗਸ੍ਤਤ੍ਤ੍ਵਾਰ੍ਥਸ਼ੀਲਨਮ੍ 4.1.22.
ਯੋਗ ਦੇ ਬਿਨਾ ਗਿਆਨ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ; ਯੋਗ ਸੱਚੀ ਅਰਥ ਦੀ ਪ੍ਰਕਟਾਵਾ ਹੈ।
ਉਕ੍ਤੇਤਿ ਵਿਰਰਾਮਾਜਃ ਸ਼ृਣ੍ਵਤੋਰ੍ਗਣਯੋਸ੍ਤਯੋਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਜ ਨੇ ਕਹਿ ਕੇ ਚੁੱਪ ਕਰ ਲਿਆ, ਦੋਵੇਂ ਗਣ ਸੁਣ ਰਹੇ ਸਨ।
ਸ਼ਿਵਸ਼ਰ੍ਮੋਵਾਚ ਸਤ੍ਯਲੋਕੇਸ਼੍ਵਰ ਵਿਧੇ ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਪ੍ਰਪਿਤਾਮਹ
ਸ਼ਿਵਸ਼ਰਮਨ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਸਤ੍ਯਲੋਕ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਸਾਰੇ ਜਗਤ ਦੇ ਰਚਨਹਾਰ ਤੇ ਪੁਰਖ-ਪਿਤਾ,
ਪਿਪृਚ੍ਛਿषੁਸ੍ਤ੍ਵਂ ਨਿਰ੍ਵਾਣਂ ਗਣੌ ਤਤ੍ਕਥਯਿष੍ਯਤਃ
ਤੁਸੀਂ, ਚੇਲੇ, ਮੁਕਤੀ ਬਾਰੇ ਗਣਾਂ ਤੋਂ ਪੁੱਛ ਰਹੇ ਹੋ ਜਦ ਉਹ ਇਸ ਦੀ ਕਥਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਹਨ।
ਨੇਤਯੋਰ੍ਵਿष੍ਣੁਗਣਯੋਰਗੋਚਰਮਿਹਾਸ੍ਤਿ ਹਿ
ਇੱਥੇ, ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੇ ਦੋਵੇਂ ਗਣਾਂ ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਤੋਂ ਪਰੇ ਕੁਝ ਹੈ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਕृਤਾਸ੍ਤੇ ਵੈ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਾ ਭਗਵਦ੍ਗਣਾਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿ ਕੇ, ਉਹ ਭਗਵਤ ਗਣ ਬ੍ਰਹਮਾ ਵਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰਿਤ ਹੋਏ।
ਪੁਨਃ ਸ੍ਵਯਾਨਮਾਰੁਹ੍ਯ ਵੈਕੁਂਠਮਭਿਤੋ ਯਯੁਃ
ਫਿਰ, ਆਪਣੀ ਗੱਡੀ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ, ਉਹ ਵੈਕੁੰਠ ਵੱਲ ਚਲੇ ਗਏ।
ਪृਚ੍ਛਾਮ੍ਯਨ੍ਯਚ੍ਚ ਵਾਂ ਭਦ੍ਰੌ ਬ੍ਰੂਤਂ ਪ੍ਰੀਤ੍ਯਾ ਤਦਪ੍ਯਹੋ
ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਹੋਰ ਵੀ ਕੁਝ ਪੁੱਛਦਾ ਹਾਂ, ਹੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੇ, ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਦੱਸੋ।
ਕਾਂਚ੍ਯਵਂਤੀ ਦ੍ਵਾਰਵਤੀ ਕਾਸ਼੍ਯਯੋਧ੍ਯਾ ਚ ਪਂਚਮੀ
ਕਾਂਚੀ, ਅਵੰਤੀ, ਦੁਵਾਰਕਾ, ਕਾਸ਼ੀ ਤੇ ਅਯੋਧਿਆ ਪੰਜਵੀਂ ਹੈ।
ਵਿਹਾਯ षਟ੍ਪੁਰੀਸ਼੍ਚਾਨ੍ਯਾਃ ਕਾਸ਼੍ਯਾਮੇਵਪ੍ਰਤਿष੍ਠਿਤਾ
ਹੋਰ ਛੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਕਾਸ਼ੀ ਵਿਚ ਹੀ ਟਿਕੇ ਹਨ।
ਇਤਿ ਸਰ੍ਵਂ ਮਮ ਪੁਰਃ ਪ੍ਰਸਾਦਾਦ੍ਵਕ੍ਤੁਮਰ੍ਹਤਮ੍
ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਤੁਹਾਡੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਮੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਕਹਿਣ ਦੀ ਤੁਸੀਂ ਯੋਗਤਾ ਰੱਖਦੇ ਹੋ।
ਯਥਾਰ੍ਥਂ ਕਥਯਾਵਸ੍ਤੇ ਯਤ੍ਪृष੍ਟਂ ਭਵਤਾਨਘ 4.1.23.
ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਸੱਚ ਸੱਚ ਦੱਸੋ, ਪਵਿੱਤਰ ਜੀ।
ਵਿਪ੍ਰਾਵਭਾਸਤੇ ਯਾਵਤ੍ਕਿਰਣੈਃ ਪੁष੍ਪਵਂਤਯੋਃ
ਜਦ ਤੱਕ ਦੋ ਫੁੱਲ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀਆਂ ਕਿਰਣਾਂ ਚਮਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਜੀ,
ਵਿਯਚ੍ਚ ਤਾਵਦੁਪਰਿ ਵਿਸ੍ਤਾਰਪਰਿਮਂਡਲਮ੍
ਉਨਾਂ ਦੇ ਉਪਰ ਆਕਾਸ਼ ਦਾ ਵਿਸਤਾਰ ਗੋਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਧਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਭਾਨੋਃ ਸਕਾਸ਼ਾਦੁਪਰਿ ਲਕ੍ਸ਼ੇ ਲਕ੍ਸ਼੍ਯਃ ਕ੍ਸ਼ਪਾਕਰਃ
ਸੂਰਜ ਤੋਂ ਉਪਰ ਲੱਖ ਯੋਜਨ ਦੂਰ ਰਾਤ ਨੂੰ ਚਾਨਣ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਚੰਦ ਹੈ।
ਉਡੁਮਂਡਲਤਃ ਸੌਮ੍ਯ ਉਪਰਿष੍ਟਾਦ੍ਦ੍ਵਿਲਕ੍ਸ਼ਤਃ
ਚੰਦ ਦੇ ਗੋਲ ਤੋਂ ਉਪਰ, ਮਿੱਠੇ ਜੀ, ਦੋ ਲੱਖ ਯੋਜਨ ਦੂਰ ਤਾਰੇ ਹਨ।
ਮਾਹੇਯਾਦੁਪਰਿष੍ਟਾਚ੍ਚ ਸੁਰੇਜ੍ਯੋ ਨਿਯੁਤਦ੍ਵਯੇ
ਤਾਰਿਆਂ ਦੇ ਖੇਤਰ ਤੋਂ ਉਪਰ, ਦੋ ਲੱਖ ਯੋਜਨ ਦੂਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਲੋਕ ਹੈ।
ਦਸ਼ਾਯੁਤਸਮੁਚ੍ਛ੍ਰਾਯਂ ਸੌਰੇਃ ਸਪ੍ਤਰ੍षਿਮਂਡਲਮ੍
ਸੂਰਜ ਤੋਂ ਦਸ ਲੱਖ ਯੋਜਨ ਉਪਰ ਸਤ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦਾ ਤਾਰਾ ਮੰਡਲ ਹੈ।
ਪਾਦਗਮ੍ਯਂ ਹਿ ਯਤ੍ਕਿਂਚਿਦ੍ਵਸ੍ਤ੍ਵਸ੍ਤਿ ਧਰਣੀਤਲੇ
ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਪੈਰਾਂ ਨਾਲ ਪਹੁੰਚ ਸਕਣ ਵਾਲੀ ਹਰ ਚੀਜ਼ ਉਥੇ ਮੌਜੂਦ ਹੈ।
ਭੂਰ੍ਲੋਕਾਚ੍ਚ ਭੁਵਰ੍ਲੋਕੋ ਬ੍ਰਧ੍ਨਾਵਧਿਰੁਦਾਹृਤਃ
ਭੂਲੋਕ ਤੋਂ ਉਪਰ ਭੁਵਰਲੋਕ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਬ੍ਰਧਨ ਦੀ ਹੱਦ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮਹਰ੍ਲੋਕਃ ਕ੍ਸ਼ਿਤੇਰੂਰ੍ਧ੍ਵਮੇਕਕੋਟਿਪ੍ਰਮਾਣਤਃ
ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਉਪਰ ਮਹਰਲੋਕ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਮਾਪ ਦਸ ਮਿਲੀਅਨ ਯੋਜਨ ਹੈ।
ਚਤੁष੍ਕੋਟਿਪ੍ਰਮਾਣਸ੍ਤੁ ਤਪੋਲੋਕੋऽਸ੍ਤਿ ਭੂਤਲਾਤ੍ 4.1.23.
ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਚਾਰ ਗੁਣਾ ਦੂਰ ਟਪੋਲੋਕ ਹੈ।
ਸਤ੍ਯਾਦੁਪਰਿ ਵੈਕੁਂਠੋ ਯੋਜਨਾਨਾਂ ਪ੍ਰਮਾਣਤਃ
ਸਤ੍ਯਲੋਕ ਤੋਂ ਉਪਰ ਵੈਕੁੰਠ ਹੈ, ਜੋ ਯੋਜਨਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਪਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਯਤ੍ਰਾਸ੍ਤੇ ਸ਼੍ਰੀਪਤਿਃ ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਤ੍ਸਰ੍ਵੇषਾਮਭਯਪ੍ਰਦਃ
ਉਥੇ ਸ੍ਰੀ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਸਭ ਨੂੰ ਡਰ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਪਾਰ੍ਵਤ੍ਯਾ ਸਹਿਤਃ ਸ਼ਂਭੁਰ੍ਗਜਾਸ੍ਯ ਸ੍ਕਂਦ ਨਂਦਿਭਿਃ
ਪਾਰਵਤੀ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ੰਭੂ, ਗਣੇਸ਼, ਸਕੰਦਾ ਅਤੇ ਨੰਦੀ ਹਨ।
ਤਸ੍ਯ ਦੇਵਸ੍ਯ ਖੇਲੋऽਯਂ ਸ੍ਵਲੀਲਾ ਮੂਰ੍ਤਿਧਾਰਿਣਃ
ਉਸ ਦੇਵਤਾ ਦੀ ਇਹ ਖੇਡ ਹੈ, ਜੋ ਆਪਣੀ ਲੀਲਾ ਨਾਲ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਸ਼ਾਸਕਸ਼੍ਚਾਸੌ ਤਸ੍ਯ ਸ਼ਾਸ੍ਤਾ ਨ ਚਾਪਰਃ
ਉਹ ਸਭ ਦਾ ਸ਼ਾਸਕ ਹੈ; ਉਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਸ਼ਾਸਕ ਨਹੀਂ।
ਸਰ੍ਵਜ੍ਞ ਏਕਃ ਸ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਃ ਸ੍ਵੇਚ੍ਛਾਧੀਨ ਵਿਚੇष੍ਟਿਤਃ
ਉਹ ਹੀ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।