ਇਦਮੇਵ ਹਿ ਮਾਂਗਲ੍ਯਮਿਦਮੇਵ ਧਨਾਰ੍ਜਨਮ੍ 4.1.21.
ਇਹੀ ਸੱਚੀ ਚੰਗੀ ਕਿਸਮਤ ਹੈ, ਇਹੀ ਸੱਚਾ ਧਨ ਕਮਾਉਣ ਦਾ ਰਸਤਾ ਹੈ।
ਅਧੋਕ੍ਸ਼ਜਾਤ੍ਪਰੋਧਰ੍ਮੋ ਨਾਰ੍ਥੋ ਨਾਰਾਯਣਾਤ੍ਪਰਃ
ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਧਰਮ ਉਹੀ ਹੈ ਜੋ ਪਰਮਾਤਮਾ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਵੇ; ਨਾਰਾਇਣ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੋਰ ਕੋਈ ਮਕਸਦ ਨਹੀਂ।
ਇਯਮੇਵ ਪਰਾ ਹਾਨਿਰੁਪਸਰ੍ਗੋ ਯਮੇਵਹਿ
ਇਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਨੁਕਸਾਨ ਹੈ, ਇਹੀ ਅਸਲ ਦੁੱਖ ਹੈ।
ਹਰੇਰਾਰਾਧਨਂ ਪੁਂਸਾਂ ਕਿਂ ਕਿਂ ਨ ਕੁਰੁਤੇ ਬਤ
ਹਰੀ ਦੀ ਭਗਤੀ ਕਰਕੇ ਮਨੁੱਖ ਕੀ ਨਹੀਂ ਹਾਸਲ ਕਰ ਸਕਦਾ!
ਹਰਤ੍ਯਘਂ ਧ੍ਵਂਸਯਤਿ ਵ੍ਯਾਧੀਨਾਧੀਨ੍ਨਿਯਚ੍ਛਤਿ
ਇਹ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਮਿਟਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਮੁਸੀਬਤਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਰੋਕ ਲੈਂਦੀ ਹੈ।
ਭਗਵਚ੍ਚਰਣਦ੍ਵਂਦ੍ਵਂ ਨਿਰ੍ਦ੍ਦ੍ਵਂਦ੍ਵ ਧ੍ਯਾਨਮੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਧਿਆਨ ਉਹ ਹੈ ਜੋ ਭਗਵਾਨ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਉੱਤੇ, ਦੁੰਦ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਲਾਇਆ ਜਾਵੇ।
ਪਾਪਿਨਾਂ ਯਾਨਿ ਪਾਪਾਨਿ ਮਹੋਪਪਦਭਾਂਜ੍ਯਪਿ
ਪਾਪੀਆਂ ਦੇ ਜਿਹੜੇ ਵੀ ਪਾਪ ਹਨ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਵੱਡੇ ਅੰਜਾਮ ਵਾਲੇ ਹੋਣ—
ਪ੍ਰਮਾਦਾਦਪਿ ਸਂਸ੍ਪृष੍ਟੋ ਯਥਾऽਨਲਕਣੋ ਦਹੇਤ੍
ਜੇ ਉਹ ਅਣਜਾਣੇ ਵੀ ਛੂਹ ਲਏ ਜਾਣ, ਜਿਵੇਂ ਅੱਗ ਦੀ ਚਿੰਗਾਰੀ ਸਾੜ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਸਾੜੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਨਿਤਾਂਤਂ ਕਮਲਾਕਾਂਤੇ ਸ਼ਾਂਤਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਧਾਯ ਯਃ
ਜੋ ਮਨ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਠੰਢਾ ਕਰਕੇ ਲਕਸ਼ਮੀ ਪਤੀ ਦੀ ਭਗਤੀ ਕਰਦਾ ਹੈ—
ਅਯਮੇਵ ਪਰੋਧਰ੍ਮਸ੍ਤ੍ਵਿਦਮੇਵ ਪਰਂ ਤਪਃ
ਇਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਧਰਮ ਹੈ, ਇਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਤਪੱਸਿਆ ਹੈ।
ਤਵੋਪਹਾਰਂ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾਯ ਸੇਵਤੇ ਯਜਪੂਰੁष 4.1.21.
ਜੋ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਤੈਨੂੰ, ਯਜਨਾ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਭੇਟ ਚੜ੍ਹਾਉਂਦਾ ਹੈ—
ਸ ਚੈਵਾਵਭृਥਸ੍ਨਾਤਃ ਸ ਚ ਗਂਗਾਜਲਾਪ੍ਲੁਤਃ
ਉਹ ਜਿਵੇਂ ਯਜਨਾ ਦੇ ਅੰਤ ਵਾਲੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਗੰਗਾ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਨ੍ਹਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮ ਸ਼ਿਲਾ ਯੇਨ ਪੂਜਿਤਾ ਤੁਲਸੀ ਦਲੈਃ
ਜੋ ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮ ਦੀ ਪੱਥਰ ਨੂੰ ਤੁਲਸੀ ਦੇ ਪੱਤਿਆਂ ਨਾਲ ਪੂਜਦਾ ਹੈ—
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਃ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਿਯੋ ਵੈਸ਼੍ਯਃ ਸ਼ੂਦ੍ਰੋ ਵਾ ਯਦਿ ਵੇਤਰਃ
ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਛੱਤਰੀ, ਵੈਸ਼, ਸ਼ੂਦਰ ਜਾਂ ਹੋਰ ਕੋਈ ਹੋਵੇ—
ਸ਼ਂਖਚਕ੍ਰਾਂਕਿਤਤਨੁਃ ਸ਼ਿਰਸਾਂ ਮਂਜਰੀਧਰਃ
ਜਿਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਉੱਤੇ ਸ਼ੰਖ ਤੇ ਚੱਕਰ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਹਨ, ਤੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਮੰਜਰੀ ਹੈ—
ਪ੍ਰਤ੍ਯਹਂ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਸ਼ਿਲਾਃ ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮਸ੍ਯ ਯੋऽਰ੍ਚਯੇਤ੍
ਜੋ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਬਾਰਾਂ ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮ ਪੱਥਰਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ—
ਤੁਲਸੀ ਯਸ੍ਯ ਭਵਨੇ ਪ੍ਰਤ੍ਯਹਂ ਪਰਿਪੂਜ੍ਯਤੇ
ਜਿਸ ਦੇ ਘਰ ਵਿਚ ਤੁਲਸੀ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਪੂਜੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ—
ਹਰਿਨਾਮਾਕ੍ਸ਼ਰਮੁਖਂ ਭਾਲੇ ਗੋਪੀਮृਦਾਂਕਿਤਮ੍
ਜਿਸ ਦੇ ਮੂੰਹ ਉੱਤੇ ਹਰੀ ਦਾ ਨਾਮ ਹੈ, ਤੇ ਮੱਥੇ ਉੱਤੇ ਗੋਪੀਆਂ ਦੀ ਮਿੱਟੀ ਲੱਗੀ ਹੋਈ ਹੈ—
ਗੋਪੀਮृਤ੍ਤੁਲਸੀ ਸ਼ਂਖਃ ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮਃ ਸਚਕ੍ਰਕਃ
ਗੋਪੀਆਂ, ਮਿੱਟੀ, ਤੁਲਸੀ ਦੇ ਪੱਤੇ, ਸ਼ੰਖ ਅਤੇ ਚੱਕਰ ਵਾਲਾ ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮ ਪੱਥਰ।
ਯੇ ਮੁਹੂਰ੍ਤਾਃ ਕ੍ਸ਼ਣਾ ਯੇ ਚ ਯਾ ਕਾष੍ਠਾ ਯੇ ਨਿਮੇषਕਾਃ
ਜਿਹੜੇ ਮੁਹੂਰਤ, ਪਲ, ਸਮੇਂ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਤੇ ਅੱਖ ਦੀ ਪਲਕਾਂ ਹਨ—
ਕ੍ਵ ਦ੍ਵਯਕ੍ਸ਼ਰਂ ਹਰੇਰ੍ਨਾਮ ਸ੍ਫੁਲਿਂਗਸਦृਸ਼ਂ ਜ੍ਵਲੇਤ 4.1.21.
ਹਰੀ ਦਾ ਦੋ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲਾ ਨਾਮ, ਜੋ ਚਿੰਗਾਰੀ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਹੈ, ਕਿੱਥੇ ਹੈ—
ਗੋਵਿਂਦ ਪਰਮਾਨਂਦਂ ਮੁਕੁਂਦਂ ਮਧੁਸੂਦਨਮ
ਗੋਵਿੰਦ, ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਖੁਸ਼ੀ, ਮੁਕੁੰਦ, ਮਧੂ ਦਾ ਸੰਘਾਰਕ—
ਨ ਨਮਾਮਿ ਨ ਚ ਸ੍ਤੌਮਿ ਨ ਪਸ਼੍ਯਾਮੀਹ ਚਕ੍ਸ਼ੁषਾ
ਨਾ ਮੈਂ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਨਾ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਨਾ ਆਪਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਇੱਥੇ ਵੇਖਦਾ ਹਾਂ—
ਜਲੇ ਸ੍ਥਲੇ ਚ ਪਾਤਾਲੇਪ੍ਯਨਿਲੇ ਚਾਨਲੇऽਚਲੇ
ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ, ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ, ਪਾਤਾਲ ਵਿੱਚ, ਹਵਾ ਵਿੱਚ, ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਤੇ ਪਹਾੜਾਂ ਉੱਤੇ—
ਤृਣੇਸ੍ਤ੍ਰੈਣੇ ਚ ਪਾषਾਣੇ ਤਰੁਗੁਲ੍ਮਲਤਾਸੁ ਚ
ਘਾਹ ਵਿੱਚ, ਹਿਰਣ ਵਿੱਚ, ਪੱਥਰ ਵਿੱਚ, ਰੁੱਖਾਂ, ਝਾੜੀਆਂ ਤੇ ਲਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ—
ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਹृਦਯਾਵਾਸਃ ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਤ੍ਸਾਕ੍ਸ਼ੀ ਤ੍ਵਮੇਵ ਹਿ
ਤੂੰ ਹੀ ਸਭ ਦੇ ਦਿਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਵਾਲਾ ਤੇ ਸਿੱਧਾ ਗਵਾਹ ਹੈਂ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਵਿਰਰਾਮਾਸੌ ਸ਼ਿਵਸ਼ਰ੍ਮਨ੍ਧ੍ਰੁਵਸ੍ਤਦਾ
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਸ਼ਿਵਸ਼ਰਮਣ ਉਸ ਵੇਲੇ ਚੁੱਪ ਹੋ ਗਿਆ।
ਪਰਿਜ੍ਞਾਤੋ ਮਯਾ ਸਮ੍ਯਕ੍ਤਵਹृਤ੍ਸ੍ਥੋ ਮਨੋਰਥਃ
ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਮਨੋਰਥ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮਝ ਲਿਆ ਹੈ।
ਅਨ੍ਨਾਦ੍ਭਵਂਤਿ ਭੂਤਾਨਿ ਵृष੍ਟੇਰਨ੍ਨਸਮੁਦ੍ਭਵਃ
ਅੰਨ ਤੋਂ ਜੀਵ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਮੀਂਹ ਤੋਂ ਅੰਨ ਉੱਗਦਾ ਹੈ।
ਜ੍ਯੋਤਿਸ਼੍ਚਕ੍ਰਸ੍ਯ ਸਰ੍ਵਸ੍ਯ ਗ੍ਰਹਰ੍ਕ੍ਸ਼ਾਦੇਃ ਸਮਂਤਤਃ
ਸਾਰੇ ਗ੍ਰਹਾਂ, ਤਾਰਿਆਂ ਆਦਿ ਦੀ ਰੌਸ਼ਨੀ ਦਾ ਚੱਕਰ ਹਰ ਪਾਸੇ—