ਅਂਧਕਾਂਧਕਹਂਤ੍ਰੋਰ੍ਵੈ ਵਰ੍ਤਮਾਨੇ ਮਹਾਹਵੇ 4.1.16.
ਜਦੋਂ ਅੰਧਕ ਤੇ ਉਸਦੇ ਵਧੀਏ ਅੰਧਕ-ਮਾਰਣ ਵਾਲੇ ਵਿਚਕਾਰ ਵੱਡੀ ਲੜਾਈ ਚੱਲ ਰਹੀ ਸੀ,
ਯਥਾ ਚ ਵਿਦ੍ਯਾਂ ਤਾਂ ਪ੍ਰਾਪ ਮृਤਸਂਜੀਵਨੀਂ ਪਰਾਮ੍
ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਸਨੇ ਮਰੇ ਹੋਏ ਨੂੰ ਜਿਵੇਂ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਉੱਚੀ ਵਿਦਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਈ।
ਅਂਡਜਸ੍ਵੇਦਜੋਦ੍ਭਿਜ੍ਜਜਰਾਯੁਜ ਗਤਿਪ੍ਰਦਾਮ੍
ਇਹ ਵਿਦਿਆ ਅੰਡੇ, ਪਸੀਨੇ, ਅੰਕੁਰ ਤੇ ਗਰਭ ਵਿਚੋਂ ਜੰਮੇ ਹੋਏਆਂ ਨੂੰ ਚਲਣ ਦੀ ਤਾਕਤ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਸਂਸ੍ਥਾਪ੍ਯ ਲਿਂਗਂ ਸ਼੍ਰੀਸ਼ਂਭੋਃ ਕੂਪਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਤਦਗ੍ਰਤਃ
ਉਸਨੇ ਸ਼੍ਰੀ ਸ਼ੰਭੂ ਦਾ ਲਿੰਗ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਤੇ ਉਸਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਇੱਕ ਕੂਆਂ ਬਣਾਇਆ।
ਰਾਜਚਂਪਕਧਤ੍ਤੂਰ ਕਰਵੀਰਕੁਸ਼ੇਸ਼ਯੈਃ
ਰਾਜ ਚੰਪਾ, ਧਤੂਰਾ, ਕਰਵੀਰ ਤੇ ਕੁਸ਼ੇਸ਼ਾ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ,
ਮਲ੍ਲਿਕਾਸ਼ਤਪਤ੍ਰੀਭਿਃ ਸਿਂਦੁਵਾਰੈਃ ਸਕਿਂਸ਼ੁਕੈਃ
ਮੱਲਿਕਾ, ਸਤਪੱਤੀ, ਸਿੰਧਵਾਰ ਤੇ ਕਿੰਸੁਕ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ,
ਕ੍ਸ਼ੁਦ੍ਰਾਭਿਰ੍ਮਾਧਵੀਭਿਸ਼੍ਚ ਪਾਟਲਾ ਬਿਲ੍ਵਚਂਪਕੈਃ
ਛੋਟੀਆਂ ਮਾਧਵੀ, ਪਾਟਲਾ, ਬਿਲਵ ਤੇ ਚੰਪਾ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ,
ਮਂਦਾਰੈਰ੍ਬਿਲ੍ਵਪਤ੍ਰੈਸ਼੍ਚ ਦ੍ਰੋਣੈਰ੍ਮਰੁਬਕੈਰ੍ਬਕੈਃ
ਮੰਦਾਰ, ਬਿਲਵ ਪੱਤਿਆਂ, ਡੋਣਾ, ਮਰੁਬਕ ਤੇ ਬਕਾ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ,
ਤੁਲਸੀ ਦੇਵਗਂਧਾਰੀ ਬृਹਤ੍ਪਤ੍ਰੀ ਕੁਸ਼ਾਂਕੁਰੈਃ
ਤੁਲਸੀ, ਦੇਵਗੰਧਾਰੀ, ਵੱਡੇ ਪੱਤੇ ਵਾਲੀ ਤੇ ਕੁਸ਼ ਦੇ ਅੰਕੁਰਾਂ ਨਾਲ,
ਕਾਂਚਨਾਰੈਃ ਕੁਰਬਕੈਰ੍ਦੂਰ੍ਵਾਂਕੁਰ ਕੁਰਂਟਕੈਃ
ਕਾਂਚਨਾਰ, ਕੁਰਬਕ, ਦੂਰਵਾ ਦੇ ਨਵੇਂ ਅੰਕੁਰ ਤੇ ਕੁਰੰਟਕ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ,
ਪਤ੍ਰੈਃ ਸ਼ਤਸਹਸ੍ਰੈਸ਼੍ਚ ਸ ਸਮਾਨਰ੍ਚ ਸ਼ਂਕਰਮ੍ 4.1.16.
ਉਸਨੇ ਸੈਂਕੜਿਆਂ ਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਪੱਤਿਆਂ ਨਾਲ ਸ਼ੰਕਰ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ।
ਸ੍ਨਪਯਾਮਾਸ ਦੇਵੇਸ਼ਂ ਸੁਗਂਧਸ੍ਨਪਨੈਰ੍ਬਹੁ
ਉਸਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸੁਗੰਧਤ ਜਲ ਨਾਲ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਾਇਆ।
ਸਮਾਲਿਲਿਂਪ ਦੇਵੇਸ਼ਂ ਸੁਗਂਧੋਦ੍ਵਰ੍ਤਨਾਨ੍ਯਨੁ
ਉਸਨੇ ਫਿਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਨੂੰ ਸੁਗੰਧਤ ਲੇਪ ਲਾ ਕੇ ਅਰਪਣ ਕੀਤਾ।
ਨਾਮ੍ਨਾਂ ਸਹਸ੍ਰੈਰਨ੍ਯੈਸ਼੍ਚ ਸ੍ਤੋਤ੍ਰੈਸ੍ਤੁष੍ਟਾਵ ਸ਼ਂਕਰਮ੍
ਉਸਨੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਨਾਮਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਤੁਤੀਆਂ ਨਾਲ ਸ਼ੰਕਰ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ।
ਯਦਾ ਦੇਵਂ ਨਾਲੁਲੋਕੇ ਮਨਾਗਪਿ ਵਰੋਨ੍ਮੁਖਮ੍
ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ਰੱਬ ਵੱਲ ذਰਾ ਵੀ ਮਨ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ, ਨਾ ਹੀ ਕੋਈ ਵਰ ਦੀ ਇੱਛਾ ਦਿਖਾਈ,
ਪ੍ਰਕ੍ਸ਼ਾਲ੍ਯ ਚੇਤਸੋ ਤ੍ਯਂਤਂ ਚਾਂਚਲ੍ਯਾਖ੍ਯਂ ਮਹਾਮਲਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿਚੋਂ ਚੰਚਲਤਾ ਵਾਲਾ ਵੱਡਾ ਮੈਲ ਧੋ ਕੇ ਸਾਫ ਕਰ ਲਿਆ,
ਨਿਰ੍ਮਲੀਕृਤ੍ਯ ਤਚ੍ਚੇਤੋ ਰਤ੍ਨਂ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਪਿਨਾਕਿਨੇ
ਮਨ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰ ਕੇ, ਉਹ ਰਤਨ ਪਿਨਾਕੀ ਨੂੰ ਭੇਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ,
ਪ੍ਰਸਸਾਦ ਤਦਾ ਦੇਵੋ ਭਾਰ੍ਗਵਾਯ ਮਹਾਤ੍ਮਨੇ
ਫਿਰ ਰੱਬ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਭਾਰਗਵ ਤੋਂ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ,
ਉਵਾਚ ਚ ਵਿਰੂਪਾਕ੍ਸ਼ਃ ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਦ੍ਦਾਕ੍ਸ਼ਾਯਣੀਪਤਿਃ
ਤੇ ਵਿਰੂਪਾਖ, ਦਾਕਸ਼ਾਯਣੀ ਦੇ ਪਤੀ ਨੇ ਕਹਿਆ,
ਨਿਸ਼ਮ੍ਯੇਤਿ ਵਚਃ ਸ਼ਂਭੋਰਂਭੋਜਨਯਨੋ ਦ੍ਵਿਜਃ
ਸ਼ੰਭੂ ਦੇ ਇਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਕਮਲ-ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮਿਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣ,
ਤੁष੍ਟਾਵਾष੍ਟਤਨੁਂ ਤੁष੍ਟਃ ਪ੍ਰਫੁ ਲ੍ਲ ਨਯਨਾਂਚਲਃ 4.1.16.
ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਅੱਠ-ਸਰੀਰ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਸਤਿਕਾਰ ਕੀਤਾ, ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਖਿੜ ਗਈਆਂ,
ਭਾਰ੍ਗਵ ਉਵਾਚ ਤ੍ਵਂ ਭਾਭਿਰਾਭਿਰਭਿਭੂਯ ਤਮਃ ਸਮਸ੍ਤਮਸ੍ਤਂ ਨਯਸ੍ਯਭਿਮਤਾਨਿ ਨਿਸ਼ਾਚਰਾਣਾਮ੍
ਭਾਰਗਵ ਨੇ ਕਹਿਆ: ਤੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਹਨੇਰੇ ਨੂੰ ਮਿਟਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈਂ, ਤੇ ਰਾਤ ਦੇ ਜੀਵਾਂ ਦੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਦਾ ਅੰਤ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈਂ,
ਅष੍ਟਮੂਰ੍ਤ੍ਯष੍ਟਕੇਨੇष੍ਟਂ ਪਰਿष੍ਟੂਯੇਤਿ ਭਾਰ੍ਗਵਃ 4.1.16.
ਭਾਰਗਵ ਨੇ ਅੱਠ-ਰੂਪ ਤੇ ਅੱਠ-ਭੇਟਾਂ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰ ਕੇ ਉਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ,
ਅਤ੍ਯਰ੍ਕਮਤ੍ਯਗ੍ਨਿਂ(?) ਚ ਤੇ ਤੇਜੋ ਵ੍ਯੋਮ੍ਨ੍ਯਤਿਤਾਰਕਮ੍ 4.1.16.
ਤੇਰਾ ਤੇਜ ਸੂਰਜ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ, ਅੱਗ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ, ਤੇ ਅਸਮਾਨ ਵਿਚ ਤਾਰੇ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਹੈ,
ਅਗਸ੍ਤ੍ਯ ਉਵਾਚ ਇਤ੍ਥਂ ਸਧਰ੍ਮਿਣਿ ਕਥਾਂ ਸ਼ੁਕ੍ਰਲੋਕਸ੍ਯ ਸੁਵ੍ਰਤੇ 4.1.16.
ਅਗਸਤ ਨੇ ਕਹਿਆ: ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸੁਵਰਤੇ, ਸਚਮੁਚ ਸ਼ੁਕ੍ਰਲੋਕ ਦੀ ਕਥਾ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ ਗਈ,
ਯਸ੍ਯਾਃ ਸ਼੍ਰਵਣਮਾਤ੍ਰੇਣ ਪ੍ਰੀਣਿਤੇ ਸ਼੍ਰਵਣੇ ਮਮ
ਉਸ ਦੀ ਸਿਰਫ਼ ਸੁਣਨ ਨਾਲ ਹੀ ਮੇਰੇ ਕੰਨ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ,
ਕਸ੍ਯ ਪੁਣ੍ਯਨਿਧੇਰ੍ਲੋਕਃ ਸ਼ੋਕਹृਤ੍ਤ੍ਵੇष ਨਿਰ੍ਮਲਃ
ਕਿਹੜਾ ਜਗਤ, ਜੋ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਦਾ ਖਜਾਨਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਦੁਖ ਤੋਂ ਪਾਕ ਨਹੀਂ ਹੋ ਜਾਂਦਾ?
ਧਯਿਤ੍ਵਾ ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਪਾਤ੍ਰਾਭ੍ਯਾਂ ਵਾਣੀਮਮृਤਰੂਪਿਣੀਮ੍
ਕੰਨਾਂ ਦੇ ਪਿਆਲੇ ਨਾਲ, ਅਮ੍ਰਿਤ ਵਰਗੀ ਬਾਣੀ ਪੀ ਕੇ,
ਉਤ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਚਾਸ੍ਯ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਵੋ ਭੂਸੁਤੋਯਂ ਯਥਾਭਵਤ੍
ਹੁਣ ਅਸੀਂ ਉਸ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਬਾਰੇ ਦੱਸਾਂਗੇ, ਕਿ ਉਹ ਧਰਤੀ ਤੇ ਕਿਵੇਂ ਆਇਆ,
ਪੁਰਾ ਤਪਸ੍ਯਤਃ ਸ਼ਂਭੋਰ੍ਦਾਕ੍ਸ਼ਾਯਣ੍ਯਾ ਵਿਯੋਗਤਃ
ਪਹਿਲਾਂ, ਜਦੋਂ ਸ਼ੰਭੂ ਤਪ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਤੇ ਦਾਕਸ਼ਾਯਣੀ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹੋਇਆ ਸੀ,