ਕਿਮਨ੍ਯੈਰ੍ਗੁਣਸਂਭਾਰੈਰਤੋਪਿ ਨ ਸਮਂ ਵਿਧੋਃ
ਹੋਰ ਗੁਣਾਂ ਦੇ ਜਥੇ ਦੀ ਕੀ ਲੋੜ ਹੈ? ਫਿਰ ਵੀ, ਸੋਮਾ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ।
ਬृਹਸ੍ਪਤੇਸ੍ਸ ਵੈ ਭਾਰ੍ਯਾਮੈਸ਼੍ਵਰ੍ਯਮਦਮੋਹਿਤਃ
ਆਪਣੇ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਅਹੰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਮਗਨ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਲੈ ਲਿਆ—
ਜਹਾਰ ਤਰਸਾ ਤਾਰਾਂ ਰੂਪਵਾਨ੍ਰੂਪਸ਼ਾਲਿਨੀਮ੍ 4.1.15.
ਉਸ ਨੇ ਤਾਰਾ ਨੂੰ, ਜੋ ਸੁੰਦਰ ਅਤੇ ਰੂਪਵਤੀ ਸੀ, ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਅਪਹਰਨ ਕਰ ਲਿਆ।
ਨਾਯਂ ਕਲਾਨਿਧੇਰ੍ਦੋषੋ ਦ੍ਵਿਜਰਾਜਸ੍ਯ ਤਸ੍ਯ ਵੈ
ਇਹ ਕਿਰਨਾਂ ਦੇ ਖਜਾਨੇ ਵਾਲੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਦੀ ਗਲਤੀ ਨਹੀਂ।
ਧ੍ਵਾਂਤਮੇਤਦਭਿਤਃ ਪ੍ਰਸਾਰਿਯਤ੍ਤਚ੍ਛਮਾਯ ਵਿਧਿਨਾਵਿਨਿਰ੍ਮਿਤਮ੍
ਇਹ ਹਨੇਰਾ, ਜੋ ਹਰ ਪਾਸੇ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਈ ਕਿਸਮਤ ਨੇ ਬਣਾਇਆ ਸੀ।
ਆਧਿਪਤ੍ਯਮਦਮੋਹਿਤਂ ਹਿਤਂ ਸ਼ਂਸਿਤਂ ਸ੍ਪृਸ਼ਤਿ ਨੋ ਹਰੇਰ੍ਹਿਤਮ੍
ਅਧਿਕਾਰ ਦੇ ਅਹੰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਮਗਨ ਹੋ ਕੇ, ਜੋ ਲਾਭ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਉਹ ਹਰੀ ਦੇ ਲਾਭ ਨੂੰ ਛੂਹ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ।
ਧਿਗ੍ਧਿਗੇਤਦਧਿਕਰ੍ਦ੍ਧਿ ਚੇष੍ਟਿਤਂ ਚਂਕ੍ਰਮੇਕ੍ਸ਼ਣਵਿਲਕ੍ਸ਼ਿਤਂ ਯਤਃ
ਹਾਏ, ਹਾਏ, ਇਸ ਵਧੇਰੇ ਜਤਨ ਅਤੇ ਚਲਣ 'ਤੇ, ਜੋ ਰਸਤੇ ਤੋਂ ਹਟ ਕੇ ਕਦਮ ਚੁੱਕਣ ਨਾਲ ਚਿਨ੍ਹਿਤ ਹੈ।
ਕਃ ਕਾਮੇਨ ਨ ਨਿਰ੍ਜਿਤਸ੍ਤ੍ਰਿਜਗਤਾਂ ਪੁष੍ਪਾਯੁਧੇਨਾਪ੍ਯਹੋ ਕਃ ਕ੍ਰੋਧਸ੍ਯਵਸ਼ਂਗਤੋ ਨਨਚ ਕੋ ਲੋਭੇਨ ਸਂਮੋਹਿਤਃ
ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਕੌਣ ਹੈ ਜੋ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਜਿੱਤਿਆ ਨਹੀਂ ਗਿਆ, ਫੁੱਲਾਂ ਵਾਲੇ ਧਨੁਸ਼ ਵਾਲੇ ਦੇ ਦੁਆਰਾ? ਹਾਏ, ਕੌਣ ਹੈ ਜੋ ਗੁੱਸੇ ਦੇ ਵਸ਼ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਆਇਆ, ਅਤੇ ਕੌਣ ਹੈ ਜੋ ਲੋਭ ਨਾਲ ਭਟਕਿਆ ਨਹੀਂ?
ਆਧਿਪਤ੍ਯਕਮਲਾਤਿਚਂਚਲਾ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯਤਾਂ ਚ ਯਦਿਹਾਰ੍ਜਿਤਂ ਕਿਲ
ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਹਕੂਮਤ, ਜੋ ਕਮਲ ਵਾਂਗ ਬਹੁਤ ਹੀ ਅਸਥਿਰ ਹੈ, ਇੱਥੇ ਕੇਵਲ ਉਹੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਜੋ ਸਚਮੁਚ ਕਮਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਨ ਯਦਾਂਗਿਰਸੇ ਤਾਰਾਂ ਸ ਵ੍ਯਸਰ੍ਜਯਦੁਲ੍ਬਣਃ
ਜਦੋਂ ਉਲਬਣ ਨੇ ਤਾਰਾ ਨੂੰ ਅੰਗਿਰਸ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ,
ਤੇਨ ਬ੍ਰਹ੍ਮਸ਼ਿਰੋਨਾਮ ਪਰਮਾਸ੍ਤ੍ਰਂ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾ
ਉਸ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮਸ਼ਿਰਾ ਨਾਮਕ ਉੱਚਾ ਹਥਿਆਰ ਵਰਤਿਆ।
ਤਯੋਸ੍ਤਦ੍ਯੁਦ੍ਧਮਭਵਦ੍ਘੋਰਂ ਵੈ ਤਾਰਕਾਮਯਮ੍
ਉਹ ਦੋਵਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਤਾਰਾ ਦੀ ਖਾਤਰ ਡਰਾਉਣਾ ਯੁੱਧ ਹੋਇਆ।
ਨਿਵਾਰ੍ਯ ਰੁਦ੍ਰਂ ਸਮਰਾਤ੍ਸਂਵਰ੍ਤਾਨਲਵਰ੍ਚਸਮ੍ 4.1.15.
ਰੁਦ੍ਰ, ਜਿਸ ਦੀ ਚਮਕ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਨਾਸ ਵਾਲੀ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਰੋਕ ਲਿਆ ਗਿਆ।
ਅਥਾਂਤਰ੍ਗਰ੍ਭਮਾਲੋਕ੍ਯ ਤਾਰਾਂ ਪ੍ਰਾਹ ਬृਹਸ੍ਪਤਿਃ
ਫਿਰ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਨੇ ਤਾਰਾ ਦੇ ਅੰਦਰ ਗਰਭ ਵੇਖ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ।
ਇषੀਕਾਸ੍ਤਂਬਮਾਸਾਦ੍ਯ ਗਰ੍ਭਂ ਸਾ ਚੋਤ੍ਸਸਰ੍ਜ ਹ
ਇੱਕ ਰੇਸ਼ਿਆਂ ਦੇ ਢੇਰ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਤਾਰਾ ਨੇ ਆਪਣਾ ਗਰਭ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ।
ਤਤਃ ਸਂਸ਼ਯਮਾਪਨ੍ਨਾਸ੍ਤਾਰਾਮੂਚੁਃ ਸੁਰੋਤ੍ਤਮਾਃ
ਫਿਰ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਸੰਦੇਹ ਨਾਲ ਭਰ ਕੇ ਤਾਰਾ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ।
ਪृਚ੍ਛਮਾਨਾ ਯਦਾ ਦੇਵੈ ਰ੍ਨਾਹ ਤਾਰਾऽਤਿਸਤ੍ਰਪਾ
ਜਦੋਂ ਦੇਵਤੇ ਪੁੱਛ ਰਹੇ ਸਨ, ਤਾਰਾ ਬਹੁਤ ਡਰੀ ਹੋਈ ਸੀ ਤੇ ਉੱਤਰ ਨਾ ਦਿੱਤਾ।
ਤਂ ਨਿਵਾਰ੍ਯ ਤਦਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਤਾਰਾਂ ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਸਂਸ਼ਯਮ੍
ਉਸ ਵੇਲੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਸਭ ਨੂੰ ਰੋਕ ਕੇ ਤਾਰਾ ਨੂੰ ਉਸ ਸੰਦੇਹ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਿਆ।
ਤਦਾ ਸ ਮੂਰ੍ਧ੍ਨ੍ਯੁਪਾਘ੍ਰਾਯ ਰਾਜਾ ਗਰ੍ਭਂ ਪ੍ਰਜਾਪਤਿਃ
ਫਿਰ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਰਾਜਾ ਨੇ ਉਸ ਬੱਚੇ ਦੇ ਸਿਰ ਨੂੰ ਸੁੰਘਿਆ।
ਤਤਸ਼੍ਚ ਸਰ੍ਵਦੇਵੇਭ੍ਯਸ੍ਤੇਜੋਰੂਪਬਲਾਧਿਕਃ
ਫਿਰ, ਉਹ ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿਚ ਰੂਪ, ਤਾਕਤ ਤੇ ਚਮਕ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸੀ।
ਜਗਾਮ ਕਾਸ਼ੀਂ ਨਿਰ੍ਵਾਣਰਾਸ਼ਿਂ ਵਿਸ਼੍ਵੇਸ਼ਪਾਲਿਤਾਮ੍
ਉਹ ਕਾਸ਼ੀ, ਜੋ ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਢੇਰ ਹੈ ਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਮਾਲਕ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਹੇਠ ਹੈ, ਉਥੇ ਗਿਆ।
ਤਪਸ਼੍ਚਚਾਰ ਚਾਤ੍ਯੁਗ੍ਰਮੁਗ੍ਰਂ ਸਂਸ਼ੀਲਯਨ੍ਹृਦਿ
ਉਸ ਨੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਕਠੋਰ ਤਪ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿਚ ਡੂੰਘੀ ਧਿਆਨ ਲਗਾਇਆ।
ਤਤੋ ਵਿਸ਼੍ਵਪਤਿਃ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ੍ਵਿਸ਼੍ਵੇਸ਼ੋ ਵਿਸ਼੍ਵਭਾਵਨਃ 4.1.15.
ਫਿਰ ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਵਿਸ਼ਵੇਸ਼, ਜੋ ਸਭ ਕੁਝ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਾ ਹੈ,
ਉਵਾਚ ਚ ਪ੍ਰਸਨ੍ਨਾਤ੍ਮਾ ਜ੍ਯੋਤੀਰੂਪੋ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਃ
ਤੇ ਮਹੇਸ਼ਵਰ, ਜੋ ਚਮਕਦਾਰ ਰੂਪ ਵਾਲਾ ਤੇ ਖੁਸ਼ ਮਨ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਬੋਲਿਆ।
ਤਵਾਨੇਨਾਤਿ ਤਪਸਾ ਲਿਂਗਸਂਸ਼ੀਲਨੇਨ ਚ
ਤੇਰੇ ਇਸ ਕਠੋਰ ਤਪ ਤੇ ਲਿੰਗ ਦੀ ਧਿਆਨ ਨਾਲ,
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਵਚਃ ਸੋਥ ਮੇਘਗਂਭੀਰ ਨਿਃਸ੍ਵਨਮ੍
ਇਹ ਬਾਤ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਸ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਬਾਦਲਾਂ ਵਾਂਗ ਗੰਭੀਰ ਸੀ।
ਉਨ੍ਮੀਲ੍ਯਲੋਚਨੇ ਯਾਵਤ੍ਪੁਰਃ ਪਸ਼੍ਯਤਿ ਬਾਲਕਃ
ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਬੱਚੇ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਖੋਲੀਆਂ, ਉਹ ਸਾਹਮਣੇ ਵੇਖਣ ਲੱਗਾ।
ਬੁਧ ਉਵਾਚ ਨਮਃ ਪੂਤਾਤ੍ਮਨੇ ਤੁਭ੍ਯਂ ਜ੍ਯੋਤੀਰੂਪ ਨਮੋਸ੍ਤੁ ਤੇ
ਬੁਧ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਪਵਿੱਤਰ ਆਤਮਾ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਜੋਤ ਰੂਪ, ਤੈਨੂੰ ਵੰਦਨ ਹੈ।
ਨਮਃ ਸਰ੍ਵਾਰ੍ਤਿ ਨਾਸ਼ਾਯ ਪ੍ਰਣਤਾਨਾਂ ਸ਼ਿਵਾਤ੍ਮਨੇ
ਸਭ ਦੁੱਖਾਂ ਦੇ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਸਰਨ ਆਏਆਂ ਦੀ ਮੰਗਲ ਆਤਮਾ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਕृਪਾਲਵੇ ਨਮਸ੍ਤੁਭ੍ਯਂ ਭਕ੍ਤਿਗਮ੍ਯਾਯ ਤੇ ਨਮਃ
ਦਇਆਲੂ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪਹੁੰਚਣ ਵਾਲੇ, ਤੈਨੂੰ ਵੰਦਨ ਹੈ।