ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰ੍ਯਂ ਹਿ ਗਾਰ੍ਹਸ੍ਥ੍ਯੇ ਯਾਦृਕ੍ਕਲ੍ਪਨਯੋਜ੍ਝਿਤਮ੍
ਗ੍ਰਿਹਸਥ ਜੀਵਨ ਵਿਚ ਜੋ ਬ੍ਰਹਮਚਰਯਾ ਨਿਯਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਨਿਭਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—
ਹਠਾਦ੍ਵਾ ਲੋਕਭੀਤ੍ਯਾ ਵਾ ਸ੍ਵਾਰ੍ਥਾਦ੍ਵਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰ੍ਯਭਾਕ੍
ਚਾਹੇ ਜਬਰਦਸਤੀ, ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਡਰ ਕਰਕੇ ਜਾਂ ਆਪਣੇ ਲਾਭ ਲਈ, ਜੋ ਬ੍ਰਹਮਚਰਯਾ ਨਿਭਾਉਂਦਾ ਹੈ—
ਪਰਦਾਰਪਰਿਤ੍ਯਾਗਾਤ੍ਸ੍ਵਦਾਰਪਰਿਤੁष੍ਟਿਤਃ
ਜੋ ਪਰਾਈਆਂ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਵਿਚ ਹੀ ਰਾਜੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ—
ਵਿਮੁਕ੍ਤਰਾਗਦ੍ਵੇषੋ ਯਃ ਕਾਮਕ੍ਰੋਧਵਿਵਰ੍ਜਿਤਃ
ਜੋ ਰਾਗ-ਦਵੈਸ਼ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਲਾਲਚ ਤੇ ਗੁੱਸਾ ਨਹੀਂ ਹੈ—
ਵੈਰਾਗ੍ਯਾਦ੍ਗृਹਮੁਤ੍ਸृਜ੍ਯ ਗृਹਧਰ੍ਮਾਨ੍ਹृਦਿ ਸ੍ਮਰੇਤ੍
ਵੈਰਾਗ ਦੇ ਕਾਰਨ ਘਰ ਛੱਡ ਕੇ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿਚ ਗ੍ਰਿਹਸਥ ਦੇ ਧਰਮਾਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਰੱਖਦਾ ਹੈ।
ਅਯਾਚਿਤੋਪਸ੍ਥਿਤਯਾ ਯੋ ਵृਤ੍ਤ੍ਯਾ ਵਰ੍ਤਤੇ ਗृਹੀ
ਜੋ ਗ੍ਰਿਹਸਥ ਬਿਨਾ ਮੰਗੇ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਆਈ ਰੋਜ਼ੀ-ਰੋਟੀ ਨਾਲ ਜੀਵਨ ਗੁਜ਼ਾਰਦਾ ਹੈ—
ਪ੍ਰਾਥਯੇਦ੍ਯਤ੍ਕ੍ਵਚਿਤ੍ਕਿਂਚਿਦ੍ਦੁष੍ਪ੍ਰਾਪਂ ਵਾ ਭਵਿष੍ਯਤਿ
ਜੇ ਉਹ ਕਦੇ ਕੁਝ ਚਾਹੇ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਮਿਲਣਾ ਔਖਾ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਗੁਣਾਗੁਣਵਿਚਾਰ੍ਯੇਤ੍ਥਂ ਸ ਵੈ ਵਿਸ਼੍ਵਾਨਰੋ ਦ੍ਵਿਜਃ 4.1.10.
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਗੁਣ ਤੇ ਅਵਗੁਣ ਵਿਚਾਰ ਕੇ, ਉਹ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮਿਆ ਮਨੁੱਖ ਸੱਚਮੁਚ ਸਭ ਨੂੰ ਪਾਲਣ ਵਾਲਾ ਅੱਗ ਹੈ।
ਅਗ੍ਨਿਸ਼ੁਸ਼੍ਰੂषਣਰਤਃ ਪਂਚਯਜ੍ਞਪਰਾਯਣਃ
ਅੱਗ ਦੀ ਸੇਵਾ ਵਿਚ ਰੁਚੀ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ, ਪੰਜ ਯਜਨਾਂ ਨੂੰ ਨਿਭਾਉਣ ਵਿਚ ਲੱਗਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਧਰ੍ਮਾਰ੍ਥਕਾਮਾਨ੍ਯੁਕ੍ਤਾਤ੍ਮਾ ਸੋਰ੍ਜਯਨ੍ਸ੍ਵਸ੍ਵਕਾਲਤਃ
ਉਹ ਆਪਣੇ ਮਨ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲ ਕੇ, ਧਰਮ, ਧਨ ਅਤੇ ਇੱਛਾ ਨੂੰ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ ਪੂਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਪੂਰ੍ਵਾਹ੍ਣੇ ਦੈਵਿਕਂ ਕਰ੍ਮ ਸੋਕਰੋਤ੍ਕਰ੍ਮਕਾਂਡਵਿਤ੍
ਸਵੇਰੇ ਉਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਜੁਗਤ ਅਨੁਸਾਰ ਕਰਮ ਕਰਦਾ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਕਰਮਕਾਂਡ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਹੈ।
ਏਵਂ ਬਹੁਤਿਥੇ ਕਾਲੇ ਗਤੇ ਤਸ੍ਯਾਗ੍ਰਜਨ੍ਮਨਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਸ ਵੱਡੇ ਜਨਮ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਲੰਘ ਗਿਆ।
ਅਪਸ਼੍ਯਂਤ੍ਯਂਕੁਰਮਪਿ ਸਂਤਤੇਃ ਸ੍ਵਰ੍ਗਸਾਧਨਮ੍
ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਵੰਸ਼ ਦਾ ਕੋਈ ਅੰਕੁਰ, ਜੋ ਸਵਰਗ ਦਾ ਸਾਧਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਨਹੀਂ ਦਿੱਸਿਆ।
ਸ਼ੁਚਿष੍ਮਤ੍ਯੁਵਾਚ ਨ ਦੁਰ੍ਲਭਂ ਮਮਾਸ੍ਤੀਹ ਕਿਂਚਿਤ੍ਤ੍ਵਚ੍ਚਰਣਾਰ੍ਚਨਾਤ੍
ਸ਼ੁਚਿਸਮਤੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਤੇਰੇ ਚਰਨਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ ਮੇਰੇ ਲਈ ਇੱਥੇ ਕੁਝ ਵੀ ਅਸੰਭਵ ਨਹੀਂ।
ਯੇ ਵੈ ਭੋਗਾਃ ਸਮੁਚਿਤਾਃ ਸ੍ਤ੍ਰੀਣਾਂ ਤੇ ਤ੍ਵਤ੍ਪ੍ਰਸਾਦਤਃ
ਜੋ ਭੋਗ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਉਚਿਤ ਹਨ, ਉਹ ਤੇਰੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਹੀ ਮਿਲਦੇ ਹਨ।
ਸੁਵਾਸਾਂਸਿ ਸੁਵਾਸਾਸ਼੍ਚ ਸੁਸ਼ਯ੍ਯਾ ਸੁਨਿਤਂਬਿਨੀ
ਚੰਗੇ ਕਪੜੇ, ਸੁਗੰਧਤ ਵਸਤ੍ਰ, ਵਧੀਆ ਖਟ ਅਤੇ ਚੰਗੀ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਬੈਠਕ—
ਏਕਂ ਮੇ ਪ੍ਰਾਰ੍ਥਿਤਂ ਨਾਥ ਚਿਰਾਯ ਹृਦਿਸਂਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਮੇਰੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਚੀਜ਼ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਵੱਸਦੀ ਆ ਰਹੀ ਹੈ, ਪ੍ਰਭੂ, ਜਿਸ ਦੀ ਮੈਂ ਇੱਛਾ ਕਰਦੀ ਹਾਂ।
ਵਿਸ਼੍ਵਾਨਰ ਉਵਾਚ ਤਤ੍ਪ੍ਰਾਰ੍ਥਯ ਮਹਾਭਾਗੇ ਪ੍ਰਯਚ੍ਛਾਮ੍ਯਵਿਲਂਬਿਤਮ੍ ।।4.1.10.
ਵਿਸ਼ਵਾਨਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਉਹ ਮੰਗ ਲੈ, ਮਹਾਂਭਾਗੇ; ਮੈਂ ਉਹ ਤੁਰੰਤ ਦੇਵਾਂਗਾ।
ਮਹੇਸ਼ਿਤੁਃ ਪ੍ਰਸਾਦੇਨ ਮਮ ਕਿਂਚਿਨ੍ਨ ਦੁਰ੍ਲ੍ਭਮ੍
ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਮੇਰੇ ਲਈ ਕੁਝ ਵੀ ਮੁਸ਼ਕਲ ਨਹੀਂ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਵਚਃ ਪਤ੍ਯੁਸ੍ਤਸ੍ਯ ਸਾ ਪਤਿਦੇਵਤਾ
ਪਤੀ ਦੇ ਇਹ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਹ ਪਤੀ-ਭਗਤ ਇਸਤਰੀ—
ਵਰਯੋਗ੍ਯਾਸ੍ਮਿ ਚੇਨ੍ਨਾਥ ਨਾਨ੍ਯਂ ਵਰਮਹਂ ਵृਣੇ
ਜੇ ਮੈਂ ਵਰ ਲੈਣ ਯੋਗ ਹਾਂ, ਪ੍ਰਭੂ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਹੋਰ ਕੋਈ ਵਰ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦੀ।
ਇਤਿ ਤਸ੍ਯਾ ਵਚਃ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਸ਼ੁਚਿष੍ਮਤ੍ਯਾਃ ਸ਼ੁਚਿਵ੍ਰਤਃ
ਸ਼ੁਚਿਸਮਤੀ ਦੇ ਇਹ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਵਰਤ ਵਾਲਾ—
ਅਹੋ ਕਿਮੇਤਯਾ ਤਨ੍ਵ੍ਯਾ ਪ੍ਰਾਰ੍ਥਿਤਂ ਹ੍ਯਤਿਦੁਰ੍ਲਭਮ੍
ਹਾ, ਇਹ ਸੁਕੰਨੀ ਨੇ ਕੀ ਐਸਾ ਵੱਡਾ ਤੇ ਦੁਲਭ ਵਰ ਮੰਗ ਲਿਆ ਹੈ?
ਤੇਨੈਵਾਸ੍ਯਾ ਮੁਖੇ ਸ੍ਥਿਤ੍ਵਾ ਵਾਕ੍ਸ੍ਵਰੂਪੇਣ ਸ਼ਂਭੁਨਾ
ਸ਼ੰਭੂ ਨੇ ਆਪ ਉਸ ਦੇ ਮੂੰਹ ਵਿੱਚ ਬੋਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵੱਸ ਕੇ—
ਤਤਃ ਪ੍ਰੋਵਾਚ ਤਾਂ ਪਤ੍ਨੀਮੇਕਪਤ੍ਨਿਵ੍ਰਤੇ ਸ੍ਥਿਤਃ
ਫਿਰ, ਇੱਕ ਪਤਨੀ ਦੇ ਵਰਤ ਵਿੱਚ ਟਿਕੇ ਹੋਏ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਆਖਿਆ।
ਇਤ੍ਥਮਾਸ਼੍ਵਾਸ੍ਯ ਤਾਂ ਪਤ੍ਨੀਂ ਜਗਾਮ ਤਪਸੇ ਮੁਨਿਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਧੀਰਜ ਦੇ ਕੇ, ਉਹ ਮੁਨੀ ਤਪ ਕਰਨ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਵਾਰਾਣਸੀਂ ਤੂਰ੍ਣਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾਥ ਮਣਿਕਰ੍ਣਿਕਾਮ੍
ਉਹ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਾਰਾਣਸੀ ਪਹੁੰਚਿਆ ਤੇ ਮਣਿਕਰਨਿਕਾ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਸਰ੍ਵਾਣਿ ਲਿਂਗਾਨਿ ਵਿਸ਼੍ਵੇਸ਼ ਪ੍ਰਮੁਖਾਨਿ ਚ 4.1.10.
ਉਸ ਨੇ ਸਾਰੇ ਲਿੰਗ, ਵਿਸ਼ਵੇਸ਼ਾ ਸਮੇਤ, ਵੇਖੇ।
ਨਤ੍ਵਾ ਵਿਨਾਯਕਾਨ੍ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਗੌਰੀਃ ਸਰ੍ਵਾਃ ਪ੍ਰਣਮ੍ਯ ਚ
ਸਭ ਵਿਨਾਇਕਾਂ ਨੂੰ ਅਤੇ ਗੌਰੀ ਦੇ ਸਭ ਰੂਪਾਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ,
ਦਣ੍ਡਨਾਯਕਮੁਖ੍ਯਾਂਸ਼੍ਚ ਗਣਾਨ੍ਸ੍ਤੁਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਯਤ੍ਨਤਃ
ਉਸ ਨੇ ਦੰਡਨਾਇਕ ਸਮੇਤ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਗਣਾਂ ਦੀ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸਤਿ ਕਰੀ।