ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਸ੍ਕਾਂਦੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਏਕਾਸ਼ੀਤਿਸਾਹਸ੍ਰ੍ਯਾਂ ਸਂਹਿਤਾਯਾਂ ਪ੍ਰਥਮੇ ਮਾਹੇਸ਼੍ਵਰ ਖਣ੍ਡੇ ਕੌਮਾਰਿਕਾਖਂਡੇ ਕੋਟਿਤੀਰ੍ਥਾਦਿਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਵਰ੍ਣਨਂਨਾਮ ਤ੍ਰਿਪਂਚਾਸ਼ਤ੍ਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਅਠੱਸੀ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਾਲੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣ, ਸਕਾਂਦ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਭਾਗ ਦੇ ਕੌਮਾਰਿਕਾ ਅੰਸ਼ ਵਿਚ 'ਕੋਟੀ ਤੀਰਥ ਆਦਿ ਦੀ ਮਹਿਮਾ' ਨਾਮਕ ਤਿਰਵੰਜਾ ਚੈਪਟਰ ਮੁਕੰਮਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਤਤ੍ਰ ਨਾਹਂ ਤ੍ਯਜਾਮ੍ਯਂਗ ਚ੍ਛਤ੍ਰਦਣ੍ਡਵਿਭੂषਿਤਾਮ੍
ਉਥੇ, ਪਿਆਰੇ, ਛਤਰੀ ਤੇ ਛੜੀ ਨਾਲ ਸਜਿਆਂ ਨੂੰ ਮੈਂ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਛੱਡਦਾ।
ਕਾਰ੍ਤਿਕਸ੍ਯ ਤੁ ਯਾ ਸ਼ੁਕ੍ਲਾ ਭਵਤ੍ਯੇਕਾਦਸ਼ੀ ਸ਼ੁਭਾ
ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਸੁਕਲ ਪੱਖ ਦੀ ਸੁਭ ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।
ਪृਚ੍ਛਤਸ੍ਤਂ ਚ ਮੇ ਵਿਪ੍ਰ ਨ ਕ੍ਰੋਧਂ ਕਰ੍ਤੁਮਰ੍ਹਸਿ
ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਜਦ ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਪੁੱਛ ਰਿਹਾ ਹੈਂ, ਤੈਨੂੰ ਗੁੱਸਾ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ।
ਸਦਾ ਤ੍ਵਂ ਮੋਕ੍ਸ਼ਧਰ੍ਮੇषੁ ਪਰਿਨਿष੍ਠਾਂ ਪਰਾਂ ਗਤਃ
ਤੂੰ ਸਦਾ ਮੋਖ ਦੇ ਧਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਸਥਿਤੀ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲਈ ਹੈ।
ਤ੍ਯਕ੍ਤਨਿਂਦਾਸ੍ਤੁਤਿਰ੍ਮੌਨੀ ਮੋਕ੍ਸ਼ਸ੍ਥਃ ਪਰਿਕੀਰ੍ਤ੍ਯਸੇ
ਤੈਨੂੰ ਐਸਾ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਤੂੰ ਨਿੰਦਾ ਤੇ ਵਡਿਆਈ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ, ਚੁੱਪ ਰਹਿੰਦਾ ਤੇ ਮੋਖ ਵਿਚ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈਂ।
ਸੌਦਾਮਿਨੀਵ ਵਿਚਰਨ੍ਦृਸ਼੍ਯਸੇ ਪ੍ਰਾਜ੍ਞਸਂਮਤਃ
ਤੂੰ ਬਿਜਲੀ ਵਾਂਗ ਚਲਦਾ ਹੈਂ ਤੇ ਗਿਆਨੀਆਂ ਵਲੋਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈਂ।
ਬਹੂਨਾਂ ਹਿ ਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਦੇਵਗਂਧਰ੍ਵਰਕ੍ਸ਼ਸਾਮ੍
ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਦੇਵਤੇ, ਗੰਧਰਵ ਤੇ ਰਾਖਸ਼ਸ ਹਨ।
ਕਸ੍ਮਾਤ੍ਤਦੇषਾ ਚੇष੍ਟਾ ਤੇ ਸਂਦੇਹਂ ਮੇ ਹਰ ਦ੍ਵਿਜ
ਇਹ ਤੇਰਾ ਵਿਹਾਰ ਕਿਉਂ ਹੈ? ਮੇਰਾ ਸੰਦੇਹ ਦੂਰ ਕਰ, ਹੇ ਦੁਜਾ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲੇ।
ਪ੍ਰਹਸਨ੍ਨਿਵ ਬਾਭ੍ਰਵ੍ਯਵਦਨਂ ਸ ਨਿਰੈਕ੍ਸ਼ਤ
ਉਹ ਬਾਬ੍ਹਰਵਯਾ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ਵਲ ਹਲਕੀ ਮੁਸਕਾਨ ਨਾਲ ਵੇਖਣ ਲੱਗ ਪਿਆ।
ਸ ਚ ਬਾਭ੍ਰਵ੍ਯਨਾਮਾ ਵੈ ਹਾਰੀਤਸ੍ਯਾਨ੍ਵਯੋਦ੍ਭਵਃ 1.2.54.
ਉਹ ਬਾਬ੍ਹਰਵਯਾ ਨਾਂ ਦਾ ਸੀ, ਜੋ ਹਾਰੀਤ ਵੰਸ਼ ਵਿਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਸ ਚ ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਮਹਾਬੁਦ੍ਧਿਰ੍ਨਾਰਦਸ੍ਯ ਮਨੀषਿਤਮ੍
ਅਤੇ, ਵੱਡੀ ਸਮਝ ਵਾਲਾ ਉਹ, ਨਾਰਦ ਦੀ ਨੀਅਤ ਨੂੰ ਜਾਣ ਗਿਆ।
ਸਰ੍ਵੋऽਪਿ ਚਾਤ੍ਰ ਵृਤ੍ਤਾਂਤੇ ਸਂਸ਼ਯਂ ਯਾਤਿ ਮਾਨਵਃ
ਇਸ ਸਾਰੇ ਵਾਕਏ ਬਾਰੇ ਹਰ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਸ਼ੱਕ ਵਿਚ ਪੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤਦਹਂ ਤੇ ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਯਥਾ ਕृष੍ਣਾਨ੍ਮਯਾ ਸ਼੍ਰੁਤਮ੍
ਇਸ ਲਈ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਉਹ ਸਭ ਦੱਸਾਂਗਾ ਜੋ ਮੈਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਤੋਂ ਸੁਣਿਆ ਹੈ।
ਮਹੀਸਾਗਰਯਾਤ੍ਰਾਯਾਂ ਕृष੍ਣਸ੍ਤਤ੍ਰਾਯਯੌ ਪ੍ਰਭੁਃ
ਮਹੀਸਾਗਰ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਦੌਰਾਨ, ਪ੍ਰਭੂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਉਥੇ ਆਏ।
ਰਾਮੇਣ ਰੌਕ੍ਮਿਣੇਯੇਨ ਯੁਯੁਧਾਨਾਦਿਭਿਸ੍ਤਦਾ
ਉਸ ਵੇਲੇ, ਰੋਹਣੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਰਾਮ, ਯੁਯੁਧਾਨ ਤੇ ਹੋਰ ਸਾਥੀਆਂ ਨਾਲ।
ਪਿਂਡਦਾਨਾਦਿਕਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਦਾਨਾਨਿ ਭੂਰਿਸ਼ਃ
ਪਿੰਡ ਦਾਨ ਤੇ ਹੋਰ ਰਿਵਾਜ ਕਰਕੇ, ਬਹੁਤ ਦਾਨ ਦਿੱਤਾ।
ਸ੍ਨਾਨਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਕੋਟਿਤੀਰ੍ਥੇ ਜਯਾਦਿਤ੍ਯਂ ਸਮਰ੍ਚ੍ਯ ਚ
ਕੋਟੀ ਤੀਰਥ 'ਤੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ, ਜਯਾਦਿਤਯ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ।
ਉਗ੍ਰਸੇਨੇਨ ਰਾਜ੍ਞਾ ਵੈ ਪੂਰ੍ਵਜੇਨ ਜਟਾਯੁਨਾ ਉਗ੍ਰਸੇਨੋ ਮਹਾਰਾਜਃ ਕृष੍ਣਂ ਪ੍ਰੋਵਾਚ ਸਂਸਦਿ
ਫਿਰ ਪੁਰਾਣਾ ਰਾਜਾ ਉਗ੍ਰਸੇਨ, ਜਟਾਯੂ ਦੇ ਨਾਲ, ਸਭਾ ਵਿਚ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ।
ਯੋऽਯਂ ਨਾਮ ਮਹਾਬੁਦ੍ਧਿਰ੍ਨਾਰਦੋ ਵਿਸ਼੍ਵਵਂਦਿਤਃ ਕਲਿਪ੍ਰਿਯਸ਼੍ਚ ਕਸ੍ਮਾਦ੍ਵਾ ਕਸ੍ਮਾਤ੍ਤ੍ਵਯ੍ਯਤਿਪ੍ਰੀਤਿਮਾਨ੍ ।। 1.2.54.
ਇਹ ਨਾਰਦ, ਜਿਸ ਦੀ ਬੁਧੀ ਵੱਡੀ ਹੈ ਤੇ ਜਗਤ ਵਲੋਂ ਸਨਮਾਨਿਤ, ਕਲਿਜੁਗ ਨੂੰ ਕਿਉਂ ਪਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਤੈਨੂੰ ਕਿਉਂ ਵਧੇਰੇ ਪਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹੈ?
ਦਕ੍ਸ਼ੇਣ ਤੁ ਪੁਰਾ ਸ਼ਪ੍ਤੋ ਨਾਰਦੋ ਮੁਨਿਸਤ੍ਤਮਃ
ਪਹਿਲਾਂ, ਉਤਮ ਰਿਸ਼ੀ ਨਾਰਦ ਨੂੰ ਦਕ੍ਸ਼ ਨੇ ਸ਼ਾਪ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
ਸृष੍ਟਿਮਾਰ੍ਗਾਂਸ੍ਤੁ ਤਾਨ੍ਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਨਾਰਦੇਨ ਵਿਚਾਲਿਤਾਨ੍
ਨਾਰਦ ਵਲੋਂ ਰਚਨਾ ਦੇ ਰਸਤੇ ਵਿਗਾੜੇ ਹੋਏ ਵੇਖ ਕੇ।
ਪੈਸ਼ੁਨ੍ਯ ਵਕ੍ਤਾ ਚ ਤਥਾ ਦ੍ਵਿਤੀਯਾਨਾਂ ਪ੍ਰਚਾਲਨਾਤ੍
ਤੇ, ਦੂਜਿਆਂ ਦੀ ਚਲਾਕੀ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਟ ਕਰਨ ਕਰਕੇ।
ਨਿਰਾਕਰ੍ਤੁਂ ਸਮਰ੍ਥੋऽਪਿ ਮੁਨਿਰ੍ਮੇਨੇ ਤਥੈਵ ਤਤ੍
ਰਿਸ਼ੀ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਨਕਾਰ ਕਰਨ ਜੋਗਾ ਸੀ, ਪਰ ਉਹ ਨੇ ਇਹ ਸਹੀ ਮੰਨਿਆ।
ਵਿਨਾਸ਼ਕਾਲਂ ਚਾਵੇਕ੍ਸ਼੍ਯ ਕਲਿਂ ਵਰ੍ਧਯਤੇ ਯਤਃ
ਕਿਉਂਕਿ, ਨਾਸ ਦੇ ਸਮੇਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਹ ਕਲਿਜੁਗ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਭ੍ਰਮਤੋऽਪਿ ਚ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਨਾਸ੍ਯ ਯਸ੍ਮਾਤ੍ਪृਥਙ੍ਮਨਃ ਯਚ੍ਚ ਪ੍ਰੀਤਿਰ੍ਮਯਿ ਤਸ੍ਯ ਪਰਮਾ ਤਚ੍ਛृਣੁष੍ਵ ਚ
ਉਹ ਹਰ ਥਾਂ ਘੁੰਮਦਾ ਹੋਇਆ ਵੀ, ਉਸ ਦਾ ਮਨ ਵੱਖਰਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ; ਤੇ ਮੇਰੇ ਲਈ ਉਸ ਦੀ ਵਧੀਕ ਪ੍ਰੀਤਿ ਬਾਰੇ ਵੀ ਸੁਣ।
ਅਹਂ ਹਿ ਸਰ੍ਵਦਾ ਸ੍ਤੌਮਿ ਨਾਰਦਂ ਦੇਵਦਰ੍ਸ਼ਨਮ੍
ਮੈਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਨਾਰਦ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਦੀ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
ਸ਼੍ਰੁਤਚਾਰਿਤ੍ਰਯੋਰ੍ਜਾਤਾ ਯਸ੍ਯਾਹਂਤਾ ਨ ਵਿਦ੍ਯਤੇ
ਜਿਸ ਵਿਚ, ਚੰਗੀ ਚਾਲ-ਚਲਣ ਸੁਣ ਕੇ, 'ਮੈਂ' ਵਾਲਾ ਅਹੰਕਾਰ ਨਹੀਂ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦਾ।
ਅਰਤਿਕ੍ਰੋਧਚਾਪਲ੍ਯੇ ਭਯਂ ਨੈਤਾਨਿ ਯਸ੍ਯ ਚ
ਜਿਸ ਵਿਚ, ਵਿਰੋਧ, ਗੁੱਸੇ ਜਾਂ ਚੰਚਲਤਾ ਤੋਂ ਡਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਕਾਮਾਦ੍ਵਾ ਯਦਿ ਵਾ ਲੋਭਾਦ੍ਵਾਚਂ ਯੋ ਨਾਨ੍ਯਥਾ ਵਦੇਤ੍ 1.2.54.
ਚਾਹੇ ਇੱਛਾ ਤੋਂ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਲੋਭ ਤੋਂ, ਉਹ ਸੱਚ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਨਹੀਂ ਬੋਲਦਾ।