ਮਰਣਾਨਂਤਰਂ ਤੇषਾਂ ਜਂਤੂਨਾਂ ਯੋਨਿਪੂਰਣਮ੍
ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਇਹ ਜੀਵ ਨਵੇਂ ਗਰਭਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਧਾਰ੍ਮਿਕਃ ਪੂਜ੍ਯਤੇ ਤਤ੍ਰ ਪਾਪਃ ਪਾਸ਼ਗਲੋ ਭਵੇਤ੍
ਉਥੇ ਨੇਕ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਇੱਜ਼ਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਪਾਪੀ ਜੰਜੀਰਾਂ ਨਾਲ ਬੱਝੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਆਰਾਮਦ੍ਰੁਮਦਾਤਾਰਃ ਫਲਪੁष੍ਪਵਤਾ ਪਥਾ
ਜੋ ਬਾਗਾਂ ਤੇ ਰੁੱਖ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਫਲ-ਫੁੱਲਾਂ ਵਾਲੇ ਰਸਤੇ ਤੇ ਤੁਰਦੇ ਹਨ।
ਉਪਾਨਹਪ੍ਰਦਾ ਯਾਨੈਰ੍ਵਿਤृषਾਃ ਪੂਰ੍ਤਧਰ੍ਮਿਣਃ
ਜੋ ਜੁੱਤੀਆਂ, ਸਵਾਰੀ, ਪਾਣੀ ਤੇ ਚੰਗੇ ਕੰਮ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਪਿਆਸ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਭਕ੍ਸ਼੍ਯਭੋਜ੍ਯੈਸ੍ਤਥਾ ਤृਪ੍ਤਾ ਯਾਂਤਿ ਭੋਜਨਦਾਯਿਨ
ਜੋ ਭੋਜਨ ਤੇ ਮਿੱਠਾ ਖਾਣਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਖਵਾਏ ਹੋਏ ਲੋਕਾਂ ਸਮੇਤ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਸ਼੍ਰੀਸੂਰ੍ਯਂ ਸ਼੍ਰੀਮਹਾਦੇਵਂ ਭਕ੍ਤਾ ਯੇ ਪੁਰੁषੋਤ੍ਤਮਮ੍
ਜੋ ਲੋੜੀਂਦੇ ਹਨ ਲੱਖਮੀ, ਸੂਰਜ, ਮਹਾਦੇਵ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ—
ਮਹੀਂ ਗਾਂ ਕਾਂਚਨਂ ਲੋਹਂ ਤਿਲਾਨ੍ਕਾਰ੍ਪਾਸਮੇਵ ਚ
—ਜੋ ਧਰਤੀ, ਗਾਂ, ਸੋਨਾ, ਲੋਹਾ, ਤਿਲ ਤੇ ਰੂਈ ਦਿੰਦੇ ਹਨ—
ਤੇषਾਂ ਤਤ੍ਰ ਗਤਾਨਾਂ ਚ ਪਾਪਿਨਾਂ ਪੁਣ੍ਯਕਰ੍ਮਿਣਾਮ੍ 1.2.50.
ਉਥੇ ਪਹੁੰਚਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਚਾਹੇ ਪਾਪੀ ਹੋਣ ਜਾਂ ਚੰਗੇ ਕੰਮ ਵਾਲੇ—
ਪ੍ਰੇਤਲੋਕੇ ਸ ਵਸਤਿ ਤਤਃ ਸਂਵਤ੍ਸਰਂ ਨਰਃ
ਇਕ ਮਨੁੱਖ ਪ੍ਰੇਤ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਾਲ ਵੱਸਦਾ ਹੈ।
ਸੋਦਕੁਮ੍ਭਮਥਾਨ੍ਨਾਦ੍ਯਂ ਬਾਂਧਵੈਰ੍ਯਤ੍ਪ੍ਰਦੀਯਤੇ
ਉਥੇ ਜੋ ਕੁਝ ਭੈਣ-ਭਰਾ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਭੋਜਨ ਚੜ੍ਹਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪੂਰ੍ਵਦਤ੍ਤਮਥਾਨ੍ਨਾਦ੍ਯਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੋਤਿ ਸ੍ਵਯਮੇਵ ਚ
ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿਛਲੇ ਦਿੱਤੇ ਹੋਏ ਭੋਜਨ ਤੇ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਵੀ ਆਪ ਹੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਨ ਚਾਪ੍ਯੁਦਕਦਾਤਾਸੌ ਕ੍ਸ਼ੁਤ੍ਤृਡ੍ਭ੍ਯਾਮਤਿਪੀਡ੍ਯਤੇ
ਜੇਕਰ ਉਸਨੇ ਪਾਣੀ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ, ਤਾਂ ਉਹ ਭਾਰੀ ਭੁੱਖ ਤੇ ਪਿਆਸ ਨਾਲ ਤੜਪਦਾ ਹੈ।
ਮਾਸਿਮਾਸਿ ਚ ਯਚ੍ਛ੍ਰਾਦ੍ਧਂ षੋਡਸ਼ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਪੂਰ੍ਵਕਮ੍
ਤੇ ਮਹੀਨੇ ਮਹੀਨੇ ਦਾ ਸ੍ਰਾਧ, ਜੋ ਸੋਲ੍ਹਾਂ ਸ੍ਰਾਧਾਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ—
ਮਾਨੁषੇਣ ਦਿਨੇਨੈਵ ਪ੍ਰੇਤਲੋਕੇ ਦਿਨਂ ਸ੍ਮृਤਮ੍
ਪ੍ਰੇਤ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਇਕ ਦਿਨ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਇਕ ਦਿਨ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤਂ ਚ ਸ੍ਮਾਸ਼ਾਨਿਕਾਨਾਮ ਗਣਾ ਯਾਮ੍ਯਾ ਭਯਾਵਹਾਃ
ਉਹ ਯਮ ਦੇ ਡਰਾਉਣੇ ਸਾਥੀ, ਜੋ ਅਸ਼ਾਨਿਕ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ,
ਯਥੇਹ ਬਨ੍ਧਨੇ ਕਸ਼੍ਚਿਦ੍ਰਕ੍ਸ਼੍ਯਤੇ ਵਿषਮੈਰ੍ਨਰੈਃ
ਜਿਵੇਂ ਇੱਥੇ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਕਠੋਰ ਲੋਕਾਂ ਵਲੋਂ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ,
ਯਸ੍ਯ ਤਸ੍ਯ ਨ ਮੋਕ੍ਸ਼ੋऽਸ੍ਤਿ ਪ੍ਰੇਤਤ੍ਵਾਦ੍ਵੈ ਯੁਗੈਰਪਿ
ਉਸ ਲਈ, ਜੋ ਮਰ ਚੁੱਕਾ ਹੈ, ਕਈ ਯੁੱਗਾਂ ਤੱਕ ਵੀ ਮੁਕਤੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ।
ਪੂਰ੍ਣੇ ਸਂਵਤ੍ਸਰੇ ਦੇਹਂ ਸਂਪੂਰ੍ਣਂ ਪ੍ਰਤਿਪਦ੍ਯਤੇ 1.2.50.
ਜਦੋਂ ਪੂਰਾ ਸਾਲ ਲੰਘ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹਨੂੰ ਪੂਰਾ ਸਰੀਰ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤਤਃ ਸ ਨਰਕਂ ਯਾਤਿ ਸ੍ਵਰ੍ਗਂ ਵਾ ਸ੍ਵੇਨ ਕਰ੍ਮਣਾ
ਫਿਰ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਕਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਜਹੰਨਮ ਜਾਂ ਸਵਰਗ ਵਿਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸੁਰਾਦ੍ਯਾਃ ਸਤ੍ਯਪਰ੍ਯਂਤਾਃ ਸ੍ਵਰ੍ਲੋਕਸ੍ਯੋਰ੍ਧ੍ਵਮਾਸ਼੍ਰਿਤਾਃ
ਜੋ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਹਨ ਜਾਂ ਸੱਚ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਵਰਗ ਲੋਕ ਤੋਂ ਉੱਤੇ ਵੱਸਦੇ ਹਨ।
ਪੁਣ੍ਯਂ ਤੇਨ ਭਵੇਤ੍ਸ੍ਵਰ੍ਗੋ ਨਰਕਸ੍ਤਦ੍ਵਿਪਰ੍ਯਯਾਤ੍
ਚੰਗੇ ਕਰਮਾਂ ਨਾਲ ਸਵਰਗ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਉਲਟ ਕਰਮਾਂ ਨਾਲ ਨਰਕ।
ਅਰ੍ਵਾਕ੍ਸਪਿਂਡੀਕਰਣਂ ਯਸ੍ਯ ਵਰ੍षਾਚ੍ਚ ਵਾ ਕृਤਮ੍
ਜਿਸ ਲਈ ਇੱਕ ਸਾਲ ਦੇ ਅੰਦਰ ਪਿੰਡ ਦੀ ਰਸਮ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ,
ਯੈਰਿष੍ਟਂ ਚ ਤ੍ਰਿਭਿਰ੍ਮੇਧੈਰਰ੍ਚਿਤਂ ਵਾ ਸੁਰਤ੍ਰਯਮ੍
ਜਿਸ ਨੇ ਤਿੰਨ ਯਜਨ ਕੀਤੇ ਜਾਂ ਤਿੰਨ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ,
ਸ਼ੁਦ੍ਧੇਨ ਪੁਣ੍ਯੇਨ ਦਿਵਂ ਚ ਸ਼ੁਦ੍ਧਾਂ ਪਾਪੇਨ ਸ਼ੁਦ੍ਧੇਨ ਤਥਾ ਤਮੋਂਧਮ੍
ਸਾਫ ਚੰਗੇ ਕਰਮਾਂ ਨਾਲ ਸਾਫ ਸਵਰਗ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਪੂਰੇ ਪਾਪਾਂ ਨਾਲ ਪੂਰਾ ਹਨੇਰਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਸ਼੍ਨਤ੍ਰਯਂ ਚੇਤਿ ਤਵ ਪ੍ਰਣੀਤਮੁਤ੍ਪਤ੍ਤਿਮृਤ੍ਯੂ ਪਰਲੋਕਵਾਸਃ
ਤੇਰਾ ਇਹ ਤਿੰਨ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਜਨਮ, ਮੌਤ ਤੇ ਪਰਲੋਕ ਵਾਸ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹਨ।
ਆਗਮਂ ਸਮੁਪਾਸ਼੍ਰਿਤ੍ਯ ਤਤ੍ਤਥੈਵ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਧਰਮ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਉੱਤੇ ਭਰੋਸਾ ਕਰਕੇ, ਇਹ ਗੱਲ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੱਚ ਹੈ, ਇਸ ਵਿਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
ਕਿਂਤ੍ਵਤ੍ਰ ਨਾਸ੍ਤਿਕਾਃ ਪਾਪਾਃ ਸਨ੍ਦਿਹ੍ਯਨ੍ਤੇऽਲ੍ਪਚੇਤਨਾਃ
ਪਰ ਇੱਥੇ ਕੁਝ ਪਾਪੀ ਨਾਸਤੇਕ ਤੇ ਥੋੜ੍ਹੀ ਸਮਝ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਸੰਦੇਹ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਇਹੈਵ ਕਸ੍ਯ ਕਸ੍ਯੈਵ ਕਰ੍ਮਣਃ ਪਾਪਕਸ੍ਯ ਚ
ਇਥੇ ਹੀ, ਹਰ ਕਿਸੇ ਦੇ ਕਰਮਾਂ ਲਈ, ਤੇ ਹਰ ਪਾਪੀ ਕੰਮ ਲਈ,
ਯਥਾ ਮਮ ਗੁਰੁਃ ਪ੍ਰਾਹ ਯਨ੍ਮੇ ਚੇਤਸਿ ਸਂਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਜਿਵੇਂ ਮੇਰੇ ਅਧਿਆਪਕ ਨੇ ਕਿਹਾ, ਜੋ ਮੇਰੇ ਮਨ ਵਿਚ ਪੱਕਾ ਵੱਸ ਗਿਆ ਹੈ,
ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਾ ਕ੍ਸ਼ਯਰੋਗੀ ਸ੍ਯਾਤ੍ਸੁਰਾਪਃ ਸ਼੍ਯਾਵਦਂਤਕਃ
ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦਾ ਘਾਤਕ ਹੈ, ਉਹਨੂੰ ਸੁੱਕੀ ਬਿਮਾਰੀ ਲੱਗਦੀ ਹੈ; ਜੋ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਂਦਾ ਹੈ, ਉਸਦੇ ਦੰਦ ਕਾਲੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।