ਪਤਿਤਾਨਾਂ ਚ ਸਂਭਾषੇ ਕੁਰ੍ਯਾਦਾਚਮਨਿਕ੍ਰਿਯਾਮ੍ ੪੧.
ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਪਾਪੀ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰੀਏ, ਤਾਂ ਆਚਮਨ ਦੀ ਰੀਤ ਅਪਣਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਧਰ੍ਮਤੋ ਧਨਮਾਹਾਰ੍ਯ ਯष੍ਟਵ੍ਯਂ ਚਾਪਿ ਯਤ੍ਨਤਃ ਤ੍ਵਂਕਾਰੋ ਵਾ ਵਧੋ ਵਾਪਿ ਗੁਰੂਣਾਮੁਭਯਂ ਸਮਮ੍॥ ੪੧.
ਧਰਮ ਨਾਲ ਦੌਲਤ ਕਮਾਈਏ ਤੇ ਯਤਨ ਨਾਲ ਯੱਗ ਆਦਿਕ ਕਰੀਏ। ਚਾਹੇ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਡਾਂਟਣੀ ਪਵੇ ਜਾਂ ਮੌਤ ਦੇਣੀ ਪਵੇ, ਦੋਵੇਂ ਇਕੋ ਜਿਹੇ ਹਨ।
ਸਤ੍ਯਂ ਵਾਚ੍ਯਂ ਨਿਤ੍ਯਮੈਤ੍ਰੇਣ ਭਾਵ੍ਯਂ ਕਾਰ੍ਯਂ ਤ੍ਯਾਜ੍ਯਂ ਨਿਤ੍ਯਮਾਯਾਸਕਾਰਿ ੪੧.
ਹਮੇਸ਼ਾ ਸੱਚ ਬੋਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਸਦਾ ਮਿੱਤਰਤਾ ਨਿਭਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਤੇ ਜੋ ਕੰਮ ਦੁੱਖ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਛੱਡ ਦੇਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
ਤੀਰ੍ਥਸ੍ਨਾਨੈਃ ਸੋਪਵਾਸੈਰ੍ਵ੍ਰਤੈਸ਼੍ਚ ਪਾਤ੍ਰੇ ਦਾਨੈਰ੍ਹੋਮਜਪ੍ਯੈਸ਼੍ਚਯਜ੍ਞੈਃ ੪੧.
ਤੀਰਥਾਂ 'ਚ ਇਸ਼ਨਾਨ, ਉਪਵਾਸ, ਵਰਤ, ਯੋਗ੍ਯ ਨੂੰ ਦਾਨ, ਹੋਮ, ਜਪ ਤੇ ਯੱਗ ਕਰਕੇ—
ਯਤ੍ਰਾਪਿ ਕੁਰ੍ਵਤੋ ਨਾਤ੍ਮਾ ਜੁਗੁਪ੍ਸਾਮੇਤਿ ਪਾਰ੍ਥਿਵ ੪੧.
—ਇਹਨਾਂ ਸਾਰਿਆਂ ਵਿਚ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਜੋ ਕਰਦਾ ਹੈ ਉਸ ਦਾ ਮਨ ਕਦੇ ਮਲਿਨ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਇਤਿ ਤੇ ਵੈ ਸਮੁਦ੍ਦੇਸ਼ਃ ਕੀਰ੍ਤਿਤਃ ਕਿਂਚਿਦੇਵ ਚ ੪੧.
ਇਹ ਤੈਨੂੰ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜਿਹਾ ਉਪਦੇਸ਼ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਏਵਮਾਚਰਤੋ ਧਰ੍ਮਂ ਮਹੇਸ਼ਸ੍ਯ ਗृਹੇ ਸਤਃ ੪੧.
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਹੇਸ਼ ਦੇ ਘਰ ਵਿਚ ਧਰਮ ਅਮਲ ਕਰਨ ਨਾਲ—
ਏਵਂ ਨਾਨਾਵਿਧਾਨ੍ਧਰ੍ਮਾਨ੍ਮਹਾਕਾਲਸ੍ਯ ਫਾਲ੍ਗੁਨ ੪੧.
—ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੇ ਫਾਲਗੁਨ, ਮਹਾਕਾਲ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਧਰਮ ਵੀ ਹਨ।
ਯਾਵਤ੍ਪਸ਼੍ਯਂਤਿ ਯੇ ਤਤ੍ਰ ਸਮਾਜਗ੍ਮੁਃ ਸ਼੍ਰृਣੁष੍ਵ ਤਾਨ੍ ੪੧.
ਹੁਣ ਉਹਨਾਂ ਬਾਰੇ ਸੁਣ, ਜੋ ਉਥੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਤੇ ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਵੇਖਿਆ।
ਇਂਦ੍ਰਾਦਯਸ੍ਤਥਾ ਦੇਵਾ ਵਸਿष੍ਠਾਦ੍ਯਾ ਮੁਨੀਸ਼੍ਵਰਾਃ ੪੧.
ਇੰਦਰ ਆਦਿਕ ਦੇਵਤੇ, ਵਸੀਸ਼ਠ ਆਦਿਕ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ—
ਤਾਨ੍ਮਹੇਸ਼ਮੁਖਾਨ੍ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਮਹਾਕਾਲੋ ਮਹਾਮਤਿਃ ੪੧.
ਉਹ ਸਾਰੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਮਹੇਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਮਹਾਕਾਲ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ।
ਤਤੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਦਿਭਿਰ੍ਦੇਵੈਰ੍ਵਰੇ ਰਤ੍ਨਮਯਾਸਨੇ ੪੧.
ਫਿਰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੇ ਹੋਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਲੋਂ, ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਬਣੇ ਸੋਹਣੇ ਸਿੰਘਾਸਨ ਉੱਤੇ—
ਤਤੋ ਦੇਵ੍ਯਾ ਸਮਾਲਿਂਗ੍ਯ ਨੀਤ੍ਵੋਤ੍ਸਂਗਂ ਸ੍ਵਕਂ ਮੁਦਾ ੪੧.
ਫਿਰ, ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਗਲੇ ਲਾ ਕੇ, ਉਹ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਗੋਦ ਵਿਚ ਬਿਠਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।
ਉਕ੍ਤਞ੍ਚ ਯਾਵਦ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣ੍ਡਮਿਦਮਾਸ੍ਤੇ ਸ਼ਿਵਵ੍ਰਤ ੪੧.
ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਗਿਆ: ਜਿੰਨਾ ਸਮਾਂ ਇਹ ਬ੍ਰਹਮੰਡ ਟਿਕਿਆ ਹੈ, ਸ਼ਿਵ ਦਾ ਵਰਤ ਵੀ ਰਹੇਗਾ।
ਦੇਵੇਨ ਚ ਵਰੋ ਦਤ੍ਤਸ੍ਤ੍ਵਲ੍ਲਿਂਗਂ ਯੋऽਰ੍ਚਯਿष੍ਯਤਿ ੪੧.
ਤੇ ਦੇਵਤੇ ਵਲੋਂ ਇਹ ਵਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ: ਜੋ ਕੋਈ ਤੇਰੇ ਲਿੰਗ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰੇਗਾ—
ਦਰ੍ਸ਼ਨਂ ਸ੍ਤਵਨਂ ਪੂਜਾ ਪ੍ਰਣਾਮਸ਼੍ਚ ਤਤੋ ਜਪਃ ੪੧.
—ਉਸਨੂੰ ਵੇਖਣ, ਸਲਾਹਣਾ, ਪੂਜਾ, ਨਮਸਕਾਰ ਤੇ ਜਪ ਕਰਨ ਨਾਲ—
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤੇ ਵਿਸ੍ਮਿਤਾ ਦੇਵਾਃ ਸਾਧੁ ਸਾਧ੍ਵਿਤਿ ਤੇ ਜਗੁਃ ੪੧.
ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਦੇਵਤੇ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਏ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਵਧੀਆ! ਵਧੀਆ!'
ਤਤਃ ਸੁਰੈਃਸ੍ਤੂਯਮਾਨੋ ਵਂਦ੍ਯਮਾਨਸ਼੍ਚ ਚਾਰਣੈਃ ੪੧.
ਫਿਰ, ਦੇਵਤੇ ਉਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ ਤੇ ਚਾਰਣ ਉਸ ਦਾ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।
ਕੋਟਿਕੋਟਿਗਣੈਸ਼੍ਚੈਵ ਸ੍ਤੁਵਦ੍ਭਿਃ ਸਰ੍ਵਤੋ ਵृਤਃ॥ ੪੧.
ਉਹ ਹਰ ਪਾਸੇ ਲੱਖਾਂ-ਕੋਟੀਆਂ ਵਲੋਂ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜੋ ਉਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।
ਮਹਾਕਾਲੋ ਰੁਦ੍ਰਭਵਨਂ ਗਤੋ ਭਵਪੁਰਸ੍ਸਰਃ ੪੧.
ਮਹਾਕਾਲ, ਭਵ ਦੇ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ, ਰੁਦਰ ਦੇ ਘਰ ਵੱਲ ਚਲ ਪਿਆ।
ਕੂਪਸ਼੍ਚਾਪਿ ਸਰਃ ਪੁਣ੍ਯਂ ਮਹਾਕਾਲਸ੍ਯ ਸਿਦ੍ਧਿਦਮ੍ ੪੧.
ਮਹਾਕਾਲ ਦਾ ਇੱਕ ਪਵਿੱਤਰ ਕੂਆ ਅਤੇ ਸਰੋਵਰ ਵੀ ਹੈ, ਜੋ ਸਫਲਤਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਮਹਾਕਾਲਃ ਸਮਾਲਿਂਗ੍ਯ ਤਾਞ੍ਛਿਵਾਯ ਨਿਵੇਦਯੇਤ੍ ੪੧.
ਮਹਾਕਾਲ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਗਲੇ ਲਾਇਆ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਕੀਤਾ।
ਦृष੍ਟਂ ਸ੍ਪृष੍ਟਂ ਪੂਜਿਤਂ ਚ ਗਤਾਸ੍ਤੇ ਭਵਸਦ੍ਮ ਤਤ੍ ਏਵਮੇਤਾਨਿ ਲਿਂਗਾਨਿ ਸਪ੍ਤ ਜਾਤਾਨਿ ਫਾਲ੍ਗੁਨ॥ ੪੧.
ਜੋ ਦੇਖੇ, ਛੂਹੇ ਤੇ ਪੂਜੇ ਗਏ, ਉਹ ਭਵ ਦੇ ਘਰ ਪਹੁੰਚ ਗਏ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਫਾਲਗੁਨ, ਇਹ ਸੱਤ ਲਿੰਗ ਜਨਮ ਲਏ।
ਯੇ ਸ਼੍ਰृਣ੍ਵਂਤਿ ਗृਣਂਤ੍ਯੇਤਤ੍ਤੇਪਿ ਧਨ੍ਯਾ ਨਰੋਤ੍ਤਮਾਃ॥ ੪੧.
ਜੋ ਲੋਕ ਇਹ ਸੁਣਦੇ ਤੇ ਉਚਾਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਧਨਵੰਤ ਹਨ।
ਤਤੋ ਮਯਾ ਸ੍ਥਾਪਿਤੇ ਚ ਸ੍ਥਾਨੇ ਕਾਲਾਂਤਰੇਣ ਹ ੪੨.
ਫਿਰ, ਜਦ ਮੈਂ ਇਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਥਾਂ ਤੇ ਰੱਖਿਆ, ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ—
ਵਾਸੁਦੇਵਵਿਹੀਨਂ ਹਿ ਤੀਰ੍ਥਮੇਤਨ੍ਨ ਰੋਚਤੇ ੪੨.
ਇਹ ਤੀਰਥ, ਵਾਸੁਦੇਵ ਦੇ ਬਿਨਾ, ਮੈਨੂੰ ਚੰਗਾ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦਾ।
ਯਤ੍ਰ ਨੈਵ ਹਰਿਃ ਸ੍ਵਾਮੀ ਤੀਰ੍ਥੇ ਗੇਹੇऽਥ ਮਾਨਸੇ ੪੨.
ਜਿੱਥੇ ਹਰੀ, ਮਾਲਕ, ਮੌਜੂਦ ਨਹੀਂ—ਚਾਹੇ ਤੀਰਥ, ਘਰ ਜਾਂ ਮਨ ਵਿੱਚ—
ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਪ੍ਰਸਾਦ੍ਯ ਵਰਦਂ ਤੀਰ੍ਥੇऽਸ੍ਮਿਨ੍ਪੁਰੁषੋਤ੍ਤਮਮ੍ ੪੨.
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਇਸ ਤੀਰਥ ਵਿੱਚ, ਵਰ ਦਿੰਦੇ ਪੁਰੁਸ਼ੋਤਮ ਨੂੰ ਰਾਜੀ ਕਰ ਕੇ—
ਇਤਿ ਸਂਚਿਂਤ੍ਯ ਕੌਰਵ੍ਯ ਤਤੋऽਹਂ ਚਾਤ੍ਰ ਸਂਸ੍ਥਿਤਃ ੪੨.
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੋਚ ਕੇ, ਹੇ ਕੌਰਵਿਆ, ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਹੀ ਟਿਕ ਗਿਆ।
ਅष੍ਟਾਕ੍ਸ਼ਰਂ ਜਪਨ੍ਮਂਤ੍ਰਂ ਸਂਨਿਗृਹ੍ਯੇਂਦ੍ਰਿਯਾਣਿ ਚ ੪੨.
ਅੱਠ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲਾ ਮੰਤਰ ਜਪ ਕੇ ਤੇ ਆਪਣੀਆਂ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲ ਕੇ—