ਹृष੍ਟਪੁष੍ਟਾਸ੍ਤਥਾ ਵृਦ੍ਧਾਃ ਪ੍ਰਜਾ ਵੈ ਵਿਗਤਜ੍ਵਰਾਃ ੪੦.
ਉਸ ਸਮੇਂ ਲੋਕ ਖੁਸ਼, ਤੰਦਰੁਸਤ, ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਵਾਲੇ ਤੇ ਰੋਗ ਰਹਿਤ ਸਨ।
ਯੁਗਭਾਵਾਤ੍ਤਥਾ ਧ੍ਯਾਨੇ ਸ੍ਵਲ੍ਪੀਭੂਤੇ ਸ਼ਿਵਸ੍ਯ ਚ ੪੦.
ਜੁਗ ਦੇ ਬਦਲਣ ਨਾਲ, ਧਿਆਨ ਤੇ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਘੱਟ ਗਈ।
ਤਾਸਾਂ ਤੇਨੋਪਚਾਰੇਣ ਲੋਭਦੋषਕृਤੇਨ ਵੈ ੪੦.
ਉਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਹਾਰ ਤੇ ਲੋਭ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਕਰਕੇ, ਇਹ ਹਾਲਤ ਆਈ।
ਤਸ੍ਯਾਂ ਚਾਪ੍ਯਲ੍ਪਸ਼ਿष੍ਟਾਯਾਂ ਦ੍ਵਂਦ੍ਵਾਨ੍ਯਭ੍ਯੁਤ੍ਥਿਤਾਨਿ ਵੈ ੪੦.
ਜਦੋਂ ਓਹ ਸਤਤਾ ਥੋੜ੍ਹੀ ਹੀ ਰਹਿ ਗਈ, ਤਾਂ ਦੁਚਿੱਤਾ ਵਧ ਗਈ।
ਚਕ੍ਰੁਰਾਵਰਣਾਰ੍ਥਂ ਹਿ ਕੇਤਨਾਨਿ ਤਤਸ੍ਤਤਃ ੪੦.
ਫਿਰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਢੱਕਣ ਲਈ, ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਇੱਧਰ-ਉੱਧਰ ਝੋਪੜੀਆਂ ਬਣਾਈਆਂ।
ਵृष੍ਟ੍ਯਾ ਬਭੂਵੁਰੌषਧ੍ਯੋ ਗ੍ਰਾਮ੍ਯਾਰਣ੍ਯਾਸ਼੍ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼ ੪੦.
ਮੀਂਹ ਪੈਣ ਨਾਲ, ਚੌਦਾਂ ਕਿਸਮਾਂ ਦੀਆਂ ਪਿੰਡਾਂ ਤੇ ਜੰਗਲ ਦੀਆਂ ਜੜੀਆਂ ਉੱਗ ਆਈਆਂ।
ऋਤੁ ਪੁष੍ਪਫਲੈਸ਼੍ਚੈਵ ਵृਕ੍ਸ਼ਗੁਲ੍ਮਾਸ਼੍ਚ ਜਜ੍ਞਿਰੇ ੪੦.
ਫਿਰ ਰੁੱਤਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਫੁੱਲ ਤੇ ਫਲ ਲੈ ਕੇ ਰੁੱਖ ਤੇ ਝਾੜੀਆਂ ਪੈਦਾ ਹੋਈਆਂ।
ਤਤਃ ਪੁਨਰਭੂਤ੍ਤਾਸਾਂ ਰਾਗੋ ਲੋਭਸ਼੍ਚ ਸਰ੍ਵਤਃ ੪੦.
ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਹਰ ਥਾਂ ਚਾਹ ਤੇ ਲਾਲਚ ਜਨਮ ਲੈ ਗਈ।
ਵृਕ੍ਸ਼ਗੁਲ੍ਮੌषਧੀਸ਼੍ਚੈਵ ਪ੍ਰਸਹ੍ਯਾਸ਼ੁ ਯਥਾਬਲਮ੍ ੪੦.
ਰੁੱਖ, ਝਾੜੀਆਂ ਤੇ ਜੜੀਆਂ-ਬੂਟੀਆਂ ਨੂੰ ਹਰੇਕ ਨੇ ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਮੁਤਾਬਕ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਲੈ ਲਿਆ।
ਨਤ੍ਵਾ ਧਰਾਂ ਪ੍ਰਵਿष੍ਟਾਸ੍ਤਾ ਓषਧ੍ਯਃ ਪੀਡਿਤਾਃ ਪ੍ਰਜਾਃ ੪੦.
ਜਦ ਲੋਕਾਂ ਵਲੋਂ ਤੰਗ ਆ ਕੇ, ਉਹ ਜੜੀਆਂ-ਬੂਟੀਆਂ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਨਮ ਸਕਦੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਤੇ ਅੰਦਰ ਸਮਾ ਗਈਆਂ।
ਤਦਾ ਪ੍ਰਭृਤਿ ਚੌषਧ੍ਯਃ ਫਾਲਕृष੍ਟਾਃ ਪ੍ਰਜਾਸ੍ਤਤਃ ੪੦.
ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਲੋਕ ਹਲ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਵਿੱਚੋਂ ਜੜੀਆਂ-ਬੂਟੀਆਂ ਕੱਢਦੇ ਆ ਰਹੇ ਹਨ।
ਵਰ੍ਣਾਸ਼੍ਰਮਪ੍ਰਤਿष੍ਠਾ ਚ ਯਜ੍ਞਸ੍ਤ੍ਰੇਤਾਸੁ ਚੋਚ੍ਯਤੇ ੪੦.
ਵਰਨਾਂ ਤੇ ਆਸ਼ਰਮਾਂ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਅਤੇ ਤ੍ਰੇਤਾ ਯੁਗ ਵਿੱਚ ਯਜਨਾਂ ਦੀ ਰੀਤ ਚਲ ਪਈ।
ਪੁष੍ਪਿਤਾਂ ਵਾਚਮਾਸ਼੍ਰਿਤ੍ਯ ਰਾਗਾਤ੍ਸ੍ਵਰ੍ਗਮਸਾਧਯਨ੍ ੪੦.
ਫੁੱਲਾਂ ਵਰਗੀ ਮਿੱਠੀ ਗੱਲਾਂ ਤੇ ਆਸ ਰੱਖ ਕੇ, ਲਾਲਚ ਕਰਕੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਸੁৰ্গ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ।
ਮਨਸਾ ਕਰ੍ਮਣਾ ਵਾਚਾ ਕृਚ੍ਛ੍ਰਾਦ੍ਵਾਰ੍ਤਾ ਪ੍ਰਸਿਧ੍ਯਤਿ ੪੦.
ਮਨ, ਕੰਮ ਜਾਂ ਬੋਲੀ ਰਾਹੀਂ, ਵੱਡੀ ਮੁਸ਼ਕਲ ਨਾਲ ਹੀ ਜੀਵਿਕਾ ਚੱਲਦੀ ਹੈ।
ਵਰ੍ਣਾਸ਼੍ਰਮਪਰਿਧ੍ਵਂਸਾਃ ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਂਤੇ ਚ ਦ੍ਵਾਪਰੇ ੪੦.
ਦੁਆਪਰ ਯੁਗ ਵਿੱਚ ਵਰਨਾਂ ਤੇ ਆਸ਼ਰਮਾਂ ਦੀ ਵਿਧੀ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਨਸ਼ਟ ਹੋਣ ਲੱਗ ਪਈ।
ਏਕੋ ਵੇਦਸ਼੍ਚਤੁष੍ਪਾਦੈਃ ਕ੍ਰਿਯਤੇ ਦ੍ਵਿਜਹੇਤਵੇ ੪੦.
ਇੱਕ ਹੀ ਵੇਦ, ਚਾਰ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲਾ, ਦੁਜਾ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਪੜ੍ਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਂ ਪਾਦ੍ਮਂ ਵੈष੍ਣਵਂ ਚ ਸ਼ੈਵਂ ਭਾਗਵਤਂ ਤਥਾ ੪੦.
ਬ੍ਰਹਮਾ, ਪਦਮ, ਵੈਸ਼ਣਵ, ਸ਼ਿਵ ਅਤੇ ਭਗਵਤ ਪੁਰਾਣ ਵੀ ਹਨ।
ਆਗ੍ਨੇਯਮष੍ਟਮਂ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਭਵਿष੍ਯਂ ਨਵਮਂ ਸ੍ਮृਤਮ੍ ੪੦.
ਅਗਨਿ ਪੁਰਾਣ ਅੱਠਵਾਂ ਤੇ ਭਵਿੱਖਤ ਪੁਰਾਣ ਨੌਂਵਾਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਵਾਰਾਹਂ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਂ ਚੈਵ ਸ੍ਕਾਂਦਂ ਚੈਵ ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼ਮ੍ ੪੦.
ਵਰਾਹ ਪੁਰਾਣ ਬਾਰਵਾਂ ਤੇ ਸਕੰਦ ਪੁਰਾਣ ਤੇਰਵਾਂ ਹੈ।
ਮਾਤ੍ਸ੍ਯਂ षੋਡਸ਼ਕਂ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਗਾਰੁਡਂ ਚ ਤਤਃ ਪਰਮ੍ ੪੦.
ਮਤਸਯ ਪੁਰਾਣ ਸੋਲਵਾਂ ਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਗਰੁੜ ਪੁਰਾਣ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਅਸ੍ਮਿਨ੍ਵਾਰਾਹਕਲ੍ਪੇ ਚ ਵ੍ਯਾਸਾਨਾਕਰ੍ਣਯਸ੍ਵ ਚ ੪੦.
ਇਸ ਵਰਾਹ ਕਲਪ ਵਿੱਚ, ਵਿਆਸ ਨਾਮ ਵਾਲੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸੁਣ।
ਮृਤ੍ਯੁਃ ਸ਼ਤਕ੍ਰਤੁਰ੍ਧੀਮਾਨ੍ਵਸਿष੍ਠੋ ਭਵਿਤਾऽਧੁਨਾ ੪੦.
ਹੁਣ ਮੌਤ, ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਸ਼ਤਕ੍ਰਤੁ, ਵਸੀਸ਼ਠ ਬਣ ਜਾਵੇਗਾ।
ਸ਼ਤਤੇਜਾਃ ਸ੍ਵਯਂ ਵਿष੍ਣੁਰ੍ਨਾਰਾਯਣ ਇਤਿ ਸ੍ਮृਤਃ ੪੦.
ਸ਼ਤਤੇਜ, ਜੋ ਆਪ ਹੀ ਵਿਸ਼ਨੂ ਹੈ, ਨਾਰਾਇਣ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕृਤਂਜਯੋ ਭਰਦ੍ਵਾਜੋ ਗੌਤਮਃ ਕਵਿਸਤ੍ਤਮਃ ੪੦.
ਕ੍ਰਿਤੰਜਯ, ਭਰਦਵਾਜ ਤੇ ਕਵੀ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਗੌਤਮ।
ਤृਣਬਿਂਦੁਸ੍ਤਥਾ ऋਕ੍ਸ਼ਃ ਸ਼ਕ੍ਤਿਃ ਪਾਰਾਸ਼ਰਸ੍ਤਥਾ ੪੦.
ਤ੍ਰਿਣ, ਬਿੰਦੁ, ਕ੍ਸ਼, ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਪਾਰਾਸ਼ਰ ਵੀ ਹਨ।
ਅਸ਼੍ਵਤ੍ਥਾਮਮੁਖਾਸ਼੍ਚੈਤੇ ਭਵਿष੍ਯਾਃ ਸੂਚਿਤਾਸ੍ਤਵ ੪੦.
ਅਸ਼ਵੱਥਾਮਨ ਦੇ ਆਗੂ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਇਹ ਭਵਿੱਖ ਵਾਲੇ ਵੀ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ।
ਮਨ੍ਵਤ੍ਰਿਵਿष੍ਣੁਹਾਰਿਤਯਾਜ੍ਞਵਲ੍ਕ੍ਯੋਸ਼ਨੋਂਗਿਰਾਃ ੪੦.
ਮਨੁ, ਅਤ੍ਰਿ, ਵਿਸ਼্ণੁਹਾਰਿਤਾ, ਯਾਜ਼੍ਨਵਲਕ੍ਯ, ਉਸ਼ਨਸ ਅਤੇ ਅੰਗਿਰਾ।
ਪਰਾਸ਼ਰਵ੍ਯਾਸਸ਼ਂਖਲਿਖਿਤਾ ਦਕ੍ਸ਼ਗੌਤਮੌ ੪੦.
ਪਾਰਾਸ਼ਰ, ਵਿਆਸ, ਸ਼ੰਖ, ਲਿਖਿਤ, ਦਕ੍ਸ਼ ਅਤੇ ਗੌਤਮ।
ਤਤੋ ਦ੍ਵਾਪਰਸਂਧ੍ਯਾਯਾਂ ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਤਿ ਕਲੌ ਯੁਗੇ ੪੦.
ਫਿਰ ਦੁਆਪਰ ਤੇ ਕਲਿਯੁਗ ਦੇ ਸੰਧਿ ਤੇ ਕਲਿਯੁਗ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਆਦ੍ਯੇ ਸ਼੍ਵੇਤਕਲੌਰੁਦ੍ਰਃ ਸੁਤਾਰਸ੍ਤਾਰਣਸ੍ਤਥਾ ੪੦.
ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਵੇਤਕਲਾ, ਉਰੁਦ੍ਰ, ਸੁਤਾਰ ਅਤੇ ਤਾਰਣ।